Interpelacja nr 10272
Interpelacja w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (100%)
Zdrowie i Lecznictwo (64%)
Obrona i Bezpieczeństwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę
Interpelacja nr 10272
do ministra sprawiedliwości
w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę
Zgłaszający: Michał Wójcik
Data wpływu: 11-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich tygodniach opinię publiczną poruszyła tragiczna śmierć 3-letniej dziewczynki, która w stanie skrajnego poparzenia trafiła do szpitala w Słupsku i zmarła z powodu wstrząsu pooparzeniowego. Jak wynika z doniesień medialnych, dziecko przebywało w rodzinie zastępczej, a obrażenia obejmowały aż 80% powierzchni ciała. Prokuratura postawiła 26-letniemu mężczyźnie i 25-letniej kobiecie, pełniącym funkcję rodziców zastępczych, zarzuty spowodowania ciężkiego uszkodzenia ciała ze skutkiem śmiertelnym. Zostali tymczasowo aresztowani na trzy miesiące.
Według informacji przekazanych przez media i prokuraturę, dokumentacja nadzoru nad rodziną została zabezpieczona, a pracownicy Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR) nie zgłaszali wcześniej żadnych zastrzeżeń co do jej funkcjonowania. Ta tragedia budzi jednak ogromne wątpliwości i pytania dotyczące skuteczności mechanizmów ochrony dzieci, jakości nadzoru nad rodzinami zastępczymi, a także pracy kuratorów i sądów rodzinnych.
W związku z powyższym, proszę Pana Ministra o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy prokuratura wszczęła postępowania nie tylko wobec rodziców zastępczych, ale również wobec pracowników PCPR, kuratorów sądowych oraz innych instytucji zaangażowanych w nadzór nad losem dziecka?
Czy i jakie kontrole zostały przeprowadzone w jednostce, w której funkcjonowała rodzina zastępcza? Czy wyniki tych kontroli są już znane?
Czy prokuratura analizuje ewentualne zaniechania służb w zakresie należytego nadzoru i wczesnego reagowania na sygnały o możliwych nieprawidłowościach?
Czy występowały wcześniejsze zgłoszenia, sygnały, skargi lub interwencje dotyczące tej rodziny zastępczej, które mogły zostać zignorowane?
Czy wobec kuratorów, pracowników PCPR lub innych osób sprawujących nadzór nad dzieckiem wszczęto postępowania dyscyplinarne, karne lub służbowe? Jeśli tak — jakie są ich efekty?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje przeprowadzenie własnej kontroli działań sądów rodzinnych, kuratorów i instytucji pomocy społecznej w tej sprawie?
Jakie działania systemowe zostaną podjęte w celu zapobiegania podobnym tragediom w przyszłości — w szczególności w zakresie jakości nadzoru nad rodzinami zastępczymi?
Śmierć małego dziecka w rodzinie, która miała być dla niego bezpiecznym miejscem, wstrząsa społeczeństwem i domaga się nie tylko wyciągnięcia konsekwencji wobec sprawców, ale także rozliczenia instytucji, których rolą było chronić dziecko.
Zastrzegam sobie jednocześnie prawo do przeprowadzenia osobistej kontroli w departamencie Ministerstwa Sprawiedliwości, który zajmuje się nadzorem kuratorów sądowych.
Z poważaniem
Michał Wójcik
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 10272
do ministra sprawiedliwości
w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę
Zgłaszający: Michał Wójcik
Data wpływu: 11-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich tygodniach opinię publiczną poruszyła tragiczna śmierć 3-letniej dziewczynki, która w stanie skrajnego poparzenia trafiła do szpitala w Słupsku i zmarła z powodu wstrząsu pooparzeniowego. Jak wynika z doniesień medialnych, dziecko przebywało w rodzinie zastępczej, a obrażenia obejmowały aż 80% powierzchni ciała. Prokuratura postawiła 26-letniemu mężczyźnie i 25-letniej kobiecie, pełniącym funkcję rodziców zastępczych, zarzuty spowodowania ciężkiego uszkodzenia ciała ze skutkiem śmiertelnym. Zostali tymczasowo aresztowani na trzy miesiące.
Według informacji przekazanych przez media i prokuraturę, dokumentacja nadzoru nad rodziną została zabezpieczona, a pracownicy Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR) nie zgłaszali wcześniej żadnych zastrzeżeń co do jej funkcjonowania. Ta tragedia budzi jednak ogromne wątpliwości i pytania dotyczące skuteczności mechanizmów ochrony dzieci, jakości nadzoru nad rodzinami zastępczymi, a także pracy kuratorów i sądów rodzinnych.
W związku z powyższym, proszę Pana Ministra o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy prokuratura wszczęła postępowania nie tylko wobec rodziców zastępczych, ale również wobec pracowników PCPR, kuratorów sądowych oraz innych instytucji zaangażowanych w nadzór nad losem dziecka?
Czy i jakie kontrole zostały przeprowadzone w jednostce, w której funkcjonowała rodzina zastępcza? Czy wyniki tych kontroli są już znane?
Czy prokuratura analizuje ewentualne zaniechania służb w zakresie należytego nadzoru i wczesnego reagowania na sygnały o możliwych nieprawidłowościach?
Czy występowały wcześniejsze zgłoszenia, sygnały, skargi lub interwencje dotyczące tej rodziny zastępczej, które mogły zostać zignorowane?
Czy wobec kuratorów, pracowników PCPR lub innych osób sprawujących nadzór nad dzieckiem wszczęto postępowania dyscyplinarne, karne lub służbowe? Jeśli tak — jakie są ich efekty?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje przeprowadzenie własnej kontroli działań sądów rodzinnych, kuratorów i instytucji pomocy społecznej w tej sprawie?
Jakie działania systemowe zostaną podjęte w celu zapobiegania podobnym tragediom w przyszłości — w szczególności w zakresie jakości nadzoru nad rodzinami zastępczymi?
Śmierć małego dziecka w rodzinie, która miała być dla niego bezpiecznym miejscem, wstrząsa społeczeństwem i domaga się nie tylko wyciągnięcia konsekwencji wobec sprawców, ale także rozliczenia instytucji, których rolą było chronić dziecko.
Zastrzegam sobie jednocześnie prawo do przeprowadzenia osobistej kontroli w departamencie Ministerstwa Sprawiedliwości, który zajmuje się nadzorem kuratorów sądowych.
Z poważaniem
Michał Wójcik
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Maria Ejchart
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
16
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8907 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Maria Ejchart
BK-VII.0520.228.2025
Warszawa, 01 sierpnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 10272 skierowaną do Ministra Sprawiedliwości
przez Pana Posła Michała Wójcika w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi
w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb
oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę.
Troska o dobro i bezpieczeństwo dzieci pozostaje naczelną wartością w codziennej
działalności Ministerstwa Sprawiedliwości. W najtrudniejszych przypadkach,
gdy zagrożone jest zdrowie, a nawet życie dziecka działalność ta nie może być kompletna
bez udziału ekspertów. Ich doświadczenie w pracy z dziećmi i na rzecz dzieci pozwala
na ustalenie zarówno na adekwatną reakcję w konkretnej sprawie, jak i obranie
właściwego kierunku w zakresie zmian systemowych. Z tą intencją 24 kwietnia 2024 roku
przy Ministrze Sprawiedliwości powstał Zespół do spraw analizy zdarzeń, na skutek
których małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. W skład
zespołu wchodzi siedmiu stałych ekspertów, po jednym z dziedziny prawa, pediatrii,
psychologii, psychiatrii, pedagogiki, socjologii oraz pracy socjalnej albo resocjalizacji.
Pierwszy raport Zespołu został opublikowany 28 lutego 2025 roku. Jego przedmiotem jest
tragiczna śmierć Kamilka z Częstochowy:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/zespol-do-spraw-analizy-zdarzen
(zakładka „Raporty”).
-- 1 of 5 --
2
Dodatkowo, 19 listopada 2024 roku Ministerstwo Sprawiedliwości i Fundusz Narodów
Zjednoczonych na Rzecz Dzieci (UNICEF) podpisały list intencyjny o współpracy, który ma
na celu wzmocnienie ochrony prawnej dzieci. Współpraca z UNICEF koncentruje się
na rozwijaniu systemu sprawiedliwości przyjaznego i dostępnego dzieciom. W ramach
porozumienia strona polska zadeklarowała m.in. wprowadzenie systemu monitorowania
losów dziecka krzywdzonego, który umożliwi efektywną i szybką pomoc:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/ministerstwo-sprawiedliwosci-i-unicef-
dzialaja-na-rzecz-lepszej-ochrony-praw-dzieci
Ad 1, 3 i 5
W związku z interpelacją Pana Posła, Prokuratura Krajowa przekazała następujące
informacje.
Z postępowania przygotowawczego Prokuratury Rejonowej w Słupsku, prowadzonego
w sprawie spowodowania u trzyletniej dziewczynki obrażeń skutkujących jej zgonem,
29 maja 2025 roku wyłączono materiały w zakresie niedopełnienia obowiązków przez
funkcjonariuszy publicznych w zakresie przyznania pieczy zastępczej nad dzieckiem
Karolinie G. i Arkadiuszowi G. oraz kontroli nad ich postępowaniem, tj. o czyn z art. 231
§ 1 k.k.
Ww. materiały zostały przekazane do Prokuratury Okręgowej w Słupsku z wnioskiem
o przekazanie sprawy do prowadzenia innej jednostce prokuratury okręgu słupskiego,
z wyłączeniem przepisów dotyczących właściwości miejscowej.
Prokurator Okręgowy w Słupsku 27 czerwca 2025 roku wyznaczył Prokuraturę Rejonową
w Miastku do prowadzenia postępowania, w toku którego zostaną wyjaśnione kwestie
odpowiedzialności funkcjonariuszy wszystkich służb publicznych, właściwych
do monitorowania funkcjonowania rodziny zastępczej, w której umieszczona została
dziewczynka.
-- 2 of 5 --
3
Postępowanie przygotowawcze znajduje się w fazie in rem i jest objęte zwierzchnim
nadzorem służbowym Prokuratury Okręgowej w Słupsku.
Ad 4
Z informacji, którą przekazał Prezes Sądu Rejonowego w Słupsku wynika, że Sąd Rejonowy
w Słupsku wcześniej nie uzyskał żadnych informacji o problemach w rodzinach
zastępczych, w których umieszczona była małoletnia dziewczynka, a wobec tego także
o diagnozach mających ich dotyczyć.
Ocena sytuacji dziewczynki była przeprowadzana na podstawie art. 5791 § 3 k.p.c.,
zgodnie z którym: „Sąd opiekuńczy okresowo, nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy,
dokonuje oceny sytuacji dziecka umieszczonego w pieczy zastępczej w celu ustalenia
możliwości powrotu dziecka do rodziny. Jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd wszczyna
postępowanie o pozbawienie władzy rodzicielskiej jego rodziców.” w związku z art. 1124
k.r.o., który stanowi, iż: „Dziecko umieszcza się w pieczy zastępczej do czasu zaistnienia
warunków umożliwiających jego powrót do rodziny albo umieszczenia go w rodzinie
przysposabiającej.”
Ocena Sądu opierała się o składane (na podstawie art. 47 ust 5. oraz 131 ust. 2 ustawy
z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, Dz. U. z 2025
r. poz. 49) informacje Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Słupsku o całokształcie
sytuacji osobistej dziewczynki umieszczonej w rodzinie zastępczej.
Po wydaniu postanowienia kończącego w sprawie sygn. akt III Nsm 100/24 w marcu 2024
roku, akta wykonawcze z informacją Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Słupsku
o całokształcie sytuacji osobistej dziecka umieszczonego w zawodowej rodzinie zastępczej
Karoliny G. i Arkadiusza G. (zwaną dalej „informacją”) przedłożono sędziemu referentowi:
- z informacją z 4 czerwca 2024 roku - 23 sierpnia 2024 roku,
- z informacją z 29 sierpnia 2024 roku - 23 września 2024 roku,
- z informacją z 26 listopada 2024 roku - 28 listopada 2024 roku.
Ostatnia informacja wpłynęła 25 lutego 2025 roku.
-- 3 of 5 --
4
Ad 2, 6 i 7
Dziewczynka została umieszczona w pieczy zastępczej na zasadach określonych w ustawie
z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz.
49; dalej „ustawa o pieczy zastępczej”). Ten akt prawny nie przewiduje żadnych zadań
dla kuratorów sądowych m.in. nie ustanawia nadzoru kuratora nad rodziną zastępczą.
Z tego względu kuratorzy sądowi z sądów rejonowych okręgu Sądu Okręgowego
w Słupsku nie wykonywali w sprawie czynności, co w związku z pytaniem Ministerstwa
Sprawiedliwości, potwierdził Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku. W tej sytuacji
przeprowadzenie kontroli działań kuratorów przez Ministerstwo Sprawiedliwości jest
bezprzedmiotowe. Nie ma również podstaw prawnych do wszczęcia wobec kuratorów
postępowań dyscyplinarnych.
Warto podkreślić, że w sprawach, w których obowiązujące przepisy prawa przewidują
udział kuratorów sądowych, Ministerstwo Sprawiedliwości dokłada starań, aby ich
obowiązki były realizowane na najwyższym poziomie. Przykładem może być niedawne
szkolenie zorganizowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości we współpracy z UNICEF,
Instytutem Ekspertyz Sądowych im. Prof. dr Jana Sehna i Polskim Towarzystwem
Psychologicznym pt. „Ochrona dobra dziecka - perspektywa prawna i psychologiczna”
dla zawodowych kuratorów sądowych wykonujących orzeczenia w sprawach rodzinnych
i nieletnich:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/ochrona-dziecka-i-rodziny-szkolenie-dla-
kuratorow
W odniesieniu do pytania o kontrolę w jednostce, w której funkcjonowała rodzina
zastępcza oraz o przyszłe działania na rzecz poprawy nadzoru nad rodzinami zastępczymi,
proszę o wzięcie pod uwagę, że Ministerstwo Sprawiedliwości może realizować wyłącznie
własne (powierzone) zadania ustawowe. Ustawa o pieczy zastępczej stanowi,
że organizatorem pieczy zastępczej jest powiat (art. 32 ust. 2). Organizator pieczy
zastępczej odpowiada m.in. za wstępną kwalifikację kandydatów do pełnienia funkcji
rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia
rodzinnego domu dziecka (art. 43 ust. 1), przygotowanie rodziny zastępczej
-- 4 of 5 --
5
oraz prowadzących rodzinne domy dziecka na przyjęcie dziecka (art. 47 ust. 1) oraz za
ocenę sytuacji dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej oraz w rodzinnym domu
dziecka, a także za ocenę rodziny zastępczej (art. 128). Ocena sytuacji dziecka
umieszczonego w rodzinie zastępczej oraz w rodzinnym domu dziecka jest
przeprowadzana w celu (art. 130 ust. 1):
1) ustalania aktualnej sytuacji rodzinnej dziecka,
2) analizy stosowanych metod pracy z dzieckiem i rodziną,
3) modyfikowania planu pomocy dziecku,
4) monitorowania procedur adopcyjnych dzieci z uregulowaną sytuacją prawną
umożliwiającą przysposobienie,
5) oceny stanu zdrowia dziecka i jego aktualnych potrzeb,
6) oceny zasadności dalszego pobytu dziecka w pieczy zastępczej,
7) informowania sądu o potrzebie umieszczenia dziecka w placówce działającej
na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U.
z 2024 r. poz. 737, 854, 1562 i 1635), przepisów o działalności leczniczej lub o pomocy
społecznej.
Obok obowiązków organizatora pieczy zastępczej, ustawa o pieczy zastępczej nakłada
szereg zadań na pozostałe jednostki wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej,
a także na ministra właściwego do spraw rodziny.
Ministerstwo Sprawiedliwości, nie zostało wymienione wśród ww. podmiotów, jednakże
deklaruje gotowość do udziału w każdej inicjatywie na rzecz poprawy bezpieczeństwa
dzieci.
Z wyrazami szacunku
Maria Ejchart
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Maria Ejchart
BK-VII.0520.228.2025
Warszawa, 01 sierpnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 10272 skierowaną do Ministra Sprawiedliwości
przez Pana Posła Michała Wójcika w sprawie nadzoru nad rodzinami zastępczymi
w związku ze śmiercią 3-letniej dziewczynki w rodzinie zastępczej i odpowiedzialności służb
oraz instytucji sprawujących nad nimi kontrolę.
Troska o dobro i bezpieczeństwo dzieci pozostaje naczelną wartością w codziennej
działalności Ministerstwa Sprawiedliwości. W najtrudniejszych przypadkach,
gdy zagrożone jest zdrowie, a nawet życie dziecka działalność ta nie może być kompletna
bez udziału ekspertów. Ich doświadczenie w pracy z dziećmi i na rzecz dzieci pozwala
na ustalenie zarówno na adekwatną reakcję w konkretnej sprawie, jak i obranie
właściwego kierunku w zakresie zmian systemowych. Z tą intencją 24 kwietnia 2024 roku
przy Ministrze Sprawiedliwości powstał Zespół do spraw analizy zdarzeń, na skutek
których małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. W skład
zespołu wchodzi siedmiu stałych ekspertów, po jednym z dziedziny prawa, pediatrii,
psychologii, psychiatrii, pedagogiki, socjologii oraz pracy socjalnej albo resocjalizacji.
