Interpelacja w sprawie poprawy organizacji i finansowania oddziałów ortopedii i traumatologii narządu ruchu, ze szczególnym uwzględnieniem woj. warmińsko-mazurskiego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10545
do ministra zdrowia
w sprawie poprawy organizacji i finansowania oddziałów ortopedii i traumatologii narządu ruchu, ze szczególnym uwzględnieniem woj. warmińsko-mazurskiego
Zgłaszający: Iwona Ewa Arent
Data wpływu: 25-06-2025
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w imieniu środowiska medycznego i pacjentów regionu warmińsko-mazurskiego, którego sytuacja w zakresie leczenia ortopedycznego i urazowego wymaga pilnych działań naprawczych na poziomie centralnym. W rozmowie z lekarzem ortopedą z wieloletnim doświadczeniem klinicznym, wskazano mi szereg systemowych problemów, które negatywnie wpływają na organizację pracy oddziałów ortopedii i traumatologii narządu ruchu, dostępność świadczeń i bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów.
Poniżej przedstawiam najważniejsze z nich:
1. Zbyt niskie roczne ryczałty i limity świadczeń ortopedycznych
Obecnie planowe zabiegi ortopedyczne oraz leczenie urazów rozliczane są z jednego, wspólnego ryczałtu. Jest on jednak dalece niewystarczający, przez co dochodzi do sytuacji, w której nawet poważne złamania są odraczane w czasie z powodu wyczerpania limitów. To niezrozumiałe, że procedury ratujące sprawność są objęte ograniczeniami ilościowymi, mimo że dotyczą stanów nagłych.
2. Niewystarczające limity na endoprotezoplastykę
Liczba refundowanych zabiegów wymiany stawów biodrowych i kolanowych nie odpowiada rzeczywistym potrzebom – w niektórych ośrodkach limity są dwukrotnie niższe niż zapotrzebowanie. W efekcie pacjenci czekają miesiącami – często ponad rok – na operację, co prowadzi do trwałego pogorszenia ich stanu zdrowia i jakości życia.
3. Brak systemowej oceny jakości leczenia
W przeciwieństwie do wielu krajów europejskich, w Polsce nie istnieje obowiązkowy system monitorowania jakości leczenia ortopedycznego, np. w zakresie skuteczności zabiegów, powikłań, reoperacji czy stosowanych implantów. Tymczasem jakość usług nie jest brana pod uwagę przy kontraktowaniu świadczeń przez NFZ, co nie sprzyja budowaniu konkurencji opartej na rzetelnych danych medycznych.
4. Brak oddziału chirurgii kręgosłupa w województwie warmińsko-mazurskim
Pomimo dostępnej kadry, infrastruktury oraz potrzeby zdrowotnej, w regionie nie funkcjonuje oddział chirurgii kręgosłupa. Pomysł utworzenia takiego ośrodka w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w Olsztynie zyskał wstępne poparcie władz, lecz od ponad roku projekt pozostaje w martwym punkcie. Tymczasem pacjenci są zmuszeni do leczenia w odległych województwach.
5. Niewykorzystane zasoby operacyjne
Blok operacyjny w WSS w Olsztynie dysponuje nawet 14 salami operacyjnymi, lecz ze względu na niedobory kadrowe i limity finansowe, ortopedia korzysta z zaledwie jednej. To prowadzi do odraczania pilnych operacji pourazowych o 2–4 dni oraz przekładania planowych zabiegów nawet o kilkanaście miesięcy. Zasoby są niewykorzystywane, a pacjenci cierpią.
6. Zakaz wykonywania odpłatnych świadczeń w szpitalach publicznych
Obowiązujące przepisy zakazują realizacji odpłatnych świadczeń w szpitalach publicznych, nawet jeśli pacjent wyraża zgodę na poniesienie kosztów. W sytuacji niewydolności systemu publicznego, taki zakaz uniemożliwia choćby częściowe odciążenie kolejek i wykorzystanie niewykorzystanego potencjału szpitali.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zwiększenie rocznych ryczałtów i oddzielenie finansowania procedur urazowych od planowych w zakresie ortopedii?
Czy resort zamierza podjąć działania w celu zwiększenia limitów endoprotezoplastyk – szczególnie w regionach o największym zapotrzebowaniu?
Czy przewidywane jest wdrożenie ogólnopolskiego systemu oceny jakości leczenia ortopedycznego, wzorowanego na europejskich rejestrach i standardach?
Czy Ministerstwo Zdrowia wspiera powstanie oddziału chirurgii kręgosłupa w województwie warmińsko-mazurskim oraz czy możliwe jest uruchomienie dedykowanego konkursu lub dodatkowego finansowania?
Czy planowane są zmiany przepisów umożliwiające świadczenie odpłatnych usług w szpitalach publicznych, w warunkach wolnych zasobów i za zgodą pacjenta?
Czy ministerstwo analizuje skalę niewykorzystania infrastruktury operacyjnej w szpitalach oraz planuje działania naprawcze w tym zakresie?
Zwracam się z prośbą o potraktowanie niniejszej interpelacji jako sygnału alarmowego i rozpoczęcie pilnych prac legislacyjnych i organizacyjnych, które poprawią jakość leczenia i dostępność usług ortopedycznych w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem województwa warmińsko-mazurskiego.
Z poważaniem
Iwona Arent
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12205 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.44.2025.DP
Warszawa, 05 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 10545 z 3 lipca 2025 r. Pani Iwony Ewy Arent, Poseł na Sejm RP,
w sprawie poprawy organizacji i finansowania oddziałów ortopedii i traumatologii narządu
ruchu, ze szczególnym uwzględnieniem woj. warmińsko-mazurskiego, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących informacji.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zwiększenie rocznych ryczałtów i oddzielenie
finansowania procedur urazowych od planowych w zakresie ortopedii?
Uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Zdrowia nie są obecnie prowadzone oraz nie są
planowane prace związane ze zmianą organizacji i finansowania oddziałów ortopedii
i traumatologii narządu ruchu, w tym zwiększenia rocznych ryczałtów i oddzielenia
finansowania procedur urazowych od planowych w zakresie ortopedii. Ponadto, należy
wskazać, że w ostatnim czasie nie wpływały do Ministerstwa Zdrowia uzasadnione wnioski
ekspertów dotyczące potrzeby wprowadzenia zmian w omawianym zakresie.
2. Czy resort zamierza podjąć działania w celu zwiększenia limitów endoprotezoplastyk –
szczególnie w regionach o największym zapotrzebowaniu?
Na wstępie należy wskazać, że Narodowy Fundusz Zdrowia należy do jednostek sektora
finansów publicznych i w związku z tym wartość finansowanych w danym roku przez NFZ
świadczeń opieki zdrowotnej zdeterminowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel
w planie finansowym Funduszu, sporządzonym zgodnie z uregulowaniami art. 120 i 121
ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U.
z 2024 r. poz. 146, z późn. zm.).
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Odnosząc się do wskazanego w niniejszej interpelacji obszaru woj. warmińsko-mazurskiego
pragnę poinformować, że zgodnie z danymi przekazanymi przez Warmińsko-Mazurski
Oddział Wojewódzki NFZ liczba endoprotezoplastyk, wykonanych w ramach
wyodrębnionego z ryczałtu PSZ zakresu świadczeń, wzrosła w roku 2024 w stosunku do
roku 2023 z 4 343 do 4 442 (o ponad 2%), w podobnym stopniu wzrosły nakłady w tym
zakresie: z 91,9 mln zł do 94,2 mln zł.
Środki przeznaczane na endoprotezoplastykę w planie zakupu świadczeń są zwiększane co
roku - w miarę możliwości planu finansowego Warmińsko-Mazurskiego OW NFZ. Jest to
jedna z rekomendacji Wojewódzkiego Planu Transformacji na lata 2022-2026 województwa
warmińsko-mazurskiego.
Średni czas oczekiwania na endoprotezoplastykę stawu biodrowego spadł pomiędzy rokiem
2022, a 2024 z 195 do 172 dni, natomiast na endoprotezoplastykę stawu kolanowego z 242
do 214 dni. W kwietniu br. łączna liczba pacjentów oczekujących na wszystkie rodzaje
endoprotezoplastyki kończyn wynosiła 5 482 osób, a średni czas oczekiwania - 106 dni.
3. Czy przewidywane jest wdrożenie ogólnopolskiego systemu oceny jakości leczenia
ortopedycznego, wzorowanego na europejskich rejestrach i standardach?
Ustawa z dnia 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta
(Dz.U. z 2023 r. poz. 1675) ustanawia ramy prawne dla funkcjonowania systemu jakości
w opiece zdrowotnej w Polsce. Ustawa ta określa m.in. zasady pomiaru jakości świadczeń
zdrowotnych z wykorzystaniem wskaźników w trzech obszarach: klinicznym, konsumenckim
oraz zarządczym. Ponadto, nakłada obowiązek monitorowania tych wskaźników na Prezesa
Narodowego Funduszu Zdrowia.
W odniesieniu do leczenia ortopedycznego, kwestie monitorowania jakości zostały
uregulowane w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 10 września 2024 r. w sprawie
wskaźników jakości opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1349) oraz w Rozporządzeniu
Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2015 r. poz. 1400, z późn. zm.), które
określa sposób wyliczania wskaźników jakości.
Dla potrzeb monitorowania jakości leczenia w ortopedii, uwzględnione zostały m.in.
następujące wskaźniki:
• Częstość rehabilitacji po zabiegach endoprotezoplastyki stawu biodrowego,
• Wykonywanie pierwotnych endoprotezoplastyk stawu kolanowego,
• Wykonywanie rewizyjnych endoprotezoplastyk stawu kolanowego i biodrowego,
• Wykonywanie pierwotnych całkowitych endoprotezoplastyk stawu biodrowego,
• Częstość rehospitalizacji z tej samej przyczyny.
Od 2025 roku dane dotyczące wskaźników jakości są publikowane w Biuletynie Informacji
Publicznej oraz na stronie internetowej Centrum e-Zdrowia w formie interaktywnych
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
wykresów. Docelowo dane wskaźnikowe będą stanowić jeden z elementów oceny jakości,
który zostanie wykorzystany przy finansowaniu świadczeń opieki zdrowotnej ze środków
publicznych.
Jednocześnie informuję, że na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r.
o systemie informacji w ochronie zdrowia, rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 3
grudnia 2019 r. w sprawie rejestru endoprotezoplastyk (Dz.U. z 2019 r. poz. 2409)
utworzono rejestr endoprotezoplastyk. Podmiotem prowadzącym rejestr jest Narodowy
Fundusz Zdrowia. Rejestr stanowi narzędzie do gromadzenia danych w zakresie
endoprotezoplastyk, które pozwala na bieżące monitorowanie jakości świadczeń opieki
zdrowotnej z tego zakresu, efektywności technologii medycznych oraz kosztów.
Gromadzenie danych rejestrowych pozwala na prowadzenie analiz statystycznych,
podejmowanie optymalnych decyzji związanych z leczeniem pacjentów oraz podnoszenie
standardów leczenia.
W ślad za rozwiązaniami zastosowanymi w innych krajach takich jak np. Szwecja i Wielka
Brytania, polski rejestr endoprotezoplastyk umożliwia systemowe i ustrukturyzowane
gromadzenie danych, umożliwiających wdrożenie rozwiązań pozwalających na ocenę
efektywności gospodarowania publicznymi funduszami przeznaczanymi
na endoprotezoplastykę oraz monitorowania jakości przeprowadzanych zabiegów
endoprotezoplastyki.
4. Czy Ministerstwo Zdrowia wspiera powstanie oddziału chirurgii kręgosłupa
w województwie warmińsko-mazurskim oraz czy możliwe jest uruchomienie dedykowanego
konkursu lub dodatkowego finansowania?
Ministerstwo Zdrowia inicjuje i nadzoruje szereg inwestycji w ramach różnorodnych
instrumentów finansowych, tj. środki pochodzące z budżetu państwa z cz. 46–Zdrowie na
inwestycje i programy wieloletnie, środki europejskie w ramach polityki spójności: program
Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko (FEnIKS) 2021-2027, program
Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027 (FERS), Fundusz Medyczny,
Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności.
Inwestycje realizowane ze środków ww. instrumentów wspierają system ochrony zdrowia
w szeregu istotnych obszarów/dziedzin oraz kluczowych dla systemu ochrony zdrowia
procesów takich jak: prace budowlane i modernizacyjne oraz wzmacnianie i doposażanie
w nowoczesny sprzęt i wyposażenie podmiotów leczniczych.
W ramach ww. programów finansowanych ze środków europejskich Ministerstwo Zdrowia
aktualnie nie realizuje zadań w zakresie obejmującym utworzenie oddziału chirurgii
kręgosłupa w województwie warmińsko-mazurskim. Ministerstwo nie identyfikuje również
dedykowanego programu/naboru ukierunkowanego na potrzeby oddziałów chirurgii
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
kręgosłupa, co nie wyklucza możliwości ubiegania się o środki na ww. zakres w przypadku
spełniania warunków określanych w prowadzonych konkursach/programach.
Zwracam jednak uwagę, że w ramach środków budżetu państwa pochodzących z cz. 46-
Zdrowie Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi dedykowanych naborów a potencjalni
Beneficjenci samodzielnie określają potrzeby inwestycyjne (budowa, przebudowa czy
zakupy). Potrzeby inwestycyjne w zakresie chirurgii kręgosłupa w województwie
warmińsko-mazurskim, w przypadku ich identyfikacji oraz przedstawienia przez podmioty
uprawnione1, mogą zostać uwzględnione w programowaniu wydatków z budżetu państwa.
Podmioty, dla których Minister Zdrowia nie jest organem tworzącym, mogą ubiegać się
o dofinansowanie wyłącznie w ramach ogłaszanych przez niego konkursów/programów,
zgodnie z zakresem przedmiotowym dofinansowania przewidzianym w dokumentacji
konkursowej. Informacje o aktualnie planowanych i trwających konkursach/programach są
na bieżąco zamieszczane na stronie internetowej
https://www.gov.pl/web/zdrowie/ogloszenia .
Uzupełniająco, do powyższych informacji informuję, że w ramach realizowanego konkursu
nr FM-SIS.01.PED.2021 ze środków Subfunduszu infrastruktury strategicznej (Fundusz
Medyczny) na wybór propozycji projektów strategicznych w zakresie dofinansowania zadań
polegających na budowie, przebudowie, modernizacji lub doposażeniu infrastruktury
strategicznej podmiotów leczniczych udzielających świadczeń opieki zdrowotnej dla dzieci
z województwa warmińsko-mazurskiego Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy im.
prof. dr. Stanisława Popowskiego w Olsztynie uzyskał finansowanie w wysokości ponad
181 mln zł na realizację w latach 2024 – 2027 inwestycji pn.
Utworzenie Centrum Leczenia
Wad Twarzoczaszki, Mózgoczaszki i Chorób Rzadkich w Wojewódzkim Specjalistycznym
Szpitalu Dziecięcym im. prof. Dr Stanisława Popowskiego w Olsztynie, która objęła m.in.
komórki związane z chirurgią dziecięcą.
5. Czy planowane są zmiany przepisów umożliwiające świadczenie odpłatnych usług
w szpitalach publicznych, w warunkach wolnych zasobów i za zgodą pacjenta?
Odnosząc się do możliwości udzielania przez samodzielny publiczny zakład opieki
zdrowotnej odpłatnych świadczeń zdrowotnych (tzw. komercyjnych, tj. bezpośrednio
finansowanych przez pacjentów), uprzejmie informuję, iż zgodnie z brzmieniem art. 55 ust. 1
ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej samodzielny publiczny zakład
opieki zdrowotnej może uzyskiwać środki finansowe z odpłatnej działalności leczniczej,
chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. W omawianym przypadku przepisy nie
stanowią inaczej. Podmiot leczniczy powinien przy tym w taki sposób zorganizować przebieg
1 W ramach środków pochodzących z budżetu państwa z cz. 46- Zdrowie mogą być finansowane
inwestycje państwowych jednostek budżetowych oraz udzielane dotacje celowe na finansowanie lub
dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji budowlanych i zakupów inwestycyjnych realizowanych
przez jednostki podległe lub nadzorowane przez Ministra Zdrowia lub uczelnie medyczne.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
udzielania tych świadczeń, aby nie miało miejsca ograniczanie dostępu do świadczeń
zdrowotnych, będących przedmiotem umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia oraz
zmiana warunków jej realizacji (zapewnić odrębność personelu, sprzętu i pomieszczeń
niezbędnych do ich realizacji, a także nie dopuścić do naruszenia praw osób zapisanych na
listach oczekujących na udzielenie świadczenia zdrowotnego).
Zatem nie jest konieczna zmiana przepisów w omawianym zakresie.
6. Czy Ministerstwo analizuje skalę niewykorzystania infrastruktury operacyjnej
w szpitalach oraz planuje działania naprawcze w tym zakresie?
W ramach programu FERS, Ministerstwo Zdrowia realizuje projekt FERS.04.15-IP.07-
0002/23 pt.
Podstawowe Regiony Zabezpieczenia, którego celem jest wypracowanie,
przetestowanie i ostateczne określenie podstawowych regionów zabezpieczenia (PRZ),
tworzących warunki umożliwiające zwiększenie dostępności doświadczeń zdrowotnych,
z jednoczesnym zapewnieniem bezpieczeństwa i jakości. Pozwoli to zagwarantować
pacjentom optymalne warunki korzystania ze świadczeń. W efekcie możliwe będzie
racjonalne zarządzanie zasobami oraz zapewnienie optymalnego dostępu do opieki
na terenie całego kraju. Jasno określone PRZ wzmocnią także procesy decyzyjne na
poziomie centralnym, regionalnym i lokalnym.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --