telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.64.2025.MG
Warszawa, 14 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10494, w sprawie prowadzonych programów
profilaktycznych przeciwko nadużywaniu nowych technologii przez dzieci i młodzież,
przesłaną przez Pana Janusza Cieszyńskiego, Posła na Sejm RP, przestawiam poniższe
stanowisko.
Odpowiadając na pytanie nr 1 uprzejmie informuję, że problematyki zachowań
uzależniających Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU) realizuje
zadania określone art. 88 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o grach hazardowych oraz zadania zawarte
w Narodowym Programie Zdrowia na lata 2020-2025, dofinansowując je ze środków
Funduszu Rozwiazywania Problemów Hazardowych (FRPH). Realizacja tych działań
odbywa się w zakresie następujących obszarów (programów):
1) Działania informacyjno-edukacyjne:
W ramach upowszechniania wiedzy dotyczącej uzależnień behawioralnych, w tym e-
uzależnień w populacji ogólnej wydano szereg materiałów informacyjno-edukacyjnych i
publikacji popularnonaukowych. Zakres działań podejmowanych w ramach tego zadania
jest bardzo szeroki i obejmuje wiele form przekazu: ulotki, plakaty, broszury, poradniki,
podcasty, artykuły w prasie, reportaże a także filmy i innego rodzaju materiały edukacyjne.
Popularyzowanie tej problematyki oraz wiedzy na ten temat obywało się również za
pośrednictwem mediów, w tym z wykorzystaniem audycji radiowych. Powstały materiały
edukacyjne dla dzieci, młodzieży i ich rodziców, m.in.: „Kreatywna profilaktyka”, „Czynniki
chroniące w profilaktyce uzależnień behawioralnych, czyli po jasnej stronie mocy” oraz
„Rysia i Tolek w Krainie Zdrowych Nawyków”, „Rysia i Tolek na Cyberzachodzie”, „Jak
chronić swoje dziecko przed nałogowymi zachowaniami? Poradnik dla rodziców”, „Dziecko
w świecie gier komputerowych. Poradnik dla rodziców”.

-- 1 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Prowadzona jest również strona internetowa o tematyce uzależnień behawioralnych1 i
poradnia internetowa, gdzie świadczona jest pomoc psychologa, psychoterapeuty i
prawnika w zakresie problematyki uzależnień behawioralnych w formie online.
Uruchomiony został też telefon zaufania w zakresie problematyki uzależnień
behawioralnych 801 889 880, świadczący pomoc w zakresie problemów wynikających z
uzależnień behawioralnych. Działalność Telefonu Zaufania prowadzona jest w sposób
ciągły, codziennie w godz. 17-22.
2) Profilaktyka:
W ramach środków FRPH zrealizowano szereg działań z zakresu profilaktyki uniwersalnej
skierowanej do dzieci i młodzieży w obszarze problematyki uzależnień behawioralnych ze
szczególnym uwzględnieniem nadużywania komputera i Internetu. Od początku realizacji
zadań z FRPH dofinansowywane były zadania dotyczące realizacji działań profilaktyczno-
edukacyjnych wśród dzieci i młodzieży w zakresie zagrożeń związanych z nadużywaniem
komputera i Internetu w szkołach. Realizowane są również działania z zakresu profilaktyki
selektywnej i wskazującej. Ponadto na zlecenie KCPU, zostały opracowane i zrealizowane
programy profilaktyczne o udowodnionej skuteczności adresowane do dzieci i młodzieży, a
także ich rodziców i opiekunów:
a) Program
,,Wspólne kroki w Cyberświecie”, adresowany do dzieci z klas III szkoły
podstawowej, ich rodziców i opiekunów, który w 2023 roku uzyskał rekomendację
i znalazł się w bazie programów rekomendowanych w kategorii „profilaktyka
uniwersalna” z wysoką oceną jakości (poziom drugi - „dobra praktyka”).
b) Program edukacyjny „
Loguj się z głową” z zakresu profilaktyki uniwersalnej,
adresowany do uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych oraz
rodziców i opiekunów (5 poziomów wiekowych). Program uzyskał dobre recenzje
ekspertów w zakresie profilaktyki uzależnień oraz rekomendację Ministerstwa
Edukacji i Nauki.
W 2025 roku zlecono realizację programu z zakresu profilaktyki wskazującej pod nazwą
„Program Odporności Cyfrowej dla rodzin z dziećmi w wieku szkolnym”, który adresowany
będzie do uczniów szkół podstawowych w wieku 8-12 lat, dotkniętych lub zagrożonych
problemowym nadużywaniem nowoczesnych technologii oraz ich rodziców.
3) Edukacja kadr:
Od początku działań realizowanych ze środków FRPH przykładano dużą wagę do realizacji
zadań ukierunkowanych na podnoszenie kwalifikacji osób realizujących działania
profilaktyczne jak i terapeutyczne. Istotną grupę odbiorców szkoleń stanowi kadra
1 www.uzaleznieniabehawioralne.pl

-- 2 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
pedagogiczna szkół publicznych, która nabywa wiedzę w zakresie rozpoznawania
wczesnych problemów związanych z nadużywaniem nowych technologii wśród dzieci i
młodzieży oraz metod i sposobów przeciwdziałania rozwijaniu się tych problemów, aby
wdrażać zdobyte umiejętności na gruncie szkolnym. Oprócz szkoleń, realizatorzy
programów profilaktycznych i terapeutycznych mają dostęp do publikacji wydawanych ze
środków FRPH z myślą o zwiększeniu dostępności do aktualnej wiedzy i kompetencji
zawodowych, co przekładać się powinno na jakość realizowanych przez nich zadań. Spośród
pozycji wydawniczych na szczególną uwagę zasługują podręczniki dotyczące zastosowania
skutecznych metod w pracy z osobami uzależnionymi behawioralnie, jak dialog motywujący
czy program terapii poznawczo-behawioralnej. Publikacje skierowane są głównie do osób
zawodowo zajmujących się problematyką uzależnień behawioralnych, m.in., dla
terapeutów, lekarzy czy profilaktyków, w tym pracowników oświaty2.
4) Badania naukowe:
Ze środków FRPH zostało zrealizowanych szereg badań naukowych przez uznane jednostki
badawcze oraz uczelnie wyższe. Realizatorami badań są m.in. Fundacja Centrum Badania
Opinii Społecznej, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Katolicki Uniwersytet Lubelski,
Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Uniwersytet Jagielloński, Pomorski Uniwersytet
Medyczny czy Akademia Pedagogiki Specjalnej. Realizacja projektów badawczych jest
istotna - daje odpowiedzi na pytania dotyczące rozmiarów zjawiska oraz jego
psychospołecznych uwarunkowań. Wynikające z badań rekomendacje wskazują także
kierunki podejmowania działań mających na celu zapobieganie zjawisku. Do chwili obecnej
przeprowadzono łącznie ponad 100 projektów badawczych obejmujących różnorodną
problematykę związaną z zachowaniami uzależniającymi.
Przykładem takich badań3, których tematyka obejmowała lub obejmuje problematykę
związaną z e-uzależnieniami są .m.in.:
 Brzdąc w sieci 4.0 – korzystanie z urządzeń ekranowych a funkcje wykonawcze u
dzieci w wieku przedszkolnym – analiza równoważności narzędzi cyfrowych i nie
cyfrowych.
2 „Profilaktyka, diagnoza i terapia e- uzależnień wśród dzieci i młodzieży. Praktyczny Podręcznik
dla specjalistów pracy z dziećmi i ich rodzinami.”, „Nadużywanie cybermediów i inne problemy
behawioralne wśród dzieci i młodzieży.”, „Tożsamość młodzieży w świecie mediów cyfrowych.”,
„Znaczenie i funkcje mediów cyfrowych w procesie kreowania tożsamości dorastających osób.”,
„Zaburzenia grania w gry internetowe. Teoria, Diagnoza, Leczenie, Profilaktyka.”, „Uzależnienia
technologiczne wśród dzieci i młodzieży. Teoria, profilaktyka, terapia – wybrane zagadnienia.” -
Wszystkie wydane pozycje dostępne są pod adresem: https://kcpu.gov.pl/uzaleznienia-
behawioralne/publikacje-i-edukacja-publiczna/.
3 Pełny wykaz badań zrealizowanych w ze środków FRPH dostępny jest na stronie KCPU
https://kcpu.gov.pl/uzaleznienia-behawioralne/badania/

-- 3 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
 Czyń dobrze. Wpływ obdarowywania na związek między byciem permanentnie
online i emocjami.
 Osobowościowo-temperamentalne i relacyjne uwarunkowania korzystania z
internetu, mediów społecznościowych, telefonów komórkowych i grania w gry
przez nastolatków.
5) Wspieranie oddziaływań pomocowych dla osób z uzależnieniami behawioralnymi
oraz ich bliskich:
Celem projektów realizowanych w ramach powyższego obszaru jest profesjonalna pomoc
w zakresie wsparcia osób z problemem uzależnień behawioralnych, w tym m.in. młodzieży
uzależnionej od Internetu oraz ich rodzin i bliskich, zwiększenie dostępności i rozszerzenie
oferty profesjonalnej pomocy dla potrzebujących oraz motywowanie osób uzależnionych
do podjęcia leczenia lub podtrzymania efektów terapii i zapobiegania nawrotom. Realizacja
działań pomocowych odbywa się głównie poprzez udzielanie wsparcia psychologicznego,
realizację indywidualnego poradnictwa dla uzależnionych, interwencji kryzysowych, grup
wsparcia czy też warsztatów umiejętności. W kompleksowych programach opieki i terapii
świadczona jest również pomoc dla osób bliskich i rodzin osób uzależnionych.
W odpowiedzi na pytanie nr 2 uprzejmie informuję, że dane ze sprawozdań4 dotyczących
działalności samorządów lokalnych w zakresie profilaktyki i rozwiązywania problemów
uzależnień (KCPU-G1) za 2022 rok wskazują, że programy rekomendowane były
realizowane w 1070 gminach, a ich odziaływaniem objęto 401 159 uczniów, 30 191
nauczycieli lub wychowawców oraz 75 376 rodziców uczestniczących w programie.
W 2023 roku 1155 gmin realizowało rekomendowane programy profilaktyczne, w ramach
których oddziaływaniem objęto 342 454 uczniów, 26 856 nauczycieli lub wychowawców
uczestniczących w programach oraz 115 198 rodziców.
Procedura zbierania danych za 2024 rok została zakończona i obecnie trwają prace
związane z analizą i weryfikacją zebranych danych.
Jednocześnie należy wskazać, że od 2022 roku, elementem działań prowadzonych w
ramach Gminnych Programów Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych
oraz Przeciwdziałania Narkomanii jest także przeciwdziałanie uzależnieniom
behawioralnym w zakresie prowadzenia profilaktycznej działalności informacyjnej i
edukacyjnej oraz działalności szkoleniowej. W bazie programów rekomendowanych od
połowy 2023 r. znajduje się program profilaktyczny ,,Wspólne kroki w Cyberświecie”,
którego celem jest kształtowanie wśród dzieci wiedzy i umiejętności, które sprzyjają
4 Szczegółowe raporty dostępne są na stronie https://kcpu.gov.pl/statystyki-i-
raporty/sprawozdanie-kcpu-g1/.

-- 4 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
bezpiecznemu korzystaniu z Internetu i innych mediów elektronicznych, a także chronią
przed problemowym korzystaniem z tych mediów. Jak pokazują dane ze sprawozdań z
działalności samorządów lokalnych w zakresie profilaktyki i rozwiązywania problemów
uzależnień KCPU-G1 program ,,Wspólne kroki w cyberświecie” w 2023 roku został
zrealizowany w 37 gminach i oddziaływaniami objęto 4318 uczniów, 217 nauczycieli lub
wychowawców oraz 1986 rodziców uczestników.
W odpowiedzi na pytanie nr 3 uprzejmie informuję, że program edukacyjny z zakresu
profilaktyki uniwersalnej e-uzależnień o nazwie ,,Loguj się z głową” został opracowany w
latach 2018-2019 w odniesieniu do czterech grup wiekowych: dzieci uczące się w klasach I-
III szkoły podstawowej, dzieci uczące się w klasach IV-VI szkoły podstawowej, młodzież
ucząca się w klasach VII-VIII szkoły podstawowej oraz młodzież uczęszczająca do szkół
ponadpodstawowych; rodzice dzieci z każdej grupy wiekowej.
Pilotażowa wersja programu została wdrożona w 40 grupach. Zajęciami objęto 30 klas ze
szkół podstawowych i odpowiadających im poziomem klas gimnazjalnych: 10 klas IIII, 10
klas IV-VI, 7 klas VII-VIII, 3 klasy III gimnazjum. Pozostałych 10 realizacji odbyło się w
szkołach ponadpodstawowych (2 grupy w liceach, 8 grup w zespołach szkół technicznych).
W ramach przeprowadzonej ewaluacji przygotowano trzy rodzaje kwestionariuszy: dla
uczniów szkół podstawowych uczęszczających do klas I-IV, dla uczniów uczęszczających do
klas V szkół podstawowych i starszych oraz dla rodziców uczniów. W trakcie badania
zebrano 714 ankiet uczniowskich oraz 627 od rodziców.
Rezultaty przeprowadzenia pilotażowej wersji programu to poprawa u dzieci/młodzieży
i rodziców/opiekunów kompetencji, które sprzyjają bezpiecznemu korzystaniu z Internetu i
mediów elektronicznych oraz chronią przed e-uzależnieniami w odniesieniu do:
 wiedzy i umiejętności dotyczących zarządzania swoimi emocjami (dzieci i młodzież),
 wiedzy z zakresu samopoznania (dzieci i młodzież),
 wiedzy z zakresu komunikowania się z innymi ludźmi i budowania relacji –
bezpośrednio oraz za pośrednictwem Internetu i innych mediów elektronicznych
(dzieci i młodzież),
 wiedzy na temat wpływu mediów elektronicznych na rozwój dzieci i młodzieży
(rodzice/opiekunowie);
 wiedzy na temat bezpiecznego korzystania przez dzieci z Internetu i innych mediów
elektronicznych (rodzice/opiekunowie);
 wiedzy na temat konsekwentnego wyznaczania zasad i ich przestrzegania w relacjach
z dziećmi, w tym zasad korzystania z mediów elektronicznych (rodzice/opiekunowie).

-- 5 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
Wśród grupy realizatorów odnotowano następujące rezultaty: zwiększenie wiedzy na
temat wpływu mediów elektronicznych na rozwój dzieci i młodzieży; zwiększenie wiedzy na
temat czynników chroniących i czynników ryzyka związanych z e-uzależnieniami;
zwiększenie wiedzy na temat strategii profilaktycznych wiodących i uzupełniających;
dostarczenie wiedzy na temat sposobu wdrażania poszczególnych zajęć w programie;
wiedzy na temat sposobów przeprowadzenia ewaluacji5.
W 2020 roku program został poddany zewnętrznej recenzji i uzyskał opinię programu
spełniającego standardy i kryteria jakości programów profilaktycznych, które są zgodne z
założeniami Systemu rekomendacji programów profilaktycznych i promocji zdrowia
psychicznego. Jednocześnie program uzyskał rekomendację Ministerstwa Edukacji
Narodowej.
W odpowiedzi na pytanie nr 4 uprzejmie informuję, że w latach 2023-2024 w ramach zadań
finansowanych ze środków FRPH zrealizowano szereg szkoleń adresowanych do
nauczycieli i pedagogów. Objęto nimi łącznie ponad 15 400 pracowników systemu oświaty.
Dane dotyczące realizacji zadań w roku 2025 dostępne będą po zakończeniu projektów w
styczniu 2026 roku.
Raporty z realizacji ww. szkoleń wskazują na wzrost wiedzy adresatów szkoleń na temat
wpływu mediów elektronicznych na rozwój dzieci; zwiększenie wiedzy na temat czynników
chroniących i czynników ryzyka związanych z zachowaniami ryzykownymi, zwiększenie
wiedzy na temat strategii profilaktycznych wiodących i uzupełniających. Umiejętności te z
kolei przekładają się na kształtowanie wśród dzieci wiedzy i umiejętności, które sprzyjają
bezpiecznemu korzystaniu z Internetu i innych mediów elektronicznych, a także chronią
przed uzależnieniem od nich.
W odpowiedzi na pytanie nr 5 uprzejmie informuję, że kampania pod nazwą ,,Pierwsze kroki
w cyberświecie. Zróbmy je razem” została zainicjowana w 2022 roku i obecnie jest nadal
kontynuowana. W przypadku kampanii społecznej głównym oczekiwanym rezultatem jest
dotarcie z przekazem do grupy docelowej.
W 2022 r. szacunkowe dotarcie z kampanią zostało określone do ok. 1 375 000
rodziców/opiekunów oraz pośrednio do ok. 990 000 dzieci w wieku przedszkolnym. W
2023 r. szacunkowe dotarcie z kampanią wyniosło do ok. 1 400 000 rodziców/opiekunów
oraz pośrednio do ok. 700 000 dzieci w wieku przedszkolnym. W 2024 r. rozszerzono
adresatów kampanii o rodziców dzieci wczesnoszkolnych (7-9 lat). W ramach realizacji
kampanii w 2024 roku oszacowano dotarcie do 1 000 000 rodziców/opiekunów:
5 Pełny raport z realizacji dostępny jest na stronie https://www.gov.pl/attachment/b841883a-
6c22-49b3-8eb0-3d97e1dc52e4.

-- 6 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
W ramach działań podjętych w kampanii zostały opracowane m.in. następujące materiały:
 strona internetowa kampanii https://pierwszekroki.net/, wraz z 270 stronami
tekstów,
 animowana prezentacja (także w wersji z tłumaczeniem na PJM) - Używanie
urządzeń ekranowych przez dzieci,
 spot telewizyjny (także w wersji z tłumaczeniem na PJM) - Pierwsze kroki w
(cyber)Świecie - zróbmy je razem,
 spot radiowy,
 piosenka kampanijna wraz z materiałem ilustracyjnym - "W sieci". Zaśpiewajmy
razem! Piosenka dla przedszkolaków i rodziców,
 opracowanie poradnika dla rodziców/opiekunów – ,,Razem w cyberświecie
pomysłownik na trudne sytuacje” oraz druk i dystrybucja poradnika dla
rodziców/opiekunów w nakładzie 100.000 egzemplarzy,
 opracowanie ulotki i plakatu dla rodziców/opiekunów oraz druk i dystrybucja
plakatu w nakładzie 5.000 egzemplarzy,
 mailing do 13 380 przedszkoli, punktów przedszkolnych i zespołów wychowania
przedszkolnego zachęcający do włączenia się w kampanię i podjęcie działań
edukacyjnych dla rodziców,
 3 konferencje prasowe,
 opracowano i dystrybuowano poradnik dla rodziców/opiekunów, - ,,Razem w
cyberświecie. Pomysłownik na trudne sytuacje część 2”.
Zasięg kampanii reklamowej w pierwszym półroczu 2025 roku to 1 220 854 wyświetleń. W
tym okresie liczba unikalnych odbiorców kanału na YouTube to 55 154 osób, liczba
użytkowników strony to 14 476 internautów. Liczba wyświetleń na Facebooku - 21 814,
zasięg - 8 572, liczba nowych obserwatorów od stycznia do czerwca – 249.
W odpowiedzi na pytanie nr 6 uprzejmie informuję, że program pilotażowy oddziaływań
terapeutycznych skierowany do dzieci i młodzieży problemowo korzystających z nowych
technologii cyfrowych oraz ich rodzin był ewaluowany na zlecenie KCPU
w latach 2022/2023. Celem projektu „E-VAL” była ocena efektywności pilotażowych
programów oraz ocena sposobu organizacji opieki nad dziećmi i młodzieżą problemowo
korzystających z nowych technologii cyfrowych oraz ich rodzin w ramach różnych modeli
oddziaływań terapeutycznych.

-- 7 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
W związku z przedłużeniem przez Ministerstwo Zdrowia realizacji programu pilotażowego,
KCPU zleciło do realizacji kontynuację ewaluacji w ramach projektu „E-VAL 2.0”.
Jednocześnie rozszerzono pomiar w zakresie badania efektów odroczonych terapii (follow-
up) oraz analiza powodów rezygnacji z udziału w terapii (drop-out) w trzech placówkach.
Z pierwszego badania wynika, że nadużywanie technologii cyfrowych przez dorastające
dzieci i młodzież stanowi istotny problem społeczny, zarówno w kontekście
indywidualnego funkcjonowania dziecka/ nastolatka, jak i społecznego, zwłaszcza jakości
jego egzystencji w środowisku rówieśniczym i rodzinnym. Użytkowanie mediów cyfrowych
w sposób nadmiarowy, szkodliwy w okresie wczesnego dzieciństwa i adolescencji stanowi
istotne ryzyko, które może przynieść szkody zarówno w zdrowiu fizycznym i psychicznym
dziecka. Zdecydowana większość dzieci i młodzieży biorącej udział w pilotażowym
programie użytkowała media w sposób niekontrolowany, szkodliwy, prowadzący do
doświadczania negatywnych skutków jednostkowych i społecznych oraz zaniedbywania
działań w realnym świecie (nauka, relacje wypoczynek, higiena osobista). Duża część dzieci/
młodzieży biorących udział w programie pilotażowym prezentuje zaburzenia
współwystępujące lub rozwija się atypowo (najczęściej występujące: ADHD, spektrum
autyzmu, depresja, zaburzenia lękowe).
W raporcie z badania, autorzy wystosowali następujące zakresy rekomendacji: w obszarze
kontynuowania ewaluacji i sposobu jej realizacji, w zakresie realizacji oddziaływań
terapeutycznych oraz dotyczących systemu. Najważniejsze rekomendacje wskazano w
zakresie realizacji oddziaływań terapeutycznych, w tym m.in.: prowadzenie terapii
uzależnień dzieci i młodzieży dla całego systemu rodzinnego, włączając w nią rodziców z
jednoczesną możliwością prowadzenia terapii równolegle; poszerzenie terapii o działania
wspierające kompetencje wychowawcze rodziców, zwłaszcza w obszarze umiejętności
stawiania granic i ich egzekwowania; dostosowanie programu terapii w przypadku
zdiagnozowania zaburzeń współwystępujących; tworzenie w miarę jednolitych grup pod
kątem występujących zaburzeń współwystępujących i wieku rozwojowego. Wśród
rekomendacji dla systemu znalazł się zapis dotyczący prowadzenia terapii uzależnienia
dzieci i młodzieży problemowo korzystających z mediów cyfrowych i ich rodzin w zespole
interdyscyplinarnym (terapeuta, psycholog, psychiatra), co umożliwi pełne i profesjonalne
wsparcie osób ze współwystępującymi zaburzeniami.
W badaniu zrealizowanym w 2024 roku zaplanowano kontynuację badań w schemacie pre-
i post- test, a także w schemacie z odroczonym pomiarem (follow-up) oraz analizę powodów
rezygnacji z udziału w terapii (drop-out).
Wszystkie analizowane terapie były oparte o podejście poznawczo-behawioralne, z
elementami pracy systemowej i nie sposób zasugerować które konkretnie rozwiązanie jest

-- 8 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
bardziej lub mniej skuteczne. Ponadto, trzy czynniki uniemożliwiają szczegółową
rekomendację – po pierwsze w każdej placówce były bardzo szerokie kryteria włączające,
tzn. przyjmowano dzieci/młodzież z różnymi zaburzeniami współwystępującymi lub z
podejrzeniem wystąpienia takich zaburzeń (m.in. ADHD, spektrum autyzmu, zaburzenia
nastroju, zaburzenia lękowe). Po drugie, placówki biorące udział w projekcie modyfikowały
i dostosowywały terapię do potrzeb klientów, co jest standardową procedurą w procesie
terapii, ale nieakceptowalną w badaniach naukowych. Placówki były jednak zobowiązane
do prowadzenia terapii a nie do prowadzenia badań. Po trzecie, w większości placówek nie
opracowano protokołu oddziaływania a tylko opis celów i ogólny opis sesji.
Badania EVAL i EVAL 2.0 pokazały, że w przypadku dużej części dzieci i młodzieży
uczestniczącej w terapii, zmiany nie utrzymały się w dłuższej perspektywie głównie za
sprawą nieprzestrzegania zasad przez rodziców (wprowadzonych w czasie terapii) i niskim
poziomem samokontroli po stronie młodzieży. Powrót do poprzedniego sposobu
korzystania z internetu wiąże się z szeroką gamą wyzwalaczy obecnych w środowisku, ale
także wyzwalaczy wewnątrzosobowych (sytuacji stanów psychicznych). Zrozumienie tych
czynników pozwala jednostkom opracować strategie radzenia sobie i środki
zapobiegawcze. Plany zapobiegania nawrotom zazwyczaj obejmują strategie radzenia sobie
ze stresem, radzenia sobie z impulsami i identyfikowania wczesnych znaków
ostrzegawczych nawrotu. Typowe czynniki nawrotu w uzależnieniu od Internetu mogą
obejmować stres emocjonalny i izolację społeczną. Pomocne w utrzymaniu efektów terapii
jest ciągłe wspieranie samokontroli, angażowanie się w alternatywne sposoby spędzania
czasu, zainteresowania, hobby, w tym także takie, które pozwalają na adaptacyjne radzenie
sobie ze stresem (np. aktywność fizyczna, preferencyjnie nie obciążona
współzawodnictwem), rozwijanie umiejętności zarządzania czasem i rozwój
zrównoważonego i satysfakcjonującego funkcjonowania poza siecią.
W odpowiedzi na pytanie nr 7 uprzejmie informuję, że najnowsze dane epidemiologiczne,
obejmujące problematykę nadużywania nowych technologii wśród dzieci i młodzieży
pochodzą z badań:
 „Oszacowanie rozpowszechnienia oraz identyfikacja czynników ryzyka i
czynników chroniących hazardu i innych uzależnień behawioralnych, Fundacja
CBOS 2023-20246;
 „Nadużywanie mediów elektronicznych przez dzieci i młodzież: badanie
rozpowszechnienia problemu, jego determinantów i nowej interwencji
6 https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2024/01/Hazard_2024_raport_FIN_wersja-
poprawiona2-1.pdf.

-- 9 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
10
profilaktycznej redukującej skalę problemu” (2022/2023), Fundacja Badań
Społecznych 2022-20237;
 „Używanie alkoholu i narkotyków Przez młodzież szkolną. Raport z ogólnopolskich
badań ankietowych zrealizowanych w 2024 r.”, IPiN 20248;
 „Brzdąc w sieci – zjawisko korzystania z urządzeń mobilnych przez dzieci w wieku
0-6 lat” , Akademia Pedagogiki Specjalnej, 20209.
Zgodnie z wynikami powyższych badań z internetu korzysta obecnie ponad ośmiu na
dziesięciu Polaków mających 15 lat lub więcej (83,3%). Ogromna większość badanych
(70,6%) jest online codziennie lub prawie codziennie. Od poprzedniej edycji badania w 2019
roku (CBOS 2019) odsetek użytkowników wzrósł o 9,1 punktu procentowego. Największy
przyrost internautów nastąpił wśród osób mających od 55 do 64 lat (20,9 punktu) oraz 65
lat lub więcej (19 punktów), a nieco mniejszy wśród badanych
w wieku 45–54 lata (14,6 punktu). O ile na przestrzeni lat następuje wzrost odsetka
badanych korzystających z internetu, o tyle skala problemowego korzystania z sieci
pozostaje niewielka. Zgodnie z przyjętymi kryteriami diagnostycznymi, zagrożenie
problemowym używaniem Internetu dotyczy 1,4% Polaków pow. 15 roku życia, natomiast
problemowo korzysta z internet 0,04%.
Zagrożenie problemowym korzystaniem z internetu jest przede wszystkim zależne od
wieku użytkowników. Zwiększone ryzyko zagrożenia problemowym używaniem internetu
obserwujemy wśród najmłodszych respondentów, mających od 15 do 17 lat (12,6%). W
grupie młodych dorosłych w wieku 18-34 lata odsetek ten jest zbliżony do rejestrowanego
wśród ogółu użytkowników. W stosunku do poprzedniej edycji badania (2019) zwiększył
się nieco odsetek najmłodszych respondentów zagrożonych problemowym korzystaniem z
sieci (wzrost o 4,6 punku) i jest on teraz najwyższy spośród dotychczas zarejestrowanych.
Natomiast nieco mniej ryzykowny niż kiedykolwiek wcześniej sposób korzystania z
internetu prezentują teraz osoby w wieku 18-24 lata. W stosunku do poprzedniego badania
odsetek ankietowanych zagrożonych problemowym używaniem sieci zmniejszył się
dwukrotnie, a w porównaniu z badaniem z roku 2012 – blisko trzykrotnie.
Wśród osób, w przypadku których występuje ryzyko zaburzonego korzystania z internetu,
w stosunku do wszystkich wcześniejszych pomiarów zauważalnie zwiększyła się grupa
7 https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2024/01/FBS_Naduzywanie-mediow-
elektronicznych-przez-dzieci-i-mlodziz-.pdf.
8 https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2025/03/Raport-ESPAD-2024-POLSKA.pdf.
9 https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2022/11/brzdac-w-sieci-zjawisko-korzystania-
z-urzadzen-mobilnych-przez-dzieci-w-wieku-0-6-lat.pdf.

-- 10 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
11
najmłodszych użytkowników (od poprzedniej edycji badania wzrost z 31,6% do 45,8%) i jest
teraz największa z dotychczas zarejestrowanych. Systematycznie – z badania na badanie –
zmniejsza się wśród osób korzystających z sieci w sposób problemowy udział badanych
mających od 18 do 24 lat. Od poprzedniego pomiaru notujemy spadek z 20,5% do 12,5%.
Ponadto w stosunku do poprzedniej edycji badania w grupie osób zagrożonych
problemowym używaniem internetu zmniejszył się niemal dwukrotnie (z 20,0% do 10,4%)
udział badanych mających od 35 do 44 lat.
W innym badaniu przeprowadzonym na reprezentatywnej grupie 1000 par rodzic-dziecko
(II-VIII klasa szkoły podstawowej), bazując na deklaracjach rodziców nt. częstości używania
poszczególnych urządzeń elektronicznych przez uczniów stwierdzono, że najczęściej
użytkowanym e-medium był telefon komórkowy, używany przez 95,4% badanych uczniów
szkół podstawowych, z czego przez 86,3% codziennie. Łącznie 41,6% uczniów używa
smartfona przez ponad 2 godziny dziennie, w tym 18,6% przez więcej niż 3 godziny
dziennie. Drugim co do częstości używania urządzeniem był komputer przenośny, używany
przez 55,9% uczniów (w tym przez 22,1% codziennie), a trzecim konsola do gier, którą
używało 40,3% uczniów (z czego 11,8% codziennie). Rzadziej uczniowie korzystali z
tabletów (24,6%, w tym 7,8% codziennie), komputerów stacjonarnych (21,7%, w tym 11,4%
codziennie). Najrzadziej zaś użytkowane były telewizory (5,1%) i smartwatche (3,8%).
W kolejnym badaniu (ESPAD 2024), obejmującym reprezentatywną próbę uczniów szkół
średnich w wieku 15-16 lat oraz w wieku 17-18 lat) na pytanie dotyczące popularności
różnych form spędzania czasu wolnego przez młodzież - w obu kohortach niemal wszyscy
badani odpowiedzieli, że spędzają czas używając Internetu dla przyjemności. Zdecydowana
większość z nich robi to prawie codziennie (89,4% młodszej kohorty i 90,2% starszej
kohorty). Wysoką pozycję w rankingu form spędzania wolnego czasu mają gry
komputerowe – 91,6% młodszej kohorty i 86,8% starszej kohorty zadeklamowało granie w
te gry, a 30,6% oraz 25,4% spędza czas w ten sposób prawie codziennie.
Jeśli chodzi o rozpowszechnienie używania urządzeń mobilnych wśród najmłodszych grup
wiekowych, tj. 0-6 lat odwołać się można do wyników badania „Brzdąc w sieci – zjawisko
korzystania z urządzeń mobilnych przez dzieci w wieku 0-6 lat”. Wyniki wskazują, że nieco
ponad połowa dzieci w wieku od 0 do 6 lat (54%) korzysta z urządzeń mobilnych takich jak
smartfon, tablet, smartwatch czy laptop. Wiek dziecka skorelowany jest z korzystaniem z
urządzeń mobilnych – im starsze dzieci, tym więcej z nich korzysta z urządzeń tego typu. W
grupie dzieci poniżej 1 roku zaledwie 12% dzieci korzysta z urządzeń mobilnych, podczas
gdy w grupie dzieci 12-23 miesiące – 36%. W grupie 24-47 miesięcy ok. 60% dzieci korzysta
z tych urządzeń, zaś w grupie 48-72 miesiące używa troje na czworo dzieci. Średni wiek
inicjacji używania urządzeń mobilnych to 2 lata i 2 miesiące. Dzieci najczęściej korzystają ze

-- 11 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
12
smartfona – 38% dzieci w wieku 0-6 lat, co piąte dziecko w tym wieku korzysta z tabletu,
zaś co dziewiąte dziecko korzysta z laptopa. W grupie dzieci korzystających z urządzeń
mobilnych zaledwie co piąty posiada własne urządzenie. Pozostałe dzieci korzystają z
urządzeń rodziców, opiekunów lub rodzeństwa. W grupie dzieci w wieku od 48-72 miesięcy
średnio co trzecie dziecko posiada własne urządzenie mobilne. Większość dzieci korzysta z
urządzeń mobilnych, które mają dostęp do internetu (75%). Dzieci w wieku 0-6 lat
korzystają z urządzeń mobilnych średnio przez ponad 1 godzinę dziennie. Większość z nich
(88%) korzysta wyłącznie z treści adresowanych do dzieci (bajki, kolorowanki). Niemal troje
na czworo dzieci w wieku 0-6 lat korzysta z urządzeń podczas podróży, co drugie podczas
posiłków, a co dziewiąte podczas toalety. Nieco ponad 80% rodziców daje dzieciom
urządzenia kiedy dzieci płaczą lub marudzą.
W odpowiedzi na pytanie nr 8 uprzejmie informuję, że na realizację wszystkich zadań
wskazanych w art. 88 ust. 4 pkt 1-4 ustawy o grach hazardowych ze środków FRPH, które
mają na celu przeciwdziałanie uzależnieniom behawioralnym, KCPU otrzymało budżet
przedstawiony w poniższym zestawieniu.
Zadanie wg ustawy o grach hazardowych Plan finansowy wg ustawy budżetowej (w zł)
2023 2024 2025
1. prowadzenie działalności informacyjno-
edukacyjnej i opracowywanie
specjalistycznych ekspertyz, raportów,
sprawozdań dotyczących problematyki
uzależnień od hazardu lub innych
uzależnień niestanowiących uzależnienia
od substancji psychoaktywnych;
1 200 000 1 500 000 1 500 000
1. opracowywanie i wdrażanie nowych
metod profilaktyki i rozwiązywania
problemów wynikających z uzależnień od
hazardu lub innych uzależnień
niestanowiących uzależnienia od
substancji psychoaktywnych
1 500 000 1 500 000 1 500 000

-- 12 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
13
3. udzielanie finansowej pomocy
instytucjom i stowarzyszeniom
realizującym zadania związane z
rozwiązywaniem problemów
wynikających z uzależnień od hazardu
lub innych uzależnień niestanowiących
uzależnienia od substancji
psychoaktywnych, w tym sporządzanie
oceny rozpowszechnienia i zagrożenia
patologicznym hazardem
5 000 000 5 800 000 5 800 000
4. prowadzenie działań ukierunkowanych
na podnoszenie jakości programów
profilaktycznych i terapeutycznych, a
także zwiększanie kompetencji
zawodowych osób zajmujących się
leczeniem w celu zwiększenia
skuteczności oraz dostępności leczenia
uzależnień od hazardu lub innych
uzależnień niestanowiących uzależnienia
od substancji psychoaktywnych dla osób
uzależnionych i ich bliskich
1 500 000 1 500 000 1 500 000
Łącznie: 9 200 000 10 000 000 10 300 000
Projekty realizowane przez KCPU w zakresie problematyki dotyczącej uzależnień
behawioralnych obejmują wszechstronne działania zarówno w zakresie upowszechniania
wiedzy w populacji ogólnej, profilaktyki, edukacji kadr, badań naukowych, jak też pomocy i
wsparcia terapeutycznego osobom uzależnionym oraz ich bliskim. Odpowiadają one
jednocześnie strategii Państwa w zakresie zdrowia publicznego, określonej w Narodowym
Programie Zdrowia na lata 2021-2025. Działania związane z przeciwdziałaniem e-
uzależnieniom od wielu lat są priorytetowo traktowane w realizowanych zadaniach i są
obecne w każdym z wymienionych obszarów.
Znaczna liczba realizowanych zadań obejmuje działania mające na celu przeciwdziałanie
jednocześnie wielu zachowaniom uzależniającym, dlatego niezwykle trudno jest wyliczyć ile

-- 13 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
14
środków finansowych zostało przeznaczonych na przeciwdziałanie wyłącznie e-
uzależnieniom.
W odniesieniu tylko do niektórych projektów można wskazać konkretne kwoty.
Przykładowo prowadzenie kampanii „Pierwsze kroki w cyberświecie” – koszty poniesione
od początku kampanii do 2025 roku, to 1 232 260 zł, upowszechnianie wiedzy dotyczącej
tylko problematyki nowych technologii – 680 819 zł, szkolenie kadry pedagogicznej i
profilaktyków, w tym wydanie publikacji na temat problematyki e-uzależnień – 1 295 228 zł,
na działania z zakresu profilaktyki uniwersalnej, w tym na opracowanie trzech programów
profilaktycznych o potwierdzonej skuteczności przeznaczono 2 763 550 zł.
W odpowiedzi na pytania nr 9 i 10 uprzejmie informuję, że Jak wskazuje raport
Narodowego Funduszu Zdrowia przekazany do Ministerstwa Zdrowia w dniu 24 grudnia
2024 r., zawierający analizę i ocenę wskaźników realizacji programu pilotażowego, problem
nadmiarowego używania mediów przez dzieci i młodzież jest zjawiskiem powszechnym,
jednakże tylko u pewnej grupy pacjentów nadmiarowe używanie przybiera formę używania
problemowego lub uzależnienia. Młodzież, u której rozpoznano uzależnienie od nowych
technologii ma inne diagnozy towarzyszące np. depresja, ADHD, spektrum autyzmu, fobia
społeczna.
Wobec powyższego, w ocenie Ministra Zdrowia, zasadnym jest upowszechnienie wsparcia
realizowanego przez osoby prowadzące psychoterapię uzależnień także w podmiotach
realizujących świadczenia opieki psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży. Ponadto jak
wskazano w raporcie ważny element oddziaływań terapeutycznych stanowi
psychoedukacja dzieci i młodzieży również w środowisku domowym, szkolnym oraz
współpraca międzysektorowa z organizacjami mającymi wpływ na życie pacjenta.
Świadczenia środowiskowe oraz tego rodzaju współpraca są głównymi założeniami
świadczeń realizowanych w ramach trzech poziomów referencyjnych. Zgodnie z
rekomendacją konsultant krajowej w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, mając na
uwadze wzrost rozpowszechnienia uzależnień w populacji pacjentów małoletnich
wskazane jest włączenie do modelu psychiatrii wieku rozwojowego specjalisty
psychoterapii uzależnień. Takie rozwiązanie jest spójne z założeniem reformy psychiatrii
dzieci i młodzieży opartej przede wszystkim na oddziaływaniach w środowisku pacjentów
oraz na współpracy zarówno wewnątrzsektorowej, jak i zewnątrzsektorowej. Należy
zauważyć, że w populacji pediatrycznej rzadko mamy do czynienia z pacjentem, u którego
występuje tylko diagnoza uzależnienia lub szkodliwego używania, najczęściej są to
małoletnie osoby z podwójną diagnozą, gdzie współpraca interdyscyplinarna jest niezwykle
istotna. Ponadto u pacjentów małoletnich niezwykle jest ważna opieka kompleksowa, czyli

-- 14 of 15 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
15
również praca z całym systemem, w którym ten pacjent funkcjonuje, dlatego włączenie
specjalisty uzależnień na każdym poziomie referencyjnym jest tak bardzo istotne.
Działaniem, które może zapewnić kompleksową opiekę nad pacjentami jest umożliwienie
pracy specjalistów psychoterapii uzależnień w ośrodkach I i II poziomu referencyjnego,
które są kluczowymi podmiotami w udzielaniu świadczeń psychiatrycznych dla dzieci i
młodzieży. Znalazło to odzwierciedlenie w obecnie procedowanym projekcie
rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającym rozporządzenie w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień, w którym
zdecydowano się zaproponować między innymi nowe brzmienie załącznika nr 8 do
rozporządzenia poprzez wprowadzenie zmiany warunków, jakie są obowiązani spełniać
świadczeniodawcy realizujący świadczenia gwarantowane z zakresu opieki psychiatrycznej
dzieci i młodzieży w ramach poziomów referencyjnych. Wprowadzono modyfikację
dotyczącą przede wszystkim wymagań w części personel oraz organizacji udzielania
świadczeń na wszystkich poziomach referencyjnych poprzez zapewnienie możliwości
możliwość zaangażowania specjalisty psychoterapii uzależnień lub osoby ubiegającej się o
otrzymanie certyfikatu specjalisty psychoterapii uzależnień, lub osoby w trakcie
specjalizacji w dziedzinie psychoterapii uzależnień.
Uprzejmie informuję, że ww. projekt rozporządzenia uzyskał w dniu 31 lipca 2025 r.
zwolnienie z rozpatrzenia przez Komisję Prawniczą Rządowego Centrum Legislacji i
oczekuje na podpis Minister Zdrowia.
Dodatkowo podkreślić należy, że program pilotażowy nie zakładał realizacji nowych
świadczeń, a jedynie wskazywał świadczenia, które mogą być realizowane w ramach już
obowiązującego koszyka świadczeń gwarantowanych, w związku z tym, pomimo
zakończenia programu pilotażowego, w dalszym ciągu pacjenci będą mogli korzystać z
gwarantowanych świadczeń zdrowotnych w zakresie uzależnień behawioralnych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 15 of 15 --