Interpelacja w sprawie dostosowania infrastruktury dworcowej do osób z niepełnosprawnościami
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10178
do ministra infrastruktury
w sprawie dostosowania infrastruktury dworcowej do osób z niepełnosprawnościami
Zgłaszający: Marek Sowa
Data wpływu: 09-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
pomimo podjętych działań dotyczących zwiększenia dostępności transportu publicznego dla osób z niepełnosprawnościami, wiele dworców kolejowych wciąż nie spełnia tych standardów. Brakuje wind, pochylni, oznaczeń w alfabecie Braille’a czy systemów informacyjnych przystosowanych do osób niepełnosprawnych. Osoby poruszające się na wózkach, osoby niewidome czy słabowidzące oraz osoby starsze są w praktyce często wykluczone z możliwości samodzielnego korzystania z transportu kolejowego.
Jak wynika z raportu NIK modernizacja obiektów kolejowych poprawiła ich dostępność dla osób niepełnosprawnych. Nie uwzględniono jednak wszystkich potrzeb niepełnosprawnych. Wciąż niektóre utrudnienia powodują konieczność korzystania ze wsparcia osób towarzyszących albo asysty personelu dworca.
Obecnie osoby niepełnosprawne, które planują podróż pociągiem mogą skorzystać z asysty. W praktyce oznacza to, że pasażer z niepełnosprawnością, planując podróż pociągiem, powinien zgłosić swój przejazd i potrzebę asysty u przewoźnika minimum 24 godziny przed planowaną podróżą. Niejednokrotnie jest to konieczność, aby w ogóle móc skorzystać z transportu kolejowego. Jednym z takich przykładów jest dworzec kolejowy w Libiążu, gdzie zarządca nieruchomości określił przejście w poziomie szyn na peron (jedyne, jakie mogły pokonać osoby np. na wózku inwalidzkim) jako przejście służbowe, które ze względów bezpieczeństwa zostało zamknięte. Korzystanie z tego przejścia dozwolone jest tylko i wyłącznie w asyście pracowników posiadających stosowne przeszkolenie. Natomiast znajdująca się obok kładka dla pieszych nie posiada windy. Stacja w Libiążu określona została jako niedostępna dla osób z niepełnosprawnością lub o ograniczonej sprawności ruchowej, a najbliższą stacją dostępną dla ww. grupy osób jest stacja w Chrzanowie. Pasażerowie, którzy chcą podróżować pociągiem i skorzystać z przejścia służbowego muszą to zrobić w asyście, zgłaszając ten fakt 24 godzin przed planowaną podróżą. To pokazuje, z jak dużymi trudnościami borykają się osoby niepełnosprawne, chcące skorzystać z transportu kolejowego. Przykład dworca w Libiążu nie jest odosobniony.
Bez wątpienia infrastruktura przyjazna osobom z niepełnosprawnościami powinna być standardem. Bariery w dostępie do transportu istotnie przyczyniają się do wykluczenia z życia społecznego osób z niepełnosprawnością, blokują możliwość swobodnego przemieszczania się, podejmowania pracy, edukacji, korzystania z leczenia i rehabilitacji itp. Powodują również uzależnienie tej grupy osób od pomocy innych osób np. pracowników instytucji wyspecjalizowanych.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na pytania:
Ile dworców kolejowych w Polsce jest w pełni przystosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami?
Jakie działania zostały podjęte w ostatnich latach w celu poprawy dostępności infrastruktury kolejowej?
Czy planowane są konkretne programy/działania inwestycyjne lub modernizacyjne na dworcach kolejowych nieprzystosowanych do poruszania się po nich osób niepełnosprawnych w celu dostosowania do nich infrastruktury kolejowej?
Czy ministerstwo prowadzi monitoring dostępności infrastruktury kolejowej dla osób z niepełnosprawnościami?
Czy, a jeżeli tak, to w jaki sposób osoby z niepełnosprawnościami biorą udział w procesie planowania i modernizacji infrastruktury dworcowej?
Z wyrazami szacunku Marek Sowa
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3104 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-11-1.054.25.2025
Warszawa, 01 lipca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10178 Posła na Sejm RP, Pana Marka Sowy,
w sprawie dostosowania infrastruktury dworcowej do osób z niepełnosprawnościami,
poniżej przedstawiam stosowne informacje.
Zgodnie z aktualnymi danymi, około 100 dworców kolejowych zarządzanych przez PKP
S.A. uzyskało certyfikat zgodności z Technicznymi Specyfikacjami Interoperacyjności
w zakresie osób o ograniczonej mobilności (TSI-PRM), co oznacza pełne dostosowanie
tych obiektów do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Dodatkowo, około 351
dworców zapewnia dostęp bez barier architektonicznych do podstawowych funkcji –
takich jak wejście do budynku, dostęp do poczekalni oraz kas biletowych. W przypadku
infrastruktury peronowej, dostosowanie do osób z ograniczoną mobilnością osiągnięto
na około 74% stacji i przystanków osobowych w kraju.
W ostatnich latach PKP S.A. oraz PKP PLK S.A. podejmują szereg działań ukierunkowanych
na poprawę dostępności infrastruktury kolejowej. Nowo realizowane oraz
modernizowane obiekty projektowane są zgodnie z zasadami projektowania
uniwersalnego, uwzględniającymi potrzeby osób o różnych ograniczeniach w poruszaniu
się. Wprowadzane są rozwiązania takie jak: windy, pochylnie, przejścia w poziomie szyn,
ścieżki prowadzące wolne od przeszkód, oznaczenia dotykowe i kontrastowe oraz
oznaczenia w alfabecie Braille’a. Standardy te obowiązują niezależnie od źródła
finansowania inwestycji.
W zakresie planowania inwestycji na obiektach dotychczas niedostosowanych,
realizowane są działania w ramach Programu Inwestycji Dworcowych, a także w ramach
programu Dworce Przyjazne Pasażerom będącego jego kontynuacją. Programy
te przewidują realizację zadań inwestycyjnych, których celem jest podniesienie komfortu
obsługi pasażerów, w szczególności osób z niepełnosprawnościami.
Rozwiązania projektowe uwzględniające potrzeby osób o ograniczonej mobilności
są opracowywane na podstawie dobrych praktyk oraz konsultacji z przedstawicielami
organizacji społecznych. PKP S.A., w ramach programu „Dostępność Plus”,
współpracowała z Zespołem Eksperckim Prezesa UTK, w skład którego weszli
m.in. przedstawiciele środowisk osób z niepełnosprawnościami. Dodatkowo, rozwiązania
wspierające osoby niewidome i słabowidzące były konsultowane z Centrum
dla Niewidomych i Słabowidzących w Krakowie. W proces konsultacji inwestycji włączani
są również przedstawiciele lokalnych społeczności.
-- 1 of 2 --
2
Ministerstwo Infrastruktury oraz spółki kolejowe dokładają wszelkich starań,
aby systematycznie poprawiać dostępność infrastruktury kolejowej, przyczyniając się
do eliminacji barier w dostępie do transportu publicznego i przeciwdziałania wykluczeniu
komunikacyjnemu.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --