Interpelacja nr 10522
Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy bezpieczeństwa konsumentów
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy bezpieczeństwa konsumentów
Interpelacja nr 10522
do ministra zdrowia
w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy bezpieczeństwa konsumentów
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 24-06-2025
Szanowna Pani Minister!
w ostatnich latach suplementy diety stały się istotną częścią rynku produktów zdrowotnych w Polsce. Wzrost ich popularności idzie jednak w parze z narastającymi obawami dotyczącymi bezpieczeństwa konsumentów. Do mojego biura poselskiego docierają sygnały od obywateli i specjalistów z branży zdrowia publicznego, którzy zwracają uwagę na niewystarczający nadzór nad składem, jakością i sposobem wprowadzania suplementów do obrotu.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, suplementy diety mogą zostać wprowadzone do sprzedaży na podstawie prostego zgłoszenia do Głównego Inspektora Sanitarnego – bez obowiązku wcześniejszego przeprowadzenia badań laboratoryjnych potwierdzających ich skład i bezpieczeństwo. Przekłada się to na brak realnej kontroli w momencie wejścia produktu na rynek. Tymczasem zdarzają się przypadki obecności w suplementach substancji niedozwolonych, zanieczyszczeń chemicznych i biologicznych (np. metali ciężkich, pleśni, mykotoksyn), a także środków farmakologicznych, szczególnie w preparatach odchudzających lub wspomagających wysiłek fizyczny.
Niepokój budzi również brak jasnych ograniczeń dotyczących reklamy tych produktów – często sugerujących działanie lecznicze, mimo że suplementy nie podlegają takim samym standardom, jak leki. W efekcie wielu konsumentów nie jest świadomych, że produkty te nie przechodzą obowiązkowej oceny skuteczności ani bezpieczeństwa przed trafieniem na półki aptek i sklepów.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany przepisów, które umożliwiłyby skuteczniejszą kontrolę składu i jakości suplementów diety przed ich dopuszczeniem do obrotu?
Czy rozważane jest wprowadzenie obowiązkowych badań laboratoryjnych lub certyfikacji bezpieczeństwa, jako warunku wprowadzenia suplementu do sprzedaży?
Czy ministerstwo dostrzega potrzebę zaostrzenia zasad dotyczących reklamy suplementów, szczególnie w zakresie prezentowania ich, jako środków o działaniu leczniczym?
Czy rozważane są rozwiązania, które pozwoliłyby w sposób przejrzysty i jednolity informować konsumentów o różnicy między suplementem a lekiem oraz zwiększyć ich świadomość dotyczącą bezpieczeństwa stosowania takich produktów?
Czy ministerstwo analizuje skalę nieprawidłowości w obrocie suplementami diety oraz planuje zwiększenie częstotliwości kontroli rynku przez wyspecjalizowane służby?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 10522
do ministra zdrowia
w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy bezpieczeństwa konsumentów
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 24-06-2025
Szanowna Pani Minister!
w ostatnich latach suplementy diety stały się istotną częścią rynku produktów zdrowotnych w Polsce. Wzrost ich popularności idzie jednak w parze z narastającymi obawami dotyczącymi bezpieczeństwa konsumentów. Do mojego biura poselskiego docierają sygnały od obywateli i specjalistów z branży zdrowia publicznego, którzy zwracają uwagę na niewystarczający nadzór nad składem, jakością i sposobem wprowadzania suplementów do obrotu.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, suplementy diety mogą zostać wprowadzone do sprzedaży na podstawie prostego zgłoszenia do Głównego Inspektora Sanitarnego – bez obowiązku wcześniejszego przeprowadzenia badań laboratoryjnych potwierdzających ich skład i bezpieczeństwo. Przekłada się to na brak realnej kontroli w momencie wejścia produktu na rynek. Tymczasem zdarzają się przypadki obecności w suplementach substancji niedozwolonych, zanieczyszczeń chemicznych i biologicznych (np. metali ciężkich, pleśni, mykotoksyn), a także środków farmakologicznych, szczególnie w preparatach odchudzających lub wspomagających wysiłek fizyczny.
Niepokój budzi również brak jasnych ograniczeń dotyczących reklamy tych produktów – często sugerujących działanie lecznicze, mimo że suplementy nie podlegają takim samym standardom, jak leki. W efekcie wielu konsumentów nie jest świadomych, że produkty te nie przechodzą obowiązkowej oceny skuteczności ani bezpieczeństwa przed trafieniem na półki aptek i sklepów.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany przepisów, które umożliwiłyby skuteczniejszą kontrolę składu i jakości suplementów diety przed ich dopuszczeniem do obrotu?
Czy rozważane jest wprowadzenie obowiązkowych badań laboratoryjnych lub certyfikacji bezpieczeństwa, jako warunku wprowadzenia suplementu do sprzedaży?
Czy ministerstwo dostrzega potrzebę zaostrzenia zasad dotyczących reklamy suplementów, szczególnie w zakresie prezentowania ich, jako środków o działaniu leczniczym?
Czy rozważane są rozwiązania, które pozwoliłyby w sposób przejrzysty i jednolity informować konsumentów o różnicy między suplementem a lekiem oraz zwiększyć ich świadomość dotyczącą bezpieczeństwa stosowania takich produktów?
Czy ministerstwo analizuje skalę nieprawidłowości w obrocie suplementami diety oraz planuje zwiększenie częstotliwości kontroli rynku przez wyspecjalizowane służby?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
12%
Konkretność
88%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
11
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.7 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10670 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.20.2025
Warszawa, 27 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 10522 złożoną przez Panią Poseł Małgorzatę
Pępek, w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy
bezpieczeństwa konsumentów, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany przepisów, które umożliwiłyby
skuteczniejszą kontrolę składu i jakości suplementów diety przed ich
dopuszczeniem do obrotu?
W Polsce przepisy dotyczące suplementów diety, są zharmonizowane z przepisami UE
w zakresie prawa żywnościowego. W związku z tym nie ma możliwości wydawania
zezwoleń, lub innych dokumentów dopuszczających wprowadzenie do obrotu
suplementów diety. Tego typu przepisy byłyby niezgodne z przepisami prawa UE.
W świetle art. 14 i 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z
dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa
żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz
ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności1, całkowitą
odpowiedzialność za jakość zdrowotną środka spożywczego wprowadzanego do obrotu
oraz treść umieszczanych na jego opakowaniu lub prezentacji i reklamie ponosi producent
bądź przedsiębiorca wprowadzający środek spożywczy do obrotu.
Ponadto informuję, iż z dniem 4 kwietnia 2024 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra
Zdrowia z dnia 13 marca 2024 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do
1 (Dz. U. UE, L 31 z 01.02.2002, z późn. zm.), dalej „rozporządzenie (WE) nr 178/2002”,
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
żywności2. Rozporządzenie to określa środki spożywcze, do których są obligatoryjnie
dodawane witaminy i składniki mineralne; poziomy lub maksymalne poziomy witamin i
składników mineralnych oraz wykaz substancji innych niż witaminy i składniki mineralne
zakazanych w produkcji środków spożywczych. Składniki zakazane w produkcji środków
spożywczych ( w tym suplementach diety) określa załącznik do ww. rozporządzenia pt.:
„Wykaz substancji innych niż witaminy i składniki mineralne zakazanych w produkcji
środków spożywczych”. Wskazane przepisy są obecnie przedmiotem prac nowelizacyjnych.
Odnosząc się do kwestii kontroli wprowadzanych do obrotu suplementów diety należy w
pierwszej kolejności zauważyć, że system monitorowania produktów spożywczych jest
oparty o obowiązek informowania o wprowadzeniu poszczególnych typów tych produktów.
Zgodnie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i
żywienia 3, podmiot działający na rynku spożywczym, który wprowadza lub ma zamiar
wprowadzić po raz pierwszy do obrotu suplement diety jest zobowiązany powiadomić o
tym Głównego Inspektora Sanitarnego4 (GIS). Zgodnie natomiast z art. 30 ustawy, „po
otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w art. 29 ust. 1, GIS może przeprowadzić
postępowanie wyjaśniające dotyczące produktu objętego powiadomieniem, ze względu na
jego skład, właściwości poszczególnych składników oraz przeznaczenie.
Zaznaczenia w tym miejscu wymaga fakt, iż ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia
nie przewiduje terminu na rozpatrzenia powiadomienia złożonego w trybie art. 29 ust. 1
ustawy, tym samym wszczęcie postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 30 ust.
1 ustawy, może nastąpić niezależnie od daty złożenia powiadomienia.
Ponadto, zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
organami urzędowej kontroli żywności w zakresie jej bezpieczeństwa są terenowe organy
Państwowej Inspekcji Sanitarnej5 - terenowe jednostki PIS sprawują nadzór nad
podmiotami wprowadzającymi do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej żywność.
W przypadku podejrzenia, że środek spożywczy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy
o bezpieczeństwie żywności i żywienia, nie spełnia wymagań określonych dla tego środka,
a znajduje się w obrocie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z art. 32 ust. 1-2
ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia to właściwy państwowy powiatowy lub
graniczny inspektor sanitarny podejmuje decyzję o czasowym wstrzymaniu wprowadzania
tego środka spożywczego do obrotu lub wycofaniu z obrotu do czasu zakończenia
postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności
i żywienia – decyzja podejmowana jest również w przypadku stwierdzenia, że produkt
2 (Dz.U. z 2024 r. poz. 420),
3 (Dz.U. z 2023 r. poz. 1448), zwanej dalej „ustawą o bezpieczeństwie żywności i żywienia”,
4 dalej: „GIS”
5 dalej: „PIS”
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
objęty powiadomieniem spełnia wymagania produktu leczniczego albo wyrobu
medycznego.
2. Czy rozważane jest wprowadzenie obowiązkowych badań laboratoryjnych lub
certyfikacji bezpieczeństwa jako warunku wprowadzenia suplementu do
sprzedaży?
Zgodnie z definicją podaną w art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy o bezpieczeństwie żywności i
żywienia „suplement diety to środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie normalnej
diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników mineralnych lub innych
substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, pojedynczych lub
złożonych, wprowadzany do obrotu w formie umożliwiającej dawkowanie.
Ponadto każdy podmiot wprowadzający do obrotu żywność, w tym także suplementy diety
- w ramach systemu opartego na zasadach HACCP (System Analizy Zagrożeń i Krytycznych
Punktów Kontroli (z ang.
Hazard Analysis and Critical Control Points)) - ma obowiązek
monitorowania zarówno potencjalnych zanieczyszczeń, jak i poziomu składników
zawartych w danym produkcie.
W związku z powyższym, zgodnie z art. 16 ustawy, środki spożywcze produkowane
i wprowadzane do obrotu muszą spełniać także inne wymagania, w tym m.in.:
rozporządzenia Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie
kryteriów mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych6, oraz
rozporządzenia Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalające
najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach
spożywczych7.
Podmiot który wprowadza do obrotu środki spożywcze (w tym suplementy diety) -
powinien posiadać pełną dokumentację dot. suplementu diety - w tym np. wyniki badań
mikrobiologicznych lun na zawartość metali ciężkich - potwierdzającą, że wprowadzany
produkt jest bezpieczny dla zdrowia i życia konsumentów oraz spełnia tym samym spełnia
wszelkie wymagania zdrowotne.
Organy PIS w ramach działań kontrolnych pobierają próbki żywności w tym również
suplementów diety w celu weryfikacji zgodności z wymaganiami określonymi w przepisach
bezpieczeństwa żywności. Informacje w tej sprawie są dostępne w stanie sanitarnym kraju
na stronie internetowej pod adresem: https://www.gov.pl/web/gis/raport---stan-sanitarny-
kraju Jednakże badania te prowadzone są w zakresie produktów na etapie
6 (Dz. Urz. UE L 338 z 22.12.2005, s.1, z późn. zm.),
7 (Dz. Urz. UE L 364 z 20.12.2006, s. 5, z późn. zm.),
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
produkcji/obrotu. Przepisy UE nie pozwalają na prowadzenie badań urzędowych
„dopuszczających” produkty spożywcze w tym suplementy diety do obrotu.
3. Czy ministerstwo dostrzega potrzebę zaostrzenia zasad dotyczących reklamy
suplementów, szczególnie w zakresie prezentowania ich jako środków o działaniu
leczniczym?
Bieżący nadzór nad przestrzeganiem wymagań prawa żywnościowego, w tym dotyczących
samego znakowania, czy reklamy/prezentacji suplementów diety, sprawują, zgodnie z
kompetencjami, terenowe organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Wszelkie informacje nt. suplementów diety zawarte na etykiecie produktu, czy też w
reklamie, muszą spełniać poszczególne wymogi aktualnie obowiązującego prawa
żywnościowego, które – w szczególności - określone są w rozporządzeniu (UE)
nr 1169/2011 oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 października 2007 r.
w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety.
W myśl art. 7 ust. 1 lit. a-c oraz ust. 3 rozporządzenia nr 1169/2011 informacje na temat
żywności (w tym także suplementów diety), nie mogą wprowadzać w błąd w szczególności:
co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru,
tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia,
metod wytwarzania lub produkcji;
przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których on
nie posiada;
przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w
rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości,
zwłaszcza przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych
składników lub składników odżywczych; oraz
nie mogą przypisywać jakiemukolwiek środkowi spożywczemu właściwości
zapobiegania chorobom lub leczenia chorób ludzi bądź też odwoływać się do
takich właściwości.
Powyższe przepisy – zgodnie z art. 7 ust. 4 rozporządzenia nr 1169/2011 - mają
zastosowanie do reklamy oraz prezentacji środków spożywczych, w szczególności kształtu,
wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu
ustawienia oraz otoczenia, w jakim są pokazywane.
W przypadku naruszeń przepisów m.in. w zakresie prezentacji i reklamy suplementów diety
organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej prowadzą postępowania i wymierzają odpowiednie
kary administracyjne. Zgodnie z art. 103 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia ww.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
naruszenia podlegają karze pieniężnej w wysokości do trzydziestokrotnego przeciętnego
wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej. Właściwy jest tu również Urząd
Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który ma szerokie kompetencje do walki z
niewłaściwą reklamą oraz wprowadzaniem konsumenta w błąd.
Dodatkowo od kilku lat Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności8 prowadzi działania
edukacyjne dotyczące bezpieczeństwa żywności, w tym również suplementów diety.
W ramach ww. kampanii GIS współpracuje z EFSA, publikując wiele materiałów
dotyczących tematyki suplementów diety zarówno na stronie GIS jak również w mediach
społecznościowych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
8 dalej: „EFSA”.
-- 5 of 5 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.20.2025
Warszawa, 27 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 10522 złożoną przez Panią Poseł Małgorzatę
Pępek, w sprawie potrzeby wzmocnienia nadzoru nad suplementami diety i poprawy
bezpieczeństwa konsumentów, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany przepisów, które umożliwiłyby
skuteczniejszą kontrolę składu i jakości suplementów diety przed ich
dopuszczeniem do obrotu?
W Polsce przepisy dotyczące suplementów diety, są zharmonizowane z przepisami UE
w zakresie prawa żywnościowego. W związku z tym nie ma możliwości wydawania
zezwoleń, lub innych dokumentów dopuszczających wprowadzenie do obrotu
suplementów diety. Tego typu przepisy byłyby niezgodne z przepisami prawa UE.
W świetle art. 14 i 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z
dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa
żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz
ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności1, całkowitą
odpowiedzialność za jakość zdrowotną środka spożywczego wprowadzanego do obrotu
oraz treść umieszczanych na jego opakowaniu lub prezentacji i reklamie ponosi producent
bądź przedsiębiorca wprowadzający środek spożywczy do obrotu.
Ponadto informuję, iż z dniem 4 kwietnia 2024 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra
Zdrowia z dnia 13 marca 2024 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do
1 (Dz. U. UE, L 31 z 01.02.2002, z późn. zm.), dalej „rozporządzenie (WE) nr 178/2002”,
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
żywności2. Rozporządzenie to określa środki spożywcze, do których są obligatoryjnie
dodawane witaminy i składniki mineralne; poziomy lub maksymalne poziomy witamin i
składników mineralnych oraz wykaz substancji innych niż witaminy i składniki mineralne
zakazanych w produkcji środków spożywczych. Składniki zakazane w produkcji środków
spożywczych ( w tym suplementach diety) określa załącznik do ww. rozporządzenia pt.:
„Wykaz substancji innych niż witaminy i składniki mineralne zakazanych w produkcji
środków spożywczych”. Wskazane przepisy są obecnie przedmiotem prac nowelizacyjnych.
Odnosząc się do kwestii kontroli wprowadzanych do obrotu suplementów diety należy w
pierwszej kolejności zauważyć, że system monitorowania produktów spożywczych jest
oparty o obowiązek informowania o wprowadzeniu poszczególnych typów tych produktów.
Zgodnie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i
żywienia 3, podmiot działający na rynku spożywczym, który wprowadza lub ma zamiar
wprowadzić po raz pierwszy do obrotu suplement diety jest zobowiązany powiadomić o
tym Głównego Inspektora Sanitarnego4 (GIS). Zgodnie natomiast z art. 30 ustawy, „po
otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w art. 29 ust. 1, GIS może przeprowadzić
postępowanie wyjaśniające dotyczące produktu objętego powiadomieniem, ze względu na
jego skład, właściwości poszczególnych składników oraz przeznaczenie.
Zaznaczenia w tym miejscu wymaga fakt, iż ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia
nie przewiduje terminu na rozpatrzenia powiadomienia złożonego w trybie art. 29 ust. 1
ustawy, tym samym wszczęcie postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 30 ust.
1 ustawy, może nastąpić niezależnie od daty złożenia powiadomienia.
Ponadto, zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
organami urzędowej kontroli żywności w zakresie jej bezpieczeństwa są terenowe organy
Państwowej Inspekcji Sanitarnej5 - terenowe jednostki PIS sprawują nadzór nad
podmiotami wprowadzającymi do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej żywność.
W przypadku podejrzenia, że środek spożywczy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy
o bezpieczeństwie żywności i żywienia, nie spełnia wymagań określonych dla tego środka,
a znajduje się w obrocie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z art. 32 ust. 1-2
ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia to właściwy państwowy powiatowy lub
graniczny inspektor sanitarny podejmuje decyzję o czasowym wstrzymaniu wprowadzania
tego środka spożywczego do obrotu lub wycofaniu z obrotu do czasu zakończenia
postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności
i żywienia – decyzja podejmowana jest również w przypadku stwierdzenia, że produkt
2 (Dz.U. z 2024 r. poz. 420),
3 (Dz.U. z 2023 r. poz. 1448), zwanej dalej „ustawą o bezpieczeństwie żywności i żywienia”,
4 dalej: „GIS”
5 dalej: „PIS”
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
objęty powiadomieniem spełnia wymagania produktu leczniczego albo wyrobu
medycznego.
2. Czy rozważane jest wprowadzenie obowiązkowych badań laboratoryjnych lub
certyfikacji bezpieczeństwa jako warunku wprowadzenia suplementu do
sprzedaży?
Zgodnie z definicją podaną w art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy o bezpieczeństwie żywności i
żywienia „suplement diety to środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie normalnej
diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników mineralnych lub innych
substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, pojedynczych lub
złożonych, wprowadzany do obrotu w formie umożliwiającej dawkowanie.
Ponadto każdy podmiot wprowadzający do obrotu żywność, w tym także suplementy diety
- w ramach systemu opartego na zasadach HACCP (System Analizy Zagrożeń i Krytycznych
Punktów Kontroli (z ang.
Hazard Analysis and Critical Control Points)) - ma obowiązek
monitorowania zarówno potencjalnych zanieczyszczeń, jak i poziomu składników
zawartych w danym produkcie.
W związku z powyższym, zgodnie z art. 16 ustawy, środki spożywcze produkowane
i wprowadzane do obrotu muszą spełniać także inne wymagania, w tym m.in.:
rozporządzenia Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie
kryteriów mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych6, oraz
rozporządzenia Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalające
najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach
spożywczych7.
Podmiot który wprowadza do obrotu środki spożywcze (w tym suplementy diety) -
powinien posiadać pełną dokumentację dot. suplementu diety - w tym np. wyniki badań
mikrobiologicznych lun na zawartość metali ciężkich - potwierdzającą, że wprowadzany
produkt jest bezpieczny dla zdrowia i życia konsumentów oraz spełnia tym samym spełnia
wszelkie wymagania zdrowotne.
Organy PIS w ramach działań kontrolnych pobierają próbki żywności w tym również
suplementów diety w celu weryfikacji zgodności z wymaganiami określonymi w przepisach
bezpieczeństwa żywności. Informacje w tej sprawie są dostępne w stanie sanitarnym kraju
na stronie internetowej pod adresem: https://www.gov.pl/web/gis/raport---stan-sanitarny-
kraju Jednakże badania te prowadzone są w zakresie produktów na etapie
6 (Dz. Urz. UE L 338 z 22.12.2005, s.1, z późn. zm.),
7 (Dz. Urz. UE L 364 z 20.12.2006, s. 5, z późn. zm.),
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
produkcji/obrotu. Przepisy UE nie pozwalają na prowadzenie badań urzędowych
„dopuszczających” produkty spożywcze w tym suplementy diety do obrotu.
3. Czy ministerstwo dostrzega potrzebę zaostrzenia zasad dotyczących reklamy
suplementów, szczególnie w zakresie prezentowania ich jako środków o działaniu
leczniczym?
Bieżący nadzór nad przestrzeganiem wymagań prawa żywnościowego, w tym dotyczących
samego znakowania, czy reklamy/prezentacji suplementów diety, sprawują, zgodnie z
kompetencjami, terenowe organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Wszelkie informacje nt. suplementów diety zawarte na etykiecie produktu, czy też w
reklamie, muszą spełniać poszczególne wymogi aktualnie obowiązującego prawa
żywnościowego, które – w szczególności - określone są w rozporządzeniu (UE)
nr 1169/2011 oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 października 2007 r.
w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety.
W myśl art. 7 ust. 1 lit. a-c oraz ust. 3 rozporządzenia nr 1169/2011 informacje na temat
żywności (w tym także suplementów diety), nie mogą wprowadzać w błąd w szczególności:
co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru,
tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia,
metod wytwarzania lub produkcji;
przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których on
nie posiada;
przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w
rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości,
zwłaszcza przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych
składników lub składników odżywczych; oraz
nie mogą przypisywać jakiemukolwiek środkowi spożywczemu właściwości
zapobiegania chorobom lub leczenia chorób ludzi bądź też odwoływać się do
takich właściwości.
Powyższe przepisy – zgodnie z art. 7 ust. 4 rozporządzenia nr 1169/2011 - mają
zastosowanie do reklamy oraz prezentacji środków spożywczych, w szczególności kształtu,
wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu
ustawienia oraz otoczenia, w jakim są pokazywane.
W przypadku naruszeń przepisów m.in. w zakresie prezentacji i reklamy suplementów diety
organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej prowadzą postępowania i wymierzają odpowiednie
kary administracyjne. Zgodnie z art. 103 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia ww.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
naruszenia podlegają karze pieniężnej w wysokości do trzydziestokrotnego przeciętnego
wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej. Właściwy jest tu również Urząd
Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który ma szerokie kompetencje do walki z
niewłaściwą reklamą oraz wprowadzaniem konsumenta w błąd.
Dodatkowo od kilku lat Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności8 prowadzi działania
edukacyjne dotyczące bezpieczeństwa żywności, w tym również suplementów diety.
W ramach ww. kampanii GIS współpracuje z EFSA, publikując wiele materiałów
dotyczących tematyki suplementów diety zarówno na stronie GIS jak również w mediach
społecznościowych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
8 dalej: „EFSA”.
-- 5 of 5 --