Interpelacja nr 10716
Interpelacja w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Zdrowie i Lecznictwo (64%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego
Interpelacja nr 10716
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego
Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz
Data wpływu: 03-07-2025
Racibórz, dnia 3 lipca 2025 r.
Szanowna Pani Minister,
ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nakłada na przedsiębiorców prowadzących jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego obowiązek uczestnictwa w systemie kaucyjnym. W przyjętej pod koniec ubiegłego roku nowelizacji nie uwzględniono postulatów podmiotów prowadzących apteki oraz producentów suplementów diety dotyczących wyłączenia ich spod tego obowiązku.
Oznacza to, że od 1 października 2025 r. apteki o powierzchni sprzedaży nie większej niż 200 m2, w których pacjentom są oferowane produkty będące napojami w opakowaniach na napoje objętych systemem kaucyjnym:
butelki jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz puszki metalowe - będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania kaucji,
butelki szklane wielokrotnego użytku - będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania i zwracania kaucji oraz zbierania pustych opakowań.
Ponadto, w przypadku aptek o powierzchni sprzedaży powyżej 200 m2, w których pacjentom są oferowane produkty będące napojami w opakowaniach na napoje objętych systemem kaucyjnym, apteki będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania i zwracania kaucji oraz zbierania wszystkich pustych opakowań i odpadów opakowaniowych.
Apteki, jako placówki ochrony zdrowia, powinny móc koncentrować swoją pracę przede wszystkim na profesjonalnej opiece nad pacjentem, w tym zapewnieniu mu dostępu do produktów leczniczych, wyrobów medycznych i suplementów diety oraz sprawowaniu opieki farmaceutycznej i udzielaniu usług farmaceutycznych. Włączenie aptek do systemu kaucyjnego będzie wiązało się z obciążeniem dodatkowymi obowiązkami farmaceutów i techników farmaceutycznych (odbiór pustych opakowań lub czynności związane z obsługą automatu kaucyjnego), które mogą negatywnie wpłynąć na wykonywanie obowiązków zasadniczych. To także trudności o charakterze organizacyjnym i logistycznym. Wydzielenie przestrzeni przeznaczonej na zbieranie pustych opakowań (lub na automat kaucyjny), w tym spoza apteki i o różnym poziomie czystości, może okazać się trudne lub wręcz niemożliwe do zrealizowania. Apteki muszą spełniać zdefiniowane w przepisach wymogi lokalowe, w tym posiadać określoną liczbę pomieszczeń o odpowiedniej powierzchni i wyposażeniu, oraz spełniać restrykcyjne normy sanitarno-higieniczne. Ponadto objęcie aptek systemem kaucyjnym to również konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów przez podmioty prowadzące apteki (zawarcie umowy z podmiotem reprezentującym oraz koszty związane z ewentualnym automatem kaucyjnym).
Objęcie systemem kaucyjnym suplementów diety będzie się natomiast wiązało ze wzrostem ich cen - zostaną powiększone o kaucję, a koszt ten ponosić będą pacjenci. Dla wielu z nich suplementy diety, wraz z produktami leczniczymi, są produktami pierwszej potrzeby, pełniącymi kluczową funkcję w codziennej profilaktyce zdrowotnej i wspomaganiu procesów leczenia. Każda dodatkowa opłata, jaką jest w tym przypadku kaucja, może stanowić dla nich istotne obciążenie finansowe, szczególnie w kontekście ograniczonych budżetów jakie nierzadko posiadają osoby starsze czy przewlekle chore, zmagające się z i tak już wysokimi kosztami terapii i opieki zdrowotnej.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie aptek z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególną rolę w systemie ochrony zdrowia?
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie suplementów diety z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególne przeznaczenie?
Proszę o szybką i wyczerpująca odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Gabriela Lenartowicz
Interpelacja nr 10716
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego
Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz
Data wpływu: 03-07-2025
Racibórz, dnia 3 lipca 2025 r.
Szanowna Pani Minister,
ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nakłada na przedsiębiorców prowadzących jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego obowiązek uczestnictwa w systemie kaucyjnym. W przyjętej pod koniec ubiegłego roku nowelizacji nie uwzględniono postulatów podmiotów prowadzących apteki oraz producentów suplementów diety dotyczących wyłączenia ich spod tego obowiązku.
Oznacza to, że od 1 października 2025 r. apteki o powierzchni sprzedaży nie większej niż 200 m2, w których pacjentom są oferowane produkty będące napojami w opakowaniach na napoje objętych systemem kaucyjnym:
butelki jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz puszki metalowe - będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania kaucji,
butelki szklane wielokrotnego użytku - będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania i zwracania kaucji oraz zbierania pustych opakowań.