Pierwszy raport Zespołu został opublikowany 28 lutego 2025 roku. Jego przedmiotem jest
tragiczna śmierć Kamilka z Częstochowy:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/zespol-do-spraw-analizy-zdarzen
(zakładka „Raporty”).
-- 1 of 5 --
2
Dodatkowo, 19 listopada 2024 roku Ministerstwo Sprawiedliwości i Fundusz Narodów
Zjednoczonych na Rzecz Dzieci (UNICEF) podpisały list intencyjny o współpracy, który ma
na celu wzmocnienie ochrony prawnej dzieci. Współpraca z UNICEF koncentruje się
na rozwijaniu systemu sprawiedliwości przyjaznego i dostępnego dzieciom. W ramach
porozumienia strona polska zadeklarowała m.in. wprowadzenie systemu monitorowania
losów dziecka krzywdzonego, który umożliwi efektywną i szybką pomoc:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/ministerstwo-sprawiedliwosci-i-unicef-
dzialaja-na-rzecz-lepszej-ochrony-praw-dzieci
Ad 1, 3 i 5
W związku z interpelacją Pana Posła, Prokuratura Krajowa przekazała następujące
informacje.
Z postępowania przygotowawczego Prokuratury Rejonowej w Słupsku, prowadzonego
w sprawie spowodowania u trzyletniej dziewczynki obrażeń skutkujących jej zgonem,
29 maja 2025 roku wyłączono materiały w zakresie niedopełnienia obowiązków przez
funkcjonariuszy publicznych w zakresie przyznania pieczy zastępczej nad dzieckiem
Karolinie G. i Arkadiuszowi G. oraz kontroli nad ich postępowaniem, tj. o czyn z art. 231
§ 1 k.k.
Ww. materiały zostały przekazane do Prokuratury Okręgowej w Słupsku z wnioskiem
o przekazanie sprawy do prowadzenia innej jednostce prokuratury okręgu słupskiego,
z wyłączeniem przepisów dotyczących właściwości miejscowej.
Prokurator Okręgowy w Słupsku 27 czerwca 2025 roku wyznaczył Prokuraturę Rejonową
w Miastku do prowadzenia postępowania, w toku którego zostaną wyjaśnione kwestie
odpowiedzialności funkcjonariuszy wszystkich służb publicznych, właściwych
do monitorowania funkcjonowania rodziny zastępczej, w której umieszczona została
dziewczynka.
-- 2 of 5 --
3
Postępowanie przygotowawcze znajduje się w fazie in rem i jest objęte zwierzchnim
nadzorem służbowym Prokuratury Okręgowej w Słupsku.
Ad 4
Z informacji, którą przekazał Prezes Sądu Rejonowego w Słupsku wynika, że Sąd Rejonowy
w Słupsku wcześniej nie uzyskał żadnych informacji o problemach w rodzinach
zastępczych, w których umieszczona była małoletnia dziewczynka, a wobec tego także
o diagnozach mających ich dotyczyć.
Ocena sytuacji dziewczynki była przeprowadzana na podstawie art. 5791 § 3 k.p.c.,
zgodnie z którym: „Sąd opiekuńczy okresowo, nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy,
dokonuje oceny sytuacji dziecka umieszczonego w pieczy zastępczej w celu ustalenia
możliwości powrotu dziecka do rodziny. Jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd wszczyna
postępowanie o pozbawienie władzy rodzicielskiej jego rodziców.” w związku z art. 1124
k.r.o., który stanowi, iż: „Dziecko umieszcza się w pieczy zastępczej do czasu zaistnienia
warunków umożliwiających jego powrót do rodziny albo umieszczenia go w rodzinie
przysposabiającej.”
Ocena Sądu opierała się o składane (na podstawie art. 47 ust 5. oraz 131 ust. 2 ustawy
z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, Dz. U. z 2025
r. poz. 49) informacje Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Słupsku o całokształcie
sytuacji osobistej dziewczynki umieszczonej w rodzinie zastępczej.
Po wydaniu postanowienia kończącego w sprawie sygn. akt III Nsm 100/24 w marcu 2024
roku, akta wykonawcze z informacją Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Słupsku
o całokształcie sytuacji osobistej dziecka umieszczonego w zawodowej rodzinie zastępczej
Karoliny G. i Arkadiusza G. (zwaną dalej „informacją”) przedłożono sędziemu referentowi:
- z informacją z 4 czerwca 2024 roku - 23 sierpnia 2024 roku,
- z informacją z 29 sierpnia 2024 roku - 23 września 2024 roku,
- z informacją z 26 listopada 2024 roku - 28 listopada 2024 roku.
Ostatnia informacja wpłynęła 25 lutego 2025 roku.
-- 3 of 5 --
4
Ad 2, 6 i 7
Dziewczynka została umieszczona w pieczy zastępczej na zasadach określonych w ustawie
z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz.
49; dalej „ustawa o pieczy zastępczej”). Ten akt prawny nie przewiduje żadnych zadań
dla kuratorów sądowych m.in. nie ustanawia nadzoru kuratora nad rodziną zastępczą.
Z tego względu kuratorzy sądowi z sądów rejonowych okręgu Sądu Okręgowego
w Słupsku nie wykonywali w sprawie czynności, co w związku z pytaniem Ministerstwa
Sprawiedliwości, potwierdził Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku. W tej sytuacji
przeprowadzenie kontroli działań kuratorów przez Ministerstwo Sprawiedliwości jest
bezprzedmiotowe. Nie ma również podstaw prawnych do wszczęcia wobec kuratorów
postępowań dyscyplinarnych.
Warto podkreślić, że w sprawach, w których obowiązujące przepisy prawa przewidują
udział kuratorów sądowych, Ministerstwo Sprawiedliwości dokłada starań, aby ich
obowiązki były realizowane na najwyższym poziomie. Przykładem może być niedawne
szkolenie zorganizowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości we współpracy z UNICEF,
Instytutem Ekspertyz Sądowych im. Prof. dr Jana Sehna i Polskim Towarzystwem
Psychologicznym pt. „Ochrona dobra dziecka - perspektywa prawna i psychologiczna”
dla zawodowych kuratorów sądowych wykonujących orzeczenia w sprawach rodzinnych
i nieletnich:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/ochrona-dziecka-i-rodziny-szkolenie-dla-
kuratorow
W odniesieniu do pytania o kontrolę w jednostce, w której funkcjonowała rodzina
zastępcza oraz o przyszłe działania na rzecz poprawy nadzoru nad rodzinami zastępczymi,
proszę o wzięcie pod uwagę, że Ministerstwo Sprawiedliwości może realizować wyłącznie
własne (powierzone) zadania ustawowe. Ustawa o pieczy zastępczej stanowi,
że organizatorem pieczy zastępczej jest powiat (art. 32 ust. 2). Organizator pieczy
zastępczej odpowiada m.in. za wstępną kwalifikację kandydatów do pełnienia funkcji
rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia
rodzinnego domu dziecka (art. 43 ust. 1), przygotowanie rodziny zastępczej
-- 4 of 5 --
5
oraz prowadzących rodzinne domy dziecka na przyjęcie dziecka (art. 47 ust. 1) oraz za
ocenę sytuacji dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej oraz w rodzinnym domu
dziecka, a także za ocenę rodziny zastępczej (art. 128). Ocena sytuacji dziecka
umieszczonego w rodzinie zastępczej oraz w rodzinnym domu dziecka jest
przeprowadzana w celu (art. 130 ust. 1):
1) ustalania aktualnej sytuacji rodzinnej dziecka,
2) analizy stosowanych metod pracy z dzieckiem i rodziną,
3) modyfikowania planu pomocy dziecku,
4) monitorowania procedur adopcyjnych dzieci z uregulowaną sytuacją prawną
umożliwiającą przysposobienie,
5) oceny stanu zdrowia dziecka i jego aktualnych potrzeb,
6) oceny zasadności dalszego pobytu dziecka w pieczy zastępczej,
7) informowania sądu o potrzebie umieszczenia dziecka w placówce działającej
na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U.
z 2024 r. poz. 737, 854, 1562 i 1635), przepisów o działalności leczniczej lub o pomocy
społecznej.
Obok obowiązków organizatora pieczy zastępczej, ustawa o pieczy zastępczej nakłada
szereg zadań na pozostałe jednostki wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej,
a także na ministra właściwego do spraw rodziny.
Ministerstwo Sprawiedliwości, nie zostało wymienione wśród ww. podmiotów, jednakże
deklaruje gotowość do udziału w każdej inicjatywie na rzecz poprawy bezpieczeństwa
dzieci.
Z wyrazami szacunku
Maria Ejchart
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --