Interpelacja nr 10450
Interpelacja w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Interpelacja nr 10450
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 22-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
pragnę zwrócić uwagę Pana Ministra na sprawę o charakterze wyjątkowym, której skutki dotykają nie tylko konkretnego obywatela – pana W. Ł., rolnika z woj. lubelskiego – ale podważają zaufanie tysięcy polskich rolników do instytucji publicznych, które powinny ich chronić.
W wyniku rażącego błędu doradcy zatrudnionego przez Lubelski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Końskowoli, pan Ł. został zmuszony do zwrotu ogromnych środków z dopłat rolno-środowiskowych oraz pozbawiony możliwości kontynuowania programu. Chodzi o 516 tys. zł – sumę dla zwykłego rolnika oznaczającą życiową tragedię. Błąd został potwierdzony prawomocnym wyrokiem karnym wobec doradcy T. K., który sporządził wadliwe dokumenty.
Co jednak budzi szczególne oburzenie – przez kolejne kilkanaście lat państwowa instytucja nie tylko nie pomogła poszkodowanemu, ale również nie zgłosiła szkody do ubezpieczyciela, nie poinformowała rolnika o jego prawach, nie zaproponowała żadnego odszkodowania ani pomocy prawnej. Pan Ł. został sam, zniszczony ekonomicznie, pozostawiony przez system, który powinien go chronić.
Tego typu zaniechania są nie tylko moralnie haniebne, ale i systemowo niebezpieczne. Rolnicy w całej Polsce powinni mieć pewność, że w razie błędu doradcy ODR – instytucji państwowej – ich szkoda zostanie naprawiona z OC tej instytucji, a oni sami nie będą skazywani na wieloletnią samotną walkę z urzędami, sądami i bankructwem.
Wnioski i propozycje zmian systemowych:
W związku z tą sprawą postuluję:
Utworzenie funduszu kompensacyjnego, z którego w pierwszej kolejności pokrywane będą szkody wyrządzone przez pracowników ODR, ARiMR, Inspekcji Weterynaryjnej.
Ustawowe zobowiązanie dyrektorów państwowych instytucji do zgłaszania każdej szkody do ubezpieczyciela, wraz z sankcjami za zaniechanie.
Centralny rejestr spraw sądowych i skarg przeciw instytucjom państwowym z publicznym raportowaniem co roku.
Obowiązek informacyjny wobec rolników: każdy beneficjent programu rolno-środowiskowego powinien otrzymać broszurę z informacją o prawie do odszkodowania w razie błędu urzędnika.
Wprowadzenie okresowych audytów działań doradców, prowadzonych przez niezależne instytucje.
Powołanie pełnomocnika ds. poszkodowanych rolników, działającego przy rzeczniku praw obywatelskich.
Sprawa ta – jeśli pozostanie bez szybkiej reakcji Pana Ministra – stanie się symbolem obojętności państwa wobec swoich obywateli. Dlatego domagam się działań naprawczych – nie tylko dla pana Ł., ale dla wszystkich rolników w Polsce, którzy muszą mieć pewność, że państwo nie zostawi ich samych w chwili, gdy zawiedzie jego własna instytucja.
Pytania do ministra rolnictwa i rozwoju wsi:
Czy ministerstwo zna sprawę pana W. Ł. i potwierdza, że doszło do prawomocnego skazania doradcy T. K.?
Czy Lubelski ODR posiadał w czasie zdarzenia ubezpieczenie OC i czy zgłosił szkodę do ubezpieczyciela?
Dlaczego ODR nie poinformował poszkodowanego o jego prawie do odszkodowania ani nie zaoferował pomocy?
Czy wobec kierownictwa ODR w Końskowoli wyciągnięto konsekwencje dyscyplinarne lub nadzorcze?
Ile przypadków zgłoszeń błędów doradców ODR zarejestrowano w latach 2010–2024 i ile wypłacono odszkodowań?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie obowiązku raportowania szkód i informowania rolników o przysługujących im prawach?
Interpelacja nr 10450
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Zgłaszający: Jarosław Sachajko
Data wpływu: 22-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
pragnę zwrócić uwagę Pana Ministra na sprawę o charakterze wyjątkowym, której skutki dotykają nie tylko konkretnego obywatela – pana W. Ł., rolnika z woj. lubelskiego – ale podważają zaufanie tysięcy polskich rolników do instytucji publicznych, które powinny ich chronić.
W wyniku rażącego błędu doradcy zatrudnionego przez Lubelski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Końskowoli, pan Ł. został zmuszony do zwrotu ogromnych środków z dopłat rolno-środowiskowych oraz pozbawiony możliwości kontynuowania programu. Chodzi o 516 tys. zł – sumę dla zwykłego rolnika oznaczającą życiową tragedię. Błąd został potwierdzony prawomocnym wyrokiem karnym wobec doradcy T. K., który sporządził wadliwe dokumenty.
Co jednak budzi szczególne oburzenie – przez kolejne kilkanaście lat państwowa instytucja nie tylko nie pomogła poszkodowanemu, ale również nie zgłosiła szkody do ubezpieczyciela, nie poinformowała rolnika o jego prawach, nie zaproponowała żadnego odszkodowania ani pomocy prawnej. Pan Ł. został sam, zniszczony ekonomicznie, pozostawiony przez system, który powinien go chronić.
Tego typu zaniechania są nie tylko moralnie haniebne, ale i systemowo niebezpieczne. Rolnicy w całej Polsce powinni mieć pewność, że w razie błędu doradcy ODR – instytucji państwowej – ich szkoda zostanie naprawiona z OC tej instytucji, a oni sami nie będą skazywani na wieloletnią samotną walkę z urzędami, sądami i bankructwem.
Wnioski i propozycje zmian systemowych:
W związku z tą sprawą postuluję:
Utworzenie funduszu kompensacyjnego, z którego w pierwszej kolejności pokrywane będą szkody wyrządzone przez pracowników ODR, ARiMR, Inspekcji Weterynaryjnej.
Ustawowe zobowiązanie dyrektorów państwowych instytucji do zgłaszania każdej szkody do ubezpieczyciela, wraz z sankcjami za zaniechanie.
Centralny rejestr spraw sądowych i skarg przeciw instytucjom państwowym z publicznym raportowaniem co roku.
Obowiązek informacyjny wobec rolników: każdy beneficjent programu rolno-środowiskowego powinien otrzymać broszurę z informacją o prawie do odszkodowania w razie błędu urzędnika.
Wprowadzenie okresowych audytów działań doradców, prowadzonych przez niezależne instytucje.
Powołanie pełnomocnika ds. poszkodowanych rolników, działającego przy rzeczniku praw obywatelskich.
Sprawa ta – jeśli pozostanie bez szybkiej reakcji Pana Ministra – stanie się symbolem obojętności państwa wobec swoich obywateli. Dlatego domagam się działań naprawczych – nie tylko dla pana Ł., ale dla wszystkich rolników w Polsce, którzy muszą mieć pewność, że państwo nie zostawi ich samych w chwili, gdy zawiedzie jego własna instytucja.
Pytania do ministra rolnictwa i rozwoju wsi:
Czy ministerstwo zna sprawę pana W. Ł. i potwierdza, że doszło do prawomocnego skazania doradcy T. K.?
Czy Lubelski ODR posiadał w czasie zdarzenia ubezpieczenie OC i czy zgłosił szkodę do ubezpieczyciela?
Dlaczego ODR nie poinformował poszkodowanego o jego prawie do odszkodowania ani nie zaoferował pomocy?
Czy wobec kierownictwa ODR w Końskowoli wyciągnięto konsekwencje dyscyplinarne lub nadzorcze?
Ile przypadków zgłoszeń błędów doradców ODR zarejestrowano w latach 2010–2024 i ile wypłacono odszkodowań?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie obowiązku raportowania szkód i informowania rolników o przysługujących im prawach?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Adam Nowak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
29
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.2 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (29)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
20405 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 14 lipca 2025 r.
Znak sprawy: DIW.do.058.2.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację poselską nr 10450 Pana Posła Jarosława Sachajko
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej
ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 10450 Pana Posła Jarosława Sachajko
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej
ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo, przekazuję poniższe
odpowiedzi na pytania skierowane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Ad 1. Czy Ministerstwo zna sprawę Pana Wojciecha Łosia i potwierdza, że doszło do
prawomocnego skazania doradcy Tomasza K.?
W dniu 16 czerwca 2020 r. do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wpłynął e-mail z
adresu wojciechlos@interia.pl, w którym Pan Wojciech Łoś oskarża niewymienionego z
imienia i nazwiska pracownika Lubelskiego ODR w Końskowoli (dalej: LODR) o
niedopełnienie obowiązków poprzez niezłożenie w jego imieniu wniosku o dopłaty
bezpośrednie do ARiMR, przez co skarżący nie otrzymał dopłat za 2015 r., a ponadto
musiał zwrócić dopłaty otrzymane w poprzednich latach z powodu przerwania
5-letniego programu rolnośrodowiskowego.
Po otrzymaniu tej wiadomości MRiRW zwróciło się do dyrektora LODR z prośbą o
wyjaśnienia. Z przekazanych wyjaśnień wynikało, że wnioski o dopłaty wypełniał Panu
-- 1 of 11 --
W. Łosiowi doradca rolniczy Tomasz K., jednakże wskazany doradca nie zawarł z Panem
W. Łosiem (ani z jego córkami – Angeliką Łoś i Iwoną Łoś) w imieniu LODR umowy na
świadczenie usług doradczych, tj. w tej sprawie Pan T. K. nie działał w imieniu i na rzecz
LODR.
W dniu 25 sierpnia 2015 r. Pan W. Łoś poinformował ówczesnego kierownika
Powiatowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Chełmie (dalej: PZDR w Chełmie) o
braku otrzymania dopłat bezpośrednich z uwagi na niezłożenie w terminie wniosku do
ARiMR przez Pana T. K. W celu weryfikacji informacji o zaistnieniu nieprawidłowości,
LODR przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w wyniku którego Pan T. K.
potwierdził pisemnie, że wypełniał wnioski o dopłaty bezpośrednie bez zawarcia
umowy z klientem, w tym także dla Pana W. Łosia i jego córek. W tym samym dniu
(28 sierpnia 2015 r.) umowa o pracę z Panem T. K. została rozwiązana przez LODR.
Następnie, jak wynika z pism kierowanych do LODR przez Prokuraturę Rejonową w
Chełmie, zostało wszczęte śledztwo przeciwko Panu T. K. w sprawie „zaistniałego
doprowadzenia Pana Wojciecha Łosia, Pani Angeliki Łoś, Pani Iwony Łoś do
niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie w błąd, co do
rzeczywistego zamiaru świadczenia pomocy dla rolników w ramach doradztwa
związanego z uzyskaniem dopłat bezpośrednich z funduszy unijnych”.
Pismem z dnia 7 czerwca 2019 r. II Wydział Karny Sądu Rejonowego w Chełmie zwrócił
się do LODR o nadesłanie akt osobowych oskarżonego. Poza wezwaniami do
przekazania dokumentów, LODR nie występował w żadnym charakterze w tym
postępowaniu karnym.
Równolegle z toczącym się postępowaniem karnym przeciwko Panu T. K., w dniu 14
czerwca 2017 r. Pan W. Łoś złożył wniosek o zawezwanie LODR do próby ugodowej
przed Sądem Rejonowym w Puławach o zapłatę kwoty 400 tys. zł. Do ugody nie doszło
z uwagi na niewyrażenie zgody przez LODR. Podobne wnioski złożyły również Pani
Iwona Łoś o zapłatę kwoty 50 tys. zł oraz Pani Angelika Łoś o zapłatę kwoty 50 tys. zł.
Ugody również nie zostały zawarte, ponieważ LODR utrzymuje, że nie może ponosić
odpowiedzialności za działania ówczesnego pracownika, który wypełniając wnioski
powyższym rolnikom nie działał w imieniu i na rzecz Ośrodka, co oświadczył w dniu 28
sierpnia 2015 r. Podstawą takiego stwierdzenia jest fakt, że wszyscy doradcy rolniczy
zatrudnieni w LODR, w tym Pan T. K., podpisali umowy o zakazie konkurencji, co
-- 2 of 11 --
oznacza, że zobowiązali się, że w czasie zatrudnienia w Ośrodku nie podejmą
działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy, ani nie będą świadczyć pracy na rzecz
podmiotu prowadzącego taką działalność. Pan T. K. nie dopełnił postanowień umowy o
zakazie konkurencji, co m.in. doprowadziło do rozwiązania z nim umowy o pracę.
Pan Wojciech Łoś pozwem z dnia 31 lipca 2024 r., doręczonym do LODR w dniu 17
września 2024 r., wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od LODR kwoty 516.492,05 zł
wraz z odsetkami od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty, a także o zwrot kosztów
procesu, w tym o zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Na gruncie przedmiotowej sprawy LODR poinformował Ministra Rolnictwa i Rozwoju
Wsi, że roszczenie Pana Wojciecha Łosia jest bezzasadne (a jednocześnie także
przedawnione).
Szczególnie istotne znaczenie, uzasadniające ww. stanowisko LODR w przedmiotowej
sprawie, mają następujące wyroki, które zapadły w sprawie ze skargi Pana Wojciecha
Łosia, kierowanej do sądów administracyjnych:
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 marca 2017 r.,
sygn. akt: III SA/Lu 849/16 oraz
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt: I
GSK 1638/18.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wydał wyrok, w treści którego oddalił
skargę Pana Wojciecha Łosia na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z kwietnia 2016 r. w przedmiocie ustalenia
kwoty nienależnie pobranych płatności z programu rolnośrodowiskowego.
Jednocześnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w treści ww. wyroku, po
analizie sprawy wprost stwierdził, że nie sposób jest zgodzić się z twierdzeniem
skarżącego, tj. Pana Wojciecha Łosia, jakoby winą za niezłożenie wniosku
kontynuacyjnego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2015 r. należało
obarczyć Lubelski ODR, cyt.: „Ponadto winą za niezłożenie wniosku skarżący obarcza
inny organ, tj. Lubelski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Końskowoli. Z takim
twierdzeniem nie sposób się zgodzić.” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Lublinie z dnia 15 marca 2017 r, sygn. akt: III SA/Lu 849/16).
-- 3 of 11 --
Następnie, po wniesieniu skargi kasacyjnej przez skarżącego, tj. Pana Wojciecha Łosia,
Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione oraz oddalił
tą skargę kasacyjną i tym samym utrzymał w mocy ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego w Lublinie i podzielił wyrażone w nim stanowisko, także w zakresie
braku zasadności obarczenia LODR winą za niezłożenie wniosku kontynuacyjnego.
Przedmiotowe orzeczenia są prawomocne. Z tego też względu zastosowanie w
przedmiotowej sprawie znajduje art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. -
Kodeks postępowania cywilnego, zgodnie z treścią którego: „Orzeczenie prawomocne
wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy
państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych
także inne osoby.”.
Zgodnie z informacjami pozyskanymi od dyrektora LODR, Pan T. K. był zatrudniony w
PZDR w Chełmie w okresie od 2 marca 2015 r. do 28 sierpnia 2015 r. Jako pracownik
PZDR w Chełmie był zobowiązany do prowadzenia rejestru usług odpłatnych
wykonywanych przez siebie (w imieniu LODR) na rzecz rolników. Należy również
zaznaczyć, że LODR przed zatrudnieniem Pana T. K. podjął wszelkie przewidziane
prawem działania, w celu weryfikacji jego kompetencji zawodowych, umiejętności oraz
wiedzy. Co istotne, z dokonanej weryfikacji nie wynikały jakiekolwiek wątpliwości w
zakresie uprzedniej nierzetelnej bądź niezgodnej z powierzonymi obowiązkami pracy, a
w szczególności z treści świadectwa pracy Pana T. K. wydanego przez Agencję
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie wynikało nawet jakoby ten stosunek pracy
ustał z winy pracownika. Ponadto zakres obowiązków, które miał wykonywać Pan T. K.,
charakter świadczonej przez niego pracy, nie spełniał dyspozycji przepisów regulujących
obowiązek żądania od kandydata do pracy zaświadczenia o niekaralności z Krajowego
Rejestru Karnego.
Co więcej, na gruncie przedmiotowej sprawy należy podkreślić następujące fakty, które
wprost wynikają z dokumentów znajdujących się w sprawie oraz z zeznań świadka
zeznającego na wniosek Pana Wojciecha Łosia - Pana T. K., złożonych pod przysięgą na
rozprawie w dniu 26 maja 2025 r.:
między LODR a Panem Wojciechem Łosiem nie została zawarta żadna umowa na
sporządzenie i złożenie wniosku o płatności rolnośrodowiskowe. Umowy
przedstawione przez Pana W. Łosia w postępowaniu sądowym nie zostały
-- 4 of 11 --
zarejestrowane w rejestrze usług odpłatnych LODR, a Pan T. K. przyznał w swoich
zeznaniach, że zostały one przez niego sfałszowane;
Pan T. K., wówczas pracownik LODR zatrudniony w okresie od 2 marca 2015 r. do
28 sierpnia 2015 r., wykonał usługę wypełnienia wniosku dla Pana Wojciecha Łosia
prywatnie, poza siedzibą LODR, po godzinach pracy, nie informując o tym LODR i
łamiąc tym samym zakaz konkurencji. Potwierdza to zarówno notatka służbowa z
dnia 28 sierpnia 2015 r., jak i oświadczenie samego Pana T. K. z tego samego dnia;
Pan T. K. przyjął od Pana Wojciecha Łosia bezpośrednio „do własnej kieszeni”
zapłatę w wysokości 1.500 zł, która nigdy nie wpłynęła do LODR. Co dodatkowo
należy podkreślić, to fakt, że na rzecz LODR od Pana Wojciecha Łosia nie wpłynęła
jakakolwiek kwota z tytułu wypełnienia przedmiotowych wniosków, a także nigdy
nie został za tą usługę przez LODR wystawiony rachunek/ faktura, a Pan Wojciech
Łoś nigdy w jakikolwiek formie nie kontaktował się z LODR celem wydania mu
rachunku/faktury za przedmiotową usługę;
Pan T. K. tytułem rekompensaty za straty spowodowane swoim działaniem przekazał
Panu W. Łosiowi łącznie około 150.000 zł oraz towary w barterze (m.in. przyczepę
nawozów), co potwierdził w swoich zeznaniach.
Podkreślenia wymaga również fakt, że LODR ani na podstawie zawieranych umów, ani
jakichkolwiek przepisów, nie jest w jakimkolwiek zakresie zobowiązany do dostarczenia
w imieniu danego rolnika wniosku, będącego przedmiotem wykonanej usługi do
właściwego miejscowego Biura Powiatowego ARiMR. W przedmiocie dostarczenia
wniosku, umowa zawiera także oświadczenie rolnika, że został poinformowany o
obowiązku osobistego dostarczenia wniosku, będącego przedmiotem usługi do
właściwego miejscowego Biura Powiatowego ARiMR.
Pan Wojciech Łoś składając własnoręczny podpis na formularzu wniosku oświadczył, że
zna zasady przyznawania płatności oraz zobowiązuje się do przestrzegania nałożonych
na rolnika obowiązków, m.in. w zakresie terminowego składania wniosku o przyznanie
kolejnych płatności lub informacji, o której mowa w § 23 ust. 3 rozporządzenia
rolnośrodowiskowego. W sytuacji jeśli Pan Wojciech Łoś upoważnił/ zlecił złożenie
przedmiotowego wniosku Panu T. K., to oznacza, że Pan Wojciech Łoś zlecił Panu T. K.
czynność znajdującą się całkowicie poza zakresem możliwych do podjęcia przez LODR
działań. Pan T. K. podjął się złożenia przedmiotowego wniosku, nie mniej jednak nie
-- 5 of 11 --
podjął się realizacji tej czynności w ramach swoich obowiązków zawodowych, gdyż
czynność ta wychodziła poza ich zakres.
Co więcej, z przedstawionego na gruncie przedmiotowej sprawy przez Pana Wojciecha
Łosia stanowiska jednoznacznie wynika, że Pan T. K. prywatnie podjął się zlecenia
złożenia przedmiotowych wypełnionych i podpisanych przez Pana Wojciecha Łosia,
Panią Angelikę Łoś i Panią Iwonę Łoś wniosków o dopłaty, będąc w domu Pana
Wojciecha Łosia.
Oznacza to, że Pan T. K. we własnym imieniu (nie informując o tym LODR, nie
zawierając umowy w imieniu LODR i nie rejestrując umowy w rejestrze usług
odpłatnych), podjął się złożenia przedmiotowego wniosku (czyli czynności znajdującej
się poza zakresem zadań LODR), przy czym uczynił to w prywatnym mieszkaniu Pana
Wojciecha Łosia.
Podsumowując, uzyskanie przedmiotowych dopłat i pozostanie w programie
rolnośrodowiskowym było zależne, na gruncie przedmiotowej sprawy, od złożenia
wniosku kontynuacyjnego, co leżało wyłącznie w zakresie zobowiązań Pana Wojciecha
Łosia. Fakt, że Pan Wojciech Łoś zlecił wykonanie tej czynności Panu T. K. działającemu
w tym zakresie wyłącznie we własnym imieniu, nie może w jakikolwiek sposób
kształtować odpowiedzialności LODR z tego tytułu, co potwierdziły wyroki sądów
administracyjnych.
Odpowiadając na drugą część pytania nr 1. informuję, że informację o skazaniu Pana
Tomasza K. Ministerstwo powzięło z korespondencji z LODR, prowadzonej w celu
uzyskania wyjaśnień związanych z odpowiedzią na niniejszą interpelację.
Z odpowiedzi LODR wynika, że jednostka nie występowała w postępowaniach karnych
przeciwko Panu T. K. w jakimkolwiek charakterze, a jedynie wykonała zobowiązanie z
dnia 7 czerwca 2019 r. Sądu Rejonowego w Chełmie II Wydział Karny (sygn. akt: II K
474/18), przesyłając do Sądu dokumentację związaną z osobą Pana T. K. W związku z
tym LODR dowiedział się o skazaniu Pana T. K. z treści pozwu z dnia 31 lipca 2024 r.,
doręczonego do LODR w dniu 17 września 2024 r., do którego to Pan Wojciech Łoś
załączył kopie:
-- 6 of 11 --
1) wyroku Sądu Rejonowego w Chełmie II Wydział Karny z dnia 10 września 2021 r.,
sygn. akt: II K 474/18, z którego wynika, że Pan T. K. został uznany za winnego
następujących czynów:
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2015 dla Wojciecha Łosia, Angeliki Łoś i
Iwony Łoś, a następnie użycie tego dokumentu jako autentycznego -
przestępstwo z art. 270 § 1 k.k.;
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2015 dla Edwarda Olchowskiego, Beaty
Olchowskiej, Marii Sadurskiej i Konrada Nadolskiego, a następnie użycie tego
dokumentu jako autentycznego - przestępstwo z art. 270 § 1 k.k.;
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2017 dla Marka Nafalskiego, a
następnie użycie tego dokumentu jako autentycznego - przestępstwo z art. 270
§ 1 k.k.
Przy czym pierwsze dwa czyny zostały uznane za popełnione w podobny sposób, w
krótkich odstępach czasu, z wykorzystaniem takiej samej sposobności (ciąg
przestępstw z art. 91 § 1 k.k.).
Dodatkowo, z wyroku wynika, że oskarżony wprowadzał osoby w błąd co do
swojego umocowania do zawierania umów w imieniu LODR i zamiaru świadczenia
pomocy dla rolników, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem
przez pokrzywdzonych.
2) wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie XI Wydział Karny Odwoławczy z dnia 31
marca 2022 r., sygn. akt: XI Ka 1017/21, utrzymującego w mocy wyrok Sądu
Rejonowego.
Ad 2. Czy Lubelski ODR posiadał w czasie zdarzenia ubezpieczenia OC i czy zgłosił
szkodę do ubezpieczyciela ?
-- 7 of 11 --
W czasie przedmiotowego zdarzenia LODR posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności
cywilnej. Polisa ubezpieczeniowa została zawarta na czas od 15.04.2015 r. do
14.04.2016 r. Jednakże, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, a w szczególności fakt,
że:
między LODR a Panem W. Łosiem nie została zawarta żadna umowa,
usługa została wykonana przez Pana T. K. prywatnie,
składanie wniosków do ARiMR w imieniu rolników nie należy do zadań LODR,
nie istniały podstawy do zgłoszenia przedmiotowej szkody do ubezpieczyciela,
ponieważ szkoda nie powstała w związku z działalnością LODR.
Ad 3. Dlaczego ODR nie poinformował poszkodowanego o jego prawie do
odszkodowania ani nie zaoferował pomocy?
LODR nie informował Pana Wojciecha Łosia o prawie do odszkodowania ani nie
zaoferował mu pomocy, ponieważ:
nie istniała umowa między LODR a Panem Wojciechem Łosiem, która mogłaby
stanowić podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej LODR,
działania Pana T. K. stanowiły jego prywatną inicjatywę, podjętą poza zakresem
obowiązków służbowych i bez wiedzy LODR, co wyklucza odpowiedzialność
LODR na podstawie art. 430 Kodeksu cywilnego,
wyroki sądów administracyjnych (WSA w Lublinie oraz NSA) jednoznacznie
potwierdziły, że LODR nie ponosi odpowiedzialności za niezłożenie
przedmiotowego wniosku do ARiMR.
W świetle powyższych okoliczności, nie było podstaw do uznania w jakimkolwiek
stopniu odpowiedzialności LODR za szkodę poniesioną przez Pana Wojciecha Łosia, a w
konsekwencji do przekazywania informacji o prawie do odszkodowania, czy oferowania
pomocy.
Ad 4. Czy wobec kierownictwa ODR w Końskowoli wyciągnięto konsekwencje
dyscyplinarne lub nadzorcze?
Z powyższych wyjaśnień wynika, że winnym zaistniałej sytuacji był Tomasz K. i brak jest
podstaw do obarczania LODR odpowiedzialnością za jego czyny.
-- 8 of 11 --
Ponadto, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o
jednostkach doradztwa rolniczego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1176), Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi sprawuje nadzór nad ośrodkami doradztwa rolniczego (ODR) od sierpnia
2016 r. Omawiane zdarzenie miało miejsce w 2015 r., tak więc Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi nie był o nim informowany; nie mógł również wyciągać ewentualnych
konsekwencji wobec kierownictwa jednostki, która mu nie podlegała.
Natomiast bezpośrednio po przejęciu nadzoru nad ośrodkami doradztwa rolniczego,
Minister powołał nowych kierowników jednostek, w tym nowego dyrektora LODR.
Ad 5. Ile przypadków zgłoszeń błędów doradców ODR zarejestrowano w latach 2010–
2024 i ile wypłacono odszkodowań?
Szczegółowe informacje dot. liczby zgłoszonych błędów doradców, w tym liczby spraw
uznanych za zasadne, są zawarte w poniższej tabeli. Jednocześnie pragnę zwrócić
uwagę na bardzo dużą i wciąż sukcesywnie rosnącą skalę działalności ODR - w samym
tylko 2024 r. doradcy z ODR udzielili porad przy wypełnianiu 481 tysięcy wniosków o
płatności, a pomyłki doradcy miały miejsce jedynie w 77 przypadkach. Oznacza to, że
błędy doradców stanowiły mniej niż 0,016% wszystkich spraw.
Lata
Liczba
spraw
ogółem
Liczba
spraw
uznanych
za zasadne
Liczba
spraw
uznanych
za
niezasadne
Liczba
spraw w
trakcie
załatwiania
Liczba
wypłaconych
odszkodowań
Kwota
wypłaconych
odszkodowań
(w zł)
2010 3 1 2 0 0 0,00
2011 6 3 3 0 3 4 970,97
2012 7 4 3 0 4 8 010,00
2013 8 2 6 0 2 9 384,84
2014 11 8 3 0 8 73 521,50
2015 7 5 2 0 5 34 407,33
2016 45 28 15 0 27 172 699,94
2017 46 31 15 0 30 200 877,43
2018 61 34 25 2 30 318 330,74
2019 115 85 29 1 72 485 872,16
2020 73 46 24 0 46 343 481,81
-- 9 of 11 --
2021 60 41 19 0 41 372 660,24
2022 52 41 11 0 42 421 255,45
2023 58 42 14 2 41 681 878,25
2024 110 77 33 0 76 1 054 656,76
Razem: 662 448 204 5 427
4 278
926,3
3
Ad 6. Czy Ministerstwo planuje wprowadzenie obowiązku raportowania szkód i
informowania rolników o przysługujących im prawach?
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi sprawuje nadzór nad ośrodkami doradztwa rolniczego
zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa
rolniczego (Dz. U. z 2024 r. poz. 76). W związku z zadaniami nadzorczymi nad ODR nie
planuje się wprowadzania obowiązku raportowania szkód.
Odnośnie do obowiązku informowania rolników o przysługujących im prawach, to
każdego roku przed rozpoczęciem kampanii wnioskowej na stronach internetowych, w
mediach społecznych oraz w siedzibach ośrodków, ich oddziałów i w PZDR
umieszczane są informacje o wypełnianiu wniosków o dopłaty, w tym o ubezpieczeniu
OC, jakie posiadają jednostki. Również umowy zawierane z rolnikami określają nie tylko
wzajemne zobowiązania stron, ale również postanowienia dotyczące odpowiedzialności
i właściwości sądu. Ponadto doradcy rolniczy, mający bezpośredni kontakt z rolnikiem,
udzielają bieżących informacji o procedurze zgłaszania roszczeń względem ODR.
W przypadku podejrzenia wystąpienia błędu doradcy, rolnicy zgłaszają roszczenie z
tytułu błędnie wykonanej usługi do dyrektora ODR. Każda skarga podlega
szczegółowemu rozpoznaniu i weryfikacji. Po stwierdzeniu błędu doradcy, rolnik zostaje
poinformowany o dalszej procedurze odszkodowawczej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Adam Nowak
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 10 of 11 --
Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa rolniczego
(Dz. U. z 2024 r. poz. 76)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 11 of 11 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 14 lipca 2025 r.
Znak sprawy: DIW.do.058.2.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację poselską nr 10450 Pana Posła Jarosława Sachajko
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej
ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 10450 Pana Posła Jarosława Sachajko
w sprawie braku odpowiedzialności instytucjonalnej za błędy ODR i systemowej
ochrony rolników poszkodowanych przez państwowe doradztwo, przekazuję poniższe
odpowiedzi na pytania skierowane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Ad 1. Czy Ministerstwo zna sprawę Pana Wojciecha Łosia i potwierdza, że doszło do
prawomocnego skazania doradcy Tomasza K.?
W dniu 16 czerwca 2020 r. do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wpłynął e-mail z
adresu wojciechlos@interia.pl, w którym Pan Wojciech Łoś oskarża niewymienionego z
imienia i nazwiska pracownika Lubelskiego ODR w Końskowoli (dalej: LODR) o
niedopełnienie obowiązków poprzez niezłożenie w jego imieniu wniosku o dopłaty
bezpośrednie do ARiMR, przez co skarżący nie otrzymał dopłat za 2015 r., a ponadto
musiał zwrócić dopłaty otrzymane w poprzednich latach z powodu przerwania
5-letniego programu rolnośrodowiskowego.
Po otrzymaniu tej wiadomości MRiRW zwróciło się do dyrektora LODR z prośbą o
wyjaśnienia. Z przekazanych wyjaśnień wynikało, że wnioski o dopłaty wypełniał Panu
-- 1 of 11 --
W. Łosiowi doradca rolniczy Tomasz K., jednakże wskazany doradca nie zawarł z Panem
W. Łosiem (ani z jego córkami – Angeliką Łoś i Iwoną Łoś) w imieniu LODR umowy na
świadczenie usług doradczych, tj. w tej sprawie Pan T. K. nie działał w imieniu i na rzecz
LODR.
W dniu 25 sierpnia 2015 r. Pan W. Łoś poinformował ówczesnego kierownika
Powiatowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Chełmie (dalej: PZDR w Chełmie) o
braku otrzymania dopłat bezpośrednich z uwagi na niezłożenie w terminie wniosku do
ARiMR przez Pana T. K. W celu weryfikacji informacji o zaistnieniu nieprawidłowości,
LODR przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w wyniku którego Pan T. K.
potwierdził pisemnie, że wypełniał wnioski o dopłaty bezpośrednie bez zawarcia
umowy z klientem, w tym także dla Pana W. Łosia i jego córek. W tym samym dniu
(28 sierpnia 2015 r.) umowa o pracę z Panem T. K. została rozwiązana przez LODR.
Następnie, jak wynika z pism kierowanych do LODR przez Prokuraturę Rejonową w
Chełmie, zostało wszczęte śledztwo przeciwko Panu T. K. w sprawie „zaistniałego
doprowadzenia Pana Wojciecha Łosia, Pani Angeliki Łoś, Pani Iwony Łoś do
niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie w błąd, co do
rzeczywistego zamiaru świadczenia pomocy dla rolników w ramach doradztwa
związanego z uzyskaniem dopłat bezpośrednich z funduszy unijnych”.
Pismem z dnia 7 czerwca 2019 r. II Wydział Karny Sądu Rejonowego w Chełmie zwrócił
się do LODR o nadesłanie akt osobowych oskarżonego. Poza wezwaniami do
przekazania dokumentów, LODR nie występował w żadnym charakterze w tym
postępowaniu karnym.
Równolegle z toczącym się postępowaniem karnym przeciwko Panu T. K., w dniu 14
czerwca 2017 r. Pan W. Łoś złożył wniosek o zawezwanie LODR do próby ugodowej
przed Sądem Rejonowym w Puławach o zapłatę kwoty 400 tys. zł. Do ugody nie doszło
z uwagi na niewyrażenie zgody przez LODR. Podobne wnioski złożyły również Pani
Iwona Łoś o zapłatę kwoty 50 tys. zł oraz Pani Angelika Łoś o zapłatę kwoty 50 tys. zł.
Ugody również nie zostały zawarte, ponieważ LODR utrzymuje, że nie może ponosić
odpowiedzialności za działania ówczesnego pracownika, który wypełniając wnioski
powyższym rolnikom nie działał w imieniu i na rzecz Ośrodka, co oświadczył w dniu 28
sierpnia 2015 r. Podstawą takiego stwierdzenia jest fakt, że wszyscy doradcy rolniczy
zatrudnieni w LODR, w tym Pan T. K., podpisali umowy o zakazie konkurencji, co
-- 2 of 11 --
oznacza, że zobowiązali się, że w czasie zatrudnienia w Ośrodku nie podejmą
działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy, ani nie będą świadczyć pracy na rzecz
podmiotu prowadzącego taką działalność. Pan T. K. nie dopełnił postanowień umowy o
zakazie konkurencji, co m.in. doprowadziło do rozwiązania z nim umowy o pracę.
Pan Wojciech Łoś pozwem z dnia 31 lipca 2024 r., doręczonym do LODR w dniu 17
września 2024 r., wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od LODR kwoty 516.492,05 zł
wraz z odsetkami od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty, a także o zwrot kosztów
procesu, w tym o zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Na gruncie przedmiotowej sprawy LODR poinformował Ministra Rolnictwa i Rozwoju
Wsi, że roszczenie Pana Wojciecha Łosia jest bezzasadne (a jednocześnie także
przedawnione).
Szczególnie istotne znaczenie, uzasadniające ww. stanowisko LODR w przedmiotowej
sprawie, mają następujące wyroki, które zapadły w sprawie ze skargi Pana Wojciecha
Łosia, kierowanej do sądów administracyjnych:
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 marca 2017 r.,
sygn. akt: III SA/Lu 849/16 oraz
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt: I
GSK 1638/18.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wydał wyrok, w treści którego oddalił
skargę Pana Wojciecha Łosia na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z kwietnia 2016 r. w przedmiocie ustalenia
kwoty nienależnie pobranych płatności z programu rolnośrodowiskowego.
Jednocześnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w treści ww. wyroku, po
analizie sprawy wprost stwierdził, że nie sposób jest zgodzić się z twierdzeniem
skarżącego, tj. Pana Wojciecha Łosia, jakoby winą za niezłożenie wniosku
kontynuacyjnego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2015 r. należało
obarczyć Lubelski ODR, cyt.: „Ponadto winą za niezłożenie wniosku skarżący obarcza
inny organ, tj. Lubelski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Końskowoli. Z takim
twierdzeniem nie sposób się zgodzić.” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Lublinie z dnia 15 marca 2017 r, sygn. akt: III SA/Lu 849/16).
-- 3 of 11 --
Następnie, po wniesieniu skargi kasacyjnej przez skarżącego, tj. Pana Wojciecha Łosia,
Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione oraz oddalił
tą skargę kasacyjną i tym samym utrzymał w mocy ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego w Lublinie i podzielił wyrażone w nim stanowisko, także w zakresie
braku zasadności obarczenia LODR winą za niezłożenie wniosku kontynuacyjnego.
Przedmiotowe orzeczenia są prawomocne. Z tego też względu zastosowanie w
przedmiotowej sprawie znajduje art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. -
Kodeks postępowania cywilnego, zgodnie z treścią którego: „Orzeczenie prawomocne
wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy
państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych
także inne osoby.”.
Zgodnie z informacjami pozyskanymi od dyrektora LODR, Pan T. K. był zatrudniony w
PZDR w Chełmie w okresie od 2 marca 2015 r. do 28 sierpnia 2015 r. Jako pracownik
PZDR w Chełmie był zobowiązany do prowadzenia rejestru usług odpłatnych
wykonywanych przez siebie (w imieniu LODR) na rzecz rolników. Należy również
zaznaczyć, że LODR przed zatrudnieniem Pana T. K. podjął wszelkie przewidziane
prawem działania, w celu weryfikacji jego kompetencji zawodowych, umiejętności oraz
wiedzy. Co istotne, z dokonanej weryfikacji nie wynikały jakiekolwiek wątpliwości w
zakresie uprzedniej nierzetelnej bądź niezgodnej z powierzonymi obowiązkami pracy, a
w szczególności z treści świadectwa pracy Pana T. K. wydanego przez Agencję
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie wynikało nawet jakoby ten stosunek pracy
ustał z winy pracownika. Ponadto zakres obowiązków, które miał wykonywać Pan T. K.,
charakter świadczonej przez niego pracy, nie spełniał dyspozycji przepisów regulujących
obowiązek żądania od kandydata do pracy zaświadczenia o niekaralności z Krajowego
Rejestru Karnego.
Co więcej, na gruncie przedmiotowej sprawy należy podkreślić następujące fakty, które
wprost wynikają z dokumentów znajdujących się w sprawie oraz z zeznań świadka
zeznającego na wniosek Pana Wojciecha Łosia - Pana T. K., złożonych pod przysięgą na
rozprawie w dniu 26 maja 2025 r.:
między LODR a Panem Wojciechem Łosiem nie została zawarta żadna umowa na
sporządzenie i złożenie wniosku o płatności rolnośrodowiskowe. Umowy
przedstawione przez Pana W. Łosia w postępowaniu sądowym nie zostały
-- 4 of 11 --
zarejestrowane w rejestrze usług odpłatnych LODR, a Pan T. K. przyznał w swoich
zeznaniach, że zostały one przez niego sfałszowane;
Pan T. K., wówczas pracownik LODR zatrudniony w okresie od 2 marca 2015 r. do
28 sierpnia 2015 r., wykonał usługę wypełnienia wniosku dla Pana Wojciecha Łosia
prywatnie, poza siedzibą LODR, po godzinach pracy, nie informując o tym LODR i
łamiąc tym samym zakaz konkurencji. Potwierdza to zarówno notatka służbowa z
dnia 28 sierpnia 2015 r., jak i oświadczenie samego Pana T. K. z tego samego dnia;
Pan T. K. przyjął od Pana Wojciecha Łosia bezpośrednio „do własnej kieszeni”
zapłatę w wysokości 1.500 zł, która nigdy nie wpłynęła do LODR. Co dodatkowo
należy podkreślić, to fakt, że na rzecz LODR od Pana Wojciecha Łosia nie wpłynęła
jakakolwiek kwota z tytułu wypełnienia przedmiotowych wniosków, a także nigdy
nie został za tą usługę przez LODR wystawiony rachunek/ faktura, a Pan Wojciech
Łoś nigdy w jakikolwiek formie nie kontaktował się z LODR celem wydania mu
rachunku/faktury za przedmiotową usługę;
Pan T. K. tytułem rekompensaty za straty spowodowane swoim działaniem przekazał
Panu W. Łosiowi łącznie około 150.000 zł oraz towary w barterze (m.in. przyczepę
nawozów), co potwierdził w swoich zeznaniach.
Podkreślenia wymaga również fakt, że LODR ani na podstawie zawieranych umów, ani
jakichkolwiek przepisów, nie jest w jakimkolwiek zakresie zobowiązany do dostarczenia
w imieniu danego rolnika wniosku, będącego przedmiotem wykonanej usługi do
właściwego miejscowego Biura Powiatowego ARiMR. W przedmiocie dostarczenia
wniosku, umowa zawiera także oświadczenie rolnika, że został poinformowany o
obowiązku osobistego dostarczenia wniosku, będącego przedmiotem usługi do
właściwego miejscowego Biura Powiatowego ARiMR.
Pan Wojciech Łoś składając własnoręczny podpis na formularzu wniosku oświadczył, że
zna zasady przyznawania płatności oraz zobowiązuje się do przestrzegania nałożonych
na rolnika obowiązków, m.in. w zakresie terminowego składania wniosku o przyznanie
kolejnych płatności lub informacji, o której mowa w § 23 ust. 3 rozporządzenia
rolnośrodowiskowego. W sytuacji jeśli Pan Wojciech Łoś upoważnił/ zlecił złożenie
przedmiotowego wniosku Panu T. K., to oznacza, że Pan Wojciech Łoś zlecił Panu T. K.
czynność znajdującą się całkowicie poza zakresem możliwych do podjęcia przez LODR
działań. Pan T. K. podjął się złożenia przedmiotowego wniosku, nie mniej jednak nie
-- 5 of 11 --
podjął się realizacji tej czynności w ramach swoich obowiązków zawodowych, gdyż
czynność ta wychodziła poza ich zakres.
Co więcej, z przedstawionego na gruncie przedmiotowej sprawy przez Pana Wojciecha
Łosia stanowiska jednoznacznie wynika, że Pan T. K. prywatnie podjął się zlecenia
złożenia przedmiotowych wypełnionych i podpisanych przez Pana Wojciecha Łosia,
Panią Angelikę Łoś i Panią Iwonę Łoś wniosków o dopłaty, będąc w domu Pana
Wojciecha Łosia.
Oznacza to, że Pan T. K. we własnym imieniu (nie informując o tym LODR, nie
zawierając umowy w imieniu LODR i nie rejestrując umowy w rejestrze usług
odpłatnych), podjął się złożenia przedmiotowego wniosku (czyli czynności znajdującej
się poza zakresem zadań LODR), przy czym uczynił to w prywatnym mieszkaniu Pana
Wojciecha Łosia.
Podsumowując, uzyskanie przedmiotowych dopłat i pozostanie w programie
rolnośrodowiskowym było zależne, na gruncie przedmiotowej sprawy, od złożenia
wniosku kontynuacyjnego, co leżało wyłącznie w zakresie zobowiązań Pana Wojciecha
Łosia. Fakt, że Pan Wojciech Łoś zlecił wykonanie tej czynności Panu T. K. działającemu
w tym zakresie wyłącznie we własnym imieniu, nie może w jakikolwiek sposób
kształtować odpowiedzialności LODR z tego tytułu, co potwierdziły wyroki sądów
administracyjnych.
Odpowiadając na drugą część pytania nr 1. informuję, że informację o skazaniu Pana
Tomasza K. Ministerstwo powzięło z korespondencji z LODR, prowadzonej w celu
uzyskania wyjaśnień związanych z odpowiedzią na niniejszą interpelację.
Z odpowiedzi LODR wynika, że jednostka nie występowała w postępowaniach karnych
przeciwko Panu T. K. w jakimkolwiek charakterze, a jedynie wykonała zobowiązanie z
dnia 7 czerwca 2019 r. Sądu Rejonowego w Chełmie II Wydział Karny (sygn. akt: II K
474/18), przesyłając do Sądu dokumentację związaną z osobą Pana T. K. W związku z
tym LODR dowiedział się o skazaniu Pana T. K. z treści pozwu z dnia 31 lipca 2024 r.,
doręczonego do LODR w dniu 17 września 2024 r., do którego to Pan Wojciech Łoś
załączył kopie:
-- 6 of 11 --
1) wyroku Sądu Rejonowego w Chełmie II Wydział Karny z dnia 10 września 2021 r.,
sygn. akt: II K 474/18, z którego wynika, że Pan T. K. został uznany za winnego
następujących czynów:
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2015 dla Wojciecha Łosia, Angeliki Łoś i
Iwony Łoś, a następnie użycie tego dokumentu jako autentycznego -
przestępstwo z art. 270 § 1 k.k.;
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2015 dla Edwarda Olchowskiego, Beaty
Olchowskiej, Marii Sadurskiej i Konrada Nadolskiego, a następnie użycie tego
dokumentu jako autentycznego - przestępstwo z art. 270 § 1 k.k.;
podrobienie dokumentu w postaci potwierdzenia przyjęcia dokumentów
zaświadczającego złożenie do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
wniosków o przyznanie płatności na rok 2017 dla Marka Nafalskiego, a
następnie użycie tego dokumentu jako autentycznego - przestępstwo z art. 270
§ 1 k.k.
Przy czym pierwsze dwa czyny zostały uznane za popełnione w podobny sposób, w
krótkich odstępach czasu, z wykorzystaniem takiej samej sposobności (ciąg
przestępstw z art. 91 § 1 k.k.).
Dodatkowo, z wyroku wynika, że oskarżony wprowadzał osoby w błąd co do
swojego umocowania do zawierania umów w imieniu LODR i zamiaru świadczenia
pomocy dla rolników, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem
przez pokrzywdzonych.
2) wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie XI Wydział Karny Odwoławczy z dnia 31
marca 2022 r., sygn. akt: XI Ka 1017/21, utrzymującego w mocy wyrok Sądu
Rejonowego.
Ad 2. Czy Lubelski ODR posiadał w czasie zdarzenia ubezpieczenia OC i czy zgłosił
szkodę do ubezpieczyciela ?
-- 7 of 11 --
W czasie przedmiotowego zdarzenia LODR posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności
cywilnej. Polisa ubezpieczeniowa została zawarta na czas od 15.04.2015 r. do
14.04.2016 r. Jednakże, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, a w szczególności fakt,
że:
między LODR a Panem W. Łosiem nie została zawarta żadna umowa,
usługa została wykonana przez Pana T. K. prywatnie,
składanie wniosków do ARiMR w imieniu rolników nie należy do zadań LODR,
nie istniały podstawy do zgłoszenia przedmiotowej szkody do ubezpieczyciela,
ponieważ szkoda nie powstała w związku z działalnością LODR.
Ad 3. Dlaczego ODR nie poinformował poszkodowanego o jego prawie do
odszkodowania ani nie zaoferował pomocy?
LODR nie informował Pana Wojciecha Łosia o prawie do odszkodowania ani nie
zaoferował mu pomocy, ponieważ:
nie istniała umowa między LODR a Panem Wojciechem Łosiem, która mogłaby
stanowić podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej LODR,
działania Pana T. K. stanowiły jego prywatną inicjatywę, podjętą poza zakresem
obowiązków służbowych i bez wiedzy LODR, co wyklucza odpowiedzialność
LODR na podstawie art. 430 Kodeksu cywilnego,
wyroki sądów administracyjnych (WSA w Lublinie oraz NSA) jednoznacznie
potwierdziły, że LODR nie ponosi odpowiedzialności za niezłożenie
przedmiotowego wniosku do ARiMR.
W świetle powyższych okoliczności, nie było podstaw do uznania w jakimkolwiek
stopniu odpowiedzialności LODR za szkodę poniesioną przez Pana Wojciecha Łosia, a w
konsekwencji do przekazywania informacji o prawie do odszkodowania, czy oferowania
pomocy.
Ad 4. Czy wobec kierownictwa ODR w Końskowoli wyciągnięto konsekwencje
dyscyplinarne lub nadzorcze?
Z powyższych wyjaśnień wynika, że winnym zaistniałej sytuacji był Tomasz K. i brak jest
podstaw do obarczania LODR odpowiedzialnością za jego czyny.
-- 8 of 11 --
Ponadto, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o
jednostkach doradztwa rolniczego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1176), Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi sprawuje nadzór nad ośrodkami doradztwa rolniczego (ODR) od sierpnia
2016 r. Omawiane zdarzenie miało miejsce w 2015 r., tak więc Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi nie był o nim informowany; nie mógł również wyciągać ewentualnych
konsekwencji wobec kierownictwa jednostki, która mu nie podlegała.
Natomiast bezpośrednio po przejęciu nadzoru nad ośrodkami doradztwa rolniczego,
Minister powołał nowych kierowników jednostek, w tym nowego dyrektora LODR.
Ad 5. Ile przypadków zgłoszeń błędów doradców ODR zarejestrowano w latach 2010–
2024 i ile wypłacono odszkodowań?
Szczegółowe informacje dot. liczby zgłoszonych błędów doradców, w tym liczby spraw
uznanych za zasadne, są zawarte w poniższej tabeli. Jednocześnie pragnę zwrócić
uwagę na bardzo dużą i wciąż sukcesywnie rosnącą skalę działalności ODR - w samym
tylko 2024 r. doradcy z ODR udzielili porad przy wypełnianiu 481 tysięcy wniosków o
płatności, a pomyłki doradcy miały miejsce jedynie w 77 przypadkach. Oznacza to, że
błędy doradców stanowiły mniej niż 0,016% wszystkich spraw.
Lata
Liczba
spraw
ogółem
Liczba
spraw
uznanych
za zasadne
Liczba
spraw
uznanych
za
niezasadne
Liczba
spraw w
trakcie
załatwiania
Liczba
wypłaconych
odszkodowań
Kwota
wypłaconych
odszkodowań
(w zł)
2010 3 1 2 0 0 0,00
2011 6 3 3 0 3 4 970,97
2012 7 4 3 0 4 8 010,00
2013 8 2 6 0 2 9 384,84
2014 11 8 3 0 8 73 521,50
2015 7 5 2 0 5 34 407,33
2016 45 28 15 0 27 172 699,94
2017 46 31 15 0 30 200 877,43
2018 61 34 25 2 30 318 330,74
2019 115 85 29 1 72 485 872,16
2020 73 46 24 0 46 343 481,81
-- 9 of 11 --
2021 60 41 19 0 41 372 660,24
2022 52 41 11 0 42 421 255,45
2023 58 42 14 2 41 681 878,25
2024 110 77 33 0 76 1 054 656,76
Razem: 662 448 204 5 427
4 278
926,3
3
Ad 6. Czy Ministerstwo planuje wprowadzenie obowiązku raportowania szkód i
informowania rolników o przysługujących im prawach?
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi sprawuje nadzór nad ośrodkami doradztwa rolniczego
zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa
rolniczego (Dz. U. z 2024 r. poz. 76). W związku z zadaniami nadzorczymi nad ODR nie
planuje się wprowadzania obowiązku raportowania szkód.
Odnośnie do obowiązku informowania rolników o przysługujących im prawach, to
każdego roku przed rozpoczęciem kampanii wnioskowej na stronach internetowych, w
mediach społecznych oraz w siedzibach ośrodków, ich oddziałów i w PZDR
umieszczane są informacje o wypełnianiu wniosków o dopłaty, w tym o ubezpieczeniu
OC, jakie posiadają jednostki. Również umowy zawierane z rolnikami określają nie tylko
wzajemne zobowiązania stron, ale również postanowienia dotyczące odpowiedzialności
i właściwości sądu. Ponadto doradcy rolniczy, mający bezpośredni kontakt z rolnikiem,
udzielają bieżących informacji o procedurze zgłaszania roszczeń względem ODR.
W przypadku podejrzenia wystąpienia błędu doradcy, rolnicy zgłaszają roszczenie z
tytułu błędnie wykonanej usługi do dyrektora ODR. Każda skarga podlega
szczegółowemu rozpoznaniu i weryfikacji. Po stwierdzeniu błędu doradcy, rolnik zostaje
poinformowany o dalszej procedurze odszkodowawczej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Adam Nowak
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 10 of 11 --
Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 22 października 2004 r. o jednostkach doradztwa rolniczego
(Dz. U. z 2024 r. poz. 76)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 11 of 11 --