Interpelacja nr 10068
Interpelacja w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania świadczenia ratowniczego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Obrona i Bezpieczeństwo (100%)
Podatki i Finanse (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania świadczenia ratowniczego
Interpelacja nr 10068
do ministra finansów
w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania świadczenia ratowniczego
Zgłaszający: Urszula Nowogórska
Data wpływu: 04-06-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych strażakom ratownikom OSP przysługuje świadczenie ratownicze w wysokości 200 zł miesięcznie. Jest ono formą uznania dla tych, którzy przez co najmniej 25 lat (w przypadku mężczyzn) lub 20 lat (w przypadku kobiet) aktywnie uczestniczyli w działaniach ratowniczych i szkoleniach.
Niestety, mimo skromnej wysokości, świadczenie to podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Z informacji przekazanych przez Ministerstwo Finansów wynika, że nie korzysta ono ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 44 ustawy o PIT, ponieważ nie jest wypłacane za konkretne działania ratownicze, lecz za wysługę lat.
W tym miejscu warto zaznaczyć, że 200 zł brutto, a więc jeszcze pomniejszone o podatek, to kwota wręcz symboliczna, która i tak nie odzwierciedla faktycznego wysiłku i poświęcenia strażaków ochotników. Fakt, że państwo opodatkowuje to świadczenie, wywołuje zrozumiałe poczucie niesprawiedliwości, zwłaszcza wśród środowisk OSP, które przecież stanowią fundament lokalnego systemu bezpieczeństwa.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Finansów planuje podjęcie działań legislacyjnych w celu wprowadzenia zwolnienia z podatku dochodowego dla świadczenia ratowniczego wypłacanego strażakom OSP?
2. Czy możliwa jest reinterpretacja obowiązujących przepisów w duchu sprawiedliwości społecznej, która pozwoliłaby uznać to świadczenie za świadczenie zwolnione z PIT, na wzór innych świadczeń za pracę społeczną?
3. Czy ministerstwo przewiduje konsultacje z organizacjami reprezentującymi środowisko OSP celem wypracowania wspólnego rozwiązania?
Uważam, że świadczenie ratownicze powinno być traktowane jako wyraz wdzięczności państwa za wieloletnią służbę ochotniczych strażaków, a nie jako dochód do opodatkowania. Pozostawienie tego świadczenia w obecnej formie podważa jego sens i budzi zrozumiały sprzeciw społeczny.
Z poważaniem
Interpelacja nr 10068
do ministra finansów
w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania świadczenia ratowniczego
Zgłaszający: Urszula Nowogórska
Data wpływu: 04-06-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych strażakom ratownikom OSP przysługuje świadczenie ratownicze w wysokości 200 zł miesięcznie. Jest ono formą uznania dla tych, którzy przez co najmniej 25 lat (w przypadku mężczyzn) lub 20 lat (w przypadku kobiet) aktywnie uczestniczyli w działaniach ratowniczych i szkoleniach.
Niestety, mimo skromnej wysokości, świadczenie to podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Z informacji przekazanych przez Ministerstwo Finansów wynika, że nie korzysta ono ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 44 ustawy o PIT, ponieważ nie jest wypłacane za konkretne działania ratownicze, lecz za wysługę lat.
W tym miejscu warto zaznaczyć, że 200 zł brutto, a więc jeszcze pomniejszone o podatek, to kwota wręcz symboliczna, która i tak nie odzwierciedla faktycznego wysiłku i poświęcenia strażaków ochotników. Fakt, że państwo opodatkowuje to świadczenie, wywołuje zrozumiałe poczucie niesprawiedliwości, zwłaszcza wśród środowisk OSP, które przecież stanowią fundament lokalnego systemu bezpieczeństwa.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Finansów planuje podjęcie działań legislacyjnych w celu wprowadzenia zwolnienia z podatku dochodowego dla świadczenia ratowniczego wypłacanego strażakom OSP?
2. Czy możliwa jest reinterpretacja obowiązujących przepisów w duchu sprawiedliwości społecznej, która pozwoliłaby uznać to świadczenie za świadczenie zwolnione z PIT, na wzór innych świadczeń za pracę społeczną?
3. Czy ministerstwo przewiduje konsultacje z organizacjami reprezentującymi środowisko OSP celem wypracowania wspólnego rozwiązania?
Uważam, że świadczenie ratownicze powinno być traktowane jako wyraz wdzięczności państwa za wieloletnią służbę ochotniczych strażaków, a nie jako dochód do opodatkowania. Pozostawienie tego świadczenia w obecnej formie podważa jego sens i budzi zrozumiały sprzeciw społeczny.
Z poważaniem
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
8.5 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4460 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 18 czerwca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 10068
Znak sprawy: DD3.054.27.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10068 złożoną przez poseł Urszulę Nowogórską
w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania
świadczenia ratowniczego, uprzejmie informuję.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy PIT1 opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów
zwolnionych od podatku (wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy PIT), oraz
dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano
poboru podatku. Przepis ten wyraża konstytucyjną zasadę powszechności
opodatkowania, o której mowa w art. 84 Konstytucji RP2.
Zasada ta znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego RP,
zgodnie z którym wszystkie normy wprowadzające zwolnienia przedmiotowe mają
charakter odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania według
jednakowych, tych samych dla każdego podatnika zasad (por. wyrok z dnia 29 maja
1996 sygn. Akt K. 22/95). Konsekwencją powyższego jest wyjątkowy charakter ulg,
odliczeń, zwolnień, itp., pojmowanych ściśle i nierozszerzająco.
Będące przedmiotem interpelacji świadczenie ratownicze przyznawane strażakowi
OSP na podstawie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych3, to przychód
przysługujący strażakowi OSP, który czynnie (co najmniej raz w roku) uczestniczył
w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach lub ćwiczeniach
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163, z późn. zm.), dalej „ustawa PIT”.
2 Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 483,
z późn. zm.).
3 Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 244).
-- 1 of 2 --
2/2
przez okres co najmniej 25 lat (w przypadku mężczyzn) lub 20 lat (w przypadku
kobiet).
Warunkiem nabycia prawa do świadczenia jest również osiągnięcie powszechnego
wieku emerytalnego, tj. 65 lat dla mężczyzn i 60 lat dla kobiet. Ustanowienie tego
świadczenia stanowi zatem formę uhonorowania wieloletniego zaangażowania
strażaka ochotnika w działania ratownicze. W praktyce pełni funkcję dodatku
do emerytury, i z tego względu nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania
podatkiem PIT.
Z punktu widzenia systemu podatkowego świadczenie ratownicze stanowi
przychód z innych źródeł, który podlega (podobnie jak inne tego rodzaju
świadczenia) ogólnym zasadom opodatkowania podatkiem PIT.
Dodatkowo informuję, że w kwietniu 2024 r. rząd przedstawił audyt finansów
publicznych4, który wskazał konieczność naprawy ze względu na wysoki deficyt,
rosnący dług i koszty jego obsługi, omijanie stabilizującej reguły wydatkowej oraz
pogorszenie jakości finansowania samorządów. Dodatkowo Polska w lipcu 2024 r.
została objęta procedurą nadmiernego deficytu, co zobowiązuje nas do jego
stopniowego zmniejszania.
Te wyzwania znalazły odzwierciedlenie w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa,
który zakłada m.in. utrzymanie obecnych przepisów podatkowych, aby nie
pogłębiać deficytu.
Podkreślenia wymaga, że każde działanie skutkujące zmniejszeniem dochodów
wiąże się ze wzrostem ryzyka dla stabilności finansów publicznych. Ponadto każde
nowe działanie o takim charakterze zmniejsza przestrzeń wydatkową wynikającą
ze stabilizującej reguły wydatkowej. W związku z tym, w warunkach obowiązujących
przepisów ustawy o finansach publicznych dotyczących stabilizującej reguły
wydatkowej, realizacja działań o takim charakterze wymusza zmianę struktury
wydatków i ich repriorytetyzację lub wymaga proporcjonalnego wzmocnienia
strony dochodowej (wprowadzenie odpowiedniego działania w zakresie podatków
lub składek na ubezpieczenia społeczne).
Przedstawiając powyższe informuję, że Ministerstwo Finansów nie przewiduje
obecnie podjęcia inicjatywy legislacyjnej zmierzającej do zwolnienia świadczenia
ratowniczego z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
4 „Stan polskich finansów publicznych 2016-2023. Biała Księga”.
-- 2 of 2 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 18 czerwca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 10068
Znak sprawy: DD3.054.27.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 10068 złożoną przez poseł Urszulę Nowogórską
w sprawie zwolnienia strażaków ochotniczych straży pożarnych z opodatkowania
świadczenia ratowniczego, uprzejmie informuję.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy PIT1 opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów
zwolnionych od podatku (wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy PIT), oraz
dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano
poboru podatku. Przepis ten wyraża konstytucyjną zasadę powszechności
opodatkowania, o której mowa w art. 84 Konstytucji RP2.
Zasada ta znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego RP,
zgodnie z którym wszystkie normy wprowadzające zwolnienia przedmiotowe mają
charakter odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania według
jednakowych, tych samych dla każdego podatnika zasad (por. wyrok z dnia 29 maja
1996 sygn. Akt K. 22/95). Konsekwencją powyższego jest wyjątkowy charakter ulg,
odliczeń, zwolnień, itp., pojmowanych ściśle i nierozszerzająco.
Będące przedmiotem interpelacji świadczenie ratownicze przyznawane strażakowi
OSP na podstawie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych3, to przychód
przysługujący strażakowi OSP, który czynnie (co najmniej raz w roku) uczestniczył
w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach lub ćwiczeniach
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163, z późn. zm.), dalej „ustawa PIT”.
2 Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 483,
z późn. zm.).
3 Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 244).
-- 1 of 2 --
2/2
przez okres co najmniej 25 lat (w przypadku mężczyzn) lub 20 lat (w przypadku
kobiet).
Warunkiem nabycia prawa do świadczenia jest również osiągnięcie powszechnego
wieku emerytalnego, tj. 65 lat dla mężczyzn i 60 lat dla kobiet. Ustanowienie tego
świadczenia stanowi zatem formę uhonorowania wieloletniego zaangażowania
strażaka ochotnika w działania ratownicze. W praktyce pełni funkcję dodatku
do emerytury, i z tego względu nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania
podatkiem PIT.
Z punktu widzenia systemu podatkowego świadczenie ratownicze stanowi
przychód z innych źródeł, który podlega (podobnie jak inne tego rodzaju
świadczenia) ogólnym zasadom opodatkowania podatkiem PIT.
Dodatkowo informuję, że w kwietniu 2024 r. rząd przedstawił audyt finansów
publicznych4, który wskazał konieczność naprawy ze względu na wysoki deficyt,
rosnący dług i koszty jego obsługi, omijanie stabilizującej reguły wydatkowej oraz
pogorszenie jakości finansowania samorządów. Dodatkowo Polska w lipcu 2024 r.
została objęta procedurą nadmiernego deficytu, co zobowiązuje nas do jego
stopniowego zmniejszania.
Te wyzwania znalazły odzwierciedlenie w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa,
który zakłada m.in. utrzymanie obecnych przepisów podatkowych, aby nie
pogłębiać deficytu.
Podkreślenia wymaga, że każde działanie skutkujące zmniejszeniem dochodów
wiąże się ze wzrostem ryzyka dla stabilności finansów publicznych. Ponadto każde
nowe działanie o takim charakterze zmniejsza przestrzeń wydatkową wynikającą
ze stabilizującej reguły wydatkowej. W związku z tym, w warunkach obowiązujących
przepisów ustawy o finansach publicznych dotyczących stabilizującej reguły
wydatkowej, realizacja działań o takim charakterze wymusza zmianę struktury
wydatków i ich repriorytetyzację lub wymaga proporcjonalnego wzmocnienia
strony dochodowej (wprowadzenie odpowiedniego działania w zakresie podatków
lub składek na ubezpieczenia społeczne).
Przedstawiając powyższe informuję, że Ministerstwo Finansów nie przewiduje
obecnie podjęcia inicjatywy legislacyjnej zmierzającej do zwolnienia świadczenia
ratowniczego z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
4 „Stan polskich finansów publicznych 2016-2023. Biała Księga”.
-- 2 of 2 --