Ponadto, w przypadku aptek o powierzchni sprzedaży powyżej 200 m2, w których pacjentom są oferowane produkty będące napojami w opakowaniach na napoje objętych systemem kaucyjnym, apteki będą zobowiązane do uczestniczenia w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania i zwracania kaucji oraz zbierania wszystkich pustych opakowań i odpadów opakowaniowych.
Apteki, jako placówki ochrony zdrowia, powinny móc koncentrować swoją pracę przede wszystkim na profesjonalnej opiece nad pacjentem, w tym zapewnieniu mu dostępu do produktów leczniczych, wyrobów medycznych i suplementów diety oraz sprawowaniu opieki farmaceutycznej i udzielaniu usług farmaceutycznych. Włączenie aptek do systemu kaucyjnego będzie wiązało się z obciążeniem dodatkowymi obowiązkami farmaceutów i techników farmaceutycznych (odbiór pustych opakowań lub czynności związane z obsługą automatu kaucyjnego), które mogą negatywnie wpłynąć na wykonywanie obowiązków zasadniczych. To także trudności o charakterze organizacyjnym i logistycznym. Wydzielenie przestrzeni przeznaczonej na zbieranie pustych opakowań (lub na automat kaucyjny), w tym spoza apteki i o różnym poziomie czystości, może okazać się trudne lub wręcz niemożliwe do zrealizowania. Apteki muszą spełniać zdefiniowane w przepisach wymogi lokalowe, w tym posiadać określoną liczbę pomieszczeń o odpowiedniej powierzchni i wyposażeniu, oraz spełniać restrykcyjne normy sanitarno-higieniczne. Ponadto objęcie aptek systemem kaucyjnym to również konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów przez podmioty prowadzące apteki (zawarcie umowy z podmiotem reprezentującym oraz koszty związane z ewentualnym automatem kaucyjnym).
Objęcie systemem kaucyjnym suplementów diety będzie się natomiast wiązało ze wzrostem ich cen - zostaną powiększone o kaucję, a koszt ten ponosić będą pacjenci. Dla wielu z nich suplementy diety, wraz z produktami leczniczymi, są produktami pierwszej potrzeby, pełniącymi kluczową funkcję w codziennej profilaktyce zdrowotnej i wspomaganiu procesów leczenia. Każda dodatkowa opłata, jaką jest w tym przypadku kaucja, może stanowić dla nich istotne obciążenie finansowe, szczególnie w kontekście ograniczonych budżetów jakie nierzadko posiadają osoby starsze czy przewlekle chore, zmagające się z i tak już wysokimi kosztami terapii i opieki zdrowotnej.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie aptek z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególną rolę w systemie ochrony zdrowia?
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie suplementów diety z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególne przeznaczenie?
Proszę o szybką i wyczerpująca odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Gabriela Lenartowicz
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.1 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5715 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.24.2025.AK
3887135.15617830.12558918
Warszawa, 21-07-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację o numerze K10INT10716 Posłanki Gabrieli Lenartowicz
w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego przedstawiam
poniższe wyjaśnienia.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie aptek z systemu
kaucyjnego z uwagi na ich szczególną rolę w systemie ochrony zdrowia?
Zgodnie z art. 40g ust. 16 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami
i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. z 2025 r. poz. 870) (zwana dalej „ustawą”) kaucję
pobiera się na etapach dystrybucji produktu w opakowaniu, o którym mowa w załączniku
nr 1a do ustawy, będącego napojem, poprzedzających sprzedaż tego produktu
użytkownikowi końcowemu oraz od użytkownika końcowego nabywającego ten produkt.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie rozważa wyłączenia żadnych jednostek handlowych,
w których dochodzi do sprzedaży produktów w opakowaniach z objętych systemem
kaucyjnym. Aby zachować szczelność systemu i obieg kaucji w całym łańcuchu sprzedaży,
zobowiązanymi do pobrania kaucji będą dystrybutorzy produktów w opakowaniach
objętych systemem. Jeżeli w aptece dochodzić będzie do sprzedaży napojów
w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym – apteka będzie zobowiązana do
podpisania umowy z operatorem, pobierania kaucji od klienta i rozliczania pobranej kaucji.
