Interpelacja nr 10576
Interpelacja w sprawie zmiany przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zmiany przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
Interpelacja nr 10576
do ministra finansów
w sprawie zmiany przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
Zgłaszający: Maria Małgorzata Janyska, Krystyna Sibińska, Zofia Czernow
Data wpływu: 27-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego wpływa coraz więcej sygnałów od obywateli, którzy zostali obciążeni karą finansową przez UFG za zaledwie jednodniowe lub kilkudniowe przerwy w opłaceniu składki OC. W wielu przypadkach opóźnienie wynikało z przyczyn losowych, nieuwagi, trudności finansowych, a nawet zmian systemowych w zakładach ubezpieczeń (np. braku automatycznego odnowienia polisy w przypadku płatności ratalnych).
Obecnie obowiązująca ustawa przewiduje sztywne stawki kar, które są powiązane z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie uwzględniają stopnia winy, czasu opóźnienia ani indywidualnej sytuacji ubezpieczonego.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
Czy Ministerstwo Finansów analizowało skalę i zasadność kar nakładanych przez UFG w ostatnich latach, ze szczególnym uwzględnieniem krótkoterminowych przypadków?
Czy planowane są prace legislacyjne zmierzające do zmiany przepisów w kierunku większej elastyczności i proporcjonalności systemu kar?
Czy ministerstwo rozważa możliwość wprowadzenia procedury odwoławczej, która pozwalałaby UFG na uznaniowe obniżenie kary w szczególnie uzasadnionych przypadkach?
Czy możliwe jest zobowiązanie towarzystw ubezpieczeniowych do skutecznego informowania klientów o końcu ochrony, zwłaszcza w przypadku polis nieodnawianych automatycznie?
Interpelacja nr 10576
do ministra finansów
w sprawie zmiany przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
Zgłaszający: Maria Małgorzata Janyska, Krystyna Sibińska, Zofia Czernow
Data wpływu: 27-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego wpływa coraz więcej sygnałów od obywateli, którzy zostali obciążeni karą finansową przez UFG za zaledwie jednodniowe lub kilkudniowe przerwy w opłaceniu składki OC. W wielu przypadkach opóźnienie wynikało z przyczyn losowych, nieuwagi, trudności finansowych, a nawet zmian systemowych w zakładach ubezpieczeń (np. braku automatycznego odnowienia polisy w przypadku płatności ratalnych).
Obecnie obowiązująca ustawa przewiduje sztywne stawki kar, które są powiązane z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie uwzględniają stopnia winy, czasu opóźnienia ani indywidualnej sytuacji ubezpieczonego.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
Czy Ministerstwo Finansów analizowało skalę i zasadność kar nakładanych przez UFG w ostatnich latach, ze szczególnym uwzględnieniem krótkoterminowych przypadków?
Czy planowane są prace legislacyjne zmierzające do zmiany przepisów w kierunku większej elastyczności i proporcjonalności systemu kar?
Czy ministerstwo rozważa możliwość wprowadzenia procedury odwoławczej, która pozwalałaby UFG na uznaniowe obniżenie kary w szczególnie uzasadnionych przypadkach?
Czy możliwe jest zobowiązanie towarzystw ubezpieczeniowych do skutecznego informowania klientów o końcu ochrony, zwłaszcza w przypadku polis nieodnawianych automatycznie?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 24 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
10.1 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (24)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9897 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/5
Warszawa, 22 lipca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 10576
Znak sprawy: FN6.054.21.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10576 grupy Posłanek Pani Marii Małgorzaty
Janyskiej, Pani Krystyny Sibińskiej, Pani Zofi Czernow w sprawie „zmiany
przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym
Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w
zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych”, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych
informacji.
Ad 1.
Odnosząc się do informacji w zakresie opłat dochodzonych przez Ubezpieczeniowy
Fundusz Gwarancyjny, z uwzględnieniem krótkoterminowych przypadków, należy
wskazać na poniższe dane odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i
rodzaju pojazdu, przekazane przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.
Informacje te przedstawiają wynik analiz przeprowadzonych na podstawie danych
za 2023 r i 2024 r.
Dane za 2023 rok odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i rodzaju
pojazdu.
Długość okresu bez
ochrony w danym
roku kalendarzowym
Samochody osobowe Samochody
ciężarowe, ciągniki
samochodowe i
autobusy
Pozostałe pojazdy
Od 1 do 3 dni (20%
Opłaty)
4% 1% 0%
-- 1 of 5 --
2/5
Od 4 do 14 dni (50%
Opłaty)
10% 2% 0%
Powyżej 14 dni (100%
Opłaty)
62% 17% 3%
Dane za 2024 rok odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i rodzaju
pojazdu.
Długość okresu bez
ochrony w danym
roku kalendarzowym
Samochody osobowe Samochody
ciężarowe, ciągniki
samochodowe i
autobusy
Pozostałe pojazdy
Od 1 do 3 dni (20%
Opłaty)
5% 1% 0%
Od 4 do 14 dni (50%
Opłaty)
11% 3% 0%
Powyżej 14 dni (100%
Opłaty)
60% 16% 2%
Ad 2.
Odnosząc się do kwestii ewentualnych zmian regulacji w zakresie opłat za
niespełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych, należy wskazać, że zagadnienie to będzie
mogło zostać poddane dyskusji przy następnej kompleksowej zmianie przepisów
ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych1, z udziałem przedstawicieli rynku
ubezpieczeniowego, tj. Komisji Nadzoru Finansowego, Rzecznika Finansowego,
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Polskiej Izby Ubezpieczeń czy też
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Należy jednak mieć na uwadze, że regulacje dotyczące opłat za niespełnienie
obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC posiadaczy
pojazdów mechanicznych powinny właściwie spełniać swoją funkcję prewencyjną.
-- 2 of 5 --
3/5
Wysokość opłat powinna być tak ukształtowana, by opłacenie składki za zawartą
umowę obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
było wydatkiem zdecydowanie niższym niż wniesienie opłaty za jego brak.
Obecny sposób wyznaczania wysokości opłat za brak zawarcia umowy tego
ubezpieczenia pozostaje adekwatny wobec ewentualnych skutków wywołanych
brakiem tego ubezpieczenia. Ponadto powiązanie wysokości opłaty z wysokością
minimalnego wynagrodzenia za pracę ma na celu zapewnienie, aby opłaty były
współmierne do bieżącej sytuacji ekonomicznej, czyli żeby ich dotkliwość, a więc w
konsekwencji funkcja prewencyjna, pozostawała na adekwatnym poziomie.
Potencjalne zmiany w zakresie obniżenia wysokości opłat mogą mieć wpływ na
zwiększenie odsetka posiadaczy pojazdów mechanicznych niespełniających tego
obowiązku. W związku z tym wprowadzenie ewentualnych zmian w
przedmiotowym zakresie, będzie wymagało przeprowadzenia analizy dotyczącej
potencjalnych negatywnych skutków, w tym oceny czy nie będzie to związane z
ryzykiem wzrostu liczby osób, które nie spełniły obowiązku zawarcia umowy
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Jednocześnie, porównując dotkliwość opłat za niespełnienie obowiązku
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych w Polsce do sankcji
wprowadzonych w wybranych, innych państwach Unii Europejskiej należy
wskazać, że polskie rozwiązanie zdaje się odpowiednio wyważone. Przewidziane w
polskim porządku prawnym sankcje są ograniczone tylko i wyłącznie do opłaty
finansowej, podczas gdy w wielu krajach (w szczególności we Francji, Wielkiej
Brytanii, Niemczech, Austrii czy Holandii) obejmują zarówno opłatę finansową, jaki
i konfiskatę pojazdu, pozbawienie wolności, odebranie prawa jazdy, podwyższenie
składki ubezpieczeniowej oraz punkty karne. Te dodatkowe sankcje są szczególnie
dotkliwe dla obywateli, ponieważ generują nie tylko bezpośrednie koszty (np.
utrata pojazdu, opłaty za holowanie i przechowywanie, koszty sądowe, utrata
dochodu w przypadku odebrania prawa jazdy), ale także daleko idące
konsekwencje społeczne i zawodowe w przypadku pozbawienia wolności.
Ad 3.
Odnosząc się do możliwości wprowadzenia procedury odwoławczej, która
pozwalałaby UFG na uznaniowe obniżenie kary w szczególnie uzasadnionych
przypadkach, należy wskazać, że już obecnie funkcjonują regulacje w tym zakresie.
Postępowania dotyczące umarzania roszczeń z tytułu opłat lub udzielania ulg w ich
spłacie prowadzone są w oparciu o regulacje wynikające z ustawy o
ubezpieczeniach obowiązkowych¹, statutu UFG oraz regulaminu umarzania
wierzytelności Funduszu z tytułu opłat, odstępowania od dochodzenia zwrotów
wypłaconych świadczeń i poniesionych kosztów (roszczeń regresowych) oraz
udzielania ulg w ich spłacie.
Zgodnie z dyspozycją art. 94 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹ w
uzasadnionych przypadkach, kierując się przede wszystkim wyjątkowo trudną
sytuacją materialną i majątkową zobowiązanego, jak również jego sytuacją
życiową, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny może umorzyć opłatę w całości
lub w części albo udzielić ulgi w jej spłacie. Jednocześnie tryb postępowania przy
rozpatrywaniu ww. spraw określa statut UFG.
W ramach Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego funkcjonuje Komisja ds.
umorzeń, która na podstawie wniosku zobowiązanego i przedstawionych przez
niego okoliczności oraz dokumentów potwierdzających trudną sytuację wydaje
Zarządowi UFG rekomendacje dotyczące ewentualnego umorzenia opłaty w
-- 3 of 5 --
4/5
całości, w części lub udzielenia ulgi w jej spłacie. Następnie w oparciu o
rekomendacje Komisji i ustalenia własne Zarząd podejmuje decyzje w zakresie
przedstawionych wniosków. Tak więc, na gruncie obecnie obowiązujących regulacji
istnieje już możliwość, która pozwalałaby w szczególnie uzasadnionych
przypadkach na umorzenie opłaty, jej obniżenie lub rozłożenie na raty.
Ad 4.
Odnosząc się do pytania dotyczącego możliwości zobowiązania zakładów
ubezpieczeń do skutecznego informowania klientów o końcu ochrony
ubezpieczeniowej, w szczególności w przypadku umów ubezpieczenia
nieodnawialnych automatycznie, należy wskazać, że obowiązek informowania
posiadaczy pojazdów mechanicznych przez zakłady ubezpieczeń o zbliżającym się
terminie zakończenia ochrony ubezpieczeniowej w zakresie umów ubezpieczenia
OC posiadaczy pojazdów mechanicznych już istnieje.
Na podstawie art. 28 ust. 1b ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹, nie
później niż 14 dni przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta, zakład
ubezpieczeń jest obowiązany do wysłania ubezpieczającemu, w formie pisemnej
lub elektronicznej, informacji o ubezpieczeniu na kolejny okres ubezpieczenia.
Informacja ta zawiera w szczególności:
1. określenie wysokości składki ubezpieczeniowej w przypadku, gdy dojdzie
do zawarcia następnej umowy ubezpieczenia;
2. pouczenie, że wysokość składki, może ulec zmianie, jeżeli po wysłaniu
informacji przez zakład ubezpieczeń wyjdą na jaw okoliczności mające
wpływ na wysokość składki, oraz wskazanie tych okoliczności;
3. pouczenie o prawie wypowiedzenia dotychczasowej umowy ubezpieczenia
OC posiadaczy pojazdów mechanicznych oraz o formie, możliwym sposobie
oraz terminie złożenia tego wypowiedzenia;
4. pouczenie o skutkach tego wypowiedzenia oraz o skutkach braku tego
wypowiedzenia.
W związku z powyższym wskazać należy, że już obecnie zakłady ubezpieczeń
zobowiązane są do informowania klientów o końcu ochrony ubezpieczeniowej, jej
skutkach, jednoczesnego przedstawienia oferty oraz ewentualnego
automatycznego przedłużenia umowy ubezpieczenia.
Nie sposób jednak ocenić skuteczności takiego poinformowania, ponieważ w
znacznym stopniu zależy to od posiadaczy pojazdów mechanicznych i tego, czy
podejmują korespondencję, aktualizują w zakładzie ubezpieczeń swoje dane itp.
W tym kontekście oraz docelowo w odniesieniu do nabywcy pojazdu, który nie
będzie mógł skorzystać z automatyzmu odnowienia umowy ubezpieczenia zbywcy
warto również zauważyć, że każdy posiadacz pojazdu mechanicznego, zgodnie z
art. 32 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹ zobowiązany jest do
powiadomienia na piśmie zakładu ubezpieczeń, w terminie 14 dni od dnia
przeniesienia prawa własności pojazdu, o fakcie przeniesienia prawa własności
tego pojazdu i o danych posiadacza, na którego przeniesiono prawo własności
pojazdu.
Jak wynika z praktyki posiadacze pojazdów mechanicznych nie realizują tego
obowiązku, który przekłada się bezpośrednio na możliwość dotarcia przez zakład
ubezpieczeń do nowego posiadacza pojazdu mechanicznego, który jest
odpowiedzialny za zawarcie kolejnej umowy ubezpieczenia. W tym przypadku
-- 4 of 5 --
5/5
zakłady ubezpieczeń nie mają dodatkowych możliwości dotarcia do posiadacza
pojazdu mechanicznego, na którym ciąży obowiązek zawarcia umowy
ubezpieczenia.
Podstawa Prawna
1. Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 367)
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jurand Drop
podsekretarz stanu
-- 5 of 5 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/5
Warszawa, 22 lipca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 10576
Znak sprawy: FN6.054.21.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10576 grupy Posłanek Pani Marii Małgorzaty
Janyskiej, Pani Krystyny Sibińskiej, Pani Zofi Czernow w sprawie „zmiany
przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym
Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w
zakresie kar za nieterminowe opłacenie składki obowiązkowego ubezpieczenia OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych”, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych
informacji.
Ad 1.
Odnosząc się do informacji w zakresie opłat dochodzonych przez Ubezpieczeniowy
Fundusz Gwarancyjny, z uwzględnieniem krótkoterminowych przypadków, należy
wskazać na poniższe dane odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i
rodzaju pojazdu, przekazane przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.
Informacje te przedstawiają wynik analiz przeprowadzonych na podstawie danych
za 2023 r i 2024 r.
Dane za 2023 rok odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i rodzaju
pojazdu.
Długość okresu bez
ochrony w danym
roku kalendarzowym
Samochody osobowe Samochody
ciężarowe, ciągniki
samochodowe i
autobusy
Pozostałe pojazdy
Od 1 do 3 dni (20%
Opłaty)
4% 1% 0%
-- 1 of 5 --
2/5
Od 4 do 14 dni (50%
Opłaty)
10% 2% 0%
Powyżej 14 dni (100%
Opłaty)
62% 17% 3%
Dane za 2024 rok odnoszące się do okresu przerwy w ubezpieczeniu i rodzaju
pojazdu.
Długość okresu bez
ochrony w danym
roku kalendarzowym
Samochody osobowe Samochody
ciężarowe, ciągniki
samochodowe i
autobusy
Pozostałe pojazdy
Od 1 do 3 dni (20%
Opłaty)
5% 1% 0%
Od 4 do 14 dni (50%
Opłaty)
11% 3% 0%
Powyżej 14 dni (100%
Opłaty)
60% 16% 2%
Ad 2.
Odnosząc się do kwestii ewentualnych zmian regulacji w zakresie opłat za
niespełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC
posiadaczy pojazdów mechanicznych, należy wskazać, że zagadnienie to będzie
mogło zostać poddane dyskusji przy następnej kompleksowej zmianie przepisów
ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych1, z udziałem przedstawicieli rynku
ubezpieczeniowego, tj. Komisji Nadzoru Finansowego, Rzecznika Finansowego,
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Polskiej Izby Ubezpieczeń czy też
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Należy jednak mieć na uwadze, że regulacje dotyczące opłat za niespełnienie
obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego OC posiadaczy
pojazdów mechanicznych powinny właściwie spełniać swoją funkcję prewencyjną.
-- 2 of 5 --
3/5
Wysokość opłat powinna być tak ukształtowana, by opłacenie składki za zawartą
umowę obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych
było wydatkiem zdecydowanie niższym niż wniesienie opłaty za jego brak.
Obecny sposób wyznaczania wysokości opłat za brak zawarcia umowy tego
ubezpieczenia pozostaje adekwatny wobec ewentualnych skutków wywołanych
brakiem tego ubezpieczenia. Ponadto powiązanie wysokości opłaty z wysokością
minimalnego wynagrodzenia za pracę ma na celu zapewnienie, aby opłaty były
współmierne do bieżącej sytuacji ekonomicznej, czyli żeby ich dotkliwość, a więc w
konsekwencji funkcja prewencyjna, pozostawała na adekwatnym poziomie.
Potencjalne zmiany w zakresie obniżenia wysokości opłat mogą mieć wpływ na
zwiększenie odsetka posiadaczy pojazdów mechanicznych niespełniających tego
obowiązku. W związku z tym wprowadzenie ewentualnych zmian w
przedmiotowym zakresie, będzie wymagało przeprowadzenia analizy dotyczącej
potencjalnych negatywnych skutków, w tym oceny czy nie będzie to związane z
ryzykiem wzrostu liczby osób, które nie spełniły obowiązku zawarcia umowy
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Jednocześnie, porównując dotkliwość opłat za niespełnienie obowiązku
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych w Polsce do sankcji
wprowadzonych w wybranych, innych państwach Unii Europejskiej należy
wskazać, że polskie rozwiązanie zdaje się odpowiednio wyważone. Przewidziane w
polskim porządku prawnym sankcje są ograniczone tylko i wyłącznie do opłaty
finansowej, podczas gdy w wielu krajach (w szczególności we Francji, Wielkiej
Brytanii, Niemczech, Austrii czy Holandii) obejmują zarówno opłatę finansową, jaki
i konfiskatę pojazdu, pozbawienie wolności, odebranie prawa jazdy, podwyższenie
składki ubezpieczeniowej oraz punkty karne. Te dodatkowe sankcje są szczególnie
dotkliwe dla obywateli, ponieważ generują nie tylko bezpośrednie koszty (np.
utrata pojazdu, opłaty za holowanie i przechowywanie, koszty sądowe, utrata
dochodu w przypadku odebrania prawa jazdy), ale także daleko idące
konsekwencje społeczne i zawodowe w przypadku pozbawienia wolności.
Ad 3.
Odnosząc się do możliwości wprowadzenia procedury odwoławczej, która
pozwalałaby UFG na uznaniowe obniżenie kary w szczególnie uzasadnionych
przypadkach, należy wskazać, że już obecnie funkcjonują regulacje w tym zakresie.
Postępowania dotyczące umarzania roszczeń z tytułu opłat lub udzielania ulg w ich
spłacie prowadzone są w oparciu o regulacje wynikające z ustawy o
ubezpieczeniach obowiązkowych¹, statutu UFG oraz regulaminu umarzania
wierzytelności Funduszu z tytułu opłat, odstępowania od dochodzenia zwrotów
wypłaconych świadczeń i poniesionych kosztów (roszczeń regresowych) oraz
udzielania ulg w ich spłacie.
Zgodnie z dyspozycją art. 94 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹ w
uzasadnionych przypadkach, kierując się przede wszystkim wyjątkowo trudną
sytuacją materialną i majątkową zobowiązanego, jak również jego sytuacją
życiową, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny może umorzyć opłatę w całości
lub w części albo udzielić ulgi w jej spłacie. Jednocześnie tryb postępowania przy
rozpatrywaniu ww. spraw określa statut UFG.
W ramach Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego funkcjonuje Komisja ds.
umorzeń, która na podstawie wniosku zobowiązanego i przedstawionych przez
niego okoliczności oraz dokumentów potwierdzających trudną sytuację wydaje
Zarządowi UFG rekomendacje dotyczące ewentualnego umorzenia opłaty w
-- 3 of 5 --
4/5
całości, w części lub udzielenia ulgi w jej spłacie. Następnie w oparciu o
rekomendacje Komisji i ustalenia własne Zarząd podejmuje decyzje w zakresie
przedstawionych wniosków. Tak więc, na gruncie obecnie obowiązujących regulacji
istnieje już możliwość, która pozwalałaby w szczególnie uzasadnionych
przypadkach na umorzenie opłaty, jej obniżenie lub rozłożenie na raty.
Ad 4.
Odnosząc się do pytania dotyczącego możliwości zobowiązania zakładów
ubezpieczeń do skutecznego informowania klientów o końcu ochrony
ubezpieczeniowej, w szczególności w przypadku umów ubezpieczenia
nieodnawialnych automatycznie, należy wskazać, że obowiązek informowania
posiadaczy pojazdów mechanicznych przez zakłady ubezpieczeń o zbliżającym się
terminie zakończenia ochrony ubezpieczeniowej w zakresie umów ubezpieczenia
OC posiadaczy pojazdów mechanicznych już istnieje.
Na podstawie art. 28 ust. 1b ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹, nie
później niż 14 dni przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa
ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta, zakład
ubezpieczeń jest obowiązany do wysłania ubezpieczającemu, w formie pisemnej
lub elektronicznej, informacji o ubezpieczeniu na kolejny okres ubezpieczenia.
Informacja ta zawiera w szczególności:
1. określenie wysokości składki ubezpieczeniowej w przypadku, gdy dojdzie
do zawarcia następnej umowy ubezpieczenia;
2. pouczenie, że wysokość składki, może ulec zmianie, jeżeli po wysłaniu
informacji przez zakład ubezpieczeń wyjdą na jaw okoliczności mające
wpływ na wysokość składki, oraz wskazanie tych okoliczności;
3. pouczenie o prawie wypowiedzenia dotychczasowej umowy ubezpieczenia
OC posiadaczy pojazdów mechanicznych oraz o formie, możliwym sposobie
oraz terminie złożenia tego wypowiedzenia;
4. pouczenie o skutkach tego wypowiedzenia oraz o skutkach braku tego
wypowiedzenia.
W związku z powyższym wskazać należy, że już obecnie zakłady ubezpieczeń
zobowiązane są do informowania klientów o końcu ochrony ubezpieczeniowej, jej
skutkach, jednoczesnego przedstawienia oferty oraz ewentualnego
automatycznego przedłużenia umowy ubezpieczenia.
Nie sposób jednak ocenić skuteczności takiego poinformowania, ponieważ w
znacznym stopniu zależy to od posiadaczy pojazdów mechanicznych i tego, czy
podejmują korespondencję, aktualizują w zakładzie ubezpieczeń swoje dane itp.
W tym kontekście oraz docelowo w odniesieniu do nabywcy pojazdu, który nie
będzie mógł skorzystać z automatyzmu odnowienia umowy ubezpieczenia zbywcy
warto również zauważyć, że każdy posiadacz pojazdu mechanicznego, zgodnie z
art. 32 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych¹ zobowiązany jest do
powiadomienia na piśmie zakładu ubezpieczeń, w terminie 14 dni od dnia
przeniesienia prawa własności pojazdu, o fakcie przeniesienia prawa własności
tego pojazdu i o danych posiadacza, na którego przeniesiono prawo własności
pojazdu.
Jak wynika z praktyki posiadacze pojazdów mechanicznych nie realizują tego
obowiązku, który przekłada się bezpośrednio na możliwość dotarcia przez zakład
ubezpieczeń do nowego posiadacza pojazdu mechanicznego, który jest
odpowiedzialny za zawarcie kolejnej umowy ubezpieczenia. W tym przypadku
-- 4 of 5 --
5/5
zakłady ubezpieczeń nie mają dodatkowych możliwości dotarcia do posiadacza
pojazdu mechanicznego, na którym ciąży obowiązek zawarcia umowy
ubezpieczenia.
Podstawa Prawna
1. Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 367)
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jurand Drop
podsekretarz stanu
-- 5 of 5 --