Interpelacja w sprawie wyłączenia z użytkowania estakady w Chorzowie w ciągu drogi krajowej nr 79
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10474
do ministra infrastruktury
w sprawie wyłączenia z użytkowania estakady w Chorzowie w ciągu drogi krajowej nr 79
Zgłaszający: Łukasz Ściebiorowski, Tomasz Głogowski, Marta Golbik, Ewa Kołodziej, Urszula Koszutska, Monika Rosa
Data wpływu: 23-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
prezydent miasta Chorzów wyłączył z użytkowania od dnia 2 czerwca 2025 r. estakadę w ciągu ul. Katowickiej w Chorzowie, stanowiącej odcinek drogi krajowej nr 79 i strategiczny element układu komunikacyjnego Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.
Obecna sytuacja ma bezpośredni wpływ na codzienne życie tysięcy mieszkańców nie tylko Chorzowa, ale i całej Aglomeracji, w szczególności osób przemieszczających się z północnych części Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii (zwłaszcza miast Bytom, Piekary Śląskie, Tarnowskie Góry) w kierunku Katowic.
Zamknięcie jednej z kluczowych arterii drogowych w regionie spowodowało poważne utrudnienia i paraliż komunikacyjny, którego skutki stały się odczuwalne niemal natychmiastowo. W godzinach szczytu ruch drogowy w centrum Chorzowa oraz na trasach alternatywnych jest sparaliżowany, co generuje znaczne opóźnienia i utrudnienia w dojeździe do pracy, szkół, placówek medycznych oraz instytucji publicznych oraz zwiększone ryzyko wypadków drogowych w zatłoczonych miejscach objazdów.
Stanowi to również bardzo duży problem dla lokalnych przedsiębiorców prowadzących dotychczas działalność gospodarczą zarówno w pawilonach handlowych znajdujących się pod estakadą i w najbliższym otoczeniu. Część z nich utraciła możliwość prowadzenia handlu, usług, a pozostali klientów, którzy nie mogą bezpośrednio do nich dojechać.
Utrudnienia dotknęły również komunikację miejską – autobusową i tramwajową, a także początkowo komunikację kolejową. Taka sytuacja ma poważny wpływ na funkcjonowanie całej Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podjął decyzję o nakazaniu prezydentowi Chorzowa usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa estakady poprzez wykonanie tymczasowego podparcia wszystkich przęseł obiektu w terminie do 31 sierpnia. Takie rozwiązanie przewiduje ekspertyza zamówiona przez miasto Chorzów, która stała się podstawą do wyłączenia estakady z ruchu. Z ekspertyzy dowiadujemy się, że są dwie możliwości zabezpieczenia estakady – podparcie wszystkich przęseł lub wykonanie na przęsłach sprężenia zewnętrznego, przy czym należy też w osi filarów podeprzeć dodatkowo ustrój nośny konstrukcji.
„Powyższe roboty przywrócą nośność użytkową obiektu (do nawet 40 ton) i pozwolą w okresie kolejnych 4-5 lat opracować dokumentację przebudowy estakady polegającej na rozbiórce istniejącego obiektu i wykonanie nowej estakady“ – czytamy w ekspertyzie.
Władze Chorzowa nie podjęły dotąd formalnej decyzji, czy będą remontować, budować nową estakadę, czy też zdecydują się na tunel lub obwodnicę. W piśmie do wojewody śląskiego Elżbieta Popielska, wiceprezydent Chorzowa stwierdza, że „władze miasta są ukierunkowane na rozpoczęcie prac zmierzających do rozbiórki estakady“. Z pisma władz Chorzowa do wojewody wynika też, że Miejski Zarząd Ulic i Mostów w Chorzowie sprawdza, ile może kosztować rozbiórka estakady.
Temat estakady prezydent Chorzowa Szymon Michałek poruszył również podczas zgromadzenia Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii w dniu 16 czerwca br. Nawiązał m.in. do decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzając, że „Podparcie na tym obiekcie jest niemożliwe, ponieważ ono spowoduje i tak katastrofę, tylko upadek tego obiektu z wysokości będzie zamortyzowany, a nie gwałtowny“. Prezydent potwierdził, że miasto chce w pierwszej kolejności rozebrać krótką część estakady, przenoszącą dotąd ruch samochodów i tramwajów nad linią kolejową nr 131, a następnie odbudować rampę tramwajów głównej magistrali Bytom – Katowice.
W związku z zaistniałą sytuacją zwracamy się, jako grupa Posłów na Sejm RP z uprzejmą prośbą o przekazanie informacji, jakie dokumenty i korespondencja wpłynęły do Ministerstwa Infrastruktury w przedmiotowej sprawie ze strony prezydenta i instytucji miasta Chorzowa?
Dalsze decyzje związane z funkcjonowaniem estakady i jej ewentualną przebudową lub rozbiórką powinny być podejmowane z dużą rozwagą, uwzględniając oczywiście bardzo ważny aspekt bezpieczeństwa mieszkańców, jak i funkcjonowania w szerokim otoczeniu lokalnej społeczności, w tym zapewnienia płynności ruchu drogowego w obrębie Chorzowa i miast sąsiednich.
Miasta na prawach powiatu, zwłaszcza te będące częścią Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, podnoszą również konieczność większego wsparcia finansowego tych jednostek samorządu terytorialnego w zadaniu utrzymania i remontów dróg krajowych – często będących poza ich możliwościami budżetowymi.
Prosimy o informacje czy w tym zakresie są prowadzone lub planowane zmiany legislacyjne oraz modelu finansowania samorządów?
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6860 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-5.054.32.2025
Warszawa, 21 lipca 2025
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską 10474 w sprawie wyłączenia z użytkowania
estakady w Chorzowie na drodze krajowej nr 79, przekazuję poniższe informacje
w zakresie właściwości resortu infrastruktury.
Miasto Chorzów jest miastem na prawach powiatu. Zgodnie z art. 19 ust. 5 ustawy z dnia
21 marca 1985 r. o drogach publicznych, w granicach miast na prawach powiatu zarządcą
wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych jest prezydent
miasta.
Sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg
należą do zarządcy drogi. Obowiązkiem zarządcy drogi jest zatem utrzymanie oraz
przeprowadzanie okresowych kontroli stanu drogowych obiektów inżynierskich
(na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r.), w tym
weryfikacja cech i wskazanie usterek, które wymagają prac konserwacyjnych lub
naprawczych, ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na stan bezpieczeństwa ruchu
drogowego. Okresowe kontrole w zakresie podstawowym należy przeprowadzać, co
najmniej raz w roku oraz w rozszerzonym raz na pięć lat.
Biorąc pod uwagę powyższe oraz w związku z m.in. ww. przepisami Prezydent Miasta
Chorzowa jako zarządca odcinka drogi, zarządził zamknięcie drogi i drogowych obiektów
inżynieryjnych (Estakady) w ciągu DK79 w Chorzowie od skrzyżowania z ul. Dąbrowskiego
i Konopnickiej do skrzyżowania z ul. Krakusa. Było to wynikiem przekazanych
Prezydentowi Miasta Chorzowa jako zarządcy wniosków Ekspertyzy technicznej,
opracowanej przez Biuro Projektowe TOKBUD z/s w Pszowie, wykonanej na zlecenie
Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w Chorzowie. W Zarządzeniu Nr OR.129.2025
Prezydenta Miasta Chorzów z dnia 3 czerwca 2025 roku w sprawie zamknięcia drogi
i drogowych obiektów inżynieryjnych (Estakady) w ciągu DK 79 w Chorzowie, wskazano,
że z ekspertyzy wynika, iż doszło do awarii urządzenia w pasie drogowym DK79, w wyniku
której nastąpiło zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wystąpienia szkód
materialnych.
Wykonanie powyższego Prezydent powierzył Miejskiemu Zarządowi Ulic i Mostów
w Chorzowie oraz Miejskiemu Zespołowi Zarządzania Kryzysowego.
W ocenie resortu infrastruktury stan techniczny estakady nie jest wynikiem nagłego,
nieprzewidywalnego wydarzenia, ale wieloletnich zaniechań prac modernizacyjnych,
które Miasto Chorzów powinno uwzględnić w swoim budżecie. Utrzymanie obiektu
w należytym stanie technicznym jest podstawowym obowiązkiem zarządcy drogi.
-- 1 of 3 --
2
Minister Infrastruktury sprawuje nadzór jedynie nad Generalnym Dyrektorem Dróg
Krajowych i Autostrad, który jest zarządcą dróg krajowych (poza obszarem miast na
prawach powiatu).
Dodatkowo należy mieć na uwadze ustawę o finansowaniu infrastruktury transportu
lądowego z dnia 16 grudnia 2005 r., w art. 3 ust. 3 w granicach miast na prawach powiatu
zadania w zakresie finansowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony
i zarządzania drogami publicznymi, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych,
finansowane są z budżetów tych miast.
Minister Infrastruktury nie nadzoruje pozostałych zarządców dróg i nie ma możliwości
formalnych ingerowania w sprawy pozostające w kompetencji organów samorządowych.
Niezależnie od powyższego, w gestii Ministra Infrastruktury na wsparcie zadań własnych
jednostek samorządu terytorialnego realizowanych na drogach publicznych dotychczas
była rezerwa subwencji ogólnej. Miasto Chorzów również korzystało z tego mechanizmu,
do 2023 r. otrzymało łącznie 33,5 mln zł, w tym:
w 2019 r. na remont i przebudowę przejścia podziemnego w rejonie ulic
Młodzieżowej i Katowickiej (pod drogą krajową nr 79) w Chorzowie
(dofinansowanie 1 742 tys. zł),
na 2021 r. na doświetleni drogi krajowej DK 79 na odcinku estakady
(dofinansowanie 190 tys. zł)
Jednostki samorządu terytorialnego, w tym miasta na prawach powiatu mogły
wnioskować o udzielenie wsparcia finansowego do realizacji takich inwestycji jak
przebudowa czy remont estakady w ciągu drogi krajowej nr 79 (ul. Katowicka)
w Chorzowie w ramach tego mechanizmu.
W 2025 r. Minister Infrastruktury ogłosił nabór wniosków do rezerwa subwencji ogólnej,
samorządy mogły wnioskować o dofinansowanie zadań drogowych z tych środków.
W celu pozyskania środków konieczne było złożenie przez zarządcę drogi publicznej
wniosku oraz spełnienie kryteriów naboru. Miasto Chorzów nie złożyło takiego wniosku.
Od 2026 r. podział środków rezerwy będzie się odbywał na nowych zasadach. Podstawą
prawną jest art. 34 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego. Będzie funkcjonowała jedna wspólna rezerwa w budżecie
państwa. Środki rezerwy będą mogły być przeznaczone dla jednostek samorządu
terytorialnego realizujących zadania bieżące lub inwestycyjne w obszarze: oświaty,
budowy, przebudowy, remontu, utrzymania lub ochrony dróg publicznych, którymi
zarządzają jednostki samorządu terytorialnego, pomocy społecznej oraz innych zadań
publicznych, których realizacja jest szczególnie uzasadniona względami społecznymi lub
gospodarczymi. Reprezentacja samorządu będzie wskazywać obszar, na który zostaną
przeznaczone środki rezerwy.
Jednocześnie na mocy art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach
publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1530) w budżecie tworzona jest rezerwa ogólna, która
stanowi szczególny instrument finansowy. Zgodnie z art. 155 tej ustawy, rezerwą ogólną
dysponuje Rada Ministrów. Jest to instrument umożliwiający Radzie Ministrów
reagowanie m.in. w sytuacjach nagłych, których wystąpienia nie można było przewidzieć,
a wymagających niezwłocznego wsparcia finansowego.
-- 2 of 3 --
3
Ponadto, kolejnym ewentualnym mechanizmem wsparcia inwestycji samorządowych
będzie Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO), to nowy instrument wsparcia
w ramach Krajowego Planu Odbudowy. Celem FBiO jest kompleksowe wsparcie
projektów służących zarówno obronności, jak i odporności kraju na sytuacje kryzysowe.
Przedstawiając powyższe informuję, że Minister Infrastruktury ma świadomość, że
kluczowym znaczeniem dla zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego
wspólnot samorządowych jest rozwój bezpiecznej, spójnej, funkcjonalnej oraz efektywnej
infrastruktury drogowej. Jednak, Minister Infrastruktury nie uczestniczy bezpośrednio
w procesie inwestycyjnym na drogach zarządzanych przez jednostki samorządu
terytorialnego i nie ma możliwości formalnych ingerowania w sprawy pozostające
w kompetencji organów samorządowych.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 3 of 3 --