Istotną kwestią w zakresie obowiązku uczestniczenia w systemie kaucyjnym ma
powierzchnia sprzedaży. Prowadzący małe sklepy (w tym apteki) o powierzchni sprzedaży
poniżej 200 m2 będą mogli dobrowolnie przystępować do systemu w zakresie zwrotu kaucji
oraz prowadzenia punktów zbiórki opakowań i odpadów opakowaniowych. Zawarta
w art. 8 pkt 10a ustawy definicja powierzchni sprzedaży odwołuje się do powierzchni
sprzedaży zdefiniowanej w art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130, z późn. zm.), zgodnie z którą
przez powierzchnię sprzedaży należy rozumieć tę część ogólnodostępnej powierzchni
obiektu handlowego stanowiącego całość techniczno-użytkową, przeznaczonego do
sprzedaży detalicznej, w której odbywa się bezpośrednia sprzedaż towarów (bez wliczania
do niej powierzchni usług i gastronomii oraz powierzchni pomocniczej, do której zalicza się
powierzchnie magazynów, biur, komunikacji, ekspozycji wystawowej itp.). W związku
z powyższym do powierzchni sprzedaży należy wliczać wyłącznie powierzchnie
przeznaczone do sprzedaży detalicznej, w której odbywa się bezpośrednia sprzedaż
towarów, bez uwzględniania pozostałych powierzchni, takich jak powierzchnie biur, usług,
magazynów, zaplecza itp., itd).
-- 1 of 2 --
Zależy nam aby zagwarantować przejrzystość, spójność i rzetelność działania systemu,
dlatego wprowadzanie jakichkolwiek wyłączeń w zakresie pobierania kaucji za opakowania
objęte system, prowadzące do rozszczelnienia systemu, nie jest możliwe.
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie suplementów diety
z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególne przeznaczenie?
MKiŚ nie rozważa na tym etapie, wyłączenia z systemu kaucyjnego suplementów diety (czyli
napojów), które oferowane są w opakowaniach objętych systemem. Ustawa o gospodarce
opakowaniami i odpadami opakowaniowymi w art. 8b definiuje opakowania na napoje jako
opakowania na płyn przeznaczony do bezpośredniego wypicia, bez konieczności poddania
go obróbce, w szczególności na wodę, sok, nektar, mleko, jogurt i inny pitny produkt
mleczny, napój alkoholowy, wskazując dalej wyłączenia z powyższego zakresu. Suplementy
diety często sprzedawane są jako tzw. shoty przeznaczone do spożycia bezpośrednio
z opakowania, a wiec spełniają wszystkie przesłanki do objęcia ich systemem i nałożenia na
nie wszystkich obowiązków i celów selektywnej zbiórki jak w przypadku innych napojów.
Sformułowanie „płyn przeznaczony do bezpośredniego wypicia” należy rozumieć zgodnie
z Wytycznymi Komisji dotyczących produktów jednorazowego użytku z tworzyw
sztucznych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w sprawie
zmniejszenia wpływu niektórych tworzyw sztucznych na środowisko (2021/C 216/01),
wskazującymi w pkt. 4.5.1., że niektórych produktów w formie płynnej, nawet jeżeli nadają
się do picia (np. ocet, polewy w płynie, sos sojowy, soki cytrynowe, oleje jadalne, produkty
wymagające przed spożyciem rozcieńczenia, takie jak likiery, soki, syropy czy koncentraty),
nie spożywa się bezpośrednio z pojemnika lub wymagają one dalszego rozcieńczenia, zanim
będą nadawać się do spożycia. Z tego powodu nie kwalifikują się one jako napoje na
podstawie dyrektywy, gdyż nie konsumuje się ich ani nie spożywa, pijąc.
Opakowania płynnych suplementów diety, które nie nadają się do spożycia bezpośrednio
z pojemnika (przykładowo: wymagają dawkowania łyżką czy za pomocą dozownika), nie
spełniają definicji opakowania na napoje, o których mowa w art. 8b ww. ustawy. Co za tym
idzie, nie są objęte obowiązkami dotyczącymi produktów w opakowaniach na napoje, w tym
obowiązkiem zapewnienia udziału wagowego tworzyw sztucznych pochodzących
z recyklingu (art. 14a ustawy) oraz obowiązkiem osiągania poziomów selektywnego
zbierania odpadów opakowaniowych w ramach systemu kaucyjnego (art. 21a ustawy).
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
dw. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 2 of 2 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.24.2025.AK
3887135.15617830.12558918
Warszawa, 21-07-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację o numerze K10INT10716 Posłanki Gabrieli Lenartowicz
w sprawie wyłączenia aptek i suplementów diety z systemu kaucyjnego przedstawiam
poniższe wyjaśnienia.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie aptek z systemu
kaucyjnego z uwagi na ich szczególną rolę w systemie ochrony zdrowia?
Zgodnie z art. 40g ust. 16 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami
i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. z 2025 r. poz. 870) (zwana dalej „ustawą”) kaucję
pobiera się na etapach dystrybucji produktu w opakowaniu, o którym mowa w załączniku
nr 1a do ustawy, będącego napojem, poprzedzających sprzedaż tego produktu
użytkownikowi końcowemu oraz od użytkownika końcowego nabywającego ten produkt.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie rozważa wyłączenia żadnych jednostek handlowych,
w których dochodzi do sprzedaży produktów w opakowaniach z objętych systemem
kaucyjnym. Aby zachować szczelność systemu i obieg kaucji w całym łańcuchu sprzedaży,
zobowiązanymi do pobrania kaucji będą dystrybutorzy produktów w opakowaniach
objętych systemem. Jeżeli w aptece dochodzić będzie do sprzedaży napojów
w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym – apteka będzie zobowiązana do
podpisania umowy z operatorem, pobierania kaucji od klienta i rozliczania pobranej kaucji.
Istotną kwestią w zakresie obowiązku uczestniczenia w systemie kaucyjnym ma
powierzchnia sprzedaży. Prowadzący małe sklepy (w tym apteki) o powierzchni sprzedaży
poniżej 200 m2 będą mogli dobrowolnie przystępować do systemu w zakresie zwrotu kaucji
oraz prowadzenia punktów zbiórki opakowań i odpadów opakowaniowych. Zawarta
w art. 8 pkt 10a ustawy definicja powierzchni sprzedaży odwołuje się do powierzchni
sprzedaży zdefiniowanej w art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130, z późn. zm.), zgodnie z którą
przez powierzchnię sprzedaży należy rozumieć tę część ogólnodostępnej powierzchni
obiektu handlowego stanowiącego całość techniczno-użytkową, przeznaczonego do
sprzedaży detalicznej, w której odbywa się bezpośrednia sprzedaż towarów (bez wliczania
do niej powierzchni usług i gastronomii oraz powierzchni pomocniczej, do której zalicza się
powierzchnie magazynów, biur, komunikacji, ekspozycji wystawowej itp.). W związku
z powyższym do powierzchni sprzedaży należy wliczać wyłącznie powierzchnie
przeznaczone do sprzedaży detalicznej, w której odbywa się bezpośrednia sprzedaż
towarów, bez uwzględniania pozostałych powierzchni, takich jak powierzchnie biur, usług,
magazynów, zaplecza itp., itd).
-- 1 of 2 --
Zależy nam aby zagwarantować przejrzystość, spójność i rzetelność działania systemu,
dlatego wprowadzanie jakichkolwiek wyłączeń w zakresie pobierania kaucji za opakowania
objęte system, prowadzące do rozszczelnienia systemu, nie jest możliwe.
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wyłączenie suplementów diety
z systemu kaucyjnego z uwagi na ich szczególne przeznaczenie?
MKiŚ nie rozważa na tym etapie, wyłączenia z systemu kaucyjnego suplementów diety (czyli
napojów), które oferowane są w opakowaniach objętych systemem. Ustawa o gospodarce
opakowaniami i odpadami opakowaniowymi w art. 8b definiuje opakowania na napoje jako
opakowania na płyn przeznaczony do bezpośredniego wypicia, bez konieczności poddania
go obróbce, w szczególności na wodę, sok, nektar, mleko, jogurt i inny pitny produkt
mleczny, napój alkoholowy, wskazując dalej wyłączenia z powyższego zakresu. Suplementy
diety często sprzedawane są jako tzw. shoty przeznaczone do spożycia bezpośrednio
z opakowania, a wiec spełniają wszystkie przesłanki do objęcia ich systemem i nałożenia na
nie wszystkich obowiązków i celów selektywnej zbiórki jak w przypadku innych napojów.
Sformułowanie „płyn przeznaczony do bezpośredniego wypicia” należy rozumieć zgodnie
z Wytycznymi Komisji dotyczących produktów jednorazowego użytku z tworzyw
sztucznych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w sprawie
zmniejszenia wpływu niektórych tworzyw sztucznych na środowisko (2021/C 216/01),
wskazującymi w pkt. 4.5.1., że niektórych produktów w formie płynnej, nawet jeżeli nadają
się do picia (np. ocet, polewy w płynie, sos sojowy, soki cytrynowe, oleje jadalne, produkty
wymagające przed spożyciem rozcieńczenia, takie jak likiery, soki, syropy czy koncentraty),
nie spożywa się bezpośrednio z pojemnika lub wymagają one dalszego rozcieńczenia, zanim
będą nadawać się do spożycia. Z tego powodu nie kwalifikują się one jako napoje na
podstawie dyrektywy, gdyż nie konsumuje się ich ani nie spożywa, pijąc.
Opakowania płynnych suplementów diety, które nie nadają się do spożycia bezpośrednio
z pojemnika (przykładowo: wymagają dawkowania łyżką czy za pomocą dozownika), nie
spełniają definicji opakowania na napoje, o których mowa w art. 8b ww. ustawy. Co za tym
idzie, nie są objęte obowiązkami dotyczącymi produktów w opakowaniach na napoje, w tym
obowiązkiem zapewnienia udziału wagowego tworzyw sztucznych pochodzących
z recyklingu (art. 14a ustawy) oraz obowiązkiem osiągania poziomów selektywnego
zbierania odpadów opakowaniowych w ramach systemu kaucyjnego (art. 21a ustawy).
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
dw. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 2 of 2 --