Interpelacja nr 10145
Interpelacja w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi
Interpelacja nr 10145
do ministra zdrowia
w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 09-06-2025
Szanowna Pani Minister,
w najnowszym wydaniu czasopisma „Lancet“ opublikowano badania, które wskazują na występowanie pewnej grupy pacjentek, dla których mammografia może dawać fałszywie negatywny wynik. Dotyczy to kobiet o dużej gęstości piersi w wyniku zwiększonej ilości tkanki gruczołowej, która podczas badania rentgenowskiego wygląda podobnie do guza piersi, co utrudnia jego identyfikację i może skutkować negatywnie fałszywym wynikiem badania.
Według naukowców badaniem odpowiednim dla tej grupy jest mammografia CESM (z kontrastem), w którym zdjęcia obrazowe zawierają więcej szczegółów oraz nie wykorzystują promieni rentgenowskich. W Wielkiej Brytanii przetestowano 9361 kobiet należących do tej grupy, które wcześniej uzyskały negatywny wynik tradycyjnej mammografii. Po wykonaniu mammografii CESM, u 85 kobiet wykryto przeoczonego wcześniej guza złośliwego piersi. Z tego powodu autorka badania prof. Fiona Gilbert jest zdania, że w Wielkiej Brytanii dzięki zastosowaniu mammografii CESM można by było wykryć w badaniach przesiewowych dodatkowe 3,5 tysięcy nowotworów złośliwych i uratować 700 kobiet rocznie, tym samym można by zmniejszyć śmiertelność z powodu raka piersi o 20 procent.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Ile kobiet w Polsce rocznie może należeć do grupy wysokiego ryzyka fałszywie negatywnych wyników mammografii ze względu na dużą gęstość piersi?
Czy mammografia CESM jest dostępna w polskich placówkach medycznych i jeśli tak, to w ilu oraz w jakich regionach?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie mammografii CESM do standardowych procedur diagnostycznych w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia?
Ile przypadków raka piersi mogłoby być dodatkowo wykrytych rocznie w Polsce przy zastosowaniu mammografii CESM zgodnie z wytycznymi badań z „Lancet“?
Jakie szacunkowe koszty wiążą się z wprowadzeniem mammografii CESM do systemu badań przesiewowych w Polsce?
Czy ministerstwo planuje aktualizację wytycznych dotyczących badań przesiewowych raka piersi w oparciu o najnowsze dowody naukowe?
Jakie działania podejmie ministerstwo w celu zapewnienia równego dostępu do najskuteczniejszych metod diagnostyki raka piersi dla wszystkich polskich kobiet?
Czy planowane są konsultacje z towarzystwami naukowymi i ekspertami w dziedzinie onkologii w sprawie implementacji mammografii CESM?
Z wyrazami szacunku Janusz Cieszyński
Interpelacja nr 10145
do ministra zdrowia
w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 09-06-2025
Szanowna Pani Minister,
w najnowszym wydaniu czasopisma „Lancet“ opublikowano badania, które wskazują na występowanie pewnej grupy pacjentek, dla których mammografia może dawać fałszywie negatywny wynik. Dotyczy to kobiet o dużej gęstości piersi w wyniku zwiększonej ilości tkanki gruczołowej, która podczas badania rentgenowskiego wygląda podobnie do guza piersi, co utrudnia jego identyfikację i może skutkować negatywnie fałszywym wynikiem badania.
Według naukowców badaniem odpowiednim dla tej grupy jest mammografia CESM (z kontrastem), w którym zdjęcia obrazowe zawierają więcej szczegółów oraz nie wykorzystują promieni rentgenowskich. W Wielkiej Brytanii przetestowano 9361 kobiet należących do tej grupy, które wcześniej uzyskały negatywny wynik tradycyjnej mammografii. Po wykonaniu mammografii CESM, u 85 kobiet wykryto przeoczonego wcześniej guza złośliwego piersi. Z tego powodu autorka badania prof. Fiona Gilbert jest zdania, że w Wielkiej Brytanii dzięki zastosowaniu mammografii CESM można by było wykryć w badaniach przesiewowych dodatkowe 3,5 tysięcy nowotworów złośliwych i uratować 700 kobiet rocznie, tym samym można by zmniejszyć śmiertelność z powodu raka piersi o 20 procent.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Ile kobiet w Polsce rocznie może należeć do grupy wysokiego ryzyka fałszywie negatywnych wyników mammografii ze względu na dużą gęstość piersi?
Czy mammografia CESM jest dostępna w polskich placówkach medycznych i jeśli tak, to w ilu oraz w jakich regionach?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie mammografii CESM do standardowych procedur diagnostycznych w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia?
Ile przypadków raka piersi mogłoby być dodatkowo wykrytych rocznie w Polsce przy zastosowaniu mammografii CESM zgodnie z wytycznymi badań z „Lancet“?
Jakie szacunkowe koszty wiążą się z wprowadzeniem mammografii CESM do systemu badań przesiewowych w Polsce?
Czy ministerstwo planuje aktualizację wytycznych dotyczących badań przesiewowych raka piersi w oparciu o najnowsze dowody naukowe?
Jakie działania podejmie ministerstwo w celu zapewnienia równego dostępu do najskuteczniejszych metod diagnostyki raka piersi dla wszystkich polskich kobiet?
Czy planowane są konsultacje z towarzystwami naukowymi i ekspertami w dziedzinie onkologii w sprawie implementacji mammografii CESM?
Z wyrazami szacunku Janusz Cieszyński
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5933 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.104.2025.EM
Warszawa, 04 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10145 z 13 czerwca 2025 r. Pana Janusza Cieszyńskiego,
Posła na Sejm RP w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
W Polsce realizowany jest program profilaktyki raka piersi, który obejmuje mammografię
dla kobiet w wieku 45-74 lat. Kobiety z grupy podwyższonego ryzyka, w tym te z dużą
gęstością piersi, mogą być kierowane poza programem na dodatkowe badania (USG,
rezonans magnetyczny). W przypadku kobiet z grup wysokiego ryzyka u których wystąpił
rak piersi wśród członków najbliższej rodziny lub mutacje w obrębie genów BRCA 1 lub
BRCA 2 istnieje możliwość skorzystania z dedykowanego im świadczenia ramach
ambulatoryjnej opieki specjalistycznej „Opieki nad rodzinami wysokiego, dziedzicznie
uwarunkowanego ryzyka zachorowania na raka piersi lub raka jajnika”.
W ramach świadczeń gwarantowanych zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej oraz
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego dostępna jest mammografia z
kontrastem. Świadczenie to realizowane jest również w ramach kompleksowej opieki
onkologicznej nad pacjentem z nowotworem piersi (KON – Pierś), który oparty jest na
wyspecjalizowanych jednostkach koordynujących tzw. Centrum Kompetencji, w ramach
których prowadzona jest kompleksowa diagnostyka i terapia chorych z nowotworem piersi.
Aktualnie w Ministerstwie Zdrowia nie są prowadzone prace nad zakwalifikowaniem
nowych metod diagnostycznych w kierunku raka piersi.
W związku interpelacją Pana Posła zasięgnęliśmy opinii Konsultanta Krajowego w
dziedzinie onkologii klinicznej Pana Prof. Macieja Krzakowskiego (dalej: Konsultant)
względem wdrożenia spektralnej mammografii z kontrastowym wzmocnieniem (CESM,
contrast-enhanced spectral mammography) do wtórnej profilaktyki raka piersi.
Według opinii Konsultanta, przekazanej w porozumieniu z Centralnym Ośrodkiem
Koordynującym (COK) Narodowego Instytutu Onkologii-Państwowego Instytutu
Badawczego, który na zlecenie Ministra Zdrowia realizuje zadanie związane z poprawą
jakości realizowanych w Polsce badań przesiewowych, w kwestii wdrożenia metody CESM
w profilaktyce raka piersi niezbędne jest dokonanie pogłębionej analizy uwzględniającej
możliwości logistyczne i zasoby finansowe całego systemu ochrony zdrowia w Polsce.
Jak wskazał Konsultant, zgodnie z aktualnymi wytycznymi Europejskiego Towarzystwa
Obrazowania Piersi (EUSOBI,
European Society of Breast Imaging) – zawartymi w
rekomendacjach
"ESR Essentials: screening for breast cancer – general recommendations
by EUSOBI" – mammografia jest skuteczną metodą wczesnego wykrywania raka piersi oraz
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zmniejszania umieralności kobiet z rozpoznaniem wymienionego nowotworu. Jednocześnie
EUSOBI rozważa wprowadzenie stratyfikacji kobiet według grup ryzyka oraz dobór
optymalnych metod obrazowania adekwatnych do profilu klinicznego osób badanych.
Publikacja naukowa przywołana w interpelacji Pana Posła pt.
„Comparison of supplemental
breast cancer imaging techniques — interim results from the BRAID randomised controlled
trial”, została zamieszczona niedawno (maj 2025 roku) w czasopiśmie The Lancet.
W opinii Konsultanta, wnioski płynące z wymienionego opracowania mogą wpłynąć na
dalszy rozwój strategii obrazowania w zakresie wczesnego wykrywania raka piersi, ale
powinny zostać przedmiotem szczegółowych analiz.
Uprzejmie informuję, że dotychczas nie była badana populacja kobiet oraz szacowane
koszty związane z wprowadzeniem metody CESM do standardowych procedur
profilaktycznych w ramach świadczeń finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia
jak również nie wpływały informacje, aby były w tym zakresie prowadzone analizy.
Pragnę wyjaśnić, że wprowadzanie nowych technologii medycznych w zakresie metod
diagnostycznych czy leczniczych do systemu opieki zdrowotnej odbywa się według zasad
ściśle określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych(Dz. U. z 2024 r., poz. 146 ze zm.).
W myśl obowiązujących przepisów, do zadań Agencji Oceny Technologii Medycznych
i Taryfikacji związanych z oceną świadczeń opieki zdrowotnej należy m.in. wydawanie
rekomendacji w sprawie kwalifikacji świadczenia opieki zdrowotnej jako świadczenia
gwarantowanego, określania lub zmiany poziomu lub sposobu finansowania świadczenia
gwarantowanego, usuwania danego świadczenia opieki zdrowotnej z wykazu świadczeń
gwarantowanych, a także zmiany technologii medycznej.
Pragnę również dodać, że Minister Zdrowia, uwzględniając szczególnie istotne aspekty dla
bieżącego funkcjonowania systemu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego m.in.
znaczenie dla zdrowia obywateli, skuteczność kliniczną i praktyczną, efekt zdrowotny i
bezpieczeństwo stosowania, stosunek kosztów do uzyskiwanych efektów zdrowotnych,
prognozowane wydatki Narodowego Funduszu Zdrowia zobowiązanego do finansowania
nowych technologii, na bieżąco w uzasadnionych przypadkach reaguje na wnioski zgłaszane
przez organizacje pracodawców, czy grupy ekspertów oraz podmioty lecznicze, celem
podjęcia działań związanych ze zwiększeniem dostępności do nowoczesnych
uzupełniających i alternatywnych technologii poprzez zmianę warunków świadczeń
gwarantowanych lub kwalifikację nowych świadczeń i określenie minimalnych warunków
dla świadczeniodawców chcących realizować te świadczenia w oparciu o nowe dowody
naukowe czy schematy leczenia, jeśli wynika to z obiektywnych przesłanek.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.104.2025.EM
Warszawa, 04 sierpnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10145 z 13 czerwca 2025 r. Pana Janusza Cieszyńskiego,
Posła na Sejm RP w sprawie nowych danych dotyczących badań przesiewowych raka piersi,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
W Polsce realizowany jest program profilaktyki raka piersi, który obejmuje mammografię
dla kobiet w wieku 45-74 lat. Kobiety z grupy podwyższonego ryzyka, w tym te z dużą
gęstością piersi, mogą być kierowane poza programem na dodatkowe badania (USG,
rezonans magnetyczny). W przypadku kobiet z grup wysokiego ryzyka u których wystąpił
rak piersi wśród członków najbliższej rodziny lub mutacje w obrębie genów BRCA 1 lub
BRCA 2 istnieje możliwość skorzystania z dedykowanego im świadczenia ramach
ambulatoryjnej opieki specjalistycznej „Opieki nad rodzinami wysokiego, dziedzicznie
uwarunkowanego ryzyka zachorowania na raka piersi lub raka jajnika”.
W ramach świadczeń gwarantowanych zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej oraz
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego dostępna jest mammografia z
kontrastem. Świadczenie to realizowane jest również w ramach kompleksowej opieki
onkologicznej nad pacjentem z nowotworem piersi (KON – Pierś), który oparty jest na
wyspecjalizowanych jednostkach koordynujących tzw. Centrum Kompetencji, w ramach
których prowadzona jest kompleksowa diagnostyka i terapia chorych z nowotworem piersi.
Aktualnie w Ministerstwie Zdrowia nie są prowadzone prace nad zakwalifikowaniem
nowych metod diagnostycznych w kierunku raka piersi.
W związku interpelacją Pana Posła zasięgnęliśmy opinii Konsultanta Krajowego w
dziedzinie onkologii klinicznej Pana Prof. Macieja Krzakowskiego (dalej: Konsultant)
względem wdrożenia spektralnej mammografii z kontrastowym wzmocnieniem (CESM,
contrast-enhanced spectral mammography) do wtórnej profilaktyki raka piersi.
Według opinii Konsultanta, przekazanej w porozumieniu z Centralnym Ośrodkiem
Koordynującym (COK) Narodowego Instytutu Onkologii-Państwowego Instytutu
Badawczego, który na zlecenie Ministra Zdrowia realizuje zadanie związane z poprawą
jakości realizowanych w Polsce badań przesiewowych, w kwestii wdrożenia metody CESM
w profilaktyce raka piersi niezbędne jest dokonanie pogłębionej analizy uwzględniającej
możliwości logistyczne i zasoby finansowe całego systemu ochrony zdrowia w Polsce.
Jak wskazał Konsultant, zgodnie z aktualnymi wytycznymi Europejskiego Towarzystwa
Obrazowania Piersi (EUSOBI,
European Society of Breast Imaging) – zawartymi w
rekomendacjach
"ESR Essentials: screening for breast cancer – general recommendations
by EUSOBI" – mammografia jest skuteczną metodą wczesnego wykrywania raka piersi oraz
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zmniejszania umieralności kobiet z rozpoznaniem wymienionego nowotworu. Jednocześnie
EUSOBI rozważa wprowadzenie stratyfikacji kobiet według grup ryzyka oraz dobór
optymalnych metod obrazowania adekwatnych do profilu klinicznego osób badanych.
Publikacja naukowa przywołana w interpelacji Pana Posła pt.
„Comparison of supplemental
breast cancer imaging techniques — interim results from the BRAID randomised controlled
trial”, została zamieszczona niedawno (maj 2025 roku) w czasopiśmie The Lancet.
W opinii Konsultanta, wnioski płynące z wymienionego opracowania mogą wpłynąć na
dalszy rozwój strategii obrazowania w zakresie wczesnego wykrywania raka piersi, ale
powinny zostać przedmiotem szczegółowych analiz.
Uprzejmie informuję, że dotychczas nie była badana populacja kobiet oraz szacowane
koszty związane z wprowadzeniem metody CESM do standardowych procedur
profilaktycznych w ramach świadczeń finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia
jak również nie wpływały informacje, aby były w tym zakresie prowadzone analizy.
Pragnę wyjaśnić, że wprowadzanie nowych technologii medycznych w zakresie metod
diagnostycznych czy leczniczych do systemu opieki zdrowotnej odbywa się według zasad
ściśle określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych(Dz. U. z 2024 r., poz. 146 ze zm.).
W myśl obowiązujących przepisów, do zadań Agencji Oceny Technologii Medycznych
i Taryfikacji związanych z oceną świadczeń opieki zdrowotnej należy m.in. wydawanie
rekomendacji w sprawie kwalifikacji świadczenia opieki zdrowotnej jako świadczenia
gwarantowanego, określania lub zmiany poziomu lub sposobu finansowania świadczenia
gwarantowanego, usuwania danego świadczenia opieki zdrowotnej z wykazu świadczeń
gwarantowanych, a także zmiany technologii medycznej.
Pragnę również dodać, że Minister Zdrowia, uwzględniając szczególnie istotne aspekty dla
bieżącego funkcjonowania systemu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego m.in.
znaczenie dla zdrowia obywateli, skuteczność kliniczną i praktyczną, efekt zdrowotny i
bezpieczeństwo stosowania, stosunek kosztów do uzyskiwanych efektów zdrowotnych,
prognozowane wydatki Narodowego Funduszu Zdrowia zobowiązanego do finansowania
nowych technologii, na bieżąco w uzasadnionych przypadkach reaguje na wnioski zgłaszane
przez organizacje pracodawców, czy grupy ekspertów oraz podmioty lecznicze, celem
podjęcia działań związanych ze zwiększeniem dostępności do nowoczesnych
uzupełniających i alternatywnych technologii poprzez zmianę warunków świadczeń
gwarantowanych lub kwalifikację nowych świadczeń i określenie minimalnych warunków
dla świadczeniodawców chcących realizować te świadczenia w oparciu o nowe dowody
naukowe czy schematy leczenia, jeśli wynika to z obiektywnych przesłanek.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --