Interpelacja nr 10684
Interpelacja w sprawie projektu nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie projektu nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą
Interpelacja nr 10684
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie projektu nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 02-07-2025
Szanowna Pani Ministro, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało projekt nowelizacji Kodeksu pracy, który ma rozwiązać fundamentalny problem dyskryminacji osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą. Obecnie około 2,4 miliona osób w Polsce jest zatrudnionych na umowy zlecenia, które są formą zatrudnienia cywilnoprawnego, w ramach których zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania określonej czynności lub usługi na rzecz zleceniodawcy, zachowując przy tym większą swobodę w organizacji pracy niż w przypadku tradycyjnego etatu, oraz w formie jednoosobowej działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu własnej firmy przez przedsiębiorcę, który samodzielnie wykonuje działalność zarobkową na własny rachunek i ryzyko. Obie te formy zatrudnienia charakteryzują się elastycznością, ale wymagają od pracujących wysokich kompetencji zawodowych oraz umiejętności samodzielnego organizowania pracy.
Problemem osób, które korzystają z tych form zatrudnienia jest to, że mimo wykonywania pełnowartościowej pracy zawodowej, często przez wiele lat, nie mogą zaliczyć swoich okresów aktywności zawodowej do stażu pracy zgodnie z obecnymi przepisami Kodeksu pracy. W konsekwencji osoby pracujące kilkanaście lat wyłącznie na umowach zlecenia lub prowadzące własną działalność gospodarczą mają formalnie niższy staż pracy niż osoby zatrudnione na etacie od roku, co ogranicza ich dostęp do uprawnień pracowniczych, takich jak wydłużony urlop wypoczynkowy, nagrody jubileuszowe czy dodatki stażowe.
W związku z powyższym i w trosce o polskich przedsiębiorców i pracowników składam następujące pytania:
1. Jak długo wstecz będą działać nowe przepisy i jaki będzie okres przejściowy na dokumentowanie okresów do zaliczenia?
2. Jakie konkretne procedury weryfikacji i kontroli dokumentów zostały przewidziane przez ministerstwo, aby zapobiec potencjalnym nadużyciom przy dokumentowaniu okresów pracy?
3. Jakie formy wsparcia finansowego lub organizacyjnego planuje ministerstwo dla małych i średnich przedsiębiorstw w związku ze zwiększonymi kosztami wynikającymi z nowych uprawnień pracowniczych?
Z poważaniem
Bożena Lisowska
Interpelacja nr 10684
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie projektu nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 02-07-2025
Szanowna Pani Ministro, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało projekt nowelizacji Kodeksu pracy, który ma rozwiązać fundamentalny problem dyskryminacji osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą. Obecnie około 2,4 miliona osób w Polsce jest zatrudnionych na umowy zlecenia, które są formą zatrudnienia cywilnoprawnego, w ramach których zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania określonej czynności lub usługi na rzecz zleceniodawcy, zachowując przy tym większą swobodę w organizacji pracy niż w przypadku tradycyjnego etatu, oraz w formie jednoosobowej działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu własnej firmy przez przedsiębiorcę, który samodzielnie wykonuje działalność zarobkową na własny rachunek i ryzyko. Obie te formy zatrudnienia charakteryzują się elastycznością, ale wymagają od pracujących wysokich kompetencji zawodowych oraz umiejętności samodzielnego organizowania pracy.
Problemem osób, które korzystają z tych form zatrudnienia jest to, że mimo wykonywania pełnowartościowej pracy zawodowej, często przez wiele lat, nie mogą zaliczyć swoich okresów aktywności zawodowej do stażu pracy zgodnie z obecnymi przepisami Kodeksu pracy. W konsekwencji osoby pracujące kilkanaście lat wyłącznie na umowach zlecenia lub prowadzące własną działalność gospodarczą mają formalnie niższy staż pracy niż osoby zatrudnione na etacie od roku, co ogranicza ich dostęp do uprawnień pracowniczych, takich jak wydłużony urlop wypoczynkowy, nagrody jubileuszowe czy dodatki stażowe.
W związku z powyższym i w trosce o polskich przedsiębiorców i pracowników składam następujące pytania:
1. Jak długo wstecz będą działać nowe przepisy i jaki będzie okres przejściowy na dokumentowanie okresów do zaliczenia?
2. Jakie konkretne procedury weryfikacji i kontroli dokumentów zostały przewidziane przez ministerstwo, aby zapobiec potencjalnym nadużyciom przy dokumentowaniu okresów pracy?
3. Jakie formy wsparcia finansowego lub organizacyjnego planuje ministerstwo dla małych i średnich przedsiębiorstw w związku ze zwiększonymi kosztami wynikającymi z nowych uprawnień pracowniczych?
Z poważaniem
Bożena Lisowska
Odpowiedź urzędowa
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4523 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.324.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10684 Pani Posłanki Bożeny Lisowskiej, „w sprawie projektu
nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach
cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą”, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano projekt ustawy
o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, który ma na celu
wyrównanie szans w dostępie do niektórych uprawnień pracowniczych i stanowisk
wymagających potwierdzonego doświadczenia zawodowego dla osób wykonujących
działalność zarobkową na innej podstawie niż stosunek pracy lub stosunek służbowy.
Projekt ustawy zakłada, że do okresu zatrudnienia, co do zasady, wliczane będą okresy
zarobkowej działalności tak, aby przy ustalaniu pewnych uprawnień uwzględniać
doświadczenie zdobyte przez osobę świadczącą pracę na podstawie umów cywilnoprawnych
albo prowadzącą działalność gospodarczą.
Uprawnienia pracownicze wynikające z wliczenia nowych okresów do okresu zatrudnienia
będą przysługiwały od dnia nabycia do nich prawa, ale nie wcześniej niż:
od 1 stycznia 2026 r. w stosunku do pracownika zatrudnionego u pracodawcy będącego
jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r.
o finansach publicznych1;
od pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia
ustawy w stosunku do pracownika zatrudnionego u pracodawcy, który nie jest jednostką
sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy o finansach publicznych.
Dopiero od powyższych terminów uprawnienia pracownicze będą mogły być ustalane
z uwzględnieniem nowych okresów i wyższego stażu pracy.
Warunkiem zaliczenia nowych okresów będzie ich właściwe udokumentowanie. Okresy
zatrudnienia będą potwierdzane zaświadczeniami wydanymi przez ZUS. Z kolei okresy
zatrudnienia niepodlegającego zgłoszeniu do ZUS oraz okresy innej niż zatrudnienie pracy
zarobkowej za granicą, potwierdzane będą na zasadach ogólnych reguł dowodowych.
Pracodawca dokonuje zaliczenia okresów na podstawie dokumentów przedłożonych przez
pracownika i może żądać udokumentowania danych, w tym przebiegu dotychczasowego
zatrudnienia, w zakresie niezbędnym do ich potwierdzenia. Podstawą prawną do żądania
dokumentacji, w tym dokumentacji potwierdzającej pracę zarobkową za granicą, jest art. 221
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 1530, z późn. zm.)
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Kodeksu Pracy. W przypadku wątpliwości pracodawcy, to pracownik musi udowodnić
przepracowany okres.
Projekt przewiduje, że pracownik zatrudniony w dniu wejścia tej ustawy w życie (1 stycznia
2026 r.) u pracodawcy będącego jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu
ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, jak i pracownik zatrudniony
pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy
u pracodawcy niebędącego jednostką sektora finansów publicznych, ma 24 miesiące na
dostarczenie pracodawcy dokumentów potwierdzających nowe okresy aktywności
zarobkowej. Okresów nieudokumentowanych nie wlicza się do okresu zatrudnienia u tego
pracodawcy.
Celem zagwarantowania czasu na przygotowanie się do wprowadzenia nowych regulacji
wszystkim przedsiębiorcom - nie tylko małym i średnim - w art. 8 projektu przewidziano zapis
mówiący, iż do pracodawcy niebędącego jednostką sektora finansów publicznych
w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych przepisy niniejszej
ustawy stosuje od pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia jej
ogłoszenia.
Trzeba podkreślić, że w zakresie wymiaru urlopu projektowane przepisy dotyczą wszystkich
przedsiębiorców. W kwestii dodatku za wysługę lat czy nagrody jubileuszowej dotyczą one
natomiast jedynie przedsiębiorców, którzy przewidują takie uprawnienia.
W dniu 26 wrześnie br. ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych
ustaw została uchwalona przez Sejm, a następnie przekazana została do podpisu
Prezydentowi RP.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.324.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10684 Pani Posłanki Bożeny Lisowskiej, „w sprawie projektu
nowelizacji Kodeksu pracy dotyczącego stażu pracy dla zatrudnionych na umowach
cywilnoprawnych i prowadzących działalność gospodarczą”, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano projekt ustawy
o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, który ma na celu
wyrównanie szans w dostępie do niektórych uprawnień pracowniczych i stanowisk
wymagających potwierdzonego doświadczenia zawodowego dla osób wykonujących
działalność zarobkową na innej podstawie niż stosunek pracy lub stosunek służbowy.
Projekt ustawy zakłada, że do okresu zatrudnienia, co do zasady, wliczane będą okresy
zarobkowej działalności tak, aby przy ustalaniu pewnych uprawnień uwzględniać
doświadczenie zdobyte przez osobę świadczącą pracę na podstawie umów cywilnoprawnych
albo prowadzącą działalność gospodarczą.
Uprawnienia pracownicze wynikające z wliczenia nowych okresów do okresu zatrudnienia
będą przysługiwały od dnia nabycia do nich prawa, ale nie wcześniej niż:
od 1 stycznia 2026 r. w stosunku do pracownika zatrudnionego u pracodawcy będącego
jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r.
o finansach publicznych1;
od pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia
ustawy w stosunku do pracownika zatrudnionego u pracodawcy, który nie jest jednostką
sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy o finansach publicznych.
Dopiero od powyższych terminów uprawnienia pracownicze będą mogły być ustalane
z uwzględnieniem nowych okresów i wyższego stażu pracy.
Warunkiem zaliczenia nowych okresów będzie ich właściwe udokumentowanie. Okresy
zatrudnienia będą potwierdzane zaświadczeniami wydanymi przez ZUS. Z kolei okresy
zatrudnienia niepodlegającego zgłoszeniu do ZUS oraz okresy innej niż zatrudnienie pracy
zarobkowej za granicą, potwierdzane będą na zasadach ogólnych reguł dowodowych.
Pracodawca dokonuje zaliczenia okresów na podstawie dokumentów przedłożonych przez
pracownika i może żądać udokumentowania danych, w tym przebiegu dotychczasowego
zatrudnienia, w zakresie niezbędnym do ich potwierdzenia. Podstawą prawną do żądania
dokumentacji, w tym dokumentacji potwierdzającej pracę zarobkową za granicą, jest art. 221
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 1530, z późn. zm.)
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Kodeksu Pracy. W przypadku wątpliwości pracodawcy, to pracownik musi udowodnić
przepracowany okres.
Projekt przewiduje, że pracownik zatrudniony w dniu wejścia tej ustawy w życie (1 stycznia
2026 r.) u pracodawcy będącego jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu
ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, jak i pracownik zatrudniony
pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy
u pracodawcy niebędącego jednostką sektora finansów publicznych, ma 24 miesiące na
dostarczenie pracodawcy dokumentów potwierdzających nowe okresy aktywności
zarobkowej. Okresów nieudokumentowanych nie wlicza się do okresu zatrudnienia u tego
pracodawcy.
Celem zagwarantowania czasu na przygotowanie się do wprowadzenia nowych regulacji
wszystkim przedsiębiorcom - nie tylko małym i średnim - w art. 8 projektu przewidziano zapis
mówiący, iż do pracodawcy niebędącego jednostką sektora finansów publicznych
w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych przepisy niniejszej
ustawy stosuje od pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 6 miesięcy od dnia jej
ogłoszenia.
Trzeba podkreślić, że w zakresie wymiaru urlopu projektowane przepisy dotyczą wszystkich
przedsiębiorców. W kwestii dodatku za wysługę lat czy nagrody jubileuszowej dotyczą one
natomiast jedynie przedsiębiorców, którzy przewidują takie uprawnienia.
W dniu 26 wrześnie br. ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych
ustaw została uchwalona przez Sejm, a następnie przekazana została do podpisu
Prezydentowi RP.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --