Interpelacja nr 10120
Interpelacja w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury wymiany udziałów
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury wymiany udziałów
Interpelacja nr 10120
do ministra finansów
w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury wymiany udziałów
Zgłaszający: Sławomir Mentzen
Data wpływu: 06-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w przypadku wymiany udziałów, która została opisana w art. 24 ust. 8a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych jedna z przesłanek negatywnych wymaga weryfikacji czy wartość nabywanych przez wspólnika udziałów przyjęta dla celów podatkowych jest nie wyższa niż wartość wnoszonych przez tego wspólnika udziałów, jaka byłaby przyjęta dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do wymiany udziałów. Przepis ten został wprowadzony ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.
Analiza przepisów oraz interpretacji indywidualnych dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej prowadzi do wniosku, że wartość podatkowa to wartość, która może zostać przyjęta w momencie sprzedaży danych udziałów.
Potwierdza to interpretacja indywidualna z dnia 24 marca 2025 r. dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (0115-KDIT1.4011.37.2025.2.MR), gdzie organ podatkowy wskazał, iż wartość podatkowa udziałów to przyjęta przez podatnika wartość kosztów objęcia lub nabycia udziałów, która pozostaje w rachunku podatkowym podatnika do rozliczenia dla celów podatkowych jako koszty uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów. Wartość podatkowa jest zatem pochodną sposobu objęcia lub nabycia udziałów i nie jest tożsama z ich aktualną wartością rynkową czy bilansową.
Biorąc pod uwagę powyższe stanowisko organu podatkowego, należy stwierdzić, że wartość podatkowa udziałów wnoszonych przez wspólnika to kwota historyczna poniesiona w celu nabycia tych udziałów.
Problematyka powyższego zagadnienia pojawia się przy ustalaniu wartości podatkowej udziałów nabywanych w wyniku zamiany. Stosując art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych należy dojść do wniosku, że wartością podatkową tych udziałów również jest kwota historyczna poniesiona w celu nabycia udziałów wnoszonych.
Wszystko to prowadzi do sytuacji, gdzie obie te kwoty zawsze są takie same i nigdy nie dojdzie do spełnienia negatywnej przesłanki wskazanej w art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Biorąc pod uwagę aktualne zaangażowanie Rady Ministrów w deregulację przepisów podatkowych, zwracam się z pytaniem:
Czy ministerstwo przy kolejnej nowelizacji ma zamiar usunąć powyższy przepis z ustawy ze względu na jego całkowitą bezużyteczność, alternatywnie zmodyfikować ten przepis, tak aby wskazywał, że dotyczy on jedynie transakcji między różnymi państwami członkowskimi? Aktualnie w trakcie wydawania interpretacji indywidualnych dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej weryfikuje tę kwestię również w przypadku wymiany między dwoma podmiotami krajowymi.
Przepis ten został wprowadzony w związku z transponowaniem do porządku krajowego dyrektywy Rady 2009/133/WE, ale nie zmienia to faktu, że to do państwa członkowskiego należy wybór form i metod ich włączenia do przepisów krajowych. Skoro więc polskie przepisy nie pozwalają na urealnienie wartości podatkowej udziałów, to przepis ten całkowicie nie ma zastosowania i jego usunięcie nie stoi na przeszkodzie spełnieniu celów powyższej dyrektywy.
Z wyrazami szacunku
Sławomir Mentzen
Interpelacja nr 10120
do ministra finansów
w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury wymiany udziałów
Zgłaszający: Sławomir Mentzen
Data wpływu: 06-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w przypadku wymiany udziałów, która została opisana w art. 24 ust. 8a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych jedna z przesłanek negatywnych wymaga weryfikacji czy wartość nabywanych przez wspólnika udziałów przyjęta dla celów podatkowych jest nie wyższa niż wartość wnoszonych przez tego wspólnika udziałów, jaka byłaby przyjęta dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do wymiany udziałów. Przepis ten został wprowadzony ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.
