Interpelacja w sprawie przedstawienia strategii dla PKP Cargo SA
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10231
do ministra infrastruktury
w sprawie przedstawienia strategii dla PKP Cargo SA
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 10-06-2025
Szanowni Panowie Ministrowie,
mając na uwadze docierające do mnie alarmujące sygnały od pracowników oraz przedstawicieli związków zawodowych działających w PKP Cargo SA, które dotyczą pogarszającej się sytuacji spółki, zwracam się z prośbą o przedstawienie aktualnej strategii rządu wobec tej kluczowej dla państwa spółki kolejowej.
PKP Cargo SA odgrywa strategiczną rolę w systemie transportu towarowego w Polsce, a dalsza degradacja spółki zagraża nie tylko utratą wielu miejsc pracy, ale również bezpieczeństwu logistycznemu i suwerenności transportowej kraju.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy rząd dysponuje aktualną strategią dotyczącą przyszłości PKP Cargo SA? Jeśli tak, to proszę o jej przedstawienie.
Jakie działania zostały lub zostaną podjęte w celu przeciwdziałania dalszemu pogarszaniu się sytuacji spółki?
Czy Ministerstwo Aktywów Państwowych oraz Ministerstwo Infrastruktury prowadzą wspólne działania mające na celu zapewnienie stabilności tej strategicznej dla kraju spółki? Proszę o przedstawienie tych działań w punktach i wskazanie dat, kiedy poszczególne działania były podejmowane.
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 10 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7012 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DNW-2.054.22.2025
Warszawa, 07 września 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10231 Poseł na Sejm RP pani Pauliny Matysiak w sprawie
przedstawienia strategii dla PKP CARGO SA, poniżej pozwalam sobie odnieść się do
zawartych w wystąpieniu pytań.
Obecna sytuacja pracowników PKP CARGO S.A. w restrukturyzacji (dalej: PKP CARGO SA
lub Spółka) jest konsekwencją doprowadzenia do krytycznego zadłużenia i konieczności
postawienia spółki w stan upadłości restrukturyzacyjnej. Skumulowane w latach 2015-
2023 zobowiązania, sięgające ponad 4 mld zł wymusiły bardzo trudne ale konieczne
działania restrukturyzacyjne, prowadzone od 2024 roku, które niestety dotykają przede
wszystkim pracowników wszystkich spółek z grupy kapitałowej PKP CARGO. Utrata i brak
zabezpieczenia nowych kontraktów spowodowały utratę pracy przewozowej, a więc także
możliwości wykorzystania taboru. Obecnie najważniejszym celem do osiągnięcia jest
utrzymanie Spółki i zabezpieczenie działalności w ogóle, co wiąże się z pozyskiwaniem
nowych kontraktów i prowadzonymi negocjacjami z dotychczasowymi kontrahentami, ale
także niestety z istotnymi cięciami kosztów.
Sytuacja w jakiej znalazło się PKP CARGO i niezbędne działania restrukturyzacyjne są
następstwem szeregu błędnych decyzji biznesowych i nieefektywnego zarządzania Spółką
na przestrzeni ostatnich lat, jak również tzw. „decyzji węglowej” byłego Premiera
i sposobu jej realizacji przez ówczesny Zarząd Spółki, co dobitnie wskazuje na chaotyczne
zarządzanie i niedostateczny nadzór nad narodowym przewoźnikiem towarowym
w tamtym okresie. Konsekwencje powyższego uderzają obecnie bezpośrednio
w pracowników całej grupy kapitałowej Spółki. Wykonana, bez zabezpieczenia ryzyk aby
realizować polityczne zlecenie przez Spółkę, decyzja węglowa doprowadziła do utraty
klientów i rentownych kontraktów. Spółka w latach 2015-2024 straciła ok 43% wolumenu
przewożonej masy towarowej, ze 108 mln ton w 2015 r., stanowiących 48% udział w rynku
do 62 mln ton w 2024 r., tj. 26,3% udziału w rynku.
Utracony przez PKP CARGO udział w rynku przewozów towarowych został przejęty przez
konkurencyjne podmioty, co bezpośrednio wynikało z nieudolnego zarządzania, działań
realizujących decyzje polityczne oraz nacisków części partnerów społecznych.
Ten okres zarządzania PKP CARGO był prowadzony bez jakichkolwiek przemyśleń co do
przyszłości Spółki i funkcjonowania na trudnym rynku przewozu towarów, na którym
-- 1 of 3 --
2
oprócz dotychczasowych podmiotów pojawiają się ciągle nowi przewoźnicy, bardziej
elastyczni i wykorzystujący w maksymalny sposób czas pracy oraz posiadany tabor.
PKP CARGO od dłuższego czasu była w trudnej sytuacji płynnościowej, a zadłużenie
systematycznie rosło. W ciągu 5 lat - pomiędzy 2018 a 2023 rokiem zobowiązania ogółem
urosły o około 2 mld zł (z 2,67 mld zł do 4,63 mld zł).
Spółka wydawała środki, których nie posiadała, a pod koniec 2023 roku ówczesny zarząd
uzgodnił z partnerami społecznymi podwyżki wynagrodzeń, w kwocie ok. 170 mln zł, które
zostały sfinansowane leasingiem zwrotnym najlepszych lokomotyw (umowa leasingu
zwrotnego na 200 mln zł z września 2023 roku).
Już w 2023 r. Spółka była poważnie zadłużona, jej bieżąca płynność finansowa
systematycznie spadała - wskaźnik płynności na koniec 2019 roku wynosił 0,86 aby w
2023 r. osiągnąć poziom 0,36. Tymczasem optymalna płynność spółki powinna plasować
wskaźnik na poziomie od 1,2 do 2. Pomimo tego, ówczesny zarząd nie podjął żadnych,
skutecznych działań, żeby zatrzymać tak niepokojący, spadkowy trend. Zadłużenie się
pogłębiało; w połowie 2024 roku, przed złożeniem przez PKP CARGO wniosku o otwarcie
postępowania sanacyjnego, Spółka miała 3 mld zł samych zobowiązań handlowych
i finansowych. Tylko od momentu złożenia wniosku o otwarcie sanacji do dziś spłacono
już blisko 200 mln zł zobowiązań zabezpieczonych rzeczowo oraz leasingów.
Wszelkie podejmowane od 2024 roku działania, zmierzające do odzyskania przez PKP
CARGO utraconego rynku przewozów towarowych są dodatkowo determinowane ogólną
sytuacją na rynku przewozów towarowych, spadkiem wolumenu przewozów
i zmniejszeniem zapotrzebowania na pracę przewozową. Niewątpliwy wpływ na sytuację
PKP CARGO w najbliższych latach będzie miał Plan Restrukturyzacyjny, który w dniu 30
czerwca 2025 r. zarządca masy sanacyjnej złożył do właściwego sądu, a opinia rady
wierzycieli dla sędziego komisarza ma być wyrażona do 15 września 2025 roku. Integralną
część Planu Restrukturyzacyjnego stanowią propozycje układowe dla wierzycieli. Jak
wynika z opublikowanych informacji, Zarząd PKP CARGO prowadził intensywne rozmowy
z partnerami społecznymi w zakresie założonych w Programie Restrukturyzacyjnym
kwestii pracowniczych. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom związków zawodowych
i pracowników w zakresie ochrony miejsc pracy Zarząd PKP CARGO przedstawił także
alternatywne, względem pierwotnych, rozwiązania, które niestety nie znalazły akceptacji
partnerów społecznych.
PKP CARGO SA jest spółką, której akcje zostały wprowadzone do publicznego obrotu,
zatem wszelkie informacje dotyczące jej sytuacji ekonomiczno-finansowej oraz planów
naprawczych i związanych z tym działań restrukturyzacyjnych są możliwe do przekazania
z uwzględnieniem obostrzeń wynikających z obowiązków informacyjnych. Ponadto Skarb
Państwa reprezentowany przez Ministra Infrastruktury jest akcjonariuszem PKP SA, nie
PKP CARGO, które pozostaje mniejszościową spółką Grupy Kapitałowej PKP SA,
ze wszystkimi tego konsekwencjami formalnymi i faktycznymi.
Jak wiadomo, w ramach kompetencji Ministra Infrastruktury podejmowane są prace
w szerszym aspekcie rynku kolejowego, których celem będzie zwiększenie znaczenia
przewozów kolejowych, co będzie miało przełożenie na wzmocnienie rynku pracy
przewozowej i pośrednio na sytuację wszystkich przewoźników towarowych, w tym PKP
CARGO.
-- 2 of 3 --
3
Równie ważnym elementem przyszłości kolejowego transportu towarów jest koniunktura
gospodarcza i związane z tym zwiększenie masy przewozowej. W tym kontekście należy
zwrócić uwagę na inwestycje związane z budową CPK, kolei dużych prędkości i inwestycje
realizowane przez PKP Polskie Linie Kolejowe SA.
Niemniej jednak Minister Infrastruktury, działając w imieniu Skarbu Państwa jako
akcjonariusza PKP SA oczekuje od strony społecznej przede wszystkim zrozumienia
nadrzędnego celu, któremu mają służyć dzisiejsze, bardzo trudne decyzje, dotykające
wielu pracowników oraz że wszystkie podjęte przez organy zarządzające działania będą
zgodne z obowiązującymi przepisami prawa i będą prowadzone w dialogu ze stroną
społeczną, i w konsekwencji pozwolą Spółce PKP CARGO na odbudowę pozycji na rynku.
Łączę wyrazy szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --