Interpelacja w sprawie realizacji priorytetów polskiej prezydencji w Radzie UE w obszarze polityki klimatyczno-środowiskowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10420
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie realizacji priorytetów polskiej prezydencji w Radzie UE w obszarze polityki klimatyczno-środowiskowej
Zgłaszający: Anna Gembicka, Jarosław Sachajko
Data wpływu: 19-06-2025
Szanowna Pani Minister,
objęcie przez Polskę prezydencji w Radzie Unii Europejskiej daje naszemu państwu unikalną możliwość wpływania na kierunki unijnej polityki – w tym także w jednym z najistotniejszych i zarazem najbardziej kontrowersyjnych obszarów, jakim jest polityka środowiskowa i klimatyczna. Powinna to być szansa na wzmocnienie głosu państw członkowskich, które chcą chronić swoje gospodarki przed kosztami i skutkami polityki oderwanej od realiów.
W ostatnich latach obserwujemy narastającą presję ideologiczną w ramach tzw. Europejskiego Zielonego Ładu, którego postulaty promuje Europejska Partia Ludowa. Zamiast uczciwego dialogu i rzetelnej oceny skutków społecznych, mamy do czynienia z radykalnymi regulacjami forsowanymi pod hasłem „neutralności klimatycznej”. Ich skutkiem są coraz wyższe koszty energii, żywności i produkcji – uderzające w rolników, przedsiębiorców i zwykłe rodziny. Unijna polityka klimatyczna przekształciła się w projekt ideologiczny, który zagraża suwerenności państw członkowskich oraz równości warunków konkurencji na jednolitym rynku.
W tym kontekście Polska – jako państwo sprawujące prezydencję – powinna jednoznacznie upomnieć się o:
– zrównoważony rozwój oparty na realnych możliwościach państw członkowskich,
– obronę konkurencyjności europejskiego i polskiego przemysłu,
– odrzucenie skrajnych regulacji uderzających w rolnictwo, transport i energetykę.
Z dokumentu programowego prezydencji wynika, że Polska zadeklarowała wsparcie dla: – celów klimatycznych UE do 2040 r.,
– dostosowania ekosystemów do zmiany klimatu,
– poprawy jakości powietrza,
– walki z rzekomą dezinformacją odnoszącą się do polityki UE.
W związku z powyższym proszę uprzejmie Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie konkretne stanowiska zgłosiła Polska w negocjacjach dotyczących celu redukcji emisji gazów cieplarnianych do 2040 roku? Czy strona polska sprzeciwiła się forsowaniu nierealnych celów obciążających gospodarki Europy Środkowo-Wschodniej?
Czy podczas prezydencji Polska jednoznacznie podniosła konieczność rewizji lub wstrzymania niektórych elementów Zielonego Ładu, które są społecznie i ekonomicznie nieakceptowalne? Jeśli tak, w jakich dokumentach i formach zostało zaprezentowane takie stanowisko i jakie były jego główne tezy?
Jakie działania zostały podjęte na forum Rady ds. Środowiska w obronie polskiego rolnictwa i przemysłu, szczególnie wobec planowanych unijnych regulacji w zakresie bioróżnorodności, wody i emisji metanu?
Czy Polska postulowała rewizję systemu ETS, który skutkuje drastycznym wzrostem kosztów energii i ciepła systemowego, a jednocześnie stwarza przestrzeń do spekulacji finansowej kosztem obywateli? Proszę o przedstawienie dokumentów odnoszących się do tych kwestii, łącznie z informacją w jakich terminach i formach było wyrażane stanowisko Polski oraz jakie były główne tezy?
Czy ministerstwo zgłosiło sprzeciw wobec nadmiernego przenoszenia odpowiedzialności klimatycznej na państwa członkowskie, przy jednoczesnym braku odpowiedzialności za realne skutki społeczne i gospodarcze?
Czy Polska wykorzystała prezydencję do promowania atomu i SMR jako strategicznych technologii, a nie tylko „opcjonalnych rozwiązań” ignorowanych w części unijnych dokumentów?
Czy zostanie sporządzony i udostępniony publicznie raport podsumowujący działania prezydencji w obszarze środowiska, wraz z oceną skuteczności reprezentowania polskiego interesu narodowego?
Minister Paulina Hennig-Kloska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7626 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
DSM-UE.050.5.2025.AJ
3868082.15449227.12414321
Warszawa, 29-06-2025
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Odpowiedź na interpelację Posłanki Anny Gembickiej i Posła
Jarosław Sachajko w sprawie realizacji priorytetów polskiej prezydencji w
Radzie UE w obszarze polityki klimatyczno-środowiskowej, K10INT10420
Jakie konkretne stanowiska zgłosiła Polska w negocjacjach dotyczących celu
redukcji emisji gazów cieplarnianych do 2040 roku? Czy strona polska
sprzeciwiła się forsowaniu nierealnych celów obciążających gospodarki Europy
Środkowo-Wschodniej?
Formalne negocjacje w sprawie ustalenia celu redukcji emisji gazów
cieplarnianych do 2040 roku, stanowiącego element rewizji Europejskiego
Prawa Klimatycznego, nie rozpoczęły się podczas polskiej prezydencji z
uwagi na brak stosownego wniosku legislacyjnego Komisji Europejskiej.
Zgodnie z planem prac Komisji, wniosek w tej sprawie ma zostać
przedstawiony 2 lipca 2025 r., a więc po zakończeniu polskiej prezydencji.
Polska prezydencja zainicjowała natomiast debatę na temat aktualnych
inicjatyw Komisji Europejskiej, w tym środowiskowych aspektów Czystego
Ładu Przemysłowego oraz Planu działania na rzecz przystępnych cen energii.
W ramach swojej funkcji podkreślała konieczność prowadzenia
pragmatycznej polityki wspierającej konkurencyjność gospodarki.
Czy podczas prezydencji Polska jednoznacznie podniosła konieczność rewizji lub
wstrzymania niektórych elementów Zielonego Ładu, które są społecznie i
ekonomicznie nieakceptowalne? Jeśli tak, w jakich dokumentach i formach
zostało zaprezentowane takie stanowisko i jakie były jego główne tezy?
Założenia programowe polskiej prezydencji zostały przedstawione w
publicznie dostępnym dokumencie Program polskiej prezydencji w Radzie Unii
-- 1 of 4 --
Europejskiej oraz w ramach publicznych wystąpień członków Rady Ministrów
przed Parlamentem Europejskim.
W ramach pracy nad konkretnymi wnioskami legislacyjnymi polska
prezydencja uwzględniała skutki społeczne i ekonomiczne legislacji m.in. w
zgodzie z postulatami upraszczania prawa UE i redukcji obciążeń
administracyjnych. Przykładowo w czasie polskiej prezydencji Rada UE
przyjęła ułatwienia dla producentów samochodu w zakresie redukcji emisji
CO2 w latach 2025-2027. Rada UE osiągnęła również kompromis z
Parlamentem Europejskim w ramach mechanizmu CBAM (mechanizm
dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2), który
wprowadził nowy próg de minimis wyłączający z zakresu CBAM około 90%
importerów.
Jakie działania zostały podjęte na forum Rady ds. Środowiska w obronie
polskiego rolnictwa i przemysłu, szczególnie wobec planowanych unijnych
regulacji w zakresie bioróżnorodności, wody i emisji metanu?
Kwestie dotyczące rolnictwa i rybołówstwa były prowadzone przede
wszystkim w ramach Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa, której prace
koordynuje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Natomiast obszar
przemysłu i rynku wewnętrznego pozostaje w kompetencji Rady ds.
Konkurencyjności, koordynowanej przez Ministerstwo Rozwoju i
Technologii.
W ramach Rady ds. Środowiska Ministerstwo Klimatu i Środowiska 27 marca
2025 r. zainicjowało debatę na temat komunikatu Komisji „Wizja dla
Rolnictwa i Żywności”, podkreślając strategiczne znaczenie rolnictwa także
dla zachowania stabilnych ekosystemów.
W zakresie Rady ds. Środowiska polska prezydencji koordynowała również
prace legislacyjne nad dyrektywą w zakresie substancji priorytetowych w
wodzie oraz pakietu regulacji „Jedna substancja, jedna ocena”.
Prace nad dyrektywą w zakresie substancji priorytetowych nie zostały
zamknięte w czasie polskiej prezydencji. Instytucją wiodąca dla tej regulacji
jest Ministerstwo Infrastruktury.
W zakresie pakietu regulacji „Jedna substancja, jedna ocena” Rada UE
osiągnęła kompromis z Parlamentem Europejskim. Instytucją wiodąca dla tej
regulacji jest Ministerstwo Zdrowia.
W zakresie Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2024/1787 z dnia 13 czerwca 2024 r. w sprawie redukcji emisji metanu
w sektorze energetycznym oraz zmieniającego rozporządzenie (UE)
2019/942 w trakcie trwania polskiej prezydencji nie były prowadzone prace
legislacyjne.
-- 2 of 4 --
W przyjętych 17 czerwca 2025 r. Konkluzjach prezydencji wyznaczających
ramy dalszej integracji i poprawy bezpieczeństwa na rynku energii przyjętych
wskazano, że istniejący dorobek prawny UE w dziedzinie energii może
wymagać uproszczenia w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla
państw członkowskich, przemysłu i obywateli oraz w celu zapewnienia
równych warunków działania wszystkim podmiotom gospodarczym, na
przykład w kontekście rozporządzenia w sprawie redukcji emisji metanu przy
jednoczesnym zachowaniu strategicznej autonomii UE.
Czy Polska postulowała rewizję systemu ETS , który skutkuje drastycznym
wzrostem kosztów energii i ciepła systemowego, a jednocześnie stwarza
przestrzeń do spekulacji finansowej kosztem obywateli? Proszę o przedstawienie
dokumentów odnoszących się do tych kwestii, łącznie z informacją w jakich
terminach i formach było wyrażane stanowisko Polski oraz jakie były główne
tezy?
Zmiany w systemie EU ETS wymagają inicjatywy legislacyjnej Komisji
Europejskiej. Prace nad zaplanowaną na 2026 r. rewizją dyrektywy EU ETS
oraz rezerwy stabilności rynkowej (MSR) rozpoczęły się w kwietniu tego
roku poprzez ogłoszenie konsultacji publicznych przez Komisję.
Ministerialna debata na temat funkcjonowania systemu handlu emisjami, w
tym propozycji stabilizacji cen uprawnień, odbyła się 27 marca 2025 r.
podczas posiedzenia Rady ds. Środowiska, na podstawie informacji
przedstawionej przez Francję.
Czy Ministerstwo zgłosiło sprzeciw wobec nadmiernego przenoszenia
odpowiedzialności klimatycznej na państwa członkowskie, przy jednoczesnym
braku odpowiedzialności za realne skutki społeczne i gospodarcze?
Zgodnie z publicznie dostępnym programem polska prezydencja w zakresie
polityki klimatycznej koncentrowała się na działaniach służących budowie
odporności środowiska i społeczeństw na zmiany klimatyczne, co jest pilnym
wyzwaniem w obliczu klęsk żywiołowych.
W swoich działaniach jako prezydencja Polska reprezentowała głos państw
członkowskich, pracując na rzecz trwałych kompromisów uwzględniających
zróżnicowaną sytuację członków UE i ich prawo do decydowania o własnym
miksie energetycznym.
Czy Polska wykorzystała prezydencję do promowania atomu i SMR jako
strategicznych technologii, a nie tylko „opcjonalnych rozwiązań” ignorowanych
w części unijnych dokumentów?
Tak, nutralność technologiczna była jedną z podstaw programowych polskiej
prezydencji.
-- 3 of 4 --
W zakresie szczegółowych kwestii z wykorzystywaniem energii i energetyki
jądrowej zwracam uwagę na właściwość Ministerstwa Przemysłu w tym
zakresie.
Czy zostanie sporządzony i udostępniony publicznie raport podsumowujący
działania prezydencji w obszarze środowiska, wraz z oceną skuteczności
reprezentowania polskiego interesu narodowego?
Działania prezydencji były na bieżąco komunikowane na stronie
internetowej Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz na oficjalnej stronie
prezydencji prowadzonej przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów.
Po zakończeniu prezydencji planowana jest publikacja kompleksowego
podsumowania jej działań w poszczególnych obszarach.
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
DW Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --