Interpelacja nr 10430
Interpelacja w sprawie podjęcia przez rząd kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Podatki i Finanse (88%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (45%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie podjęcia przez rząd kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski
Interpelacja nr 10430
do ministra klimatu i środowiska, ministra przemysłu
w sprawie podjęcia przez rząd kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka
Data wpływu: 19-06-2025
Szanowni Państwo Ministrowie!
Polska branża hutnicza znalazła się dziś w stanie praktycznej zapaści – wszyscy hutnicy, działający w ramach central związkowych, alarmują, że rząd nie podejmuje skutecznych działań i zapowiadają „radykalizację działań”. Dane związkowe „Solidarności” wskazują, że koszty energii – kluczowy czynnik produkcji – wzrosły w niektórych przypadkach o 80%.
UE i rząd RP opracowały plan wsparcia hutnictwa, jednak proponowane rozwiązania (np. mechanizmy wyrównawcze, niższe opłaty sieciowe) to działania zbyt spóźnione i bardzo ograniczone.
Przetrwanie hutnictwa stoi pod znakiem zapytania przy obecnym koszcie energii, co może oznaczać konieczność drastycznych wydatków budżetowych na ratowanie zakładów i miejsc pracy.
W przypadku dewastacji przemysłu energochłonnego budżet państwa zostanie dodatkowo obciążony kosztami zasiłków, ubezpieczeń i utraty wpływów z podatków.
Bez aktywnego przemysłu stalowego Polska będzie zmuszona do importu kluczowych surowców – także tych strategicznych dla przemysłu obronnego – z krajów trzecich, narażając się na uzależnienie i niepewność geopolityczną.
Koszty energii elektrycznej rosną nie bez przyczyny – krajowa polityka cenowa, oparta na zamrażaniu taryf i wsparciu gospodarstw domowych, mimo zalet, nie skutkuje ulgą dla przemysłu – co potwierdzają analizy kosztowe z ostatnich lat.
Przyjęta przez Komisję Europejską pomoc w rodzaju schematów wsparcia dla przedsiębiorstw energochłonnych nie rozwiązuje strukturalnych problemów – część środków jeszcze nie została wdrożona.
Długoterminowe decyzje dotyczące polityki energetycznej, np. miks energetyczny, inwestycje w OZE, energetyka jądrowa – są spóźnione lub niewystarczające, co przy najwyższych cenach energii czyni z Polski państwo niekonkurencyjne.
W związku z powyższym wnoszę o natychmiastową interwencję rządu i odpowiedź na poniższe pytania:
Jakie konkretne kroki rząd zamierza podjąć w ciągu najbliższych 30 dni, aby skutecznie powstrzymać katastrofę w sektorze hutniczym?
Czy i kiedy zostaną wdrożone cegiełkowe regulacje energetyczne dla przemysłu, które zablokują wzrost cen prądu powyżej bezpiecznego progu, np. 60 €/MWh?
W jakim terminie ogłoszony zostanie narodowy plan strategiczny dla hutnictwa, uwzględniający jego znaczenie dla sektora obronnego i finansów?
Czy planowane jest utworzenie dedykowanego funduszu wsparcia (analogicznego do istniejących w innych krajach UE) w celu zabezpieczenia kosztów transformacji hutnictwa oraz stabilizacji cen energii?
Jak rząd zamierza zabezpieczyć ciągłość dostaw surowców strategicznych (np. stali), by nie dopuścić do zależności od importu z krajów potencjalnie nieprzyjaznych?
Jakie operacyjne wsparcie sektor otrzyma, np. zwolnienia podatkowe, rekompensaty transmisyjne, kredyty preferencyjne lub inwestycje kapitałowe?
Czy przewidziany jest dialog ze związkami zawodowymi i przedstawicielami sektora w celu wypracowania długofalowych rozwiązań?
Interpelacja nr 10430
do ministra klimatu i środowiska, ministra przemysłu
w sprawie podjęcia przez rząd kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka
Data wpływu: 19-06-2025
Szanowni Państwo Ministrowie!
Polska branża hutnicza znalazła się dziś w stanie praktycznej zapaści – wszyscy hutnicy, działający w ramach central związkowych, alarmują, że rząd nie podejmuje skutecznych działań i zapowiadają „radykalizację działań”. Dane związkowe „Solidarności” wskazują, że koszty energii – kluczowy czynnik produkcji – wzrosły w niektórych przypadkach o 80%.
UE i rząd RP opracowały plan wsparcia hutnictwa, jednak proponowane rozwiązania (np. mechanizmy wyrównawcze, niższe opłaty sieciowe) to działania zbyt spóźnione i bardzo ograniczone.
Przetrwanie hutnictwa stoi pod znakiem zapytania przy obecnym koszcie energii, co może oznaczać konieczność drastycznych wydatków budżetowych na ratowanie zakładów i miejsc pracy.
W przypadku dewastacji przemysłu energochłonnego budżet państwa zostanie dodatkowo obciążony kosztami zasiłków, ubezpieczeń i utraty wpływów z podatków.
Bez aktywnego przemysłu stalowego Polska będzie zmuszona do importu kluczowych surowców – także tych strategicznych dla przemysłu obronnego – z krajów trzecich, narażając się na uzależnienie i niepewność geopolityczną.
Koszty energii elektrycznej rosną nie bez przyczyny – krajowa polityka cenowa, oparta na zamrażaniu taryf i wsparciu gospodarstw domowych, mimo zalet, nie skutkuje ulgą dla przemysłu – co potwierdzają analizy kosztowe z ostatnich lat.
Przyjęta przez Komisję Europejską pomoc w rodzaju schematów wsparcia dla przedsiębiorstw energochłonnych nie rozwiązuje strukturalnych problemów – część środków jeszcze nie została wdrożona.
Długoterminowe decyzje dotyczące polityki energetycznej, np. miks energetyczny, inwestycje w OZE, energetyka jądrowa – są spóźnione lub niewystarczające, co przy najwyższych cenach energii czyni z Polski państwo niekonkurencyjne.
W związku z powyższym wnoszę o natychmiastową interwencję rządu i odpowiedź na poniższe pytania:
Jakie konkretne kroki rząd zamierza podjąć w ciągu najbliższych 30 dni, aby skutecznie powstrzymać katastrofę w sektorze hutniczym?
Czy i kiedy zostaną wdrożone cegiełkowe regulacje energetyczne dla przemysłu, które zablokują wzrost cen prądu powyżej bezpiecznego progu, np. 60 €/MWh?
W jakim terminie ogłoszony zostanie narodowy plan strategiczny dla hutnictwa, uwzględniający jego znaczenie dla sektora obronnego i finansów?
Czy planowane jest utworzenie dedykowanego funduszu wsparcia (analogicznego do istniejących w innych krajach UE) w celu zabezpieczenia kosztów transformacji hutnictwa oraz stabilizacji cen energii?