Analiza przepisów oraz interpretacji indywidualnych dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej prowadzi do wniosku, że wartość podatkowa to wartość, która może zostać przyjęta w momencie sprzedaży danych udziałów.
Potwierdza to interpretacja indywidualna z dnia 24 marca 2025 r. dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (0115-KDIT1.4011.37.2025.2.MR), gdzie organ podatkowy wskazał, iż wartość podatkowa udziałów to przyjęta przez podatnika wartość kosztów objęcia lub nabycia udziałów, która pozostaje w rachunku podatkowym podatnika do rozliczenia dla celów podatkowych jako koszty uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów. Wartość podatkowa jest zatem pochodną sposobu objęcia lub nabycia udziałów i nie jest tożsama z ich aktualną wartością rynkową czy bilansową.
Biorąc pod uwagę powyższe stanowisko organu podatkowego, należy stwierdzić, że wartość podatkowa udziałów wnoszonych przez wspólnika to kwota historyczna poniesiona w celu nabycia tych udziałów.
Problematyka powyższego zagadnienia pojawia się przy ustalaniu wartości podatkowej udziałów nabywanych w wyniku zamiany. Stosując art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych należy dojść do wniosku, że wartością podatkową tych udziałów również jest kwota historyczna poniesiona w celu nabycia udziałów wnoszonych.
Wszystko to prowadzi do sytuacji, gdzie obie te kwoty zawsze są takie same i nigdy nie dojdzie do spełnienia negatywnej przesłanki wskazanej w art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Biorąc pod uwagę aktualne zaangażowanie Rady Ministrów w deregulację przepisów podatkowych, zwracam się z pytaniem:
Czy ministerstwo przy kolejnej nowelizacji ma zamiar usunąć powyższy przepis z ustawy ze względu na jego całkowitą bezużyteczność, alternatywnie zmodyfikować ten przepis, tak aby wskazywał, że dotyczy on jedynie transakcji między różnymi państwami członkowskimi? Aktualnie w trakcie wydawania interpretacji indywidualnych dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej weryfikuje tę kwestię również w przypadku wymiany między dwoma podmiotami krajowymi.
Przepis ten został wprowadzony w związku z transponowaniem do porządku krajowego dyrektywy Rady 2009/133/WE, ale nie zmienia to faktu, że to do państwa członkowskiego należy wybór form i metod ich włączenia do przepisów krajowych. Skoro więc polskie przepisy nie pozwalają na urealnienie wartości podatkowej udziałów, to przepis ten całkowicie nie ma zastosowania i jego usunięcie nie stoi na przeszkodzie spełnieniu celów powyższej dyrektywy.
Z wyrazami szacunku
Sławomir Mentzen
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
28%
Konkretność
72%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6216 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 2 lipca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 10120
Znak sprawy: DD11.054.3.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 10120 w sprawie wymogu
weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury
wymiany udziałów
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10120 Pana Posła Sławomira Mentzena z 13
czerwca 2025 r. w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w
ramach procedury wymiany udziałów, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
Wystąpienie dotyczy znajdującego się w art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy PIT1 jednego z
warunków pozwalających na uznanie nabytych udziałów(akcji) w zamian za udziały
(akcje) innej spółki, na zasadach określonych w art. 24 ust. 8a ustawy PIT, za
„wymianę udziałów”, które to zdarzenie – na mocy tego przepisu – jest obojętne
podatkowo.
Warunek ten stanowi, że zastosowanie preferencji podatkowej związanych z
wymianą udziałów (określonych w art. 24 ust. 8a ustawy PIT) tylko w przypadku, gdy
wartość nabywanych przez wspólnika udziałów (akcji) przyjęta dla celów
podatkowych jest nie wyższa niż wartość wnoszonych przez tego wspólnika
udziałów (akcji), jaka byłaby przyjęta dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do
wymiany udziałów. Przepis art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy PIT wskazuje zatem, że żeby
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163, z późn. zm.), zwana dalej „ustawą PIT”.
-- 1 of 3 --
2/3
doszło do „wymiany udziałów” podatnik m.in. musi przypisać jako koszt podatkowy
udziałów (akcji) nabytych w wyniku wymiany, jako koszt podatkowy udziałów (akcji)
które zostały przekazane spółce.
W przypadku niespełnienia tego warunku, nabycie udziałów (akcji), w zamian za inne
udziały akcje, nawet na warunkach określonych w art. 24 ust. 8a nie będzie
stanowiło „wymiany udziałów” i tym samym korzystało z preferencji podatkowej. W
takim przypadku będzie to przychód z objęcia udziałów (akcji) w zamian za wkład
niepieniężny, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy PIT, który podlega
opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b ust. 1 pkt 4 ustawy PIT.
Z kolei w art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy PIT została wskazana zasada określania
kosztów z „wymiany udziałów”, a więc tylko gdy spełnione są warunki do jej
zaistnienia. Zgodnie z tym przepisem w przypadku wymiany udziałów, wydatki na
nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych spółce nabywającej nie
stanowią kosztów uzyskania przychodów. Natomiast w przypadku odpłatnego
zbycia lub umorzenia otrzymanych udziałów (akcji) spółki nabywającej kosztem
takim będą koszty na nabycie lub objęcie udziałów (akcji), które zostały przekazane
spółce nabywającej w drodze wymiany.
Przepis art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy PIT nie ma zastosowania, w przypadku, gdy nie
zostaną spełnione wszystkie warunki określone w art. 24 ust. 8b ustawy PIT – nie
będzie wtedy „wymiany udziałów”, określonej w art. 24 ust. 8a ustawy PIT.
Wprowadzenie przepisu warunkującego zastosowania preferencji podatkowej
związanej z wymianą udziałów wynika z transponowania do polskiego porządku
prawnego postanowień Dyrektywy Rady 2009/133/WE2.
Dyrektywa ta ma zastosowanie m.in. do wymiany udziałów, w które zaangażowane
są spółki z co najmniej dwóch państw członkowskich. W takim przypadku przydział
papierów wartościowych reprezentujących kapitał spółki nabywanej w zamian za
papiery wartościowe, reprezentującej kapitał tej spółki, nie stanowi sam w sobie
podstawy opodatkowania dochodu, zysków lub zysków kapitałowych tego
akcjonariusza (art. 8 ust. 1 Dyrektywy Rady 2009/133/WE). Jednak zgodnie z ust. 4
tego artykułu zasada ta ma zastosowanie tylko w przypadku, gdy akcjonariusz nie
przypisuje otrzymanym papierom wartościowym wartości dla celów podatkowych
wyższej niż wartość wymienionych papierów wartościowych bezpośrednio przed
wymianą udziałów. Przy czym w rozumieniu tej Dyrektywy „wymiana udziałów”
oznacza czynność, w wyniku której spółka nabywa udziały w kapitale innej spółki,
uzyskując w ten sposób większość praw głosów w spółce lub posiadające taką
większość praw głosu, nabywa dalsze udziały, w zamian za wyemitowanie na rzecz
akcjonariuszy tej ostatniej spółki w zamian za ich papiery wartościowe, papierów
wartościowych swojej spółki, jak również, jeżeli ma to zastosowanie, wypłatę
2 Dyrektywa Rady 2009/133/WE z dnia 19 października 2009 r. w sprawie wspólnego
systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku łączenia, podziałów,
podziałów przez wydzielenie, wnoszenia aktywów i wymiany udziałów dotyczących spółek
różnych państw członkowskich oraz przeniesienia statutowej siedziby SE lub SCE z jednego
państwa członkowskiego do innego państwa członkowskiego (Dz. Urz. UE z 25.11.2009r.
L310/34).
-- 2 of 3 --
3/3
gotówkową nieprzekraczającą 10% wartości nominalnej lub, w przypadku braku
wartości nominalnej, księgowej wartości nominalnej tych papierów.
Tak więc w świetle przepisów Dyrektywy Rady 2009/133/WE może istnieć
zdarzenie wymiany udziałów, które nie korzysta z preferencji podatkowej np.
wskutek przyjęcia wyższej wartości dla celów podatkowych papierów
wartościowych otrzymanych w wyniku wymiany niż wartość papierów
wartościowych wymienionych.
Warunek dający uprawnienie do skorzystania z ulg podatkowych w art. 24 ust. 8b
pkt 4 ustawy PIT jest przede wszystkim konieczny w przypadku transgranicznej
wymiany udziałów, gdzie według prawa obowiązującego w państwie podatnika
dokonującego wymiany udziałów , dla celów podatkowych może być przyjmowana
wyższa wartość objętych udziałów (akcji) niż wartość dla celów podatkowych
wymienionych udziałów (akcji).
Biorąc pod uwagę powyższe nie jest zasadne usunięcie określonego w art. 24 ust. 8b
pkt 4 ustawy PIT warunku, pozwalającego na dokonanie wymiany udziałów (w
rozumieniu art. 24 ust. 8a ustawy PIT) i skorzystania z wynikającej z tego tytułu
preferencji podatkowej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 2 lipca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 10120
Znak sprawy: DD11.054.3.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 10120 w sprawie wymogu
weryfikacji wartości podatkowej udziałów w ramach procedury
wymiany udziałów
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 10120 Pana Posła Sławomira Mentzena z 13
czerwca 2025 r. w sprawie wymogu weryfikacji wartości podatkowej udziałów w
ramach procedury wymiany udziałów, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
Wystąpienie dotyczy znajdującego się w art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy PIT1 jednego z
warunków pozwalających na uznanie nabytych udziałów(akcji) w zamian za udziały
(akcje) innej spółki, na zasadach określonych w art. 24 ust. 8a ustawy PIT, za
„wymianę udziałów”, które to zdarzenie – na mocy tego przepisu – jest obojętne
podatkowo.
Warunek ten stanowi, że zastosowanie preferencji podatkowej związanych z
wymianą udziałów (określonych w art. 24 ust. 8a ustawy PIT) tylko w przypadku, gdy
wartość nabywanych przez wspólnika udziałów (akcji) przyjęta dla celów
podatkowych jest nie wyższa niż wartość wnoszonych przez tego wspólnika
udziałów (akcji), jaka byłaby przyjęta dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do
wymiany udziałów. Przepis art. 24 ust. 8b pkt 4 ustawy PIT wskazuje zatem, że żeby
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163, z późn. zm.), zwana dalej „ustawą PIT”.
-- 1 of 3 --
2/3
doszło do „wymiany udziałów” podatnik m.in. musi przypisać jako koszt podatkowy
udziałów (akcji) nabytych w wyniku wymiany, jako koszt podatkowy udziałów (akcji)
które zostały przekazane spółce.
W przypadku niespełnienia tego warunku, nabycie udziałów (akcji), w zamian za inne
udziały akcje, nawet na warunkach określonych w art. 24 ust. 8a nie będzie
stanowiło „wymiany udziałów” i tym samym korzystało z preferencji podatkowej. W
takim przypadku będzie to przychód z objęcia udziałów (akcji) w zamian za wkład
niepieniężny, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy PIT, który podlega
opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b ust. 1 pkt 4 ustawy PIT.
Z kolei w art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy PIT została wskazana zasada określania
kosztów z „wymiany udziałów”, a więc tylko gdy spełnione są warunki do jej
zaistnienia. Zgodnie z tym przepisem w przypadku wymiany udziałów, wydatki na
nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych spółce nabywającej nie
stanowią kosztów uzyskania przychodów. Natomiast w przypadku odpłatnego
zbycia lub umorzenia otrzymanych udziałów (akcji) spółki nabywającej kosztem
takim będą koszty na nabycie lub objęcie udziałów (akcji), które zostały przekazane
spółce nabywającej w drodze wymiany.
Przepis art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy PIT nie ma zastosowania, w przypadku, gdy nie
zostaną spełnione wszystkie warunki określone w art. 24 ust. 8b ustawy PIT – nie
będzie wtedy „wymiany udziałów”, określonej w art. 24 ust. 8a ustawy PIT.
Wprowadzenie przepisu warunkującego zastosowania preferencji podatkowej
związanej z wymianą udziałów wynika z transponowania do polskiego porządku
prawnego postanowień Dyrektywy Rady 2009/133/WE2.
Dyrektywa ta ma zastosowanie m.in. do wymiany udziałów, w które zaangażowane
są spółki z co najmniej dwóch państw członkowskich. W takim przypadku przydział
papierów wartościowych reprezentujących kapitał spółki nabywanej w zamian za
papiery wartościowe, reprezentującej kapitał tej spółki, nie stanowi sam w sobie
podstawy opodatkowania dochodu, zysków lub zysków kapitałowych tego
akcjonariusza (art. 8 ust. 1 Dyrektywy Rady 2009/133/WE). Jednak zgodnie z ust. 4
tego artykułu zasada ta ma zastosowanie tylko w przypadku, gdy akcjonariusz nie
przypisuje otrzymanym papierom wartościowym wartości dla celów podatkowych
wyższej niż wartość wymienionych papierów wartościowych bezpośrednio przed
wymianą udziałów. Przy czym w rozumieniu tej Dyrektywy „wymiana udziałów”
oznacza czynność, w wyniku której spółka nabywa udziały w kapitale innej spółki,
uzyskując w ten sposób większość praw głosów w spółce lub posiadające taką
większość praw głosu, nabywa dalsze udziały, w zamian za wyemitowanie na rzecz
akcjonariuszy tej ostatniej spółki w zamian za ich papiery wartościowe, papierów
wartościowych swojej spółki, jak również, jeżeli ma to zastosowanie, wypłatę
2 Dyrektywa Rady 2009/133/WE z dnia 19 października 2009 r. w sprawie wspólnego
systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku łączenia, podziałów,
podziałów przez wydzielenie, wnoszenia aktywów i wymiany udziałów dotyczących spółek
różnych państw członkowskich oraz przeniesienia statutowej siedziby SE lub SCE z jednego
państwa członkowskiego do innego państwa członkowskiego (Dz. Urz. UE z 25.11.2009r.
L310/34).
-- 2 of 3 --
3/3
gotówkową nieprzekraczającą 10% wartości nominalnej lub, w przypadku braku
wartości nominalnej, księgowej wartości nominalnej tych papierów.
Tak więc w świetle przepisów Dyrektywy Rady 2009/133/WE może istnieć
zdarzenie wymiany udziałów, które nie korzysta z preferencji podatkowej np.
wskutek przyjęcia wyższej wartości dla celów podatkowych papierów
wartościowych otrzymanych w wyniku wymiany niż wartość papierów
wartościowych wymienionych.
Warunek dający uprawnienie do skorzystania z ulg podatkowych w art. 24 ust. 8b
pkt 4 ustawy PIT jest przede wszystkim konieczny w przypadku transgranicznej
wymiany udziałów, gdzie według prawa obowiązującego w państwie podatnika
dokonującego wymiany udziałów , dla celów podatkowych może być przyjmowana
wyższa wartość objętych udziałów (akcji) niż wartość dla celów podatkowych
wymienionych udziałów (akcji).
Biorąc pod uwagę powyższe nie jest zasadne usunięcie określonego w art. 24 ust. 8b
pkt 4 ustawy PIT warunku, pozwalającego na dokonanie wymiany udziałów (w
rozumieniu art. 24 ust. 8a ustawy PIT) i skorzystania z wynikającej z tego tytułu
preferencji podatkowej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --