Interpelacja w sprawie programów i instrumentów wsparcia dla miasta Zabrze w latach 2020-2024
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10312
do ministra finansów
w sprawie programów i instrumentów wsparcia dla miasta Zabrze w latach 2020-2024
Zgłaszający: Jarosław Wiesław Wieczorek
Data wpływu: 13-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
programy i instrumenty wsparcia, takie jak: Program Inwestycji Strategicznych, Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych, Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg, program „Sportowa Polska”, Rządowy Program Odbudowy Zabytków, Rządowy Fundusz Rozwoju Mieszkalnictwa, Fundusz Dopłat BGK, Program Mosty dla Regionów, rezerwa ogólna prezesa Rady Ministrów, rezerwa ogólna budżetu państwa oraz rezerwy celowe i inne mechanizmy wsparcia, umożliwiły samorządom realizację wielu kluczowych zadań inwestycyjnych. Były to przedsięwzięcia, na które lokalne społeczności czekały od lat – m.in. w zakresie infrastruktury drogowej, wodociągowej, edukacyjnej, kulturalnej, sportowej i mieszkaniowej. Dzięki tym inwestycjom znacząco poprawiła się jakość życia mieszkańców, a także umożliwiony został zrównoważony rozwój regionów.
Z niepokojem należy jednak odnotować, że wiele z wymienionych programów zostało w ostatnim czasie wstrzymanych, zawieszonych lub całkowicie zlikwidowanych.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie informacji dotyczących szczegółowego podziału i wykorzystania środków przez miasto Zabrze w latach 2020–2024. Proszę również o uwzględnienie ewentualnych beneficjentów w postaci spółek komunalnych.
Proszę o odpowiedzi na poniższe pytania, uszeregowane według poszczególnych programów:
Program Inwestycji Strategicznych
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Program „Sportowa Polska”
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rządowy Program Odbudowy Zabytków
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rządowy Fundusz Rozwoju Mieszkalnictwa
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Fundusz Dopłat BGK
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Program Mosty dla Regionów
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rezerwa ogólna prezesa Rady Ministrów
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rezerwa ogólna budżetu państwa
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Rezerwy celowe budżetu państwa
1. Jakie środki finansowe zostały przyznane w latach 2020–2024?
2. Jakie projekty zostały zrealizowane lub są w trakcie realizacji dzięki temu wsparciu?
Z poważaniem
Jarosław Wieczorek
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Zawiera 17 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie gromadzi danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14251 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/6
Warszawa, 2 lipca 2025 roku
Sprawa: odpowiedź na interpelację nr 10312 w sprawie programów i
instrumentów wsparcia dla miasta Zabrze w latach 2020-2024
Znak sprawy: FG6.054.88.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Jarosława Wiesława Wieczorka z 17
czerwca 2025 roku nr 10312 w sprawie programów i instrumentów wsparcia dla
miasta Zabrze w latach 2020-2024, przedstawiam następujące informacje.
Ad. Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych
Na podstawie danych przekazanych przez operatora programu - Bank
Gospodarstwa Krajowego, w latach 2020-2024 dla Zabrza - miasta na prawach
powiatu zostało udzielonych sześć promes na łączną kwotę 138.456.532,05 zł, z
czego na dzień 24 czerwca 2025 roku wypłaconych zostało 39.574.425,84 zł.
Promesy dotyczą następujących zadań:
Budowa przedłużenia Alei Korfantego na odcinku od skrzyżowania z ulicą
Heweliusza do ulicy Brygadzistów w Zabrzu – promesa na 30.000.000,00 zł;
inwestycja została zrealizowana, promesa wypłacona w całości,
Rewitalizacja obszarów miejskich w Zabrzu – Park im. Poległych Bohaterów,
wodny plac na osiedlu Janek – promesa na 4.574.425,84 zł; inwestycja została
zrealizowana, promesa wypłacona w całości,
Poprawa efektywności energetycznej wraz z rewitalizacją budynków
użyteczności publicznej przy ul. K. Miarki 5 oraz ul. Tarnopolskiej 80 w Zabrzu –
promesa na 5.000.000,00 zł; inwestycja została zrealizowana, promesa
wypłacona w całości,
Rewitalizacja obszaru miejskiego w obrębie budynku Admiral Palast w Zabrzu –
promesa na 30.000.000,00 zł; inwestycja jest w trakcie realizacji, środki z
promesy nie zostały jeszcze wypłacone,
Stworzenie warunków do rozwoju terenów inwestycyjnych na terenach dawnej
kopalni Biskupice przy ul. Szyb Franciszek w Zabrzu - promesa na
-- 1 of 6 --
2/6
38.882.106,21 zł; inwestycja jest w trakcie realizacji, środki z promesy nie
zostały jeszcze wypłacone,
Rozbiórka istniejących obiektów, budowa szklarni specjalistycznej z zapleczem
eduk. i techn., zagospodarowaniem terenu w Zabrzu, ul. Piłsudskiego /
Botaniczna - promesa na 30.000.000,00 zł; inwestycja w trakcie realizacji,
środki z promesy nie zostały jeszcze wypłacone.
Ad. Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych
Z informacji otrzymanych od Wojewody Śląskiego wynika, że w latach 2020-2024
miasto Zabrze otrzymało środki z Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych w
łącznej wysokości 32.175.175,39 zł.
W ramach Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych przeprowadzonych zostało
5 naborów wniosków.
W ramach pierwszego naboru miasto Zabrze otrzymało środki w wysokości
22.798.135 zł. Jak informuje Wojewoda, zarówno na etapie wnioskowania o środki,
jak i na etapie przekazywania informacji o wykorzystaniu środków (rocznego oraz
na zakończenie wydatkowania przyznanych środków), gminy i powiaty nie
wskazują, na jakie konkretnie zadanie środki zostały przeznaczone. Wymóg taki
nie został wprowadzony ani w treści Uchwały Nr 102 Rady Ministrów z dnia 23
lipca 2020 r. w sprawie wsparcia na realizację zadań inwestycyjnych przez
jednostki samorządu terytorialnego, ani we wzorach wniosku i informacji o
wydatkowaniu środków stanowiących załączniki do tejże uchwały. Stąd Wojewoda
Śląski nie wskazał zadań, jakie miasto Zabrze realizowało przy udziale środków
przyznanych w ramach pierwszego naboru wniosków.
Natomiast w naborach od 2 do 5 wnioski o dofinansowanie składane były na
konkretne zadania.
W naborach 2 i 3 miasto Zabrze otrzymało środki z Funduszu w łącznej wysokości
9.377.040,39 zł, z tego:
1.072.780,80 zł na zadanie dotyczące termomodernizacji budynku Przedszkola
nr 29 w Zabrzu ul. Paderewskiego 53,
813.338,59 zł na zadanie dotyczące budowy drogi wraz z odwodnieniem i
oświetleniem ulicznym w ciągu ul. Maksymiliana Hubera w Zabrzu,
1.390.921,00 zł na zadnie dotyczące budowy dróg w ciągu ulic Wosia,
Rodzinnej i Familijnej,
2.500.000,00 zł na zadanie dotyczące budowy i przebudowy obiektów
Miejskiego Ogrodu Botanicznego w Zabrzu,
400.000,00 zł na zadanie dotyczące budowy miejsc postojowych w rejonie ulicy
Władysława Reymonta w Zabrzu,
3.200.000,00 zł na zadnie dotyczące modernizacji budynku użyteczności
publicznej zlokalizowanego przy ul. Jordana 2 w Zabrzu.
W naborze 4 (dla gmin, w których funkcjonowały zlikwidowane państwowe
przedsiębiorstwa gospodarki rolnej) oraz naborze 5 (dla gmin górskich) miasto
Zabrze nie otrzymało środków.
Ad. Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg
Zgodnie z informacją przekazaną przez Ministra Infrastruktury, w gestii którego
znajduje się Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg (RFRD), w latach 2020-2024 Miasto
Zabrze otrzymało dofinansowanie z RFRD na realizację zadań gminnych i
powiatowych w łącznej wysokości 18,5 mln zł. Dofinansowane otrzymały zadania:
-- 2 of 6 --
3/6
Poprawa bezpieczeństwa pieszych w dzielnicy Biskupice poprzez budowę
przejścia dla pieszych przez ul. Bytomską w sąsiedztwie skrzyżowania z ul.
Trębacką w Zabrzu,
Rozbudowa skrzyżowania ul. Roosevelta z ul. Piłsudskiego - budowa ronda,
przebudowa ulicy Piłsudskiego od skrzyżowania z ul. Roosevelta do wiaduktu
kolejowego, budowa doświetlenia przejścia dla pieszych w ciągu ul. 3-go Maja
na wysokości ul. Lutra, Padlewskiego, Floriana, Bohaterów Warszawskich,
Sądowej, Franklina Roosevelta,
Budowa drogi publicznej gminnej na południe od ul. Handlowej wraz ze ścieżką
rowerową, chodnikiem, zjazdami do posesji, budowa skrzyżowania typu rondo z
ulicami Pyskowicką i Magazynową,
Budowa drogi w ciągu ul. Marii Skłodowskiej-Curie w Zabrzu, na odcinku od ul.
Franciszkańskiej do ul. W. Tatarkiewicza wraz z odwodnieniem i oświetleniem
ulicznym,
Przebudowa ul. Chłopskiej w Zabrzu,
Remont drogi gminnej ul. 11 Listopada w Zabrzu (141858S),
Budowa łącznika ul. Kossaka wraz z przebudową ul. Kossaka, Drzymały,
Przebudowa obiektów inżynierskich na terenie miasta Zabrze - Most w ciągu ul.
Trębackiej nad rzeką Bytomką,
Remont drogi powiatowej ul. Ofiar Katynia w Zabrzu (S8212),
Remont ulicy Ofiar Katynia w Zabrzu (droga powiatowa o nr S8212) - odcinek 1
- etap II.
Dodatkowo, w ramach zadań obwodnicowych, 61,5 mln zł przeznaczono na
realizację zadania „Budowa obwodnicy miasta Zabrze w ciągu drogi wojewódzkiej
nr 921 wraz z przebudową ul Hagera”. W ramach tego zadania podpisano umowę o
dofinansowanie, jednak dotąd nie przekazano Miastu żadnych środków. Zadanie
jest na wczesnym etapie realizacji. Miasto złożyło wniosek o aneks do umowy,
który jest w trakcie uzgodnień.
Ad. Program „Sportowa Polska”
W zakresie dotacji dla Miasta Zabrze z programu Sportowa Polska – Programu
rozwoju lokalnej infrastruktury sportowej, Minister Sportu i Turystyki
poinformował, że w latach 2020-2024 w ramach przedmiotowego Programu
dofinansowano dwie inwestycje:
w ramach Edycji 2020, zadanie pn. Modernizacja boiska piłkarskiego w
Ośrodku Sportowo Rekreacyjnym Walka w Zabrzu na kwotę 1.166.064 zł,
w ramach Edycji 2022, zadanie pn. Remont sali do siatkówki/koszykówki w
Hali Widowiskowo Sportowej w Zabrzu ul. Matejki 6 na kwotę 286.300 zł.
Ad. Rządowy Program Odbudowy Zabytków
Z informacji otrzymanych od operatora programu - Banku Gospodarstwa
Krajowego wynika, że w latach 2020-2024 miasto na prawach powiatu Zabrze
otrzymało dwie promesy inwestycyjne na łączną kwotę 6.983.130,65 zł (z czego
wypłaconych zostało 1.749.389,15 zł), na zadania:
Odrestaurowanie zewnętrznej części budynku zabytkowego ratusza przy ul.
Tarnopolskiej 80 w Zabrzu – Mikulczycach – promesa na kwotę 3.498.778,31
zł; inwestycja jest w trakcie realizacji, wypłacono środki w kwocie 1.749.389,15
zł,
Powrót do blasku eklektycznej architektury Szkoły Podstawowej nr 5 w Zabrzu
przy ul. Królewskiej 4 – promesa na kwotę 3.484.352,34 zł; inwestycja w
trakcie realizacji, środki z promesy nie zostały jeszcze wypłacone.
-- 3 of 6 --
4/6
Ad. Rządowy Fundusz Rozwoju Mieszkalnictwa
W zakresie tego źródła wsparcia, Minister Funduszy i Polityki Regionalnej
przekazał informację, że Miasto Zabrze otrzymało wsparcie na objęcie udziałów w
SIM/TBS w łącznej wysokości 12.433.910 zł, z tego:
a) 3.000.000 zł w dniu 31.03.2021 r. na objęcie przez Miasto Zabrze udziałów w
nowo tworzonej Społecznej Inicjatywie Mieszkaniowej SIM Śląsk Spółka z
ograniczoną odpowiedzialnością,
b) 932.000 zł w dniu 26.07.2021 r. na budowę budynku mieszkalnego,
wielorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą u zbiegu ulic:
Konfederatów Barskich i Żeromskiego na działkach nr 3664/59, 3668/59,
2159/60, 2160/60 oraz działka nr 3662/59 (k. mapy 5, obręb Zabrze; 12) w
Zabrzu,
c) 3.786.060 zł w dniu 05.07.2023 r. na budowę dwóch budynków mieszkalnych
3-segmentowych, V kondygnacyjnych z dwoma wspólnymi garażami
podziemnymi/miejscami postojowymi, przy ul. Modrzewiowej w Zabrzu wraz z
niezbędną infrastrukturą towarzyszącą,
d) 3.666.000 zł w dniu 30.08.2023 r. na budowę 4 budynków mieszkalnych,
wielorodzinnych przy ul. Niepokólczyckiego 35 w Zabrzu wraz z niezbędną
infrastrukturą towarzyszącą – I etap,
e) 1.049.850 zł w dniu 12.12.2024 r. na budowę trzech budynków
zlokalizowanych w Zabrzu przy ulicy Żywieckiej 33, 37, 41-41b.
Miasto poinformowało o zakończeniu projektów wskazanych w pkt. b) i e).
Ad. Mieszkaniowy Fundusz Dopłat (BGK)
Minister Rozwoju i Technologii, właściwy w sprawie Funduszu Dopłat,
poinformował, że poprzez ten Fundusz realizowane są dwa rządowe programy
wspierające społeczny czynszowy sektor mieszkaniowy:
program wsparcia budownictwa socjalnego i komunalnego (BSK), który
obejmuje bezzwrotne finansowe wsparcie z budżetu państwa rozwoju
budownictwa zaspokajającego potrzeby mieszkaniowe osób o niższych
dochodach oraz budownictwa wspomaganego.
W ramach programu BSK w latach 2020-2024 gmina miejska Zabrze
uzyskała kwalifikację 3 wniosków złożonych:
a) w roku 2021 na 35 lokali mieszkalnych, wypłacono wsparcie finansowe
w wysokości 3.716.715,77 zł – inwestycja została zakończona,
b) w roku 2022 na 98 lokali mieszkalnych, wypłacono wsparcie finansowe
w wysokości 14.792.773,55 zł – inwestycja jest w trakcie realizacji,
dotychczas utworzono 33 lokale,
c) w roku 2023 na 38 lokali mieszkalnych, wypłacono wsparcie finansowe
w wysokości 3.759.561,47 zł – inwestycja jest w trakcie realizacji,
dotychczas utworzono 23 lokale.
program popierania budownictwa mieszkaniowego (SBC), który obejmuje
preferencyjne finansowanie zwrotne budowy mieszkań na wynajem o
limitowanym czynszu, adresowanych do osób o umiarkowanych dochodach.
W ramach programu SBC zostały zakwalifikowane dwa wnioski spółki TBS
z terenu miasta Zabrze:
a) w roku 2020 (IX edycja) na 35 lokali mieszkalnych, udzielono kredytu w
wysokości 5.500.000 zł – inwestycja została zakończona,
b) w roku 2022 (XII edycja) na 64 lokale mieszkalne, udzielono kredytu w
wysokości 15.000.000 zł – inwestycja jest w trakcie realizacji.
-- 4 of 6 --
5/6
Jednocześnie Minister Rozwoju i Technologii poinformował, że nie gromadzi
danych dotyczących adresów poszczególnych inwestycji wskazując również, że
decyzja o zaplanowaniu i rozpoczęciu inwestycji oraz skorzystaniu z ww.
programów jest decyzją beneficjenta programu – gminy, która samodzielnie
decyduje o tym, czy chce realizować konkretną inwestycję, a jeśli tak – to czy
skorzysta ze wsparcia z Funduszu Dopłat.
Ad. Rządowy Program Mosty dla Regionów
Minister Funduszy i Polityki Regionalnej poinformował, że żadne z zadań
realizowanych w ramach Rządowego Programu Uzupełniania Lokalnej i
Regionalnej Infrastruktury Drogowej – Mosty dla Regionów w województwie
śląskim nie dotyczy miasta Zabrze.
Ad. Rezerwa ogólna i rezerwy celowe budżetu państwa
Odnośnie tych źródeł wsparcia, w latach 2020-2024 Minister Finansów nie
uruchamiał środków z rezerwy ogólnej budżetu państwa na zadania dla miasta
Zabrze, o których mowa w przedmiotowej interpelacji.
Natomiast w odniesieniu do rezerwy celowej, na realizację zadania własnego JST w
roku 2023 uruchomione zostały środki w wysokości 6.000.000 zł na
dofinansowanie zadania pn. "Budowa drogi łączącej drogę krajową nr 88 poprzez
Katowicką Specjalną Strefę Ekonomiczną z autostradą A1 w Zabrzu",
realizowanego przez Miasto Zabrze.
Również z rezerwy subwencji ogólnej, o której mowa w art. 26 ustawy z dnia 13
listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, miasto Zabrze
otrzymało w roku 2021 dofinasowanie w kwocie 3.818.369 zł na zadanie pn.
Przebudowa obiektów inżynierskich na terenie miasta Zabrze z podziałem na
części. Część 5: Wiadukt w ciągu ul. Roosevelta nad torami PKP - Etap I.
Ponadto Miasto Zabrze, zgodnie z postanowieniami ww. ustawy, otrzymało środki
o przeznaczeniu, których decyduje organ stanowiący jednostki samorządu
terytorialnego z tytułu:
udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych, od
podatników tego podatku zamieszkałych na obszarze gminy: w 2020 r. – 218,6
mln zł, w 2021 r. - 243,5 mln zł, w 2022 r. - 247,9 mln zł, w 2023 r. - 202,5 mln
zł, w 2024 r. - 301,1 mln zł,
udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych, od
podatników tego podatku, posiadających siedzibę na obszarze gminy: w 2020 r.
– 11,9 mln zł, w 2021 r. – 19,1 mln zł, w 2022 r. – 14,2 mln zł, w 2023 r. – 17,5
mln zł, w 2024 r. – 25,4 mln zł,
subwencji ogólnej składającej się z części: wyrównawczej, równoważącej,
oświatowej i rozwojowej: w 2020 r. – 228,9 mln zł, w 2021 r. - 287,9 mln zł, w
2022 r. - 252,6 mln zł, w 2023 r. - 350,1 mln zł, w 2024 r. - 396,3 mln zł.
Należy również zauważyć, iż stosownie do postanowień ustawy z dnia 1
października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, JST mogą
otrzymywać dotacje z budżetu państwa na dofinansowanie określonych ustawowo
zadań własnych. Dotacje te przekazywane są zgodnie z obowiązującymi
regulacjami przez właściwych dysponentów (głównie wojewodów). Pełnię wiedzy
w zakresie udzielonych dotacji z budżetu państwa dla jednostek samorządu
-- 5 of 6 --
6/6
terytorialnego, w tym dla miasta Zabrze, powinien posiadać Wojewoda Śląski,
będący stroną umowy dotacji.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
-- 6 of 6 --