Interpelacja w sprawie poziomu ochrony danych pacjenta w kontekście projektu utworzenia centralnej elektronicznej rejestracji medycznej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10147
do ministra zdrowia
w sprawie poziomu ochrony danych pacjenta w kontekście projektu utworzenia centralnej elektronicznej rejestracji medycznej
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 09-06-2025
Szanowna Pani Minister,
projekt ustawy przewidujący utworzenie centralnej elektronicznej rejestracji medycznej budzi poważne wątpliwości Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO) w zakresie ochrony danych osobowych. Planowany system ma przetwarzać szeroki zakres wrażliwych danych, w tym dane dotyczące zdrowia, dane biometryczne oraz wykorzystywać boty głosowe do automatyzacji połączeń telefonicznych.
Prezes UODO Mirosław Wróblewski podkreślił, że “Zautomatyzowane przetwarzanie danych biometrycznych - jak głos, który może ujawnić stan emocjonalny, choroby, wiek czy płeć - jest wyjątkowo inwazyjną formą przetwarzania danych osobowych, obarczoną bardzo wysokim ryzykiem naruszenia praw i wolności osób nagrywanych”. Dodatkowo zwrócił uwagę, że projekt nie określa konkretnie, jakie dane będą przetwarzane, co stwarza ryzyko nadmiernego wykorzystywania danych. W ocenie Prezesa UODO "projektodawca nie wykazał niezbędności przetwarzania wszystkich kategorii danych, w szczególności danych biometrycznych, dla realizacji zakładanego celu, ani zgodności z przepisami RODO. Szczególnie niepokojące jest to, że w analizie dołączonej do projektu oszacowano ryzyko jako niskie i nie przewidziano żadnych gwarancji ochrony danych, podczas gdy zdaniem Prezesa UODO przetwarzanie danych “z dużym prawdopodobieństwem może powodować wysokie ryzyko naruszenia praw lub wolności osób fizycznych”.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jak ministerstwo odnosi się do analiz i wniosków Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie dodatkowych zabezpieczeń dla danych biometrycznych przetwarzanych przez voiceboty w ramach centralnej elektronicznej rejestracji medycznej?
W jaki sposób zostanie zapewniona zgodność planowanego systemu z wymogami rozporządzenia o Sztucznej Inteligencji (AI Act), w szczególności w zakresie oceny skutków dla praw podstawowych?
Jakie konkretne kategorie danych będą przetwarzane w systemie i czy została przeprowadzona analiza niezbędności przetwarzania każdej z tych kategorii?
Czy ministerstwo przewiduje możliwość rezygnacji przez pacjentów z korzystania z voicebotów na rzecz tradycyjnych form rejestracji telefonicznej? Czy planowane jest utrzymanie tradycyjnych form rejestracji (telefoniczne z obsługą ludzką, bezpośrednio w placówkach) jako stałej alternatywy dla pacjentów, którzy nie mogą korzystać z systemu cyfrowego?
W jaki sposób zostanie zapewniona realizacja praw pacjentów wynikających z RODO, w tym prawa do sprostowania, dostępu i usunięcia danych?
Czy planowane jest przeprowadzenie ponownej, bardziej szczegółowej oceny skutków dla ochrony danych (DPIA) z uwzględnieniem wszystkich zidentyfikowanych zagrożeń?
Jakie alternatywne rozwiązania technologiczne rozważało ministerstwo w celu ograniczenia ryzyka naruszenia prywatności przy jednoczesnym osiągnięciu celów projektu?
Na jakiej technologii będzie opierało się rozwiązanie botów głosowych? Już teraz są one stosowane m.in. w bankach i często są źródłem frustracji klientów z powodu niezrozumienia przedmiotu sprawy, co często kończy się koniecznością połączenia z konsultantem.
Jakie konkretne rozwiązania przewiduje ministerstwo dla seniorów z ograniczonymi kompetencjami cyfrowymi, aby zapewnić im równy dostęp do rejestracji medycznej w nowym systemie?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9998 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
EZDW.050.5.2025.KS
Warszawa, 06 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT10147 z dnia 16.06 br. Posła Pana Janusza
Cieszyńskiego w sprawie poziomu ochrony danych pacjenta w kontekście projektu
utworzenia centralnej elektronicznej rejestracji (centralnej e-rejestracji) medycznej
przesyłam odpowiedzi na pytania Pana Posła.
Pytanie 1. Jak Ministerstwo odnosi się do analiz i wniosków Prezesa Urzędu Ochrony
Danych Osobowych?
Odpowiedź MZ: Ministerstwo Zdrowia oraz Centrum e-Zdrowia w związku z pracami
prowadzonymi nad projektem ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (UD 169), dalej:
projekt ustawy, prowadzi wymianę korespondencji oraz przeprowadzane są spotkania
robocze w celu wyjaśnienia stanowisk i uwzględnienia uwag Prezesa Urzędu Ochrony
Danych do projektu ustawy.
Pytanie 2. Czy Ministerstwo planuje wprowadzenie dodatkowych zabezpieczeń dla danych
biometrycznych przetwarzanych przez voiceboty w ramach centralnej e-rejestracji
medycznej?
Odpowiedź MZ: Zgodnie z procedowanym projektem ustawy, w centralnej e-rejestracji nie
będą przetwarzane dane biometryczne.
Pytanie 3. W jaki sposób zostanie zapewniona zgodność planowanego systemu z wymogami
Rozporządzenia o Sztucznej Inteligencji (AI Act), w szczególności w zakresie oceny skutków
dla praw podstawowych?
Odpowiedź MZ: Centralna e-rejestracja będzie spełniać wszystkie wymagania
Rozporządzenia o Sztucznej Inteligencji (AI Act), w szczególności wymagania wskazane w
art. 50 rozporządzenia. Obowiązkiem dostawców jest zapewnienie zgodności rozwiązania z
wymaganiami rozporządzenia.
Ponadto należy zauważyć, że asystent głosowy (voicebot) nie jest systemem wysokiego
ryzyka w rozumieniu Rozporządzenia o Sztucznej Inteligencji (AI Act), zatem zgodnie
postanowieniami niniejszego aktu prawnego ocena skutków dla praw podstawowych nie
jest wymagana.
Pytanie 4. Jakie konkretne kategorie danych będą przetwarzane w systemie i czy została
przeprowadzona analiza niezbędności przetwarzania każdej z tych kategorii?
Odpowiedź MZ: Zgodnie z oceną skutków dla ochrony danych stanowiącą załącznik nr 2 do
projektu ustawy, projekt ustawy zawiera zwykłe dane osobowe oraz dane dotyczące
zdrowia. W przypadku przetwarzania głosu wprowadzono w projekcie przepisy
potwierdzające brak jego wykorzystania do celów biometrycznych (identyfikacji,
weryfikacji). Ponadto nie ma możliwości podjęcia alternatywnych w stosunku do
projektowanego rozwiązania środków umożliwiających osiągnięcie zamierzonego celu, tj.
wdrożenia nowego, scentralizowanego systemu rejestracji na świadczenia opieki
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zdrowotnej oraz ustalania kolejności ich udzielania. Dla systemu asystenta głosowego
dostępne są alternatywne sposoby dokonywania zgłoszenia centralnego w postaci
rejestracji przez IKP oraz bezpośrednio u świadczeniodawcy, w tym osobiście, telefonicznie
albo z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej. Asystent głosowy stanowi
funkcję wspierającą, a nie jedyną metodę zgłoszenia.
Na potrzeby centralnej e-rejestracji w Systemie P1 są przetwarzane dane zawarte w:
1) harmonogramach przyjęć prowadzonych przez świadczeniodawców zgodnie z art.
19a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 146, z późn. zm.), dalej
ustawy o świadczeniach, wraz z dostępnymi terminami udzielenia świadczenia;
2) centralnym wykazie oczekujących;
3) centralnych zgłoszeniach.
W centralnej e-rejestracji przetwarza się następujące dane:
1) dane, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 3 lit. b–h ustawy o świadczeniach;
2) informacje o prawie świadczeniobiorcy do korzystania ze świadczeń opieki
zdrowotnej poza kolejnością przyjęć, jeżeli dotyczy;
3) informację o kategorii medycznej, do której świadczeniobiorca został
zakwalifikowany zgodnie z kryteriami medycznymi określonymi w przepisach
wydanych na podstawie art. 20 ust. 11 ustawy o świadczeniach ustalonej na
podstawie skierowania, jeżeli dotyczy;
4) inne dane dotyczące stanu zdrowia świadczeniobiorcy lub dane dotyczące
świadczenia opieki zdrowotnej istotne do przyjęcia centralnego zgłoszenia, jeżeli
dotyczy.
Zakres danych obejmuje również: imię i nazwisko pracownika medycznego udzielającego
świadczenia opieki zdrowotnej oraz jego identyfikator, o którym mowa w art. 17c ust. 5
ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz. U. z 2025
r. poz. 302, z późn. zm.).
Pytanie 5. Czy Ministerstwo przewiduje możliwość rezygnacji przez pacjentów z
korzystania z voicebotów na rzecz tradycyjnych form rejestracji telefonicznej? Czy
planowane jest utrzymanie tradycyjnych form rejestracji (telefoniczne z obsługą ludzką,
bezpośrednio w placówkach) jako stałej alternatywy dla pacjentów, którzy nie mogą
korzystać z systemu cyfrowego?
Odpowiedź MZ: System asystenta głosowego będzie dodatkowym kanałem komunikacji ze
świadczeniobiorcami w ramach centralnej e-rejestracji.
Pacjenci mogą zawsze skorzystać z dotychczas dostępnych kanałów kontaktu (przez
placówkę, np. telefonicznie, mailowo lub bezpośrednio w placówce oraz przez IKP/mIKP).
Pytanie 6. W jaki sposób zostanie zapewniona realizacja praw pacjentów wynikających z
RODO,
w tym prawa do sprostowania, dostępu i usunięcia danych?
Odpowiedź MZ: Sposoby realizacji praw pacjentów wynikających z RODO regulują
wewnętrzne procedury administratora danych. Prawo dostępu administratora danych
(Minister Zdrowia) uregulował w polityce prywatności dostępnej na stronie pacjent.gov.pl.
Zasady te są takie same dla wszystkich e-usług centralnych w obszarze zdrowia.
Pytanie 7. Czy planowane jest przeprowadzenie ponownej, bardziej szczegółowej oceny
skutków dla ochrony danych (DPIA) z uwzględnieniem wszystkich zidentyfikowanych
zagrożeń?
Odpowiedź MZ: W ramach prowadzonego procesu legislacyjnego projektu ustawy na
bieżąco prowadzone są analizy, których celem jest opracowanie i wdrożenie rozwiązań
spełniających założone cele przy uwzględnieniu wszystkich zidentyfikowanych zagrożeń.
W proces tworzenia oceny skutków dla ochrony danych (DPIA) zaangażowany jest
Inspektor Ochrony Danych (IOD).
W przypadku identyfikacji nowych zagrożeń związanych z procesem wdrożenia rozwiązań
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
centralnej e-rejestracji przeprowadzane są konsultacje z innymi interesariuszami w celu
zapewnienia kompletności i adekwatności oceny.
Pytanie 8. Jakie alternatywne rozwiązania technologiczne rozważało Ministerstwo w celu
ograniczenia ryzyka naruszenia prywatności przy jednoczesnym osiągnięciu celów
projektu?
Odpowiedź MZ: System asystenta głosowego będzie dodatkowym kanałem komunikacji ze
świadczeniobiorcami w ramach centralnej e-rejestracji.
Pacjenci mogą zawsze skorzystać ze dotychczas dostępnych kanałów kontaktu (przez
placówkę, np. telefonicznie, mailowo lub bezpośrednio w placówce oraz przez IKP/mIKP), w
przypadku których ryzyko naruszenia prywatności może być niższe.
Niemniej, Ministerstwo Zdrowia wspólnie z Centrum e-Zdrowia identyfikuje sytuacje, w
których nie będzie możliwe skorzystanie z innych niż asystent głosowy kanałów kontaktu
(np. w przypadku osób wykluczonych cyfrowo, posługujących się wyłącznie telefonem
stacjonarnym).
Mając na uwadze ryzyka naruszenia prywatności w przypadku korzystania z asystenta
głosowego, Ministerstwo Zdrowia wspólnie z Centrum e-Zdrowia planuje zatem wdrożenie
rozwiązań, które pozwolą na minimalizację tych ryzyk np. poprzez komunikaty ostrzegające
przed takim ryzykiem, ograniczony zakres danych podawanych podczas identyfikacji oraz
możliwość wprowadzania danych na telefonie.
Bilans korzyści i ryzyk, przy uwzględnieniu działań mających na celu minimalizację tych
ryzyk, wskazał asystenta głosowego (voicebot), jako najlepsze rozwiązanie w przypadku,
gdy nie będzie możliwe skorzystanie z innych niż asystent głosowy kanałów kontaktu.
Pytanie 9. Na jakiej technologii będzie opierało się rozwiązanie botów głosowych? Już teraz
są one stosowane m.in . w bankach i często są źródłem frustracji klientów z powodu
niezrozumienia przedmiotu sprawy, co często kończy się koniecznością połączenia z
konsultantem.
Odpowiedź MZ: Planowane rozwiązanie asystenta głosowego będzie korzystało między
innymi z następujących technologii/modułów:
• Moduł rozpoznawania mowy (ASR – Automatic Speech Recognition),
• Moduł przetwarzania języka naturalnego (NLU – Natural Language Understanding),
• Moduł generowania odpowiedzi (NLG – Natural Language Generation).
Rozwiązania te ułatwią prawidłowe zrozumienie osoby dzwoniącej oraz realizację celu, w
którym nastąpiła komunikacja głosowa. Ponadto proces, w którym zostanie wykorzystany
system asystenta głosowego będzie prosty i czytelny dla pacjentów, co dodatkowo powoli
uniknąć sytuacji niezrozumienia przedmiotu sprawy.
Pytanie 10. Jakie konkretne rozwiązania przewiduje Ministerstwo dla seniorów z
ograniczonymi kompetencjami cyfrowymi, aby zapewnić im równy dostęp do rejestracji
medycznej w nowym systemie?
Odpowiedź MZ: Centralna e-rejestracja zapewnia osobom wykluczonym cyfrowo, np.
seniorom dotychczasowe kanały kontaktu tj. rejestracja osobista lub telefoniczna w
placówce. Dodatkowo centralna e-rejestracja zapewnia asystenta głosowego, który w
przypadku braku telefonu komórkowego czy adresu e-mail, ułatwi kontakt z pacjentem
wykluczonym cyfrowo.
Rozwiązanie to uwzględnia również potrzeby osób starszych lub wykluczonych cyfrowo i
pozwala na wyeliminowanie barier, które mogłyby powodować zaburzenie komunikacji w
procesie umawiania wizyt.
Z wyrazami szacunku
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --