Interpelacja w sprawie objęcia dzieci z ciężkimi alergiami odpowiednimi regulacjami w ramach nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10424
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie objęcia dzieci z ciężkimi alergiami odpowiednimi regulacjami w ramach nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3
Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj, Anna Dąbrowska-Banaszek
Data wpływu: 19-06-2025
Szanowna Pani Minister,
na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano w dniu 6 czerwca br. projekt nowelizacji ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (nr projektu: UD181) wraz z uzasadnieniem.
Nowelizacja ta przewiduje szereg pozytywnych zmian, takich jak:
wprowadzenie nowej formy opieki – punktu dziennej opieki,
poprawa statusu zawodowego opiekunów (m.in. przez ustanowienie statusu funkcjonariusza publicznego),
obowiązkowe szkolenia i rozwój zawodowy kadry opiekuńczej,
cyfryzacja i centralny rejestr instytucji opieki,
ujednolicenie standardów opieki obowiązujących w całym kraju.
W tym kontekście zwracam ponownie uwagę na istotny problem, z jakim mierzą się rodziny dzieci z ciężkimi alergiami – w szczególności tych, które wymagają posiadania i możliwości użycia adrenaliny (np. w postaci EpiPen) w przypadku nagłej reakcji anafilaktycznej.
W mediach i wypowiedziach ekspertów coraz częściej pojawiają się informacje o przypadkach odmowy przyjęcia dziecka do żłobka lub przedszkola z uwagi na alergię i konieczność zapewnienia bezpieczeństwa w przypadku wstrząsu anafilaktycznego. Dla przykładu, jak informowały media, chłopiec uczulony na orzechy został odrzucony przez 25 na 27 przedszkoli z uwagi na ryzyko związane z reakcją anafilaktyczną i konieczność stosowania adrenaliny. Placówki obawiały się odpowiedzialności oraz braku jasnych regulacji umożliwiających personelowi podawanie leku ratującego życie. Podobne doniesienia były sygnalizowane przez rzecznika praw dziecka i organizacje rodziców.
Obecnie brak jest przepisów wprost pozwalających pracownikom żłobków i przedszkoli na podanie adrenaliny, mimo że jest to lek pierwszego wyboru w sytuacji zagrożenia życia. Problem dotyczy zarówno aspektu formalnego (czy pracownik ma prawo to zrobić), jak i praktycznego (czy jest do tego przeszkolony oraz czy jest ubezpieczony).
Z powodu rosnącej liczby dzieci cierpiących na ciężkie alergie oraz dynamicznie zwiększającej się liczby przypadków reakcji anafilaktycznych zapewnienie bezpieczeństwa wszystkim dzieciom – niezależnie od stanu zdrowia – powinno stanowić integralną część systemu opieki nad dziećmi do lat 3.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
Czy ministerstwo planuje uwzględnienie w procedowanej nowelizacji przepisów umożliwiających podanie (regulujących możliwość podania) adrenaliny (np. EpiPen) dzieciom w żłobkach i punktach opieki dziennej w razie wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego?
Czy ministerstwo rozważa objęcie tematów związanych z alergiami pokarmowymi oraz reakcjami anafilaktycznymi programem obowiązkowych szkoleń dla opiekunów dzieci w żłobkach?
Czy możliwe jest wprowadzenie rozwiązań systemowych, które umożliwią placówkom żłobkowym i opiekunom sprawowanie opieki nad dziećmi z alergiami w sposób bezpieczny i zgodny z prawem (np. przez zapewnienie szkoleń, ubezpieczenia OC, odpowiedniego zapisu w regulaminach)?
Czy ministerstwo planuje jakiekolwiek działania mające na celu przeciwdziałanie wykluczaniu dzieci z alergiami z dostępu do instytucjonalnej opieki nad dziećmi do lat 3?
Sekretarz stanu Aleksandra Gajewska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3735 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.297.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10424 Pań Posłanek Agnieszki Ścigaj i Anny Dąbrowskiej-
Banaszek, w sprawie alergii wśród dzieci objętych systemem opieki nad dziećmi w wieku do
lat 3, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Odnośnie do uwzględnienia w nowelizacji ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi
w wieku do lat 3 (Dz.U. z 2024r. poz. 338) przepisów regulujących podawanie dzieciom
przebywającym w instytucjach opieki adrenaliny w razie wystąpienia u nich szoku
anafilaktycznego informuję, iż podjęcie prac zmierzających do wprowadzenia tego rodzaju
regulacji wykracza poza właściwość Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Przekazuję jednakże, zgodnie z informacją uzyskaną z resortu podległego właściwemu w tym
zakresie Ministrowi Zdrowia, iż ustawą z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy
o Państwowym Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz.
637) zmieniono definicję pierwszej pomocy, która w zaktualizowanej treści obowiązuje od
30 maja br.
Zgodnie z nową definicją pierwsza pomoc to zespół czynności podejmowanych w celu
ratowania osoby w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego wykonywanych przez osobę
znajdującą się w miejscu zdarzenia, w tym z wykorzystaniem m.in. produktów leczniczych
dostępnych na miejscu zdarzenia, dopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej. Pojęcie to obejmuje zatem podanie dostępnych na miejscu zdarzenia leków - nie
tylko – jak miało to miejsce dotychczas - tych wydawanych bez recepty. Dotyczy to także
podania osobie adrenaliny w przypadku wystąpienia u niej wstrząsu anafilaktycznego.
Z charakterystyki produktu leczniczego (ChPL) zawierającego adrenalinę jako substancję
czynną wynika, że wszystkich pacjentów, którym się go przepisuje, należy dokładnie
poinformować o wskazaniach do stosowania oraz właściwym sposobie jego podawania.
ChPL zaleca również przeszkolenie osób z najbliższego otoczenia pacjenta (np. rodziców
dzieci, ich opiekunów, czy nauczycieli) z poprawnego stosowania produktu w nagłym
przypadku, wymagającym pilnego udzielenia mu pomocy (nieudzielnie osobie potrzebującej
pomocy w sytuacji grożącej jej bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo
ciężkiego uszczerbku na zdrowiu jest przestępstwem z art. 162 §1 Kodeksu karnego - Dz.U.
z 2025 r. poz. 383).
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej trwają prace mające przyczynić się do
podniesienia jakości świadczonych usług i bezpieczeństwa dzieci korzystających z usług
instytucji sprawujących opiekę nad małymi dziećmi. W związku z procedowaną nowelizacją
ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 prowadzone będą
konsultacje dotyczące treści jej zapisów.
Dążąc do ustanowienia jak najwyższych standardów opieki w placówkach dla dzieci do lat 3,
Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Społecznej prowadzi prace nad rozporządzeniem mającym określić wymagania żywieniowe
w żłobkach i klubach dziecięcych. Wdrożenie odpowiednich regulacji w tym zakresie
zapewni uczęszczającym do placówek dzieciom dostęp do wysokiej jakościowo żywności, co
ma kluczowe znaczenie dla zabezpieczenia ich zdrowia i prawidłowego rozwoju.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --