Interpelacja nr 10520
Interpelacja w sprawie wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (92%)
Podatki i Finanse (33%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii
Interpelacja nr 10520
do ministra zdrowia
w sprawie wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 24-06-2025
Szanowna Pani Minister!
Do mojego biura poselskiego zwróciło się Polskie Stowarzyszenie Diabetyków (PSD) wraz z Forum Ekspertów ds. Cukrzycy, przedstawiając swoje stanowisko dotyczące sposobu wydatkowania środków pochodzących z tzw. opłaty cukrowej oraz sygnalizując pilną potrzebę reform w systemie opieki diabetologicznej w Polsce.
Choroby cywilizacyjne, w tym cukrzyca, stanowią jedno z najpoważniejszych wyzwań dla polskiego systemu ochrony zdrowia. Jak podkreśla PSD, w 2023 roku w Polsce zdiagnozowano ponad 3,24 miliona dorosłych pacjentów z cukrzycą oraz ponad 25 tysięcy dzieci i młodzieży. Całkowite koszty ponoszone przez Narodowy Fundusz Zdrowia na leczenie cukrzycy, jej powikłań oraz chorób współistniejących przekraczają 6 miliardów złotych rocznie.
Wprowadzona 1 stycznia 2021 roku opłata cukrowa miała na celu pozyskanie funduszy na promocję zdrowego stylu życia, profilaktykę chorób dietozależnych oraz rozwój innowacyjnych terapii.
Polskie Stowarzyszenie Diabetyków pozytywnie ocenia fakt, że w sprawozdaniu NFZ za rok 2024 (przychód z opłaty wyniósł ponad 1,44 miliarda złotych) po raz pierwszy wyszczególniono podział środków pomiędzy poszczególne interwencje, co jest krokiem w stronę zwiększenia transparentności. Niemniej jednak, organizacja wskazuje na konieczność dalszych, głębokich reform, aby opłata cukrowa w pełni realizowała swoje założenia.
Wśród kluczowych postulatów wymienia się:
Ograniczenie finansowania pasków do glukometrów z opłaty cukrowej na rzecz rozszerzenia refundowanego dostępu do nowoczesnych metod monitorowania poziomu glikemii.
Przeznaczanie środków z opłaty na nowe świadczenia, tak aby stanowiły one „wartość dodaną“ i finansowały nowe inicjatywy zgodne z ustawowym celem, a nie zastępowały finansowania ze składki zdrowotnej.
Wprowadzenie precyzyjnego planowania alokacji środków na kolejne lata, być może poprzez powołanie celowego zespołu roboczego przy ministrze zdrowia.
Zapewnienie „znaczenia“ funduszy i ich kierunkowego wydatkowania zgodnie z ustawowym przeznaczeniem, tj. na wczesne interwencje, profilaktykę chorób cywilizacyjnych, edukację zdrowotną oraz zapewnienie dostępu do nowoczesnych terapii, wyrobów medycznych i leczenia powikłań cukrzycy.
PSD podkreśla również, że zanim podjęte zostaną decyzje o ewentualnym rozszerzeniu opłaty cukrowej (o kolejne grupy produktów lub zwiększenie jej wysokości), niezbędne jest wzmocnienie zaufania do obecnie obowiązujących mechanizmów oraz usprawnienie systemu zarządzania środkami publicznymi w obszarze zdrowia.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Jakie działania podejmie Ministerstwo Zdrowia w celu lepszego wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz zwiększenia transparentności i efektywności ich wykorzystania?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie zmian legislacyjnych lub proceduralnych, które zapewnią, że środki z opłaty cukrowej będą traktowane jako dodatkowe źródło finansowania nowych inicjatyw w obszarze profilaktyki i leczenia chorób cywilizacyjnych, a nie jako alternatywa dla budżetu NFZ?
Czy ministerstwo rozważa powołanie zespołu roboczego lub wprowadzenie innych mechanizmów, które zapewnią precyzyjne planowanie i kierunkową alokację środków z opłaty cukrowej na cele zgodne z jej ustawowym przeznaczeniem, ze szczególnym uwzględnieniem profilaktyki cukrzycy i jej powikłań?
Jakie działania podejmie Ministerstwo Zdrowia, w celu zwiększenia dostępności nowoczesnych metod monitorowania poziomu glikemii dla pacjentów z cukrzycą, w kontekście postulatu ograniczenia finansowania pasków do glukometrów z opłaty cukrowej?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 10520
do ministra zdrowia
w sprawie wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 24-06-2025
Szanowna Pani Minister!
Do mojego biura poselskiego zwróciło się Polskie Stowarzyszenie Diabetyków (PSD) wraz z Forum Ekspertów ds. Cukrzycy, przedstawiając swoje stanowisko dotyczące sposobu wydatkowania środków pochodzących z tzw. opłaty cukrowej oraz sygnalizując pilną potrzebę reform w systemie opieki diabetologicznej w Polsce.
Choroby cywilizacyjne, w tym cukrzyca, stanowią jedno z najpoważniejszych wyzwań dla polskiego systemu ochrony zdrowia. Jak podkreśla PSD, w 2023 roku w Polsce zdiagnozowano ponad 3,24 miliona dorosłych pacjentów z cukrzycą oraz ponad 25 tysięcy dzieci i młodzieży. Całkowite koszty ponoszone przez Narodowy Fundusz Zdrowia na leczenie cukrzycy, jej powikłań oraz chorób współistniejących przekraczają 6 miliardów złotych rocznie.
Wprowadzona 1 stycznia 2021 roku opłata cukrowa miała na celu pozyskanie funduszy na promocję zdrowego stylu życia, profilaktykę chorób dietozależnych oraz rozwój innowacyjnych terapii.
Polskie Stowarzyszenie Diabetyków pozytywnie ocenia fakt, że w sprawozdaniu NFZ za rok 2024 (przychód z opłaty wyniósł ponad 1,44 miliarda złotych) po raz pierwszy wyszczególniono podział środków pomiędzy poszczególne interwencje, co jest krokiem w stronę zwiększenia transparentności. Niemniej jednak, organizacja wskazuje na konieczność dalszych, głębokich reform, aby opłata cukrowa w pełni realizowała swoje założenia.
Wśród kluczowych postulatów wymienia się:
Ograniczenie finansowania pasków do glukometrów z opłaty cukrowej na rzecz rozszerzenia refundowanego dostępu do nowoczesnych metod monitorowania poziomu glikemii.
Przeznaczanie środków z opłaty na nowe świadczenia, tak aby stanowiły one „wartość dodaną“ i finansowały nowe inicjatywy zgodne z ustawowym celem, a nie zastępowały finansowania ze składki zdrowotnej.
Wprowadzenie precyzyjnego planowania alokacji środków na kolejne lata, być może poprzez powołanie celowego zespołu roboczego przy ministrze zdrowia.
Zapewnienie „znaczenia“ funduszy i ich kierunkowego wydatkowania zgodnie z ustawowym przeznaczeniem, tj. na wczesne interwencje, profilaktykę chorób cywilizacyjnych, edukację zdrowotną oraz zapewnienie dostępu do nowoczesnych terapii, wyrobów medycznych i leczenia powikłań cukrzycy.
PSD podkreśla również, że zanim podjęte zostaną decyzje o ewentualnym rozszerzeniu opłaty cukrowej (o kolejne grupy produktów lub zwiększenie jej wysokości), niezbędne jest wzmocnienie zaufania do obecnie obowiązujących mechanizmów oraz usprawnienie systemu zarządzania środkami publicznymi w obszarze zdrowia.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Jakie działania podejmie Ministerstwo Zdrowia w celu lepszego wydatkowania środków z opłaty cukrowej oraz zwiększenia transparentności i efektywności ich wykorzystania?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie zmian legislacyjnych lub proceduralnych, które zapewnią, że środki z opłaty cukrowej będą traktowane jako dodatkowe źródło finansowania nowych inicjatyw w obszarze profilaktyki i leczenia chorób cywilizacyjnych, a nie jako alternatywa dla budżetu NFZ?
Czy ministerstwo rozważa powołanie zespołu roboczego lub wprowadzenie innych mechanizmów, które zapewnią precyzyjne planowanie i kierunkową alokację środków z opłaty cukrowej na cele zgodne z jej ustawowym przeznaczeniem, ze szczególnym uwzględnieniem profilaktyki cukrzycy i jej powikłań?
Jakie działania podejmie Ministerstwo Zdrowia, w celu zwiększenia dostępności nowoczesnych metod monitorowania poziomu glikemii dla pacjentów z cukrzycą, w kontekście postulatu ograniczenia finansowania pasków do glukometrów z opłaty cukrowej?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.2 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9285 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.18.2025.KM
Warszawa, 30 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10520, w sprawie wydatkowania środków z opłaty
cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii, złożoną przez Panią Poseł Małgorzatę
Pępek, w załączeniu przekazuję informacje Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia,
przygotowane na podstawie art. 12k ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu
publicznym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1670, z późn. zm.), za okres od początku wprowadzenia
opłaty, a dotyczące sposobu jej wykorzystania.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że uchwałą nr 25/2024 Rady ds. Zdrowia Publicznego
powołany został zespół roboczy do spraw nowelizacji ustawy o zdrowiu publicznym. Do
zadań Zespołu należy analiza obowiązujących przepisów ustawy oraz opracowanie
projektu ustawy zmieniającej ustawę o zdrowiu publicznym. Kwestie dotyczące opłaty od
środków spożywczych zostały poddane analizie Zespołu i wzięte pod uwagę w toku prac
legislacyjnych nad ustawą.
Niezależnie od powyższego pragnę zaznaczyć, że od 1 lipca 2021 r., tj. od wprowadzenia
opłaty cukrowej, doszło do znaczących zmian w zakresie refundacji leków
diabetologicznych – sukcesywnie rozszerzane są wskazania refundacyjne poszczególnych
grup tych leków, co znajduje odzwierciedlenie w wysokości kwoty ich finansowania przez
płatnika publicznego. Wprowadzone zmiany, o który mowa powyżej:
1. Od 2022 r. refundowane są igły do wstrzykiwaczy insulinowych.
2. Od września 2023 r. na wykazie leków przysługujących bezpłatnie osobom po 65.
r.ż. znalazły się m.in. leki z grupy inhibitorów SGLT-2 (flozyny) oraz analogi GLP-1.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
3. Od listopada 2023 r. rozszerzone zostały wskazania refundacyjne dla leków z
grupy inhibitorów DPP-4, tj. gliptyn.
4. Od lipca 2024 r. zmianie uległy wskazania refundacyjne dla długodziałających
analogów insulin – po wielu latach zostały one dostosowane do wytycznych
klinicznych leczenia cukrzycy typu 2 oraz do Charakterystyk Produktów
Leczniczych. Usunięte zostały ograniczenia dotyczące poziomu hemoglobiny
glikowanej, występowania hipoglikemii i stosowania insulin NPH. Dzięki temu
pacjenci mają lepszy dostęp do właściwej terapii, obarczonej mniejszym ryzykiem
wystąpienia hipoglikemii.
5. Od lipca 2025 r. obniżono również wiek pacjentów, u których refundowana jest
insulina glargine (produkt Toujeo). Aktualnie z terapii refundowanej mogą
korzystać pacjenci od 6 r.ż. (dotychczas jedynie dorośli).
6. Od lipca 2025 r. znaczącemu rozszerzeniu uległo wskazanie refundacyjne leku
zawierającego substancję czynną empagliflozynę, polegające na zmianie wskazania
z „Cukrzyca typu 2 u pacjentów leczonych co najmniej dwoma lekami
hipoglikemizującymi, z HbA1c ≥ 7,5% oraz bardzo wysokim ryzykiem sercowo-
naczyniowym rozumianym jako: 1) potwierdzona choroba sercowo-naczyniowa,
lub 2) uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez: białkomocz lub
przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3) obecność 3 lub więcej głównych
czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: -wiek ≥ 55 lat dla mężczyzn, ≥60
lat dla kobiet, -dyslipidemia, -nadciśnienie tętnicze, -palenie tytoniu, -otyłość”, na
nowe wskazanie w brzmieniu: „Cukrzyca typu 2, u pacjentów stosujących co
najmniej jeden lek hipoglikemizujący, z HbA1c ≥7% oraz bardzo wysokim ryzykiem
sercowo-naczyniowym rozumianym jako: 1. potwierdzona choroba sercowo-
naczyniowa, lub 2. uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez:
białkomocz lub przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3. obecność 3 lub więcej
głównych czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: wiek ≥55 lat dla
mężczyzn i ≥60 lat dla kobiet, dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu,
otyłość”.
Powyższe zmiany wiążą się również z dodatkowym wpływem na wydatki płatnika
publicznego. W konsekwencji koszty refundacji aptecznych leków przeciwcukrzycowych
systematycznie wzrastają rok do roku.
Do zmian dochodzi nie tylko w kategorii dostępności aptecznej, ale również w kategorii
programów lekowych: w ramach części B programu lekowego B.70 Leczenie pacjentów z
chorobami siatkówki (ICD-10: H34, H35.3, H36.0) refundowane jest leczenie
cukrzycowego obrzęku plamki (DME). Leczenie DME początkowo odbywało się w ramach
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
programu B.120 Leczenie chorych na cukrzycowy obrzęk plamki (DME) (ICD-10: H36.0). W
lipcu 2022 r. nastąpiło połączenie programów B.70 (poświęcony leczeniu wysiękowego
zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem) i B.120 w jeden wspólny program: B.70
Leczenie pacjentów z chorobami siatkówki. Część A poświęcona jest leczeniu AMD, część B
leczeniu DME, a od kwietnia 2025 r. dodana została część C poświęcona leczeniu
zakrzepów żył siatkówki.
W zakresie systemów monitorowania glikemii pacjentom przysługuje zaopatrzenie w
sensory do systemów ciągłego monitorowania glikemii w czasie rzeczywistym (CGM-RT,
kody R.03.01, R.03.02 i R.03.03), transmitery do systemów CGM-RT (kody R.04.01 i
R.04.02) oraz czujniki do systemu monitorowania stężenia glukozy flash (FGM, kody
R.05.01 i R.05.02), po spełnieniu kryteriów przyznawania określonych dla każdej z ww.
pozycji.
Koszty płatnika publicznego ponoszone na refundację zaopatrzenia pacjentów w systemy
monitorowania glikemii systematycznie rosną, w latach 2020–2024 odnotowano ponad 9-
krotny wzrost wydatków na tę grupę wyrobów medycznych.
Jednocześnie należy wskazać, że w rozporządzeniu Ministra Zdrowia1 doprecyzowano
parametry techniczne refundowanych sensorów FGM i CGM-RT, tj. w przypadku czujnika
FGM dookreślono, że zastępuje on konieczność monitorowania poziomu glikemii
glukometrem, a w zakresie sensorów CGM-RT od 1 stycznia 2025 r. wszedł w życie wymóg,
aby refundacji podlegały wyłącznie wyroby pozwalające na dawkowanie insuliny na
podstawie odczytów.
Reasumując, już obecnie refundacja systemów FGM i CGM-RT została ograniczona
wyłącznie do tych systemów, które mogą zastępować monitorowanie glikemii z
wykorzystaniem pasków do oznaczania glukozy we krwi.
1 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych
wydawanych na zlecenie (Dz. U. z 2024 r. poz. 500, z późn. zm.)
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
W tym miejscu należy zaznaczyć, że w 2024 r. refundacja systemów FGM i CGM-RT
wyniosła ponad 418 mln zł, natomiast refundacja pasków do oznaczania glukozy we krwi
niemal 440 mln zł. Mając na uwadze już obecnie istotny wpływ kosztów refundacji
omawianych wyrobów medycznych na ograniczony budżet płatnika publicznego,
powielanie świadczeń o identycznym rezultacie nie znajduje uzasadnienia ekonomicznego.
W związku z powyższym resort zdrowia rozważa ewentualne zmiany w zakresie
finansowania pasków do oznaczania glukozy we krwi podczas jednoczesnego zaopatrzenia
pacjenta w systemy monitorowania glikemii.
Niezależnie od powyższego pragnę dodać, że w ramach rozbudowy systemu P1 przez
Centrum e-Zdrowia (CeZ) prowadzone są prace związane z uruchomieniem Platformy
Domowej Opieki Medycznej w zakresie diagnostyki kardiologicznej oraz diabetologicznej, a
także monitorowania w zakresie profilaktyki. Zadaniem Platformy będzie gromadzenie i
przetwarzanie danych medycznych oraz parametrów życiowych pacjentów w celu
świadczenia usług telemedycznych, zdalnego wsparcia leczenia oraz monitorowania
zdrowia pacjentów. Jednym z priorytetów jest jak najszybsze wprowadzenie zmian w
ramach opieki nad osobami chorującymi na cukrzycę. System zakłada wprowadzenie:
integracji ze środowiskami certyfikowanych urządzeń medycznych pozwalających na
monitorowanie pacjenta w sposób zdalny, umożliwiający zbieranie danych z wybranych
typów certyfikowanych urządzeń peryferyjnych, co pozwoli na analizę wprowadzonych
danych,
przygotowanie dedykowanych komunikatów i powiadomień dla pacjenta związanych z
jego zdrowiem i jednostką chorobową,
udostępniania danych lekarzom i personelowi placówek medycznych w ramach opieki
świadczonej na odległość,
prowadzenie konsultacji z lekarzem na odległość w ramach teleporady i wideoporady.
Uruchomienie Platformy Domowej Opieki Medycznej w zakresie diagnostyki
diabetologicznej nastąpi w II połowie 2026 r.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Załączniki:
Zał. 1 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2021 r.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Zał. 2 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2022 r.
Zał. 3 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2023 r.
Zał. 4 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2024 r.
-- 5 of 5 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.18.2025.KM
Warszawa, 30 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10520, w sprawie wydatkowania środków z opłaty
cukrowej oraz potrzeby reform w diabetologii, złożoną przez Panią Poseł Małgorzatę
Pępek, w załączeniu przekazuję informacje Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia,
przygotowane na podstawie art. 12k ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu
publicznym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1670, z późn. zm.), za okres od początku wprowadzenia
opłaty, a dotyczące sposobu jej wykorzystania.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że uchwałą nr 25/2024 Rady ds. Zdrowia Publicznego
powołany został zespół roboczy do spraw nowelizacji ustawy o zdrowiu publicznym. Do
zadań Zespołu należy analiza obowiązujących przepisów ustawy oraz opracowanie
projektu ustawy zmieniającej ustawę o zdrowiu publicznym. Kwestie dotyczące opłaty od
środków spożywczych zostały poddane analizie Zespołu i wzięte pod uwagę w toku prac
legislacyjnych nad ustawą.
Niezależnie od powyższego pragnę zaznaczyć, że od 1 lipca 2021 r., tj. od wprowadzenia
opłaty cukrowej, doszło do znaczących zmian w zakresie refundacji leków
diabetologicznych – sukcesywnie rozszerzane są wskazania refundacyjne poszczególnych
grup tych leków, co znajduje odzwierciedlenie w wysokości kwoty ich finansowania przez
płatnika publicznego. Wprowadzone zmiany, o który mowa powyżej:
1. Od 2022 r. refundowane są igły do wstrzykiwaczy insulinowych.
2. Od września 2023 r. na wykazie leków przysługujących bezpłatnie osobom po 65.
r.ż. znalazły się m.in. leki z grupy inhibitorów SGLT-2 (flozyny) oraz analogi GLP-1.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
3. Od listopada 2023 r. rozszerzone zostały wskazania refundacyjne dla leków z
grupy inhibitorów DPP-4, tj. gliptyn.
4. Od lipca 2024 r. zmianie uległy wskazania refundacyjne dla długodziałających
analogów insulin – po wielu latach zostały one dostosowane do wytycznych
klinicznych leczenia cukrzycy typu 2 oraz do Charakterystyk Produktów
Leczniczych. Usunięte zostały ograniczenia dotyczące poziomu hemoglobiny
glikowanej, występowania hipoglikemii i stosowania insulin NPH. Dzięki temu
pacjenci mają lepszy dostęp do właściwej terapii, obarczonej mniejszym ryzykiem
wystąpienia hipoglikemii.
5. Od lipca 2025 r. obniżono również wiek pacjentów, u których refundowana jest
insulina glargine (produkt Toujeo). Aktualnie z terapii refundowanej mogą
korzystać pacjenci od 6 r.ż. (dotychczas jedynie dorośli).
6. Od lipca 2025 r. znaczącemu rozszerzeniu uległo wskazanie refundacyjne leku
zawierającego substancję czynną empagliflozynę, polegające na zmianie wskazania
z „Cukrzyca typu 2 u pacjentów leczonych co najmniej dwoma lekami
hipoglikemizującymi, z HbA1c ≥ 7,5% oraz bardzo wysokim ryzykiem sercowo-
naczyniowym rozumianym jako: 1) potwierdzona choroba sercowo-naczyniowa,
lub 2) uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez: białkomocz lub
przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3) obecność 3 lub więcej głównych
czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: -wiek ≥ 55 lat dla mężczyzn, ≥60
lat dla kobiet, -dyslipidemia, -nadciśnienie tętnicze, -palenie tytoniu, -otyłość”, na
nowe wskazanie w brzmieniu: „Cukrzyca typu 2, u pacjentów stosujących co
najmniej jeden lek hipoglikemizujący, z HbA1c ≥7% oraz bardzo wysokim ryzykiem
sercowo-naczyniowym rozumianym jako: 1. potwierdzona choroba sercowo-
naczyniowa, lub 2. uszkodzenie innych narządów objawiające się poprzez:
białkomocz lub przerost lewej komory lub retinopatię, lub 3. obecność 3 lub więcej
głównych czynników ryzyka spośród wymienionych poniżej: wiek ≥55 lat dla
mężczyzn i ≥60 lat dla kobiet, dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu,
otyłość”.
Powyższe zmiany wiążą się również z dodatkowym wpływem na wydatki płatnika
publicznego. W konsekwencji koszty refundacji aptecznych leków przeciwcukrzycowych
systematycznie wzrastają rok do roku.
Do zmian dochodzi nie tylko w kategorii dostępności aptecznej, ale również w kategorii
programów lekowych: w ramach części B programu lekowego B.70 Leczenie pacjentów z
chorobami siatkówki (ICD-10: H34, H35.3, H36.0) refundowane jest leczenie
cukrzycowego obrzęku plamki (DME). Leczenie DME początkowo odbywało się w ramach
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
programu B.120 Leczenie chorych na cukrzycowy obrzęk plamki (DME) (ICD-10: H36.0). W
lipcu 2022 r. nastąpiło połączenie programów B.70 (poświęcony leczeniu wysiękowego
zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem) i B.120 w jeden wspólny program: B.70
Leczenie pacjentów z chorobami siatkówki. Część A poświęcona jest leczeniu AMD, część B
leczeniu DME, a od kwietnia 2025 r. dodana została część C poświęcona leczeniu
zakrzepów żył siatkówki.
W zakresie systemów monitorowania glikemii pacjentom przysługuje zaopatrzenie w
sensory do systemów ciągłego monitorowania glikemii w czasie rzeczywistym (CGM-RT,
kody R.03.01, R.03.02 i R.03.03), transmitery do systemów CGM-RT (kody R.04.01 i
R.04.02) oraz czujniki do systemu monitorowania stężenia glukozy flash (FGM, kody
R.05.01 i R.05.02), po spełnieniu kryteriów przyznawania określonych dla każdej z ww.
pozycji.
Koszty płatnika publicznego ponoszone na refundację zaopatrzenia pacjentów w systemy
monitorowania glikemii systematycznie rosną, w latach 2020–2024 odnotowano ponad 9-
krotny wzrost wydatków na tę grupę wyrobów medycznych.
Jednocześnie należy wskazać, że w rozporządzeniu Ministra Zdrowia1 doprecyzowano
parametry techniczne refundowanych sensorów FGM i CGM-RT, tj. w przypadku czujnika
FGM dookreślono, że zastępuje on konieczność monitorowania poziomu glikemii
glukometrem, a w zakresie sensorów CGM-RT od 1 stycznia 2025 r. wszedł w życie wymóg,
aby refundacji podlegały wyłącznie wyroby pozwalające na dawkowanie insuliny na
podstawie odczytów.
Reasumując, już obecnie refundacja systemów FGM i CGM-RT została ograniczona
wyłącznie do tych systemów, które mogą zastępować monitorowanie glikemii z
wykorzystaniem pasków do oznaczania glukozy we krwi.
1 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych
wydawanych na zlecenie (Dz. U. z 2024 r. poz. 500, z późn. zm.)
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
W tym miejscu należy zaznaczyć, że w 2024 r. refundacja systemów FGM i CGM-RT
wyniosła ponad 418 mln zł, natomiast refundacja pasków do oznaczania glukozy we krwi
niemal 440 mln zł. Mając na uwadze już obecnie istotny wpływ kosztów refundacji
omawianych wyrobów medycznych na ograniczony budżet płatnika publicznego,
powielanie świadczeń o identycznym rezultacie nie znajduje uzasadnienia ekonomicznego.
W związku z powyższym resort zdrowia rozważa ewentualne zmiany w zakresie
finansowania pasków do oznaczania glukozy we krwi podczas jednoczesnego zaopatrzenia
pacjenta w systemy monitorowania glikemii.
Niezależnie od powyższego pragnę dodać, że w ramach rozbudowy systemu P1 przez
Centrum e-Zdrowia (CeZ) prowadzone są prace związane z uruchomieniem Platformy
Domowej Opieki Medycznej w zakresie diagnostyki kardiologicznej oraz diabetologicznej, a
także monitorowania w zakresie profilaktyki. Zadaniem Platformy będzie gromadzenie i
przetwarzanie danych medycznych oraz parametrów życiowych pacjentów w celu
świadczenia usług telemedycznych, zdalnego wsparcia leczenia oraz monitorowania
zdrowia pacjentów. Jednym z priorytetów jest jak najszybsze wprowadzenie zmian w
ramach opieki nad osobami chorującymi na cukrzycę. System zakłada wprowadzenie:
integracji ze środowiskami certyfikowanych urządzeń medycznych pozwalających na
monitorowanie pacjenta w sposób zdalny, umożliwiający zbieranie danych z wybranych
typów certyfikowanych urządzeń peryferyjnych, co pozwoli na analizę wprowadzonych
danych,
przygotowanie dedykowanych komunikatów i powiadomień dla pacjenta związanych z
jego zdrowiem i jednostką chorobową,
udostępniania danych lekarzom i personelowi placówek medycznych w ramach opieki
świadczonej na odległość,
prowadzenie konsultacji z lekarzem na odległość w ramach teleporady i wideoporady.
Uruchomienie Platformy Domowej Opieki Medycznej w zakresie diagnostyki
diabetologicznej nastąpi w II połowie 2026 r.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Załączniki:
Zał. 1 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2021 r.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Zał. 2 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2022 r.
Zał. 3 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2023 r.
Zał. 4 Informacja o sposobie wykorzystania środków z opłaty od napojów z dodatkiem cukrów,
kofeiny lub tauryny za 2024 r.
-- 5 of 5 --