Interpelacja w sprawie potencjalnych zagrożeń związanych z chińskimi urządzeniami w infrastrukturze odnawialnych źródeł energii
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 10131
do ministra klimatu i środowiska, ministra obrony narodowej
w sprawie potencjalnych zagrożeń związanych z chińskimi urządzeniami w infrastrukturze odnawialnych źródeł energii
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 08-06-2025
Szanowny Panie Premierze, Szanowna Pani Minister,
z doniesień agencji Reuters z dnia 14 maja 2025 roku wynika, że amerykańscy eksperci wykryli w chińskich falownikach podejrzane urządzenia komunikacyjne, które nie zostały wymienione w dokumentacji produktu. Mogą one służyć do ominięcia zabezpieczeń i zdalnego przejęcia kontroli nad infrastrukturą energetyczną. Jak stwierdził jeden z amerykańskich ekspertów: “To w praktyce oznacza, że istnieje wbudowany sposób na fizyczne zniszczenie sieci”.
W ciągu ostatnich dziewięciu miesięcy w bateriach pochodzących od różnych chińskich dostawców znajdowano nielegalne urządzenia komunikacyjne, w tym radia komórkowe. Mogą one nie mieć złośliwych intencji, jednak sytuacja jest alarmująca w obliczu prawnego obowiązku chińskich firm do współpracy z agencjami wywiadowczymi, co daje rządowi Chin potencjalną kontrolę nad falownikami podłączonymi do zagranicznych sieci. Europejska Rada ds. Produkcji Energii Słonecznej szacuje, że ponad 200 GW mocy elektrowni słonecznych w Europie pochodzi z falowników wyprodukowanych w Chinach, co odpowiada mocy ponad 200 elektrowni jądrowych. Eksperci ostrzegają, że kontrola nad zaledwie 3-4 GW mocy może spowodować poważne zakłócenia w europejskich dostawach energii.
Kraje UE już podejmują działania ochronne. Litwa uchwaliła ustawę blokującą zdalny dostęp z Chin do instalacji energetycznych powyżej 100 kW. Estonia rozważa całkowity zakaz chińskiej technologii w kluczowych sektorach gospodarki. NATO ostrzega, że “Chiny nasilają wysiłki mające na celu kontrolowanie krytycznej infrastruktury państw członkowskich” i wzywa do zmniejszenia strategicznych zależności.
W kontekście rosnącej zależności od chińskich technologii w sektorze OZE, zarówno w Polsce, jak i w Europie, oraz w obliczu działań podejmowanych przez inne kraje istnieje pilna potrzeba oceny bezpieczeństwa polskiej infrastruktury energetycznej.
W związku z tym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jak ministerstwo odnosi się do przedstawionego problemu? Czy ministerstwo przeprowadziło audyt urządzeń chińskiej produkcji stosowanych w polskiej infrastrukturze OZE pod kątem obecności nieudokumentowanych urządzeń komunikacyjnych? Jeśli tak, jakie są wyniki tych badań? Jeśli nie, czy zamierza przeprowadzić przegląd bezpieczeństwa chińskiej technologii w polskim systemie energetycznym?
Jakie środki podejmuje resort, aby zminimalizować ryzyko związane z potencjalnym zdalnym dostępem do infrastruktury energetycznej przez chińskie urządzenia? Czy planowane są regulacje ograniczające wykorzystanie takich technologii w strategicznych sektorach?
Czy ministerstwo dysponuje danymi na temat udziału chińskich falowników, baterii i innych urządzeń w polskim sektorze OZE? Jeśli tak, jaki procent infrastruktury energetycznej opiera się na tych technologiach?
W jaki sposób Polska współpracuje z innymi krajami UE oraz NATO w celu identyfikacji i ograniczania zależności od chińskich technologii w infrastrukturze krytycznej? Czy planowane są wspólne działania na poziomie europejskim?
Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu identyfikacji strategicznych zależności i ich zmniejszenia, zgodnie z zaleceniami NATO?
Czy w Polsce odnotowano przypadki zdalnego wyłączenia falowników słonecznych z terytorium Chin?
Jakie kroki podejmuje Polska, aby rozwijać krajową produkcję urządzeń OZE, takich jak falowniki czy baterie, w celu zmniejszenia zależności od importu z Chin i zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Sekretarz stanu Paweł Bejda
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8927 znakówAl. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.459.2025/In-188-25/SW
Warszawa, 26.06.2025 r.
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePUAP
Dotyczy: interpelacji nr 10131 Pana Posła Janusza Cieszyńskiego w sprawie potencjalnych zagrożeń
związanych z chińskimi urządzeniami w infrastrukturze odnawialnych źródeł energii
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację nr 10131 Pana Posła Janusza
Cieszyńskiego w sprawie potencjalnych zagrożeń związanych z chińskimi urządzeniami w infrastrukturze
odnawialnych źródeł energii, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Resort obrony narodowej w swoich działaniach dba o bezpieczeństwo energetyczne kompleksów
wojskowych i obiektów budowlanych, a w szczególności o zapewnienie stabilnych, niczym
niezakłóconych i optymalnie dostosowanych do bieżących oraz przyszłych potrzeb dostaw energii.
Istniejące i planowane do nabycia urządzenia infrastruktury OZE przeznaczone są do pracy w trybie
OFFLINE bez dostępu do sieci zewnętrznej – tj. wpływ sieci ogranicza się do lokalnej sieci obiektu.
Jednocześnie, uprzejmie informuję, że dotychczas nie stwierdzono przypadków podejrzanego zdalnego
wyłączania falowników słonecznych na terenach zamkniętych ustalonych przez Ministra Obrony
Narodowej.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
DOZE-PL.050.7.2025.IW
3852996.15686101.12614208
Warszawa, 30-07-2025
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Pani Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posła Janusza Cieszyńskiego (nr K10INT10131) w sprawie
potencjalnych zagrożeń związanych z chińskimi urządzeniami w infrastrukturze
odnawialnych źródeł energii, Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazuje poniższe
stanowisko, które uwzględnia wkład Ministerstwa Cyfryzacji.
1. Jak Ministerstwo odnosi się do przedstawionego problemu? Czy Ministerstwo
przeprowadziło audyt urządzeń chińskiej produkcji stosowanych w polskiej
infrastrukturze OZE pod kątem obecności nieudokumentowanych urządzeń
komunikacyjnych? Jeśli tak, jakie są wyniki tych badań? Jeśli nie, czy zamierza
przeprowadzić przegląd bezpieczeństwa chińskiej technologii w polskim systemie
energetycznym
Minister Cyfryzacji w reakcji na rosnącą popularność odnawialnych źródeł energii, w
szczególności stosowanych przez prosumentów instalacji fotowoltaicznych oraz
jednocześnie szereg potencjalnych zagrożeń związanych z cyberbezpieczeństwem na jakie
mogły być narażone, w latach 2023-2024, zlecił Instytutowi Łączności – Państwowemu
Instytutowi Badawczemu, w ramach umów dotacji celowej, realizację zadania - badanie
cyberbezpieczeństwa instalacji fotowoltaicznych.
W 2023 r. przedmiotem badań były falowniki z modułem komunikacyjnym (urządzenia te
przyłączane są do sieci Internet i sieci energetycznej) stanowiące kluczowy element
instalacji w kontekście zagrożeń cyberbezpieczeństwa. Przedmiotowe zadanie dotyczyło
badania cyberbezpieczeństwa dla wybranych dwóch typów falowników (wybór został
dokonany na podstawie analizy sprzedażowej). Przebieg i wynik badań i testów
cyberbezpieczeństwa stanowiły podstawę do opracowania efektywnej metodyki realizacji
badań i testów kolejnych urządzeń oraz opracowania raportu określającego m.in.: przyjęte
scenariusze ataków, wyniki realizacji badań i testów oraz rekomendacje służące zwiększeniu
cyberbezpieczeństwa badanych urządzeń oraz ogólne rekomendacje dla urządzeń o
analogicznym przeznaczeniu.
W kolejnym roku, zadanie stanowiło kontynuację prac przeprowadzonych w 2023 r. i było
prowadzone w dwóch podzadaniach, polegających na:
1. poszerzeniu próbki badanych urządzeń w taki sposób, aby uzyskać
reprezentatywną ocenę cyberbezpieczeństwa, przy zastosowaniu metodyki
przyjętej w badaniu z 2023 r.;
-- 1 of 3 --
2. zbadaniu cyberbezpieczeństwa, zgodnie z metodyką badania podatności instalacji
fotowoltaicznych, jednakże przy zwiększeniu potencjału ataku w odniesieniu do
jednego z dwóch falowników badanych w 2023 r.
Wynikiem realizacji przeprowadzonych badań było sformułowanie rekomendacji
szczegółowych, nakierowanych na podniesienie cyberbezpieczeństwa urządzeń i ich
użytkowania, oraz rekomendacji ogólnych, nakierowanych na bezpieczeństwo sektora
elektroenergetycznego w odniesieniu do instalacji fotowoltaicznych.
Pragnę również zwrócić uwagę, że wyniki badań okazały się niejednoznaczne i nie
przesądziły w kwestii cyberbezpieczeństwa badanych urządzeń. Ponieważ nie udało się
nawiązać współpracy z producentem żadnego z urządzeń przewidzianych do badań, prace
badawcze realizowane przez IŁ-PIB przebiegały zgodnie z wariantem bazującym na
niepełnym zestawie informacji technicznych o przedmiocie oceny (tj. w modelu blackbox).
Było to przyczyną braku możliwości odrzucenia części hipotez, gdyż ostateczne
przeprowadzenie testów celem ich weryfikacji wymaga dostępu do dokumentacji
technicznej przez wzgląd na konieczność ingerencji w urządzenie pracujące pod napięciem
oraz przeprowadzenie operacji o charakterze inżynierii wstecznej na urządzeniu, które
domyślnie są zastrzeżone przez producenta jako złamanie warunków licencyjnych na
posiadane urządzenie.
2. Jakie środki podejmuje resort, aby zminimalizować ryzyko związane
z potencjalnym zdalnym dostępem do infrastruktury energetycznej przez chińskie
urządzenia? Czy planowane są regulacje ograniczające wykorzystanie takich
technologii w strategicznych sektorach?
Dalsze badania cyberbezpieczeństwa instalacji fotowoltaicznych będą mogły zostać podjęte
w trybie projektowanego nowego brzmienia art. 33 ustawy o zmianie ustawy o krajowym
systemie cyberbezpieczeństwa oraz niektórych innych ustaw (projekt UC32, obecnie na
etapie SKRM), po jej wejściu w życie. Od 2018 r. zespoły CSIRT poziomu krajowego (z
inicjatywy jednego z nich) są uprawnione do prowadzenia badań urządzenia
informatycznego lub oprogramowania w celu identyfikacji podatności, której wykorzystanie
może zagrozić w szczególności integralności, poufności, rozliczalności, autentyczności lub
dostępności przetwarzanych danych, które może mieć wpływ na bezpieczeństwo publiczne
lub istotny interes bezpieczeństwa państwa. Na gruncie znowelizowanej ustawy badanie
będzie przeprowadzane również na wniosek Pełnomocnika lub przewodniczącego
Kolegium – który to wniosek zapoczątkuje działania zespołów CSIRT w celu
przeprowadzenia badania. Zespoły CSIRT w czasie prowadzenia badania nie będą związane
postanowieniami umów, w szczególności umów licencyjnych, badanych produktów ICT lub
usług ICT, które ograniczyłyby możliwość przeprowadzenia tego badania. Oprócz tego będą
uprawnione do zażądania od dostawcy badanego produktu ICT, usługi ICT lub procesu ICT
dokumentacji, co pozwoli na skuteczne przeprowadzenie badania. Powyższe umożliwi
zespołom CSIRT poziomu krajowego skuteczne badanie produktów ICT i usług ICT pod
kątem zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego.
3. Czy Ministerstwo dysponuje danymi na temat udziału chińskich falowników,
baterii i innych urządzeń w polskim sektorze OZE? Jeśli tak, jaki procent
infrastruktury energetyczne opiera się na tych technologiach?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada takich danych. Zagadnienie pozostaje we
właściwości Ministerstwa Rozwoju i Technologii, które udzieli odpowiedzi w odrębnym
piśmie.
-- 2 of 3 --
4. W jaki sposób Polska współpracuje z innymi krajami UE oraz NATO w celu
identyfikacji i ograniczania zależności od chińskich technologii w infrastrukturze
krytycznej? Czy planowane są wspólne działania na poziomie europejskim?
Działania tego typu będzie umożliwiał mechanizm uznania podmiotu za dostawcę
wysokiego ryzyka w ramach projektowanego nowego brzmienia ustawy o zmianie ustawy
o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa.
5. Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu identyfikacji strategicznych zależności
i ich zmniejszenia, zgodnie z zaleceniami NATO?
Odpowiedź w gestii Ministerstwa Obrony Narodowej.
6. Czy w Polsce odnotowano przypadki zdalnego wyłączenia falowników
słonecznych z terytorium Chin?
Informacje o incydentach są zbierane przez CSIRT poziomu krajowego.
7. Jakie kroki podejmuje Polska, aby rozwijać krajową produkcję urządzeń OZE,
takich jak falowniki czy baterie, w celu zmniejszenia zależności od importu z Chin
i zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego?
Odpowiedzi na to pytanie udzieli Ministerstwo Rozwoju i Technologii w odrębnym piśmie.
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Ministerstwo Rozwoju i Technologii
-- 3 of 3 --