Jak rząd zamierza zabezpieczyć ciągłość dostaw surowców strategicznych (np. stali), by nie dopuścić do zależności od importu z krajów potencjalnie nieprzyjaznych?
Jakie operacyjne wsparcie sektor otrzyma, np. zwolnienia podatkowe, rekompensaty transmisyjne, kredyty preferencyjne lub inwestycje kapitałowe?
Czy przewidziany jest dialog ze związkami zawodowymi i przedstawicielami sektora w celu wypracowania długofalowych rozwiązań?
Odpowiedź urzędowa
Minister Miłosz Motyka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
9 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.2 / 1k zn.
- Zawiera 9 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
21648 znaków
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Minister PrzemysłuMinisterMiłosz Motyka
BM-I.053.49.2025.TŚ
Warszawa, 2025-08-07
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10430 złożoną przez Pana Jarosława Sachajkę – posła na
Sejm RP i Panią Annę Gembicką – posłankę na Sejm RP w sprawie „podjęcia przez rząd
kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności
finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski”, przekazuję
odpowiedź przygotowaną również w oparciu o informacje przesłane przez Ministerstwo
Rozwoju i Technologii.
Dialog z przedstawicielami branży hutniczej został zapoczątkowany w Ministerstwie
Przemysłu już pod koniec ubiegłego roku poprzez organizację trójstronnego spotkania
dotyczącego sytuacji krajowego sektora hutniczego z udziałem przedstawicieli rządu, strony
społecznej oraz pracodawców, na którym omówiono kwestie głównych wyzwań dla branży.
W następstwie tego spotkania, 2 stycznia br. Minister Przemysłu Marzena Czarnecka
powołała Zespół do spraw opracowania rozwiązań mających na celu poprawę funkcjonowania
branży hutniczej. Członkami Zespołu są przedstawiciele resortów: Ministerstwa Przemysłu,
Ministerstwa Aktywów Państwowych, Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz
Ministerstwa Rozwoju i Technologii, a także przedstawiciel Polskich Sieci Energetycznych
oraz Hutniczej Izby Przemysłowo-Handlowej. Do zadań Zespołu należy:
▪ zapewnienie wsparcia Ministrowi w działaniach związanych z funkcjonowaniem
▪ krajowej branży hutniczej,
▪ zidentyfikowanie głównych wyzwań dla branży hutniczej, które wymagają
▪ interwencji na poziomie krajowym i europejskim,
▪ opracowanie propozycji działań kierunkowych oraz rekomendacji, mających na celu
▪ poprawę funkcjonowania branży hutniczej,
▪ zidentyfikowanie aktów prawnych, których zmiana będzie konieczna w celu
▪ poprawy funkcjonowania branży hutniczej,
▪ opiniowanie założeń oraz projektu krajowej strategii dla sektora hutnictwa.
Wynikiem prac Zespołu jest opracowany przez Ministerstwo Przemysłu „Plan działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego w Polsce”, który 13 czerwca br. został w celu
prekonsultacji opublikowany na stronie Ministerstwa (do pobrania tutaj). Dokument ma
charakter interwencyjny i systemowy. Uwzględnia sześć kluczowych obszarów:
konkurencyjność, bezpieczeństwo, środowisko, energia, dekarbonizacja oraz gospodarka
o obiegu zamkniętym w których zrealizowane zostaną (lub są już w trakcie realizacji)
następujące działania:
-- 1 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 2 z 7
▪ zmiany w systemie zamówień publicznych sprzyjające konkurencyjności polskich
przedsiębiorców,
▪ działania mające na celu promowanie i specjalizację polskich przedsiębiorców oraz
działania stymulujące polski przemysł do współpracy ze światowym sektorem
jądrowym,
▪ dokonanie uproszczeń proceduralnych w procesie gospodarki odpadami,
▪ ujednolicenie interpretacji przepisów przez organy wydające środowiskowe decyzje
administracyjne,
▪ reforma systemu rekompensat kosztów pośrednich dla sektorów energochłonnych,
▪ zwiększenie udziału przedsiębiorców energochłonnych w usługach elastyczności -
zapewnienie warunków do efektywnego wykorzystywania potencjału DSR,
▪ wsparcie dla wykorzystywania OZE,
▪ zwiększenie płynności na hurtowym rynku energii,
▪ zapewnienie dedykowanego finansowania projektów inwestycyjnych i badawczo
rozwojowych w przemyśle,
▪ ułatwienie importu złomu do Polski.
Plan wskazuje także na działania, co do których polski rząd nie może samodzielnie
podejmować decyzji, ponieważ pozostają one w kompetencji organów Unii Europejskiej.
Mają jednak stanowić swego rodzaju wyznaczniki do działań na arenie europejskiej. Są to
kwestie dotyczące m.in.:
▪ modernizacji unijnych środków ochrony handlu,
▪ wypracowania systemu taryfikacji zastępującego unijne środki ochronne na wyroby
stalowe z końcem czerwca 2026 r.,
▪ wypracowania rozwiązań zmierzających do eliminacji ceł nałożonych przez USA na
import stali z Unii Europejskiej,
▪ zabezpieczenia efektywności i szczelności mechanizmu CBAM,
▪ stworzenia definicji „zrównoważonej stali” opartej o zrównoważoną produkcję,
▪ wprowadzenia maksymalnej ceny pomostowej dla przemysłu energochłonnego
(poniżej 60 EUR/MWh) w postaci jednostronnych kontraktów różnicowych,
▪ dostosowania unijnych wytycznych dotyczących pomocy publicznej do możliwości
stosowania ulg w opłatach sieciowych dla odbiorców przemysłowych,
▪ przeznaczenia bezpośrednio części dochodów z systemu EU ETS na dekarbonizację
sektorów energochłonnych,
▪ ograniczenia eksportu złomu stalowego z Unii Europejskiej.
W ramach procesu prekonsultacji „Planu (…)”- 27 czerwca br. w siedzibie Śląskiego Urzędu
Wojewódzkiego, Ministerstwo Przemysłu zorganizowało spotkanie z udziałem strony
społecznej, na którym przedstawiono propozycję poszerzenia składu kolejnych spotkań
Zespołu o przedstawicieli pracowników i pracodawców branży hutniczej. 4 lipca br. odbyło
się już pierwsze spotkanie w nowym składzie, podczas którego omówiono proponowane
rozwiązania służące poprawie kondycji polskiego przemysłu w obszarze dot. energii. Kolejne
spotkania zaplanowano odpowiednio na 18 lipca, 1, 18 i 29 sierpnia oraz 12 i 26 września
bieżącego roku. Każde ze spotkań dotyczy konkretnego obszaru ujętego w planie, agenda
ustalana jest we współpracy i w oparciu o wnioski strony społecznej
a w posiedzeniach biorą również udział przedstawiciele właściwych w danej tematyce
resortów i instytucji.
Ministerstwo Przemysłu uruchomiło również dedykowany branży hutniczej adres e-mail
(hutnictwo@mp.gov.pl), za pośrednictwem którego można zgłaszać wszelkie propozycje
dotyczące opublikowanego przez Ministerstwo Przemysłu „Planu (…)”, sprawy dotyczące
prac realizowanych w ramach Zespołu, a także inne kwestie związane z hutnictwem, w tym
również chęć udziału w kolejnych posiedzeniach Zespołu.
Po zakończeniu spotkań w przedstawionej wyżej formule, zostanie opublikowany ostateczny
kształt „Planu działań dla zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego”, który być może
-- 2 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 3 z 7
zostanie poszerzony o kolejne obszary np. obronność. Należy podkreślić, że ze względu na
konieczność całościowego i wielopłaszczyznowego spojrzenia na problemy oraz szanse
rozwoju sektora stalowego, inicjatywy zawarte w „Planie (…)” stanowią wykaz konkretnych
działań o charakterze interwencyjnym, a cały dokument jest wstępem do stworzenia
branżowej strategii zrównoważonego rozwoju sektora stalowego w Polsce.
W związku z prowadzonym przez Ministerstwo Przemysłu bieżącym monitoringiem sytuacji
w sektorze stalowym w Polsce oraz opisanym wyżej aktywnym dialogiem ze związkami
zawodowymi i przedstawicielami branży, zidentyfikowano, że kluczowym wyzwaniem dla
funkcjonowania sektora są nadmiernie wysokie ceny energii elektrycznej. Problem ten
stanowi istotną barierę dla konkurencyjności krajowego przemysłu stalowego i wymaga
podjęcia skoordynowanych działań w zakresie polityki energetycznej oraz wsparcia
systemowego.
Działania, obejmujące wskazaną tematykę zostały ujęte w „Planie (…)” w ramach obszaru
„ENERGIA” i są koordynowane, zgodnie z właściwością przez Ministerstwo Rozwoju
i Technologii (MRiT). Kwestie dotyczące sytuacji przedsiębiorstw energochłonnych są
omawiane w ramach Zespołu do spraw przemysłowo-energetycznych, który jest organem
pomocniczym ministra właściwego do spraw gospodarki m.in. w zakresie identyfikacji barier
systemowych związanych z efektywnością i skutecznością funkcjonowania przepisów prawa
w obszarze sektora przemysłowo- energetycznego. W spotkaniach, w których biorą udział
przedstawiciele administracji rządowej i reprezentanci izb branżowych (w tym sektora
hutniczego), omawiane są wyzwania, przed którymi stoją branże energochłonne oraz
wskazywane są niezbędne do podjęcia działania w zakresie zachowania konkurencyjności.
Wynikiem uzgodnień podjętych podczas spotkania Zespołu w 2024 r. było powołanie
tematycznych podzespołów roboczych:
Podzespołu ds. modyfikacji zasad wypłaty rekompensat dla sektorów i podsektorów
energochłonnych na podstawie Ustawy z dnia 19 lipca 2019 r o systemie rekompensat
dla sektorów i podsektorów energochłonnych,
Podzespołu ds. instrumentów wsparcia w oparciu o Tymczasowe Kryzysowe
i Przejściowe ramy środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki po agresji
Rosji ma Ukrainę,
Podzespołu ds. reparametryzacji opłaty jakościowej poprzez liberalizację kryteriów
uprawniających do skorzystania z obniżonej stawki opłaty jakościowej w ramach
dotychczas przyjętego poziomu redukcji opłaty jakościowej dla odbiorcy specjalnego,
Podzespołu ds. wprowadzenia ceny pomostowej na energię elektryczną,
Wynikiem prac ww. gremiów są realizowane w MRiT działania mające na celu zapewnienie
wyższego poziomo bezpieczeństwa dla prowadzenia działalności w sektorze
energochłonnym:
1. Wsparcie przemysłu energochłonnego w związku z wysokimi cenami energii
elektrycznej i gazu. MRiT przygotowało rozwiązania wpływające na obniżenie
kosztów związanych z wysokimi cenami energii elektrycznej i gazu. Były to
programy zrealizowane w latach 2023 i 2024 pod nazwą: „Pomoc dla sektorów
energochłonnych związana z nagłymi wzrostami cen gazu ziemnego i energii
elektrycznej w 2022 r.”, „Pomoc dla przemysłu energochłonnego związana z cenami
gazu ziemnego i energii elektrycznej w 2023 r.”, „Pomoc dla przemysłu
energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej w 2024 r.”
W ramach programu za 2022 r. przedsiębiorcom wypłacono pomoc publiczną
o wartości ponad 2,3 mld zł. Program z 2023 r. zamknął się kwotą pomocy
w wysokości ponad 2,4 mld zł. Natomiast wsparcie udzielone przedsiębiorcom
energochłonnym w roku 2024 opiewało na ponad 363 mln zł. Z ww. pomocy
skorzystały także przedsiębiorstwa sektora hutniczego.
-- 3 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 4 z 7
2. Wprowadzenie mechanizmu zaliczkowego w ramach ustawy o systemie
rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych. MRiT koordynowało
prace nad postulowanym przez przedstawicieli przemysłu energochłonnego
zastosowaniu systemu zaliczek na poczet rekompensat. W ramach Ustawy o zmianie
niektórych ustaw w związku z wprowadzeniem centralnego systemu informacji o rynku
energii, zgłoszono poprawkę wprowadzającą zmiany w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r.
o systemie rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych. Poprawka
umożliwia szybsze i sprawniejsze procedowanie wypłaty rekompensat dla
przedsiębiorstw z sektorów energochłonnych oraz daje możliwość wypłaty zaliczek
dla tych firm, które w roku poprzednim otrzymały już rekompensaty. Ustawa została
opublikowana 10 czerwca 2025 r. i weszła w życie 11 czerwca 2025 r. System
rekompensat kosztów pośrednich CO₂ stanowi kluczowe narzędzie wsparcia dla
przemysłu energochłonnego w Polsce. Dzięki zmianom w ustawie
i wprowadzeniu systemu zaliczkowego, przemysł energochłonny otrzyma zastrzyk
finansowy, który zapewni stabilność prowadzenia działalności przez firmy oraz
utrzymanie płynności finansowej, co jest niezbędne dla utrzymania miejsc pracy
oraz zachowania konkurencyjności. Kwota rocznie wypłacanych rekompensat to
około 3 mld zł i korzysta z nich obecnie około 110 firm.
3. Mechanizm kontraktu różnicowego. Prace nad mechanizmem kontraktu
różnicowego toczą się w ramach Podzespołu ds. wprowadzenia w Polsce ceny
pomostowej na energię elektryczną, w którym uczestniczą przedstawiciele
Ministerstwa Rozwoju i Technologii i reprezentanci przemysłu energochłonnego. W
czasie spotkań w czerwcu br. zostały omówione założenia programu wsparcia
wzorowanego na włoskim programie Energy Release 2.0 odpowiednio
modyfikowanym do warunków w Polsce. Proponuje się, aby przyszłe rozwiązania
były wprowadzone przez ustawę o zaangażowaniu przemysłu energochłonnego
w rozwój niskoemisyjnych źródeł energii w systemie elektroenergetycznym, która
zakłada:
gwarantowaną cenę energii na poziomie 250 zł/MWh przez 5 lat,
wzrost zaangażowania kapitałowego w budowę instalacji OZE, co ma skutkować
pokryciem zużycia energii z własnych, niskoemisyjnych źródeł,
ochronę przed wahaniami cen surowców energetycznych oraz system dopłat.
Zakłada się, że mechanizm kontraktu różnicowego będzie nie tylko chronić przedsiębiorstwa
przed szokami cenowymi, ale też aktywizować je do współtworzenia zielonej transformacji.
Program będzie finansowany z Funduszu Rekompensat Pośrednich Kosztów Emisji (z części
niewykorzystanej na wypłatę rekompensat kosztów pośrednich), a szacunkowa wysokość
dofinansowania ma wynieść ok. 1,5 mld zł. rocznie, co wystarczy na dopłaty do ok. 6,2 TWh
energii elektrycznej zużywanej przez przemysł energochłonny.
4. Reforma opłaty jakościowej. Znaczące różnice w cenie energii elektrycznej dotyczą
nie tylko cen hurtowych, ale również komponentów regulacyjnych ─ w tym opłat
sieciowych oraz tzw. opłaty jakościowej. Ta ostatnia obejmuje m.in. koszty
rekompensat dla producentów OZE za nierynkowe redysponowanie mocy,
co stanowi dodatkowe i narastające obciążenie dla odbiorców końcowych, w tym
odbiorców z sektorów energochłonnych. MRiT stoi na stanowisku, że przemysł
energochłonny nie może i nie powinien być obciążany kosztami transformacji
energetycznej w sposób nieproporcjonalny do rzeczywistych korzyści, jakie z niej
uzyskuje. Obecna konstrukcja systemu opłat i mechanizmów wsparcia rodzi ryzyko
-- 4 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 5 z 7
nadmiernego transferu kosztów na odbiorców przemysłowych ─ w szczególności
tych, którzy ze względu na charakter swojej działalności nie mają technicznej
możliwości elastycznego zarządzania zużyciem energii lub szybkiego przejścia na
alternatywne źródła. Biorąc to pod uwagę, MRiT popierając postulat przedstawicieli
sektorów energochłonnych dotyczący obniżenia stawki opłaty jakościowej,
prowadzi w ramach Podzespołu ds. reparametryzacji opłaty jakościowej konsultacje
z Ministerstwem Klimatu i Środowiska i Polskimi Sieciami Energetycznymi
w sprawie rozwiązań umożliwiających obniżenie ww. opłaty. Niemniej w tym
przypadku konieczny jest consensus społeczny dotyczący obciążenia dodatkowymi
kosztami innych odbiorców. Dodatkowo takie rozwiązanie wymaga konsultacji
z Komisją Europejska na temat kwestii dotyczących dopuszczalności pomocy
publicznej.
Ponadto, w kwestii dotyczącej wskazanej w pytaniu nr 2 możliwości zablokowania wzrostu
cen prądu powyżej progu 60 €/MWh, należy wskazać, że częścią „Planu działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego” jest postulat dotyczący rozwiązania
przejściowego w postaci systemu bezpośrednich dopłat dla odbiorców w sytuacji, gdy
średnia cena energii na giełdzie w danym roku przekracza określony poziom np. 60
EUR/MWh (np. w formie jednostronnego kontraktu różnicowego). Działanie to wymaga
jednak przyjęcia przez Komisję Europejską regulacji/wytycznych dotyczących ustalenia
jednolitych zasad wsparcia przemysłu, zapewniających równe warunki konkurencji w całej
UE, umożliwiających wprowadzenie ceny pomostowej dla energii elektrycznej w Polsce na
poziomie poniżej 60 EUR/MWh dla firm przemysłowych, utrzymujących produkcję w kraju.
Jednym z kluczowych elementów w osiągnięciu neutralności klimatycznej do 2050 roku,
zgodnie z założeniami Europejskiego Zielonego Ładu jest transformacja sektora hutniczego,
który jest sektorem energochłonnym i opartym na procesach wysokoemisyjnych (np.
produkcja stali w piecach wielkopiecowych), a co za tym idzie - odpowiada za znaczną część
emisji gazów cieplarnianych w przemyśle ciężkim. Wdrożenie niskoemisyjnych technologii
wiąże się z bardzo wysokimi kosztami inwestycyjnymi, które przekraczają możliwości wielu
przedsiębiorstw hutniczych. Konieczność podjęcia działań na rzecz finansowania
transformacji sektora hutniczego jest dostrzegana przez poszczególne resorty, w tym
również w ramach toczących się w Ministerstwie Przemysłu prac nad „Planem działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego”. W części europejskiej „Planu (…)” ujęte zostało
działanie w postaci ukierunkowania części dochodów z EU ETS, a także z nowo
projektowanego Funduszu Europejskiej Konkurencyjności (ang. European Competitiveness
Fund - ECF) na wsparcie dekarbonizacji i innowacyjnych technologii w sektorze hutniczym,
tak, aby zmniejszyć ryzyko inwestycyjne, obniżyć barierę wejścia dla nowych technologii
oraz zapewnić pomoc w rozwoju łańcuchów dostaw. W tym celu konieczna jest jednak
zmiana dyrektywy ETS w taki sposób, aby jasno wskazać konieczność przeznaczenia
środków na dekarbonizację przemysłową (m.in. poprzez wdrażanie technologii zielonego
wodoru, wychwytywania i składowania CO₂–CCUS, elektryfikacji procesów produkcyjnych,
działań efektywnościowych lub na cele ochrony środowiska). Część dochodów z aukcji
mogłaby zostać obligatoryjnie skierowana na projekty w sektorach przemysłowych,
wspierając tym samym innowacje i rozwój technologii. Plan przewiduje także konieczność
dopilnowania, aby nowo projektowany, zintegrowany z budżetem UE na okres 2028-2034
Europejski Fundusz Konkurencyjności zapewniał odpowiedni zakres wsparcia finansowego
i regulacyjnego dla przemysłu oraz uwzględniał specyfikę krajów członkowskich, w tym
Polski.
Co do wsparcia finansowego projektowanego dla sektora hutnictwa należy wskazać,
że obowiązująca ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2025, poz.
-- 5 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 6 z 7
126) przewiduje rozwiązania, mające na celu wspieranie sektora energochłonnego
z uwagi na wysokie koszty energii elektrycznej oraz przedsiębiorstw o określonym profilu
działalności. Zgodnie z art. 30 ust. 7a ustawy zwalnia się od akcyzy energię elektryczną
wykorzystywaną do celów redukcji chemicznej oraz w procesach elektrolitycznych,
metalurgicznych i mineralogicznych. Ponadto, zgodnie z art. 31d ustawy o podatku
akcyzowym, zwalnia się od akcyzy zakłady energochłonne, wykorzystujące energię
elektryczną, które spełniają określone warunki (m.in. wykonują działalność gospodarczą
oznaczoną określonymi kodami PKD, prowadzą księgi rachunkowe oraz nie korzystają
w stosunku do tej energii elektrycznej ze zwolnienia od akcyzy, o którym mowa powyżej).
Zwolnienie realizowane jest przez zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej
wykorzystanej przez ten zakład.
Wszystkie ww. działania mające na celu poprawę sytuacji w sektorze hutniczym oraz
umożliwienie sprawnej transformacji w hutnictwie stanowią inwestycję w niezależność
przemysłową i ciągłość dostaw strategicznych materiałów. Transformacja sektora
hutniczego – poprzez modernizację technologii, dekarbonizację procesów produkcyjnych
i unowocześnienie infrastruktury – ma kluczowe znaczenie dla utrzymania suwerenności
przemysłowej Polski, ze względu na strategiczne znaczenie stali dla krajowej gospodarki.
Inwestowanie w transformację hutnictwa pozwala na redukcję zależności od importu
surowców i półproduktów z niestabilnych regionów oraz zapewnienie ciągłości dostaw
materiałów strategicznych dla kluczowych sektorów gospodarki.
Odpowiednio wykorzystany jako narzędzie strategiczne podatek CBAM, nakładający na
importerów obowiązek zakupu certyfikatów CBAM, które odzwierciedlają emisje CO₂
powstałe przy produkcji importowanych towarów również może przyczynić się do większej
niezależności surowcowej i przemysłowej. Zabezpieczenie efektywności i szczelności tego
mechanizmu jest także przedmiotem projektowanych dla sektora hutniczego działań ujętych
w „Planie działań dla zrównoważonego rozwoju przemysły stalowego w Polsce”
w którym przedstawiona została lista postulowanych ulepszeń mechanizmu CBAM
tj. wprowadzenie rozwiązań pozwalających uniknąć zjawiska przerzucania zasobów (ang.
resource shuffling), wprowadzenie rozwiązania dla eksportu wyrobów z Unii Europejskiej
wchodzących w zakres produktowy mechanizmu CBAM, rozszerzenie zakresu
produktowego mechanizmu na wyroby stalowe z dalszego etapu łańcucha wartości (ang.
downstream), ustalenie krajowych wartości domyślnych na poziomie rzeczywistych emisji
największych emitentów dla danego wyrobu oraz zastosowanie odpowiedniego narzutu na
tym poziomie (ang. mark-up) w okresie właściwym, brak rozszerzenia CBAM na emisje
pośrednie, jeśli negatywnie wpłynie to na zdolności dekarbonizacyjne w Unii Europejskiej,
powiązanie wskaźnika „CBAM factor” dla wyrobów długich wyprodukowanych w krajach
trzecich metodą DRI-EAF z benchmarkiem EAF, niezależnie od metody produkcji w kraju
pochodzenia, kalkulacja emisji na podstawie emisji kraju, w którym stal została pierwotnie
wytopiona i odlana (ang. „melt and pour”), uwzględnienie zastosowania mechanizmu CBAM
również dla wyrobów objętych procedurą uszlachetniania czynnego czy też wyłączenie
obowiązku raportowania dla instalacji z Unii Europejskiej eksportujących prekursory, które
są następnie przetwarzane w krajach trzecich i ponownie importowane do UE jako wyroby
CBAM.
-- 6 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 7 z 7
Z wyrazami szacunku
Miłosz Motyka
Minister
2025-08-07 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Ministerstwo Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Minister PrzemysłuMinisterMiłosz Motyka
BM-I.053.49.2025.TŚ
Warszawa, 2025-08-07
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10430 złożoną przez Pana Jarosława Sachajkę – posła na
Sejm RP i Panią Annę Gembicką – posłankę na Sejm RP w sprawie „podjęcia przez rząd
kompleksowych działań w celu ratowania sektora hutniczego oraz zapewnienia stabilności
finansów publicznych, bezpieczeństwa energetycznego i militarnego Polski”, przekazuję
odpowiedź przygotowaną również w oparciu o informacje przesłane przez Ministerstwo
Rozwoju i Technologii.
Dialog z przedstawicielami branży hutniczej został zapoczątkowany w Ministerstwie
Przemysłu już pod koniec ubiegłego roku poprzez organizację trójstronnego spotkania
dotyczącego sytuacji krajowego sektora hutniczego z udziałem przedstawicieli rządu, strony
społecznej oraz pracodawców, na którym omówiono kwestie głównych wyzwań dla branży.
W następstwie tego spotkania, 2 stycznia br. Minister Przemysłu Marzena Czarnecka
powołała Zespół do spraw opracowania rozwiązań mających na celu poprawę funkcjonowania
branży hutniczej. Członkami Zespołu są przedstawiciele resortów: Ministerstwa Przemysłu,
Ministerstwa Aktywów Państwowych, Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz
Ministerstwa Rozwoju i Technologii, a także przedstawiciel Polskich Sieci Energetycznych
oraz Hutniczej Izby Przemysłowo-Handlowej. Do zadań Zespołu należy:
▪ zapewnienie wsparcia Ministrowi w działaniach związanych z funkcjonowaniem
▪ krajowej branży hutniczej,
▪ zidentyfikowanie głównych wyzwań dla branży hutniczej, które wymagają
▪ interwencji na poziomie krajowym i europejskim,
▪ opracowanie propozycji działań kierunkowych oraz rekomendacji, mających na celu
▪ poprawę funkcjonowania branży hutniczej,
▪ zidentyfikowanie aktów prawnych, których zmiana będzie konieczna w celu
▪ poprawy funkcjonowania branży hutniczej,
▪ opiniowanie założeń oraz projektu krajowej strategii dla sektora hutnictwa.
Wynikiem prac Zespołu jest opracowany przez Ministerstwo Przemysłu „Plan działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego w Polsce”, który 13 czerwca br. został w celu
prekonsultacji opublikowany na stronie Ministerstwa (do pobrania tutaj). Dokument ma
charakter interwencyjny i systemowy. Uwzględnia sześć kluczowych obszarów:
konkurencyjność, bezpieczeństwo, środowisko, energia, dekarbonizacja oraz gospodarka
o obiegu zamkniętym w których zrealizowane zostaną (lub są już w trakcie realizacji)
następujące działania:
-- 1 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 2 z 7
▪ zmiany w systemie zamówień publicznych sprzyjające konkurencyjności polskich
przedsiębiorców,
▪ działania mające na celu promowanie i specjalizację polskich przedsiębiorców oraz
działania stymulujące polski przemysł do współpracy ze światowym sektorem
jądrowym,
▪ dokonanie uproszczeń proceduralnych w procesie gospodarki odpadami,
▪ ujednolicenie interpretacji przepisów przez organy wydające środowiskowe decyzje
administracyjne,
▪ reforma systemu rekompensat kosztów pośrednich dla sektorów energochłonnych,
▪ zwiększenie udziału przedsiębiorców energochłonnych w usługach elastyczności -
zapewnienie warunków do efektywnego wykorzystywania potencjału DSR,
▪ wsparcie dla wykorzystywania OZE,
▪ zwiększenie płynności na hurtowym rynku energii,
▪ zapewnienie dedykowanego finansowania projektów inwestycyjnych i badawczo
rozwojowych w przemyśle,
▪ ułatwienie importu złomu do Polski.
Plan wskazuje także na działania, co do których polski rząd nie może samodzielnie
podejmować decyzji, ponieważ pozostają one w kompetencji organów Unii Europejskiej.
Mają jednak stanowić swego rodzaju wyznaczniki do działań na arenie europejskiej. Są to
kwestie dotyczące m.in.:
▪ modernizacji unijnych środków ochrony handlu,
▪ wypracowania systemu taryfikacji zastępującego unijne środki ochronne na wyroby
stalowe z końcem czerwca 2026 r.,
▪ wypracowania rozwiązań zmierzających do eliminacji ceł nałożonych przez USA na
import stali z Unii Europejskiej,
▪ zabezpieczenia efektywności i szczelności mechanizmu CBAM,
▪ stworzenia definicji „zrównoważonej stali” opartej o zrównoważoną produkcję,
▪ wprowadzenia maksymalnej ceny pomostowej dla przemysłu energochłonnego
(poniżej 60 EUR/MWh) w postaci jednostronnych kontraktów różnicowych,
▪ dostosowania unijnych wytycznych dotyczących pomocy publicznej do możliwości
stosowania ulg w opłatach sieciowych dla odbiorców przemysłowych,
▪ przeznaczenia bezpośrednio części dochodów z systemu EU ETS na dekarbonizację
sektorów energochłonnych,
▪ ograniczenia eksportu złomu stalowego z Unii Europejskiej.
W ramach procesu prekonsultacji „Planu (…)”- 27 czerwca br. w siedzibie Śląskiego Urzędu
Wojewódzkiego, Ministerstwo Przemysłu zorganizowało spotkanie z udziałem strony
społecznej, na którym przedstawiono propozycję poszerzenia składu kolejnych spotkań
Zespołu o przedstawicieli pracowników i pracodawców branży hutniczej. 4 lipca br. odbyło
się już pierwsze spotkanie w nowym składzie, podczas którego omówiono proponowane
rozwiązania służące poprawie kondycji polskiego przemysłu w obszarze dot. energii. Kolejne
spotkania zaplanowano odpowiednio na 18 lipca, 1, 18 i 29 sierpnia oraz 12 i 26 września
bieżącego roku. Każde ze spotkań dotyczy konkretnego obszaru ujętego w planie, agenda
ustalana jest we współpracy i w oparciu o wnioski strony społecznej
a w posiedzeniach biorą również udział przedstawiciele właściwych w danej tematyce
resortów i instytucji.
Ministerstwo Przemysłu uruchomiło również dedykowany branży hutniczej adres e-mail
(hutnictwo@mp.gov.pl), za pośrednictwem którego można zgłaszać wszelkie propozycje
dotyczące opublikowanego przez Ministerstwo Przemysłu „Planu (…)”, sprawy dotyczące
prac realizowanych w ramach Zespołu, a także inne kwestie związane z hutnictwem, w tym
również chęć udziału w kolejnych posiedzeniach Zespołu.
Po zakończeniu spotkań w przedstawionej wyżej formule, zostanie opublikowany ostateczny
kształt „Planu działań dla zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego”, który być może
-- 2 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 3 z 7
zostanie poszerzony o kolejne obszary np. obronność. Należy podkreślić, że ze względu na
konieczność całościowego i wielopłaszczyznowego spojrzenia na problemy oraz szanse
rozwoju sektora stalowego, inicjatywy zawarte w „Planie (…)” stanowią wykaz konkretnych
działań o charakterze interwencyjnym, a cały dokument jest wstępem do stworzenia
branżowej strategii zrównoważonego rozwoju sektora stalowego w Polsce.
W związku z prowadzonym przez Ministerstwo Przemysłu bieżącym monitoringiem sytuacji
w sektorze stalowym w Polsce oraz opisanym wyżej aktywnym dialogiem ze związkami
zawodowymi i przedstawicielami branży, zidentyfikowano, że kluczowym wyzwaniem dla
funkcjonowania sektora są nadmiernie wysokie ceny energii elektrycznej. Problem ten
stanowi istotną barierę dla konkurencyjności krajowego przemysłu stalowego i wymaga
podjęcia skoordynowanych działań w zakresie polityki energetycznej oraz wsparcia
systemowego.
Działania, obejmujące wskazaną tematykę zostały ujęte w „Planie (…)” w ramach obszaru
„ENERGIA” i są koordynowane, zgodnie z właściwością przez Ministerstwo Rozwoju
i Technologii (MRiT). Kwestie dotyczące sytuacji przedsiębiorstw energochłonnych są
omawiane w ramach Zespołu do spraw przemysłowo-energetycznych, który jest organem
pomocniczym ministra właściwego do spraw gospodarki m.in. w zakresie identyfikacji barier
systemowych związanych z efektywnością i skutecznością funkcjonowania przepisów prawa
w obszarze sektora przemysłowo- energetycznego. W spotkaniach, w których biorą udział
przedstawiciele administracji rządowej i reprezentanci izb branżowych (w tym sektora
hutniczego), omawiane są wyzwania, przed którymi stoją branże energochłonne oraz
wskazywane są niezbędne do podjęcia działania w zakresie zachowania konkurencyjności.
Wynikiem uzgodnień podjętych podczas spotkania Zespołu w 2024 r. było powołanie
tematycznych podzespołów roboczych:
Podzespołu ds. modyfikacji zasad wypłaty rekompensat dla sektorów i podsektorów
energochłonnych na podstawie Ustawy z dnia 19 lipca 2019 r o systemie rekompensat
dla sektorów i podsektorów energochłonnych,
Podzespołu ds. instrumentów wsparcia w oparciu o Tymczasowe Kryzysowe
i Przejściowe ramy środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki po agresji
Rosji ma Ukrainę,
Podzespołu ds. reparametryzacji opłaty jakościowej poprzez liberalizację kryteriów
uprawniających do skorzystania z obniżonej stawki opłaty jakościowej w ramach
dotychczas przyjętego poziomu redukcji opłaty jakościowej dla odbiorcy specjalnego,
Podzespołu ds. wprowadzenia ceny pomostowej na energię elektryczną,
Wynikiem prac ww. gremiów są realizowane w MRiT działania mające na celu zapewnienie
wyższego poziomo bezpieczeństwa dla prowadzenia działalności w sektorze
energochłonnym:
1. Wsparcie przemysłu energochłonnego w związku z wysokimi cenami energii
elektrycznej i gazu. MRiT przygotowało rozwiązania wpływające na obniżenie
kosztów związanych z wysokimi cenami energii elektrycznej i gazu. Były to
programy zrealizowane w latach 2023 i 2024 pod nazwą: „Pomoc dla sektorów
energochłonnych związana z nagłymi wzrostami cen gazu ziemnego i energii
elektrycznej w 2022 r.”, „Pomoc dla przemysłu energochłonnego związana z cenami
gazu ziemnego i energii elektrycznej w 2023 r.”, „Pomoc dla przemysłu
energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej w 2024 r.”
W ramach programu za 2022 r. przedsiębiorcom wypłacono pomoc publiczną
o wartości ponad 2,3 mld zł. Program z 2023 r. zamknął się kwotą pomocy
w wysokości ponad 2,4 mld zł. Natomiast wsparcie udzielone przedsiębiorcom
energochłonnym w roku 2024 opiewało na ponad 363 mln zł. Z ww. pomocy
skorzystały także przedsiębiorstwa sektora hutniczego.
-- 3 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 4 z 7
2. Wprowadzenie mechanizmu zaliczkowego w ramach ustawy o systemie
rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych. MRiT koordynowało
prace nad postulowanym przez przedstawicieli przemysłu energochłonnego
zastosowaniu systemu zaliczek na poczet rekompensat. W ramach Ustawy o zmianie
niektórych ustaw w związku z wprowadzeniem centralnego systemu informacji o rynku
energii, zgłoszono poprawkę wprowadzającą zmiany w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r.
o systemie rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych. Poprawka
umożliwia szybsze i sprawniejsze procedowanie wypłaty rekompensat dla
przedsiębiorstw z sektorów energochłonnych oraz daje możliwość wypłaty zaliczek
dla tych firm, które w roku poprzednim otrzymały już rekompensaty. Ustawa została
opublikowana 10 czerwca 2025 r. i weszła w życie 11 czerwca 2025 r. System
rekompensat kosztów pośrednich CO₂ stanowi kluczowe narzędzie wsparcia dla
przemysłu energochłonnego w Polsce. Dzięki zmianom w ustawie
i wprowadzeniu systemu zaliczkowego, przemysł energochłonny otrzyma zastrzyk
finansowy, który zapewni stabilność prowadzenia działalności przez firmy oraz
utrzymanie płynności finansowej, co jest niezbędne dla utrzymania miejsc pracy
oraz zachowania konkurencyjności. Kwota rocznie wypłacanych rekompensat to
około 3 mld zł i korzysta z nich obecnie około 110 firm.
3. Mechanizm kontraktu różnicowego. Prace nad mechanizmem kontraktu
różnicowego toczą się w ramach Podzespołu ds. wprowadzenia w Polsce ceny
pomostowej na energię elektryczną, w którym uczestniczą przedstawiciele
Ministerstwa Rozwoju i Technologii i reprezentanci przemysłu energochłonnego. W
czasie spotkań w czerwcu br. zostały omówione założenia programu wsparcia
wzorowanego na włoskim programie Energy Release 2.0 odpowiednio
modyfikowanym do warunków w Polsce. Proponuje się, aby przyszłe rozwiązania
były wprowadzone przez ustawę o zaangażowaniu przemysłu energochłonnego
w rozwój niskoemisyjnych źródeł energii w systemie elektroenergetycznym, która
zakłada:
gwarantowaną cenę energii na poziomie 250 zł/MWh przez 5 lat,
wzrost zaangażowania kapitałowego w budowę instalacji OZE, co ma skutkować
pokryciem zużycia energii z własnych, niskoemisyjnych źródeł,
ochronę przed wahaniami cen surowców energetycznych oraz system dopłat.
Zakłada się, że mechanizm kontraktu różnicowego będzie nie tylko chronić przedsiębiorstwa
przed szokami cenowymi, ale też aktywizować je do współtworzenia zielonej transformacji.
Program będzie finansowany z Funduszu Rekompensat Pośrednich Kosztów Emisji (z części
niewykorzystanej na wypłatę rekompensat kosztów pośrednich), a szacunkowa wysokość
dofinansowania ma wynieść ok. 1,5 mld zł. rocznie, co wystarczy na dopłaty do ok. 6,2 TWh
energii elektrycznej zużywanej przez przemysł energochłonny.
4. Reforma opłaty jakościowej. Znaczące różnice w cenie energii elektrycznej dotyczą
nie tylko cen hurtowych, ale również komponentów regulacyjnych ─ w tym opłat
sieciowych oraz tzw. opłaty jakościowej. Ta ostatnia obejmuje m.in. koszty
rekompensat dla producentów OZE za nierynkowe redysponowanie mocy,
co stanowi dodatkowe i narastające obciążenie dla odbiorców końcowych, w tym
odbiorców z sektorów energochłonnych. MRiT stoi na stanowisku, że przemysł
energochłonny nie może i nie powinien być obciążany kosztami transformacji
energetycznej w sposób nieproporcjonalny do rzeczywistych korzyści, jakie z niej
uzyskuje. Obecna konstrukcja systemu opłat i mechanizmów wsparcia rodzi ryzyko
-- 4 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 5 z 7
nadmiernego transferu kosztów na odbiorców przemysłowych ─ w szczególności
tych, którzy ze względu na charakter swojej działalności nie mają technicznej
możliwości elastycznego zarządzania zużyciem energii lub szybkiego przejścia na
alternatywne źródła. Biorąc to pod uwagę, MRiT popierając postulat przedstawicieli
sektorów energochłonnych dotyczący obniżenia stawki opłaty jakościowej,
prowadzi w ramach Podzespołu ds. reparametryzacji opłaty jakościowej konsultacje
z Ministerstwem Klimatu i Środowiska i Polskimi Sieciami Energetycznymi
w sprawie rozwiązań umożliwiających obniżenie ww. opłaty. Niemniej w tym
przypadku konieczny jest consensus społeczny dotyczący obciążenia dodatkowymi
kosztami innych odbiorców. Dodatkowo takie rozwiązanie wymaga konsultacji
z Komisją Europejska na temat kwestii dotyczących dopuszczalności pomocy
publicznej.
Ponadto, w kwestii dotyczącej wskazanej w pytaniu nr 2 możliwości zablokowania wzrostu
cen prądu powyżej progu 60 €/MWh, należy wskazać, że częścią „Planu działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego” jest postulat dotyczący rozwiązania
przejściowego w postaci systemu bezpośrednich dopłat dla odbiorców w sytuacji, gdy
średnia cena energii na giełdzie w danym roku przekracza określony poziom np. 60
EUR/MWh (np. w formie jednostronnego kontraktu różnicowego). Działanie to wymaga
jednak przyjęcia przez Komisję Europejską regulacji/wytycznych dotyczących ustalenia
jednolitych zasad wsparcia przemysłu, zapewniających równe warunki konkurencji w całej
UE, umożliwiających wprowadzenie ceny pomostowej dla energii elektrycznej w Polsce na
poziomie poniżej 60 EUR/MWh dla firm przemysłowych, utrzymujących produkcję w kraju.
Jednym z kluczowych elementów w osiągnięciu neutralności klimatycznej do 2050 roku,
zgodnie z założeniami Europejskiego Zielonego Ładu jest transformacja sektora hutniczego,
który jest sektorem energochłonnym i opartym na procesach wysokoemisyjnych (np.
produkcja stali w piecach wielkopiecowych), a co za tym idzie - odpowiada za znaczną część
emisji gazów cieplarnianych w przemyśle ciężkim. Wdrożenie niskoemisyjnych technologii
wiąże się z bardzo wysokimi kosztami inwestycyjnymi, które przekraczają możliwości wielu
przedsiębiorstw hutniczych. Konieczność podjęcia działań na rzecz finansowania
transformacji sektora hutniczego jest dostrzegana przez poszczególne resorty, w tym
również w ramach toczących się w Ministerstwie Przemysłu prac nad „Planem działań dla
zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego”. W części europejskiej „Planu (…)” ujęte zostało
działanie w postaci ukierunkowania części dochodów z EU ETS, a także z nowo
projektowanego Funduszu Europejskiej Konkurencyjności (ang. European Competitiveness
Fund - ECF) na wsparcie dekarbonizacji i innowacyjnych technologii w sektorze hutniczym,
tak, aby zmniejszyć ryzyko inwestycyjne, obniżyć barierę wejścia dla nowych technologii
oraz zapewnić pomoc w rozwoju łańcuchów dostaw. W tym celu konieczna jest jednak
zmiana dyrektywy ETS w taki sposób, aby jasno wskazać konieczność przeznaczenia
środków na dekarbonizację przemysłową (m.in. poprzez wdrażanie technologii zielonego
wodoru, wychwytywania i składowania CO₂–CCUS, elektryfikacji procesów produkcyjnych,
działań efektywnościowych lub na cele ochrony środowiska). Część dochodów z aukcji
mogłaby zostać obligatoryjnie skierowana na projekty w sektorach przemysłowych,
wspierając tym samym innowacje i rozwój technologii. Plan przewiduje także konieczność
dopilnowania, aby nowo projektowany, zintegrowany z budżetem UE na okres 2028-2034
Europejski Fundusz Konkurencyjności zapewniał odpowiedni zakres wsparcia finansowego
i regulacyjnego dla przemysłu oraz uwzględniał specyfikę krajów członkowskich, w tym
Polski.
Co do wsparcia finansowego projektowanego dla sektora hutnictwa należy wskazać,
że obowiązująca ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2025, poz.
-- 5 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 6 z 7
126) przewiduje rozwiązania, mające na celu wspieranie sektora energochłonnego
z uwagi na wysokie koszty energii elektrycznej oraz przedsiębiorstw o określonym profilu
działalności. Zgodnie z art. 30 ust. 7a ustawy zwalnia się od akcyzy energię elektryczną
wykorzystywaną do celów redukcji chemicznej oraz w procesach elektrolitycznych,
metalurgicznych i mineralogicznych. Ponadto, zgodnie z art. 31d ustawy o podatku
akcyzowym, zwalnia się od akcyzy zakłady energochłonne, wykorzystujące energię
elektryczną, które spełniają określone warunki (m.in. wykonują działalność gospodarczą
oznaczoną określonymi kodami PKD, prowadzą księgi rachunkowe oraz nie korzystają
w stosunku do tej energii elektrycznej ze zwolnienia od akcyzy, o którym mowa powyżej).
Zwolnienie realizowane jest przez zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej
wykorzystanej przez ten zakład.
Wszystkie ww. działania mające na celu poprawę sytuacji w sektorze hutniczym oraz
umożliwienie sprawnej transformacji w hutnictwie stanowią inwestycję w niezależność
przemysłową i ciągłość dostaw strategicznych materiałów. Transformacja sektora
hutniczego – poprzez modernizację technologii, dekarbonizację procesów produkcyjnych
i unowocześnienie infrastruktury – ma kluczowe znaczenie dla utrzymania suwerenności
przemysłowej Polski, ze względu na strategiczne znaczenie stali dla krajowej gospodarki.
Inwestowanie w transformację hutnictwa pozwala na redukcję zależności od importu
surowców i półproduktów z niestabilnych regionów oraz zapewnienie ciągłości dostaw
materiałów strategicznych dla kluczowych sektorów gospodarki.
Odpowiednio wykorzystany jako narzędzie strategiczne podatek CBAM, nakładający na
importerów obowiązek zakupu certyfikatów CBAM, które odzwierciedlają emisje CO₂
powstałe przy produkcji importowanych towarów również może przyczynić się do większej
niezależności surowcowej i przemysłowej. Zabezpieczenie efektywności i szczelności tego
mechanizmu jest także przedmiotem projektowanych dla sektora hutniczego działań ujętych
w „Planie działań dla zrównoważonego rozwoju przemysły stalowego w Polsce”
w którym przedstawiona została lista postulowanych ulepszeń mechanizmu CBAM
tj. wprowadzenie rozwiązań pozwalających uniknąć zjawiska przerzucania zasobów (ang.
resource shuffling), wprowadzenie rozwiązania dla eksportu wyrobów z Unii Europejskiej
wchodzących w zakres produktowy mechanizmu CBAM, rozszerzenie zakresu
produktowego mechanizmu na wyroby stalowe z dalszego etapu łańcucha wartości (ang.
downstream), ustalenie krajowych wartości domyślnych na poziomie rzeczywistych emisji
największych emitentów dla danego wyrobu oraz zastosowanie odpowiedniego narzutu na
tym poziomie (ang. mark-up) w okresie właściwym, brak rozszerzenia CBAM na emisje
pośrednie, jeśli negatywnie wpłynie to na zdolności dekarbonizacyjne w Unii Europejskiej,
powiązanie wskaźnika „CBAM factor” dla wyrobów długich wyprodukowanych w krajach
trzecich metodą DRI-EAF z benchmarkiem EAF, niezależnie od metody produkcji w kraju
pochodzenia, kalkulacja emisji na podstawie emisji kraju, w którym stal została pierwotnie
wytopiona i odlana (ang. „melt and pour”), uwzględnienie zastosowania mechanizmu CBAM
również dla wyrobów objętych procedurą uszlachetniania czynnego czy też wyłączenie
obowiązku raportowania dla instalacji z Unii Europejskiej eksportujących prekursory, które
są następnie przetwarzane w krajach trzecich i ponownie importowane do UE jako wyroby
CBAM.
-- 6 of 7 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 7 z 7
Z wyrazami szacunku
Miłosz Motyka
Minister
2025-08-07 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Ministerstwo Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --