Interpelacja nr 10557
Interpelacja w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy buraka cukrowego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy buraka cukrowego
Interpelacja nr 10557
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy buraka cukrowego
Zgłaszający: Witold Tumanowicz
Data wpływu: 26-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
rolnicy z mojego okręgu wyborczego alarmują o poważnym zagrożeniu dla plantacji buraka cukrowego, związanym z masowym występowaniem szarka komośnika. Szkodnik ten powoduje straty na dużą skalę, a obecne regulacje dotyczące środków ochrony roślin uniemożliwiają skuteczną walkę z tym zagrożeniem.
Główny problem polega na tym, że dopuszczone do obrotu preparaty nie działają w warunkach, w których szarek żeruje – czyli w czasie wysokich temperatur. Wówczas nie ma możliwości wykonania skutecznego zabiegu z uwagi na silny wiatr, zbyt duże nasłonecznienie lub bardzo krótki czas działania oprysku (średnio 7 sekund od aplikacji). Dodatkowym ograniczeniem jest konieczność ochrony owadów zapylających.
Tymczasem wcześniej stosowane środki ochrony roślin – obecnie wycofane – były sprawdzone, skuteczne i stosowane zgodnie z dobrą praktyką rolniczą w godzinach wieczornych lub porannych. Rolnicy wskazują, że skuteczność tych środków opierała się na ich stosowaniu przemiennym co drugi dzień przy nalocie szkodnika. Preparaty oparte na takich substancjach jak fipronil, chloropiryfos, cyjanotraniliprol, tiachlopryd czy zaprawy nasienne zawierające tiametoksam i klotianidynę są nadal stosowane poza Unią Europejską – m.in. na Ukrainie, skąd importujemy cukier, a więc w warunkach nierównej konkurencji.
Dlatego w imieniu rolników, proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie kroki podjęło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu umożliwienia czasowego i regionalnego dopuszczenia stosowania skutecznych preparatów przeciwko szarkowi komośnikowi, które obecnie nie są dopuszczone w Polsce i UE?
Czy ministerstwo prowadzi rozmowy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwem Aktywów Państwowych w celu usprawnienia współpracy i szybkiego reagowania na kryzysy w ochronie upraw?
Czy planowane są lub trwają nabory wniosków o pomoc finansową dla producentów buraka cukrowego poszkodowanych przez szarka komośnika? Jeśli tak, to jakiej formy jest udzielana pomoc? Jaki będzie zakres terytorialny i czasowy tej pomocy? Jakie będą kryteria przyznawania wsparcia?
Z wyrazami szacunku
Witold Tumanowicz
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 10557
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy buraka cukrowego
Zgłaszający: Witold Tumanowicz
Data wpływu: 26-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
rolnicy z mojego okręgu wyborczego alarmują o poważnym zagrożeniu dla plantacji buraka cukrowego, związanym z masowym występowaniem szarka komośnika. Szkodnik ten powoduje straty na dużą skalę, a obecne regulacje dotyczące środków ochrony roślin uniemożliwiają skuteczną walkę z tym zagrożeniem.
Główny problem polega na tym, że dopuszczone do obrotu preparaty nie działają w warunkach, w których szarek żeruje – czyli w czasie wysokich temperatur. Wówczas nie ma możliwości wykonania skutecznego zabiegu z uwagi na silny wiatr, zbyt duże nasłonecznienie lub bardzo krótki czas działania oprysku (średnio 7 sekund od aplikacji). Dodatkowym ograniczeniem jest konieczność ochrony owadów zapylających.
Tymczasem wcześniej stosowane środki ochrony roślin – obecnie wycofane – były sprawdzone, skuteczne i stosowane zgodnie z dobrą praktyką rolniczą w godzinach wieczornych lub porannych. Rolnicy wskazują, że skuteczność tych środków opierała się na ich stosowaniu przemiennym co drugi dzień przy nalocie szkodnika. Preparaty oparte na takich substancjach jak fipronil, chloropiryfos, cyjanotraniliprol, tiachlopryd czy zaprawy nasienne zawierające tiametoksam i klotianidynę są nadal stosowane poza Unią Europejską – m.in. na Ukrainie, skąd importujemy cukier, a więc w warunkach nierównej konkurencji.
Dlatego w imieniu rolników, proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie kroki podjęło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu umożliwienia czasowego i regionalnego dopuszczenia stosowania skutecznych preparatów przeciwko szarkowi komośnikowi, które obecnie nie są dopuszczone w Polsce i UE?
Czy ministerstwo prowadzi rozmowy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwem Aktywów Państwowych w celu usprawnienia współpracy i szybkiego reagowania na kryzysy w ochronie upraw?
Czy planowane są lub trwają nabory wniosków o pomoc finansową dla producentów buraka cukrowego poszkodowanych przez szarka komośnika? Jeśli tak, to jakiej formy jest udzielana pomoc? Jaki będzie zakres terytorialny i czasowy tej pomocy? Jakie będą kryteria przyznawania wsparcia?
Z wyrazami szacunku
Witold Tumanowicz
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Minister Czesław Siekierski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
45%
Konkretność
55%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Wykryto zwrot wymijający: „pozostaje w stałym kontakcie” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„pozostaje w stałym kontakcie”
(formułki uspokajające / pozorne działania)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3161 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 22 lipca 2025 r.
Znak sprawy: DHR. rs1.058.4.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji nr 10557 w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy
buraka cukrowego
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązaniu do przekazanej Interpelacji w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego
uprawy buraka cukrowego przedstawiam, w odniesieniu do poszczególnych pytań,
następujące informacje i wyjaśnienia.
Szarek komośnik jest niezwykle trudnym do zwalczenia szkodnikiem buraka cukrowego.
W prace nad optymalizacją ochrony buraka cukrowego zaangażowany jest nadzorowany
przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut
Badawczy. Aktualnie w IOR-PIB testowane są insektycydy w formie granulatu
i mikrogranulatu w celu ochrony siewek i młodych roślin buraka przed zniszczeniem przez
chrząszcze szarka komośnika. Zadanie to jest realizowane jako część tematu w ramach
dotacji celowej finansowanej ze środków Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Celem
prowadzonych badań jest potwierdzenia zarówno ich skuteczności w ochronie buraka
cukrowego, jak i ich bezpieczeństwa dla konsumentów, a w przypadku uzyskania tego
potwierdzenia, niezwłoczne umożliwienie stosowania tych preparatów przez
plantatorów buraka cukrowego.
W odniesieniu do możliwości wykorzystania w ochronie buraka cukrowego przed tym
szkodnikiem wycofanych substancji, należy zaznaczyć że w przeszłości prowadzone były
badania nad skutecznością działania chloropiryfosu w tym zakresie i nie potwierdziły one
-- 1 of 2 --
jego skuteczności w zwalczaniu szarka komośnika. Stąd też, Ministerstwo pozostaje w
stałym kontakcie z Krajowym Związkiem Plantatorów Buraka Cukrowego, celem
poszukiwania rozwiązań umożliwiających skuteczną ochronę buraka cukrowego.
Odnosząc się do pytania dotyczącego pomocy finansowej dla plantatorów buraka, należy
zaznaczyć, że aktualnie obowiązujące przepisy nie przewidują programu pomocy
umożliwiającego udzielenie wsparcia producentom rolnym poszkodowanym przez szarka
komośnika.
Chciałbym również podkreślić, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zwraca uwagę na
narastający problem coraz bardziej ograniczonej zdolności reagowania na sytuacje
kryzysowe w ochronie roślin, związany z wycofywaniem zatwierdzenia kolejnych
substancji czynnych środków ochrony roślin, w ramach prac organów Unii Europejskiej.
Problemu tego nie da się bowiem w pełni rozwiązać na poziomie krajowym - konieczne
jest przyjęcie kompleksowych rozwiązań na poziomie Unii Europejskiej. Przykładem
takiego działania może być wniesienie pod obrady Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa
(AGRIFISH) 14 lipca 2025 r. dokumentu grupy państw członkowskich „Pilna potrzeba
działania w obszarze środków ochrony roślin - Apel o szybkie i skuteczne podejście”,
wskazującego na możliwe rozwiązania celem zapewnienia dostępności metod ochrony
upraw.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
Minister
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 22 lipca 2025 r.
Znak sprawy: DHR. rs1.058.4.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji nr 10557 w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego uprawy
buraka cukrowego
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązaniu do przekazanej Interpelacji w sprawie inwazji szarka komośnika niszczącego
uprawy buraka cukrowego przedstawiam, w odniesieniu do poszczególnych pytań,
następujące informacje i wyjaśnienia.
Szarek komośnik jest niezwykle trudnym do zwalczenia szkodnikiem buraka cukrowego.
W prace nad optymalizacją ochrony buraka cukrowego zaangażowany jest nadzorowany
przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut
Badawczy. Aktualnie w IOR-PIB testowane są insektycydy w formie granulatu
i mikrogranulatu w celu ochrony siewek i młodych roślin buraka przed zniszczeniem przez
chrząszcze szarka komośnika. Zadanie to jest realizowane jako część tematu w ramach
dotacji celowej finansowanej ze środków Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Celem
prowadzonych badań jest potwierdzenia zarówno ich skuteczności w ochronie buraka
cukrowego, jak i ich bezpieczeństwa dla konsumentów, a w przypadku uzyskania tego
potwierdzenia, niezwłoczne umożliwienie stosowania tych preparatów przez
plantatorów buraka cukrowego.
W odniesieniu do możliwości wykorzystania w ochronie buraka cukrowego przed tym
szkodnikiem wycofanych substancji, należy zaznaczyć że w przeszłości prowadzone były
badania nad skutecznością działania chloropiryfosu w tym zakresie i nie potwierdziły one
-- 1 of 2 --
jego skuteczności w zwalczaniu szarka komośnika. Stąd też, Ministerstwo pozostaje w
stałym kontakcie z Krajowym Związkiem Plantatorów Buraka Cukrowego, celem
poszukiwania rozwiązań umożliwiających skuteczną ochronę buraka cukrowego.
Odnosząc się do pytania dotyczącego pomocy finansowej dla plantatorów buraka, należy
zaznaczyć, że aktualnie obowiązujące przepisy nie przewidują programu pomocy
umożliwiającego udzielenie wsparcia producentom rolnym poszkodowanym przez szarka
komośnika.
Chciałbym również podkreślić, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zwraca uwagę na
narastający problem coraz bardziej ograniczonej zdolności reagowania na sytuacje
kryzysowe w ochronie roślin, związany z wycofywaniem zatwierdzenia kolejnych
substancji czynnych środków ochrony roślin, w ramach prac organów Unii Europejskiej.
Problemu tego nie da się bowiem w pełni rozwiązać na poziomie krajowym - konieczne
jest przyjęcie kompleksowych rozwiązań na poziomie Unii Europejskiej. Przykładem
takiego działania może być wniesienie pod obrady Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa
(AGRIFISH) 14 lipca 2025 r. dokumentu grupy państw członkowskich „Pilna potrzeba
działania w obszarze środków ochrony roślin - Apel o szybkie i skuteczne podejście”,
wskazującego na możliwe rozwiązania celem zapewnienia dostępności metod ochrony
upraw.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
Minister
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --