Interpelacja w sprawie naruszeń w zakresie ochrony środowiska oraz bezczynności organów administracji w związku z funkcjonowaniem strzelnicy w otulinie obszaru Natura 2000 Dolina Baryczy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10696
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie naruszeń w zakresie ochrony środowiska oraz bezczynności organów administracji w związku z funkcjonowaniem strzelnicy w otulinie obszaru Natura 2000 Dolina Baryczy
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 02-07-2025
Szanowna Pani Minister,
w imieniu mieszkańców gminy Żmigród zwracam się z interpelacją w sprawie poważnych i długotrwałych naruszeń przepisów ochrony środowiska oraz Prawa budowlanego, związanych z funkcjonowaniem strzelnicy Braterstwo zlokalizowanej w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru Natura 2000 Dolina Baryczy. Sprawa ta stanowi przykład systemowych zaniedbań organów administracji publicznej, które doprowadziły do pogorszenia jakości życia lokalnej społeczności oraz stworzyły zagrożenie dla unikatowego ekosystemu chronionego prawem unijnym.
Strzelnica, powstała w 2023 roku pod patronatem miejscowej gminy, została ulokowana w otulinie obszaru Natura 2000 Dolina Baryczy – jednego z najcenniejszych przyrodniczo terenów w Polsce, objętego ochroną na mocy dyrektywy ptasiej (2009/147/WE) i dyrektywy siedliskowej (92/43/EWG). Już na etapie planowania inwestycji mieszkańcy sygnalizowali, że lokalizacja ta budzi poważne wątpliwości prawne, zwłaszcza w kontekście obowiązku przeprowadzenia rzetelnej oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ) oraz zachowania minimalnych odległości od terenów chronionych. Mimo tych zastrzeżeń, pozwolenie na budowę zostało wydane, a obiekt rozpoczął działalność.
Od momentu uruchomienia strzelnicy mieszkańcy zgłaszają przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu, sięgające – według ich pomiarów – nawet 70 dB w porach nocnych, co drastycznie narusza rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2022 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu (Dz. U. z 2022 r. poz. 1513). Hałas generowany przez strzelnicę uniemożliwia normalne użytkowanie posesji, zakłóca spokój rodzin, a także negatywnie wpływa na lokalną faunę, w tym gatunki ptaków chronione w Dolinie Baryczy.
Bezczynność organów a naruszenia prawa
Mieszkańcy, wspierani przez organizacje ekologiczne, od ponad roku podejmują bezskuteczne próby wyegzekwowania reakcji ze strony właściwych instytucji. Wnioski kierowane do wojewódzkiego inspektoratu ochrony środowiska (WIOŚ) oraz regionalnej dyrekcji ochrony środowiska (RDOŚ) pozostają bez merytorycznego rozpatrzenia, pomimo iż przepisy art. 179 ustawy Prawo ochrony środowiska jednoznacznie nakładają na organy obowiązek przeciwdziałania uciążliwościom akustycznym. Dodatkowo w toku analizy dokumentacji ujawniono nieprawidłowości w procesie wydania pozwolenia na budowę, w tym brak wymaganych uzgodnień z RDOŚ w zakresie zgodności inwestycji z planem ochrony obszaru Natura 2000.
Sprawa trafiła już do wojewódzkiego sądu administracyjnego, który w wyroku uznał częściowe naruszenie procedur przez organy samorządowe. Mimo to strzelnica nadal funkcjonuje, a jej działalność pozostaje niekontrolowana.
Wątpliwości prawne i społeczne
Niepokój budzi również fakt, że inwestycja mogła zostać przeprowadzona z wykorzystaniem luki prawnej. Zgodnie z art. 47 ustawy o broni i amunicji strzelnice „otwarte” (niebędące częścią klubów sportowych) nie wymagają decyzji o dopuszczeniu do użytkowania, a jedynie zatwierdzenia regulaminu przez wójta gminy. Tym samym pominięto kluczowe etapy, takie jak konsultacje społeczne czy analiza wpływu na obszar Natura 2000. W kontekście interpelacji poselskiej z 2017 r. (nr IN-020-253/17), która wskazywała na przestarzałość wzorcowego regulaminu strzelnic, jest to tym bardziej rażące.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
W jaki sposób ministerstwo zamierza wyjaśnić naruszenia w procesie wydania decyzji środowiskowych i budowlanych dla tej inwestycji? Czy resort zleci niezależną kontrolę zgodności lokalizacji strzelnicy z zapisami dyrektywy siedliskowej, zwłaszcza w kontekście obowiązku ochrony otuliny obszaru Natura 2000?
Jakie działania zostaną podjęte w celu wyegzekwowania od WIOŚ i RDOŚ realizacji ustawowych obowiązków, w tym przeprowadzenia regularnych pomiarów hałasu oraz nałożenia sankcji na właścicieli strzelnicy w razie potwierdzenia systematycznego przekraczania norm?
Czy ministerstwo rozważa nowelizację przepisów dotyczących strzelnic, uwzględniającą ich specyfikę w kontekście ochrony obszarów Natura 2000? W szczególności czy planuje się wprowadzenie obowiązkowej oceny OOŚ dla wszystkich tego typu inwestycji, niezależnie od ich statusu prawnego?
W związku z trwającymi postępowaniami sądowymi czy resort przewiduje możliwość wszczęcia postępowania wyjaśniającego wobec organów samorządowych dopuszczających się zaniedbań, w tym wydania decyzji sprzecznych z prawem unijnym?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12787 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.050.50.2025.DK
3887404.15817593.12718525
Warszawa, 18-08-2025
Pan
Szymon Hołownia,
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Marty Stożek z dnia 7 lipca 2025 r., dotyczącą
naruszeń w zakresie ochrony środowiska oraz bezczynności organów administracji
w związku z funkcjonowaniem strzelnicy w otulinie obszaru Natura 2000 Dolina Baryczy
(nr K10INT10696), przedstawiam poniższe informacje.
Na wstępie należy wyjaśnić, że przepisy związane z ochroną środowiska przed hałasem,
zostały określone przede wszystkim w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony
środowiska1– zwanej dalej „ustawą Poś” oraz aktach wykonawczych do tej ustawy. W myśl
§ 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2000 r. w sprawie wymagań
w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic2 poziom hałasu
przenikającego do środowiska podczas użytkowania strzelnicy nie może powodować
przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, określonych przepisami
o ochronie i kształtowaniu środowiska.
Ochronie przed hałasem, zgodnie z art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy Poś, podlegają
enumeratywnie określone rodzaje terenów faktycznie zagospodarowanych:
a) pod zabudowę mieszkaniową,
b) pod szpitale i domy pomocy społecznej,
c) pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży,
d) na cele uzdrowiskowe,
e) na cele rekreacyjno-wypoczynkowe,
f) pod zabudowę mieszkaniowo-usługową.
Jeżeli teren, na który oddziałuje hałas jest faktycznie zagospodarowany i wykorzystywany
w ten sposób, że można zaliczyć go do kategorii wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1
ustawy Poś, to należy ustalić obowiązujące na tym terenie dopuszczalne poziomy hałasu,
które zostały określone w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14
czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku3.
Kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska sprawują organy
ochrony środowiska, w zakresie objętym właściwością tych organów. Natomiast organy
Inspekcji Ochrony Środowiska działają na podstawie przepisów ustawy o Inspekcji Ochrony
Środowiska i wykonują zadania w zakresie ochrony środowiska, jeżeli ustawa tak stanowi.
W myśl art. 115a ust. 1 ustawy Poś, w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony
środowiska, na podstawie pomiarów własnych lub pomiarów podmiotu obowiązanego do
ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, są przekroczone
dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu.
Za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 647.
2 Dz. U. 2000 nr 27 poz. 341.
3 t.j. Dz. U. 2014 poz. 112.
-- 1 of 4 --
hałasu LAeqD lub LAeqN. Według art. 237 ustawy Poś, w razie stwierdzenia okoliczności
wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ
ochrony środowiska może, w drodze decyzji, zobowiązać prowadzący instalację podmiot
korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego.
Organem ochrony środowiska właściwym w ww. sprawach, w myśl art. 378 ust. 1 ustawy
Poś, jest starosta. W przedmiotowej sprawie jest to Starosta Trzebnicki.
Z informacji przekazanej przez Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska w Starostwie
Powiatowym w Trzebnicy wynika, że został już wybrany wykonawca pomiarów hałasu
i trwają prace nad ustaleniem warunków umowy, w tym wyznaczenie terminu
przeprowadzenia pomiarów. Wskazano, że zlecenie dokonania pomiaru natężenia hałasu
i ustalenie, czy występuje negatywne oddziaływanie akustyczne emitowane do środowiska
ze strzelnicy, przewidziane jest w najbliższym możliwym terminie.
Organem uprawnionym do bezpośredniego egzekwowania ww. decyzji jest wojewódzki
inspektor ochrony środowiska. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r.
o Inspekcji Ochrony Środowiska4 do zadań Inspekcji Ochrony Środowiska należy m. in.
kontrola podmiotów korzystających ze środowiska w rozumieniu ustawy z Prawo ochrony
środowiska w zakresie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska i przestrzegania
decyzji ustalających warunki korzystania ze środowiska oraz przestrzegania zakresu,
częstotliwości i sposobu prowadzenia pomiarów wielkości emisji i jej wpływu na stan
środowiska. Biorąc pod uwagę powyższe, w przypadku gdy decyzja o dopuszczalnym
poziomie hałasu nie została wydana, ze skargą na podmiot emitujący nadmierny hałas
należy się zwrócić do starostwa powiatowego. Tymczasem, w przypadku gdy decyzja
o dopuszczalnym poziomie hałasu została wydana - do wojewódzkiego inspektora ochrony
środowiska.
Z informacji przekazanej przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) wynika,
że w latach 2023-2025 wpływały do Inspekcji Ochrony Środowiska zgłoszenia dotyczące
funkcjonowania strzelnicy sportowej w Żmigrodzie, położonej w bezpośrednim sąsiedztwie
Obszaru Natura 2000 Ostoja nad Baryczą Parku Krajobrazowego Doliny Baryczy i korytarza
ekologicznego, poprzez formularz Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska „Zgłoś
interwencję”, a także bezpośrednio do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony
Środowiska, zwanego dalej „Dolnośląskim WIOŚ”.
GIOŚ, na podstawie art. 65 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania
administracyjnego5, w związku z art. 379 ust. 1 ustawy Poś przekazał przedmiotowy
wniosek do rozpatrzenia, zgodnie z właściwością, Burmistrzowi Gminy Żmigród, oraz do
wiadomości: Dolnośląskiego WIOŚ, Starosty Powiatu Trzebnickiego, Regionalnego
Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu (dalej: „RDOŚ we Wrocławiu”)
i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Trzebnicy.
Dolnośląski WIOŚ kilkukrotnie informował interweniujących o braku swojej właściwości,
wskazując organy właściwe do podjęcia działań w kwestiach wskazanych we wnioskach
o podjęcie interwencji, jednocześnie przekazywał wnioski dot. przedmiotowej sprawy do
RDOŚ we Wrocławiu w części dotyczącej prawidłowości lokalizacji inwestycji celu
publicznego i możliwego oddziaływania tejże inwestycji na obszar Natura 2000.
Odnośnie do legalności funkcjonowania strzelnicy nadmieniam, że decyzję administracyjną
o zatwierdzeniu regulaminu strzelnicy, którą można uznać za decyzję o dopuszczeniu
strzelnicy do użytkowania wydaje właściwy wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Zgodnie
4 Dz. U. z 2024 r. poz. 425.
5 Dz. U. z 2024 r. poz. 572, z 2025 r. poz. 769.
-- 2 of 4 --
z informacją Dolnośląskiego WIOŚ, Burmistrz Gminy Żmigród obwieszczeniem z dnia
25 sierpnia 2020 r. zawiadomił o ustaleniu lokalizacji celu publicznego dla realizacji
inwestycji pod nazwą: Budowa strzelnicy sportowej na dz. 207/2 obręb Kanclerzowice.
Natomiast decyzją z dnia 12 kwietnia 2023 r. Burmistrz Żmigrodu zatwierdził regulamin
strzelnicy.
Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że działania Inspekcji Ochrony Środowiska
nie miały znamion bezczynności, ponieważ organ informował interweniujących
o kompetentnych organach w sprawie, a także przekazał sprawę do organów właściwych,
a następnie monitorował jej dalszą realizację.
Warto w tym miejscu dodać, że strzelnice nie zostały ujęte w rozporządzeniu Rady
Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco
oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839, z późn. zm.) określającym katalog
przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć
mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymagających uzyskania
decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Co więcej w 2010 r. strzelnice zostały usunięte z katalogu przedsięwzięć, które wymagają
uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wykreślenie strzelnic z grupy
przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko było związane z
koniecznością usunięcia nadregulacji względem przepisów dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków
wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko
(Dz.U.UE.L.2012.26.1, z późn. zm.).
W chwili obecnej MKiŚ oraz Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska nie planują
podejmowania działań legislacyjnych zmierzających do zmiany przepisów rozporządzenia
w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w omawianym
zakresie.
Ponadto informuję, iż w Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska toczyła się sprawa skargi
Pana Maksymiliana Otręby na Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu
dotycząca nieprawidłowości w ocenie oddziaływania na środowisko strzelnicy
zlokalizowanej na działce nr 207/2 obręb Kanclerzowice, gmina Żmigród, która została
uznana za bezzasadną. Przedmiotowa działka położona jest poza granicami form ochrony
przyrody wymienionymi w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie
przyrody (Dz. U. z 2024 r., poz. 1478, z późn. zm.). Na północ od niej, za drogą, zlokalizowane
są obszary Natura 2000: specjalny obszar ochrony siedlisk Ostoja nad Baryczą
(PLH020041), obszar specjalnej ochrony ptaków Dolina Baryczy (PLB020001) oraz Park
Krajobrazowy „Dolina Baryczy”.
W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2000 r. w sprawie
wymagań w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic (Dz.
U. z 2000 r., Nr 27 poz. 371) strzelnicy nie można zlokalizować jedynie na obszarach parków
narodowych i rezerwatów przyrody. W ww. rozporządzeniu brak jest odniesienia do innych
form ochrony przyrody, w tym obszarów Natura 2000, a tym bardziej zakazu lokalizowania
strzelnic w sąsiedztwie obszarów chronionych.
W związku z powyższym należy zauważyć, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym
przepisami ustawy o ochronie przyrody oraz przepisami ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, z uwagi na lokalizację poza formami ochrony przyrody,
lokalizacja przedmiotowej strzelnicy nie wymagała akceptacji RDOŚ we Wrocławiu, a
-- 3 of 4 --
wydana dla tej inwestycji decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego nie musiała być i
nie była uzgadniana z tym organem.
Do RDOŚ we Wrocławiu nie wpłynął również żaden wniosek dla ww. strzelnicy w myśl art.
96 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i
jego ochronie, udziale społeczeństwa ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania
na środowisko (Dz. U. 2024 r. poz. 1112) zgodnie z którym organ właściwy do wydania
decyzji wymaganej przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia (np. Burmistrz Gminy
Żmigród przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego ), innego niż
przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, które nie jest
bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jest
zobowiązany do rozważenia, przed wydaniem tej decyzji, czy ww. przedsięwzięcie może
potencjalnie znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000.
Jeśli organ ten uzna, że przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na obszar
Natura 2000, to zgodnie z art. 96 ust. 3 ustawy ooś, wydaje postanowienie w sprawie
nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia właściwemu miejscowo regionalnemu
dyrektorowi ochrony środowiska dokumentów wymaganych zgodnie z powyższym
artykułem. Po otrzymaniu ww. dokumentów i ich analizie regionalny dyrektor ochrony
środowiska stwierdza obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na
obszar Natura 2000 (art. 97 ust. 1 ww. ustawy ooś) lub brak potrzeby przeprowadzenia tej
oceny (art. 97 ust. 5 ustawy ooś).
Niemniej RDOŚ we Wrocławiu zwrócił się z pismem do użytkownika Klubu Sportowego
Amator w sprawie udzielenia informacji, jakie są stosowane rozwiązania minimalizujące
wpływ funkcjonowania strzelnicy w zakresie ograniczenia emisji hałasu, a stosowne
wyjaśnienia zostały przesłane przy piśmie z dnia 15 września 2023 r. (wskazano m.in. że,
wszystkie osie strzelnicy wyposażone są w wały ziemne o wysokości od 3 m do 5 m
okalające osie strzeleckie z trzech stron).
RDOŚ we Wrocławiu biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia KS Amator oraz
uwarunkowania lokalne i posiadane dane przyrodnicze nie stwierdził okoliczności
wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania tej instalacji na środowisko
przyrodnicze, a więc nie było też podstaw do zobowiązania podmiotu do wykonania
przeglądu ekologicznego zgodnie z art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo
ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647).
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --