Interpelacja nr 10371
Interpelacja w sprawie nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między ZUS a NFZ
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między ZUS a NFZ
Interpelacja nr 10371
do ministra zdrowia
w sprawie nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między ZUS a NFZ
Zgłaszający: Urszula Nowogórska
Data wpływu: 17-06-2025
Szanowna Pani Minister, do mojego biura poselskiego docierają sygnały o rosnącej liczbie przypadków, w których obywatele, pomimo formalnego zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego, figurują w systemie Narodowego Funduszu Zdrowia jako osoby nieubezpieczone. Dotyczy to m.in. studentów, którzy po zakończeniu pobierania renty rodzinnej po ukończeniu 25. roku życia są ponownie zgłaszani do ubezpieczenia jako członkowie rodziny osób pracujących. W praktyce oznacza to, że mimo poprawnego i terminowego zgłoszenia przez pracodawców oraz przesłania niezbędnych dokumentów do ZUS i NFZ, system NFZ nie aktualizuje danych na czas. Osoby te nie mogą skorzystać z pomocy medycznej ani otrzymać Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. Urzędnicy zaś nie dysponują narzędziami, które umożliwiałyby ręczne zatwierdzenie ubezpieczenia na podstawie przedstawionych zaświadczeń.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
1. Z czego wynikają opóźnienia w aktualizacji danych między ZUS a NFZ?
2. Czy ministerstwo planuje usprawnienie synchronizacji danych między tymi instytucjami?
3. Czy możliwe jest wprowadzenie awaryjnej procedury ręcznego zatwierdzania ubezpieczenia w sytuacjach nagłych?
4. Kto ponosi odpowiedzialność za błędy systemowe, które pozbawiają obywateli dostępu do świadczeń zdrowotnych?
Obywatele nie powinni być ofiarami niedoskonałości cyfrowej administracji. Cyfryzacja powinna usprawniać państwo, a nie spychać odpowiedzialność z systemu na obywatela. Z poważaniem
Interpelacja nr 10371
do ministra zdrowia
w sprawie nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między ZUS a NFZ
Zgłaszający: Urszula Nowogórska
Data wpływu: 17-06-2025
Szanowna Pani Minister, do mojego biura poselskiego docierają sygnały o rosnącej liczbie przypadków, w których obywatele, pomimo formalnego zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego, figurują w systemie Narodowego Funduszu Zdrowia jako osoby nieubezpieczone. Dotyczy to m.in. studentów, którzy po zakończeniu pobierania renty rodzinnej po ukończeniu 25. roku życia są ponownie zgłaszani do ubezpieczenia jako członkowie rodziny osób pracujących. W praktyce oznacza to, że mimo poprawnego i terminowego zgłoszenia przez pracodawców oraz przesłania niezbędnych dokumentów do ZUS i NFZ, system NFZ nie aktualizuje danych na czas. Osoby te nie mogą skorzystać z pomocy medycznej ani otrzymać Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. Urzędnicy zaś nie dysponują narzędziami, które umożliwiałyby ręczne zatwierdzenie ubezpieczenia na podstawie przedstawionych zaświadczeń.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
1. Z czego wynikają opóźnienia w aktualizacji danych między ZUS a NFZ?
2. Czy ministerstwo planuje usprawnienie synchronizacji danych między tymi instytucjami?
3. Czy możliwe jest wprowadzenie awaryjnej procedury ręcznego zatwierdzania ubezpieczenia w sytuacjach nagłych?
4. Kto ponosi odpowiedzialność za błędy systemowe, które pozbawiają obywateli dostępu do świadczeń zdrowotnych?
Obywatele nie powinni być ofiarami niedoskonałości cyfrowej administracji. Cyfryzacja powinna usprawniać państwo, a nie spychać odpowiedzialność z systemu na obywatela. Z poważaniem
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Dużo ogólników
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
60%
Konkretność
40%
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„nie posiada danych”
(brak danych / ewidencji w resorcie)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5317 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLU.050.28.2025.EW
Warszawa, 10 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W związku z interpelacją Pani Urszuli Nowogórskiej, Posłanki na Sejm RP w sprawie
nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między Zakładem
Ubezpieczeń Społecznych a Narodowym Funduszem Zdrowia (nr 10371), przesłaną
przy piśmie Pana Krzysztofa Bosaka, Wicemarszałka Sejmu RP z dnia 23 czerwca 2025 r.,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odnosząc się do najważniejszej kwestii poruszonej w interpelacji dotyczącej pozbawiania
świadczeniobiorców dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej w związku z ewentualnym
wystąpieniem błędów systemowych przy potwierdzaniu prawa do świadczeń, należy
podkreślić, że w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 146 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o świadczeniach”
przyjęto rozwiązania wykluczające możliwość nieuzyskania świadczenia, w przypadku gdy
świadczeniobiorca ma błędny status w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych.
Ustawa o świadczeniach przewiduje trzy równorzędne sposoby potwierdzania prawa do
świadczeń. Podstawowym i powszechnym sposobem jest potwierdzenie prawa do
świadczeń na podstawie dokumentu elektronicznego, generowanego na podstawie numeru
PESEL, który potwierdza, że dana osoba posiada prawo do świadczeń za pośrednictwem
systemu Elektronicznej Weryfikacji Uprawnień Świadczeniobiorców (eWUŚ). Jeżeli system
eWUŚ nie potwierdza prawa do świadczeń świadczeniobiorca może potwierdzić to prawo
przez złożenie pisemnego oświadczenia o przysługującym prawie do świadczeń albo
przedstawić dokument potwierdzający to prawo. Świadczeniodawca nie może odmówić
świadczeniobiorcy udzielania świadczenia jeżeli uzyska potwierdzenie w którykolwiek ze
wskazanych sposobów.
Odpowiadając na pytania dotyczące synchronizacji wymiany danych między Zakładem
Ubezpieczeń Społecznych a Narodowym Funduszem Zdrowia oraz opóźnień w tym
zakresie, warto wskazać, że wymiana informacji pomiędzy tymi instytucjami odbywa się na
podstawie interfejsów. Jest to optymalna forma komunikacji, a Fundusz ma zapewnioną
możliwość pozyskiwania danych w trybie 24 godzinnym z kont ubezpieczonych
dotyczących okresów i tytułów ubezpieczenia w ZUS1. Narodowy Fundusz Zdrowia
dotychczas nie odnotowywał awarii technicznych w dostępie do systemu komunikacji
z ZUS, które miały wpływ na ustalenie poprawnego statusu ubezpieczenia
świadczeniobiorców ani nie odnotował przypadków dotyczących opóźnień w wymianie
danych.
Zasilanie Centralnego Wykazu Ubezpieczonych odbywa się na poziomie Centrali Funduszu
1 tzw. pliki ZTU - zapytanie o tytuł ubezpieczenia wg ZUS i ITU - informacja o tytule
ubezpieczenia wg ZUS oraz pliki ZTC/ITC - analogicznie, dotyczące kont członków rodziny.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
niezwłocznie po otrzymaniu danych z ZUS, który po przetworzeniu ich zgodnie z
przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, z późn.
zm.) zobowiązany jest je przekazać w trybie i na zasadach określonych w art. 87 ust. 7
ustawy o świadczeniach. Narodowy Fundusz Zdrowia nie posiada danych źródłowych, a
jest jedynie wtórnym ich odbiorcą. Poprawność stanu bazy uzależniona jest od
przekazywania poprawnych danych przy zgłaszaniu do ubezpieczenia zdrowotnego.
Wszelkie braki, czy błędne dane nadesłane ze źródeł, jeżeli tylko jest to możliwe,
korygowane są na poziomie Funduszu na podstawie dokumentów przedkładanych przez
samych ubezpieczonych lub w ramach elektronicznych zapytań w trybie online. Fundusz
nie ma podstaw prawnych do prowadzenia weryfikacji zgłoszeń do ubezpieczenia u
płatników. Uprawnienia do weryfikacji danych od płatnika, korygowania danych i
kontrolowania płatników ma Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W każdym przypadku, w
którym Fundusz może mieć wpływ na jakość danych, podejmowane są wszelkie kroki aby
informacje te były bieżące, prawdziwe i jak najbardziej aktualne.
Odnosząc się do pytania o wprowadzenie awaryjnej procedury ręcznego zatwierdzania
ubezpieczenia w sytuacjach nagłych, należy wskazać, że poszczególne oddziały
wojewódzkie Funduszu mają możliwość ręcznej edycji danych w Centralnym Wykazie
Ubezpieczonych oraz mogą na bieżąco wysyłać do ZUS zapytania o tytuł i okres
ubezpieczenia. Jednocześnie należy podkreślić, że w przypadkach nagłych, ustawa
wprowadza odstępstwo od podstawowej zasady konieczności potwierdzania prawa do
świadczeń przed udzieleniem świadczenia i dopuszcza potwierdzenie tego prawa w okresie
późniejszym, co wyklucza sytuację braku możliwości dostępu do świadczeń z powodu
trudności w potwierdzeniu praw do świadczeń.
Należy także wskazać, że każdy indywidualny przypadek, w którym system eWUŚ błędnie
nie potwierdza prawa do świadczeń powinien być zgłoszony właściwemu oddziałowi
Narodowego Funduszu Zdrowia, który w każdym takim przypadku podejmuje
postępowanie wyjaśniające w celu ustalenie przyczyny nieprawidłowego statusu.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLU.050.28.2025.EW
Warszawa, 10 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W związku z interpelacją Pani Urszuli Nowogórskiej, Posłanki na Sejm RP w sprawie
nieprawidłowego działania cyfrowych systemów wymiany danych między Zakładem
Ubezpieczeń Społecznych a Narodowym Funduszem Zdrowia (nr 10371), przesłaną
przy piśmie Pana Krzysztofa Bosaka, Wicemarszałka Sejmu RP z dnia 23 czerwca 2025 r.,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odnosząc się do najważniejszej kwestii poruszonej w interpelacji dotyczącej pozbawiania
świadczeniobiorców dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej w związku z ewentualnym
wystąpieniem błędów systemowych przy potwierdzaniu prawa do świadczeń, należy
podkreślić, że w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 146 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o świadczeniach”
przyjęto rozwiązania wykluczające możliwość nieuzyskania świadczenia, w przypadku gdy
świadczeniobiorca ma błędny status w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych.
Ustawa o świadczeniach przewiduje trzy równorzędne sposoby potwierdzania prawa do
świadczeń. Podstawowym i powszechnym sposobem jest potwierdzenie prawa do
świadczeń na podstawie dokumentu elektronicznego, generowanego na podstawie numeru
PESEL, który potwierdza, że dana osoba posiada prawo do świadczeń za pośrednictwem
systemu Elektronicznej Weryfikacji Uprawnień Świadczeniobiorców (eWUŚ). Jeżeli system
eWUŚ nie potwierdza prawa do świadczeń świadczeniobiorca może potwierdzić to prawo
przez złożenie pisemnego oświadczenia o przysługującym prawie do świadczeń albo
przedstawić dokument potwierdzający to prawo. Świadczeniodawca nie może odmówić
świadczeniobiorcy udzielania świadczenia jeżeli uzyska potwierdzenie w którykolwiek ze
wskazanych sposobów.
Odpowiadając na pytania dotyczące synchronizacji wymiany danych między Zakładem
Ubezpieczeń Społecznych a Narodowym Funduszem Zdrowia oraz opóźnień w tym
zakresie, warto wskazać, że wymiana informacji pomiędzy tymi instytucjami odbywa się na
podstawie interfejsów. Jest to optymalna forma komunikacji, a Fundusz ma zapewnioną
możliwość pozyskiwania danych w trybie 24 godzinnym z kont ubezpieczonych
dotyczących okresów i tytułów ubezpieczenia w ZUS1. Narodowy Fundusz Zdrowia
dotychczas nie odnotowywał awarii technicznych w dostępie do systemu komunikacji
z ZUS, które miały wpływ na ustalenie poprawnego statusu ubezpieczenia
świadczeniobiorców ani nie odnotował przypadków dotyczących opóźnień w wymianie
danych.
Zasilanie Centralnego Wykazu Ubezpieczonych odbywa się na poziomie Centrali Funduszu
1 tzw. pliki ZTU - zapytanie o tytuł ubezpieczenia wg ZUS i ITU - informacja o tytule
ubezpieczenia wg ZUS oraz pliki ZTC/ITC - analogicznie, dotyczące kont członków rodziny.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
niezwłocznie po otrzymaniu danych z ZUS, który po przetworzeniu ich zgodnie z
przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, z późn.
zm.) zobowiązany jest je przekazać w trybie i na zasadach określonych w art. 87 ust. 7
ustawy o świadczeniach. Narodowy Fundusz Zdrowia nie posiada danych źródłowych, a
jest jedynie wtórnym ich odbiorcą. Poprawność stanu bazy uzależniona jest od
przekazywania poprawnych danych przy zgłaszaniu do ubezpieczenia zdrowotnego.
Wszelkie braki, czy błędne dane nadesłane ze źródeł, jeżeli tylko jest to możliwe,
korygowane są na poziomie Funduszu na podstawie dokumentów przedkładanych przez
samych ubezpieczonych lub w ramach elektronicznych zapytań w trybie online. Fundusz
nie ma podstaw prawnych do prowadzenia weryfikacji zgłoszeń do ubezpieczenia u
płatników. Uprawnienia do weryfikacji danych od płatnika, korygowania danych i
kontrolowania płatników ma Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W każdym przypadku, w
którym Fundusz może mieć wpływ na jakość danych, podejmowane są wszelkie kroki aby
informacje te były bieżące, prawdziwe i jak najbardziej aktualne.
Odnosząc się do pytania o wprowadzenie awaryjnej procedury ręcznego zatwierdzania
ubezpieczenia w sytuacjach nagłych, należy wskazać, że poszczególne oddziały
wojewódzkie Funduszu mają możliwość ręcznej edycji danych w Centralnym Wykazie
Ubezpieczonych oraz mogą na bieżąco wysyłać do ZUS zapytania o tytuł i okres
ubezpieczenia. Jednocześnie należy podkreślić, że w przypadkach nagłych, ustawa
wprowadza odstępstwo od podstawowej zasady konieczności potwierdzania prawa do
świadczeń przed udzieleniem świadczenia i dopuszcza potwierdzenie tego prawa w okresie
późniejszym, co wyklucza sytuację braku możliwości dostępu do świadczeń z powodu
trudności w potwierdzeniu praw do świadczeń.
Należy także wskazać, że każdy indywidualny przypadek, w którym system eWUŚ błędnie
nie potwierdza prawa do świadczeń powinien być zgłoszony właściwemu oddziałowi
Narodowego Funduszu Zdrowia, który w każdym takim przypadku podejmuje
postępowanie wyjaśniające w celu ustalenie przyczyny nieprawidłowego statusu.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --