Interpelacja w sprawie ujednolicenia przepisów dotyczących budowy kontenerowych stacji transformatorowych SN/SN i SN/nN
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 1047
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie ujednolicenia przepisów dotyczących budowy kontenerowych stacji transformatorowych SN/SN i SN/nN
Zgłaszający: Barbara Okuła, Agnieszka Buczyńska, Rafał Kasprzyk, Rafał Komarewicz, Adam Luboński, Maja Ewa Nowak, Barbara Oliwiecka, Norbert Pietrykowski, Ewa Schädler, Paweł Śliz, Wioleta Tomczak, Kamil Wnuk, Paweł Zalewski, Tomasz Zimoch
Data wpływu: 22-01-2024
Szanowny Panie Ministrze,
od wielu lat występuje problem z interpretacją przepisów przez organy administracji architektoniczno-budowlanej I i II instancji w sprawie zaliczania kontenerowych stacji transformatorowych do budynków zamiast do budowli (art. 3 pkt 2 oraz art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane).
Z art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane wynika, że przez budynek należy rozumieć taki obiekt, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundament i dach. Z kolei w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego ustawodawca zdefiniował budowlę w ten sposób, że uznał za nią każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a dodatkowo wymienił katalog obiektów, pośród których umieścił m.in. obiekty liniowe, sieci techniczne, sieci uzbrojenia terenu, części budowlanych obiektów technicznych oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Z przedstawionej konstrukcji przepisów wynika, że obiekt budowlany, który spełnia kryteria do uznania go za budynek, nie może zostać uznany za budowlę. Aby prawidłowo ustalić z jakim obiektem mamy do czynienia nie wystarczy poprzestać na definicji tych obiektów przedstawionych w art. 3 pkt 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, ale przepisy te należy rozpatrywać łącznie z definicjami określonymi w pozostałych punktach art. 3 ustawy, w tym w punktach 3a i 9. W art. 3 pkt 3a za obiekt liniowy uznano obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość. Zaś w pkt 9 art. 3 cytowanej ustawy za urządzenia budowlane uznano urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Warto dodać w tym miejscu, iż zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych stacje transformatorowe zaliczane są grupy urządzeń technicznych wraz z budynkiem (grupa 6, poz. 613).
Kontenerowa stacja transformatorowa jest ściśle powiązana z obiektami liniowymi jakimi są elektroenergetyczne linie kablowe SN i nN (art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane) zapewniając im możliwość użytkowania zgodnie z ich przeznaczeniem (art. 3 pkt 9 ww. ustawy). Dodatkowo część stacji transformatorowej nazywanej fundamentem nie jest trwale związana z gruntem, ponieważ jako element prefabrykowany jest co prawda zagłębiona w gruncie, ale posadowiona jest na podsypce z piasku przez co nie spełnia wymogu zawartego w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Na tak przygotowanym fundamencie ustawiona jest bryła stacji, która jest betonowym jednoelementowym kontenerem przykrywanym od góry oddzielną dokręcaną betonową płytą. Konstrukcja stacji nie jest trwale związana z gruntem, na którym jest ustawiana i w przypadku przebudowy lub modernizacji może być przeniesiona w inne miejsce. Wnętrze stacji jest technologicznie dopasowane do umieszczonych w nim urządzeń i właściwie w całości jest tymi urządzeniami wypełnione. Przedmiotowy kontener spełnia funkcję podrzędną względem umieszczonych w nim urządzeń i przez to jest częścią budowlaną tych urządzeń w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy. Głównym zadaniem konstrukcji betonowej kontenerowej stacji transformatorowej jest funkcja ochronna, która musi spełniać warunki podlegające certyfikacji. Jednym z celów jest osłona zewnętrzna stacji przed dostępem osób postronnych, poza tym pełni rolę ochrony przeciwpożarowej i przeciwwybuchowej, a także chroni urządzenia w niej znajdujące się przed czynnikami atmosferycznymi. Zatem zgodnie z przeznaczeniem kontener powinien być traktowany jako osłona urządzeń technicznych w nim zawartych. Wszystkie powyższe fakty przesądzają, że kontenerowa stacja transformatorowa jest budowlą zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, a nie budynkiem.
Błędna interpretacja przepisów prowadzi do znaczącego przedłużania się procesów budowlanych dotyczących budowy, a także modernizacji elektroenergetycznych sieci SN 15 kV oraz nN 0,4 kV co przy znacznie rosnących potrzebach inwestycyjnych w infrastrukturę elektroenergetyczną może prowadzić do znaczących opóźnień i komplikacji. Obecnie w kraju znajduje się ponad 260 tys. stacji transformatorowych SN/SN oraz SN/nN z czego przeważająca część musi zostać poddana w najbliższej przyszłości przebudowie lub modernizacji, a problem związany z opóźnieniami w tym zakresie może wpływać bezpośrednio na jakość energii elektrycznej docierającej do odbiorców.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na pytanie:
Czy ministerstwo planuje wprowadzić przepisy jednoznacznie określające czy kontenerowe stacje transformatorowe winny być uznawane za budowle, a nie budynki, w związku z czym jednoznacznie określone zostanie, czy mają do nich zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2022 poz. 1225)?
Z poważaniem
Barbara Okuła
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Krzysztof Kukucki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7290 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DAB-II.054.1.2024
Warszawa, 15 lutego 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 1047 Pani Poseł Barbary Okuła oraz grupy posłów w sprawie
ujednolicenia przepisów dotyczących budowy kontenerowych stacji transformatorowych
SN/SN i SN/nN.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na ww. interpelację, we współpracy z Głównym Urzędem Nadzoru
Budowlanego, przedstawiam następujące informacje i wyjaśnienia.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
(Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.), dalej jako: „ustawa - Prawo budowlane”, nie
wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa
w art. 30, budowa wolno stojących parterowych budynków stacji transformatorowych
i kontenerowych stacji transformatorowych o powierzchni zabudowy do 35 m2. Zaznaczyć
należy, że przedmiotowy przepis dotyczy dwóch rodzajów obiektów budowlanych,
tj.: budynku stacji transformatorowej oraz kontenerowej stacji transformatorowej, czyli
budynku lub budowli. Ustawowe definicje budynku i budowli znajdują się w art. 3 pkt 2
i 3 ustawy – Prawo budowlane.
O tym natomiast, czy kontenerowa stacja transformatorowa stanowi budynek czy
budowlę decydują jej cechy konstrukcyjne. Uwzględniając zatem charakter danej
konstrukcji można ocenić, w oparciu o definicje ustawowe, czy dana konstrukcja stanowi
budynek czy budowlę. Jeśli jakiś obiekt budowlany spełnia definicję z art. 3 pkt 2 ustawy
– Prawo budowlane, oznacza to, że jest budynkiem a nie budowlą. Pod tym względem,
w opinii resortu, nie są konieczne zmiany w przepisach ustawy – Prawo budowlane.
Również należy wskazać, że zawarta w art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane definicja
budowli nie wymienia wprost kontenerowych stacji transformatorowych. Przy czym
należy pamiętać, że wskazana definicja zawiera jedynie przykładowy katalog obiektów
budowlanych będących budowlami, dlatego nie musi wymieniać tego typu obiektów,
nawet jeśli z technicznego punktu widzenia stanowią one budowle. Natomiast
wnioskowaniem zbyt daleko idącym byłoby twierdzenie, że wszystkie kontenerowe stacje
transformatorowe stanowią budowle a nie budynki w rozumieniu prawa budowlanego.
Gdyby w istocie tak było, uzasadnione byłoby rozważenie wpisania do definicji podanej
w art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane kontenerowych stacji transformatorowych.
Ponadto, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane 1 obiekt budowlany jako
całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować
i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz
zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. spełnienie podstawowych
wymagań dotyczących obiektów budowlanych określonych w załączniku
I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca
2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów
budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. Urz. UE L 88 z
04.04.2011, str. 5, z późn. zm.), dotyczących m.in. nośności i stateczności konstrukcji,
bezpieczeństwa pożarowego, higieny, zdrowia i środowiska, bezpieczeństwa użytkowania
i dostępności obiektów, a także warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu.
Dodatkowo, zgodnie z art. 6 ustawy - Prawo budowlane, dla działek budowlanych lub
terenów, na których jest przewidziana budowa obiektów budowlanych lub funkcjonalnie
powiązanych zespołów obiektów budowlanych, należy zaprojektować odpowiednie
zagospodarowanie, zgodnie z wymaganiami art. 5 ust. 1-2b, zrealizować je przed
oddaniem tych obiektów (zespołów) do użytkowania oraz zapewnić utrzymanie tego
zagospodarowania we właściwym stanie techniczno-użytkowym przez okres istnienia
obiektów (zespołów) budowlanych.
Z kolei rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie
warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
(Dz. U. z 2022 poz. 1225), dalej jako „rozporządzenie Wt”, ustala warunki techniczne,
jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na
działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę,
zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy - Prawo budowlane. Zgodnie z § 2
ust. 1 rozporządzenia Wt, przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu,
budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli
nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do
związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 135 ust. 10 oraz § 207 ust. 2
rozporządzenia Wt.
Należy także wskazać, że konieczność dokonywania kwalifikacji kontenerowych stacji
transformatorowych jako budynków albo budowli nie powinna wpływać na opóźnienia
procesu inwestycyjnego. Wszystkie bowiem takie stacje (zarówno te będące budynkami
jak i budowlami) zostały poddane jednolitej procedurze zgłoszenia, zgodnie
z art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane.
Podkreślenia wymaga także, iż wstępnego ustalenia warunków realizacji konkretnej
inwestycji budowlanej wynikających z przepisów prawa budowlanego dokonuje inwestor,
korzystając w tym zakresie z pomocy projektanta jako osoby posiadającej odpowiednie,
do planowanego zakresu robót budowlanych, uprawnienia budowlane.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane do podstawowych obowiązków
projektanta należy bowiem m.in. opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny
z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych
dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy
technicznej. Projektowanie stanowi jedną z działalności polegającej na wykonywaniu
samodzielnych funkcji technicznej w budownictwie, czyli działalności obejmującej m.in.
dokonywanie fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielne rozwiązywanie
zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych.
Dlatego też, tam gdzie norma prawna nie zawiera precyzyjnych wytycznych, to projektant
uwzględniając specyfikę projektowanego obiektu budowlanego w oparciu o wiedzę
techniczną oraz posiadane kwalifikacje i doświadczenie zawodowe dokonuje fachowej
oceny i proponuje najlepsze, w swojej ocenie, rozwiązania. Należy także wskazać, że osoby
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie podlegają
odpowiedzialności zawodowej w budownictwie na zasadach określonych w przepisach
rozdziału 10 ustawy – Prawo budowlane oraz odpowiedzialności dyscyplinarnej określonej
w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz
inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 1117 oraz z 2022 r. poz. 1557).
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Krzysztof Kukucki
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 3 --